Αιγαίο. Κάτω από τη μεγαλοσύνη του ουρανού και την απεραντοσύνη του γαλάζιου, γενιές γενεών εμπνεύστηκαν και μεγαλούργησαν. Τόπος ευλογημένος. Τόπος που εξάπτει τη φαντασία, όμως και απολύτως πραγματικός, μια που εδώ οι άνθρωποι επιβιώνουν χιλιάδες χρόνια τώρα, εκμεταλλευόμενοι όλα όσα η φύση άλλοτε απλόχερα και άλλοτε λιγότερο απλόχερα τους έχει προσφέρει. Αυτό το Αιγαίο το αληθινό, το λιγομίλητο, το διαυγές, το ανεμόδαρτο, ξεδιπλώνεται μέσα στις σελίδες του βιβλίου Σημάδια του Αιγαίου, όπου ο Γιώργος Πίττας αναζητά τα χαρακτηριστικά εκείνα που συνθέτουν τη μαγεία και την ομορφιά των νησιών και της θάλασσας που αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής όλων μας.

Συνολικά είναι 29 αυτά τα σημάδια που αποκαλύπτουν τι είναι το Αιγαίο, σύμφωνα με τον Γιώργο Πίττα. Μερικά από τα κομμάτια του παζλ: τα αρχαία, η θάλασσα, τα λιμάνια, τα καϊκια, τα ψαρέματα, η βλάστηση, οι καλλιέργειες, το αμπέλι, η ελιά, το νερό, οι πέτρες, οι οικισμοί, οι κατοικίες, τα αρχοντικά... Και άλλα πολλά. Ολα αναδίδουν Αιγαίο, όπως τουλάχιστον το έζησε ο Γιώργος Πίττας στις εξερευνήσεις, τα ταξίδια, αλλά και στην έρευνά του, τα τελευταία σαράντα χρόνια. Οπως λέει στις Εικόνες, σκοπός του γράφοντας αυτό το βιβλίο και συγκεντρώνοντας σιγά, σιγά τα στοιχεία της έρευνας (σε ένα βάθος χρόνου είκοσι ετών) ήταν να ανακαλύψει από πρώτο χέρι πώς «αυτός ο τόπος της έσχατης ολιγάρκειας και της μέγι-> >στης στέρησης οδηγήθηκε σε δημιουργίες τέτοιας ποιητικής ομορφιάς».

Ευγενής σκοπός για ένα παιδί της πόλης, που γεννήθηκε στην Αθήνα το 1954 από γονείς Αθηναίους. Ο Γιώργος Πίττας αυτοσυστήνεται ως επιπλοποιός τέταρτης γενιάς. Σε αρκετούς είναι περισσότερο γνωστός ως μέλος της ιδρυτικής ομάδας της αλυσίδας Νέο Κατοικείν, ως πετυχημένος επιχειρηματίας και ως συνδικαλιστικό μέλος του ΣΕΤΕ (Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων). Το 1995 δημιούργησε στις Λεύκες της Πάρου την πρότυπη ξενοδοχειακή μονάδα Lefkes Village, εντείνοντας ακόμα περισσότερο τα δεσμά του με το κομμάτι αυτό της Ελλάδας. Παντρεμένος με τη δημοσιογράφο Μπήλιω Τσουκαλά, αφιερώνει στον έφηβο γιο τους Κωνσταντίνο και στη γενιά του αυτό το βιβλίο με την ελπίδα να ανακαλύψουν και αυτοί το άλλο Αιγαίο, πέρα από τις παραλίες και τα μπαρ του. Δοκίμασε και την ιδιότητα του αρθρογράφου, γράφοντας περί γεύσης στο ταξιδιωτικό περιοδικό της Aegean Airlines, η οποία και χορηγεί την έκδοση. Με τα Σημάδια του Αιγαίου, όμως, ο Γιώργος Πίττας αποκαλύπτει ένα νέο πρόσωπο, υπό τη συγγραφική πλέον ιδιότητα, η οποία φαίνεται ότι θα επικρατήσει τώρα που απαλλάχθηκε από τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες (πουλώντας το μερίδιό του στην επιχείρηση στη Neoset). Ενα δεύτερο βιβλίο είναι ήδη στα σκαριά, μάλλον για την Αθήνα αυτήν τη φορά.

Πρώτη γνωριμία
Το Αιγαίο το γνώρισε στην «προχωρημένη» ηλικία των 17 ετών. Ηταν όμως μια σχέση δυνατή από την πρώτη στιγμή, που με το πέρασμα του χρόνου απέδειξε τη διαχρονικότητά της. Ακόμα θυμάται τον πρώτο νησιώτικο γάμο που παρακολούθησε από κοντά στη Σίφνο, όπου ο ίδιος υπηρετούσε στο Πολεμικό Ναυτικό. Ηταν δεν ήταν είκοσι χρονών. Και τα θυμάται όλα τόσο έντονα, σαν σήμερα: «Τα κάτασπρα σπίτια, τα δεκάδες εκκλησάκια, οι μουσικοί με τα βιολιά και τα λαούτα που συνόδευαν τη νύφη και τον γαμπρό μέχρι την εκκλησία, η τελετή, τα παστέλια που μοίραζαν για να ναι ζάχαρη ο βιος, μα πάνω απ όλα το γλέντι, το ξεφάντωμα και ο χορός, ο πρώτος μπάλος που χόρεψα ντυμένος ναυτάκι, ήταν για μένα αποκάλυψη ενός άλλου κόσμου. Θυμάμαι ακόμη την άγρια χαρά και τον ενθουσιασμό που ένιωσα, καθώς έλεγα μέσα μου αυτός είναι ο τόπος σου».

