ΤΗΣ ΒΙΒΙΑΝ ΜΠΕΝΕΚΟΥ
bibian@pegasus.gr

Σε διορθωτικές παρεμβάσεις στον νόμο-πλαίσιο θα προχωρήσει το αμέσως προσεχές διάστημα η ηγεσία του υπουργείου Παιδείας.

Βασικός σύμβουλος του υπουργείου στην κατεύθυνση των αλλαγών θα είναι τα ίδια τα τριτοβάθμια ιδρύματα, που έχουν κληθεί να στείλουν υπομνήματα με τις διαδικασίες που «μπλοκάρουν» την εφαρμογή του 3549/07 σε κάθε πανεπιστήμιο χωριστά.

Μέσα από αυτή την καταγραφή των δυσλειτουργιών, θα προκύψουν και οι τροποποιήσεις των σχετικών ρυθμίσεων, οι οποίες θα συζητηθούν στη Σύνοδο των πρυτάνεων, στις αρχές Νοεμβρίου, παρουσία του υπουργού Παιδείας Ευριπίδη Στυλιανίδη.

Αμέσως μετά θα λάβουν χώρα οι αλλαγές σε συγκεκριμένα σημεία του νόμου, χωρίς βεβαίως να ανατρέπεται σε τίποτε η βασική φιλοσοφία του.

Στο «χειρουργικό τραπέζι» θα βρεθούν οι διατάξεις για τα εκλεκτορικά σώματα, την «αιώνια» φοίτηση, το άσυλο, τα συγγράμματα και τον 4ετή προγραμματισμό των ιδρυμάτων.

1. Τετραετής προγραμματισμός
Τι ισχύει

Τα ΑΕΙ είναι υποχρεωμένα να συντάσσουν τετραετή προγράμματα που θα εντάσσονται στο Πρόγραμμα Επενδύσεων και θα συμφωνούνται από κοινού με το ΥΠΕΠΘ. Η 4ετής δράση τους θα αφορά την ιεράρχηση των στόχων κάθε ακαδημαϊκής μονάδας, την ανάπτυξη και υποστήριξη των εκπαιδευτικών και ερευνητικών δραστηριοτήτων κάθε ΑΕΙ, καθώς και τον κατ έτος αριθμό εισακτέων σε κάθε Τμήμα του Ιδρύματος.

Τι αλλάζει
Η εφαρμογή της συγκεκριμένης διάταξης αναστέλλεται για φέτος, γιατί σύμφωνα με τους πρυτάνεις δεν προλαβαίνει να γίνει κανενός είδους καταγραφή (υποδομών, περιουσίας, προσωπικού, φοιτητών) που επιβάλλει το 4ετές σχέδιο.

Οι ίδιοι επεσήμαναν στον υπουργό ότι δεν διαθέτουν την υποδομή αλλά ούτε γνωρίζουν τον ακριβή αριθμό φοιτητών που θα