Για τον μπάλο, θυμάται πόσο του έμοιασε με το ροκ εν ρολ που λάτρευε. «Οταν είδα τον ζευγαρωτό μπάλο, κατάλαβα ότι τις ίδιες φιγούρες του ροκ εν ρολ είχαν σε άλλους τόπους και άλλους πολιτισμούς τόσο διαφορετικοί άνθρωποι! Εκείνο το συναίσθημα που ένιωσα τότε δεν θα το ξεχάσω ποτέ. Στην πόλη δεν ξέραμε να γλεντάμε με αυτό τον τρόπο. Τότε οι παρέες μας ήταν οι παρατάξεις μας στο πανεπιστήμιο, όχι τα πααιδιά από τη γειτονιά. Μιλάμε για τα χρόνια γύρω στη Μεταπολίτευση. Ημασταν γενιά πολιτικοποιημένη, αλλά να γλεντήσουμε έτσι τη ζωή μας δεν ξέραμε».

Οταν το 1995 ο Γιώργος Πίττας ίδρυσε, σαν μια παράπλευρη απασχόληση, το ξενοδοχείο στις Λεύκες, δημιούργησε ταυτόχρονα και ένα μικρό μουσείο για τους επισκέπτες. Εκεί βρήκαν τη θέση τους μνημεία που είχε μαζέψει κατά καιρούς στα αιγαιοπελαγίτικα ταξίδια του. Τελικά όμως αυτά που έβλεπε γύρω του τον εντυπωσίασαν τόσο πολύ που αποφάσισε να τα μοιραστεί με ακόμα περισσότερο κόσμο, μέσω του βιβλίου. «Κάθε βιβλίο το γράφεις επειδή έχεις κάτι να πεις. Και για να το πετύχει αυτό, τούτο το βιβλίο έχει δουλευτεί με μια συγκεκριμένη μέθοδο. Βλέπεις γύρω σου κάποια πράγματα, κάποια έθιμα που αποκαλύπτουν την ταυτότητα του τόπου, τα ζεις από πιο κοντά για να δεις πώς λειτουργούν και να συνδεθείς συναισθηματικά με αυτά. Μαθαίνεις πώς μαγειρεύουν ένα φαγητό, παρακολουθείς πώς οργανώνεται ένα πανηγύρι... Μετά ψάχνεις να βρεις περισσότερες πληροφορίες γι αυτό που έχει εξάψει τις αισθήσεις σου, να δεις στη βιβλιογραφία τι έγραψαν άλλοι. Και έτσι προσπαθείς να επιβεβαιώσεις το βίωμα και να ξαναδείς τη γνώση που έχεις αποκτήσει με μια καινούρια οπτική». Και στο ... διά ταύτα της μεθόδου; «Ολες οι πληροφορίες που πήρα ήταν αποτέλεσμα προσωπικών γνωριμιών με τους ντόπιους και, βέβαια, αρκετών... φαγοποτιών μαζί τους! Να ξέρεις όμως. Η ζωή στο Αιγαίο δεν είναι στις παραλίες. Είναι ψηλά, στους οικισμούς, στα εκκλησάκια, στα μονοπάτια, τους ανεμόμυλους... Οπου υπάρχουν σημάδια».

Σταυροδρόμι πολιτισμών
Για τον Γιώργο Πίττα το ενδιαφέρον είναι πως οι άνθρωποι του Αιγαίου, με αρκετά περιορισμένες πηγές φυσικού πλούτου, κατόρθωσαν να φτιάξουν τόσα πολλά. «Εχτισαν οικισμούς πάνω σε βράχους, ανακάλυψαν τον τρόπο να κάνουν ξερικές καλλιέργειες. Οπως αυτά τα ντοματάκια στο εξώφυλλο του βιβλίου, που δεν είναι ποτιστικά αλλά ξερικά! Μετά, έγιναν καπεταναίοι -η αλήθεια είναι ότι βοηθούσαν στην αρχή τους κουρσάρους, αλλά μετά εκμεταλλεύτηκαν στο έπακρο τις εμπορικές δυνατότητες της θάλασσας. Το Αιγαίο δεν είναι ένας πολιτισμός, αλλά ένα μείγμα πολλών πολιτισμών. Νομίζω ότι η εμπειρία του μας δείχνει ότι υπάρχει σωστός τρόπος να διαχειριστούμε την παγκοσμιοποίηση, κάνοντας παγκόσμια τη μοναδικότητά μας».

Τα σημάδια του Αιγαίου είναι αισιόδοξα. «Ακόμα και για τον τουρισμό του, που έχει αρκετά περιθώρια ακόμα να ανακαλύψει τα 3Π -Πολιτισμός, Περιβάλλον, Ποιότητα- και να παραμερίσει τα 3S -Sea, Sun, Sex. Στοιχείο αισιοδοξίας είναι ότι μπορούμε να διευρύνουμε κι άλλο τις αισθήσεις μας». Και ποιο είναι το μήνυμα που θέλει να μας δώσει σήμερα το Αιγαίο; «Επειδή εδώ η ζωή ακόμα ανθίσταται, μπορεί να γίνει πρότυπο διαβίωσης. Τελικά, ίσως να μπορούμε να παρακάμψουμε το δίλημμα ανάπτυξη ή παράδοση. Να αναπτυχθούμε χωρίς να καταστρέψουμε το περιβάλλον και την ταυτότητά μας. Υπάρχουν πάρα πολλές δυνάμεις στο Αιγαίο που αυτήν τη στιγμή αντιστέκονται».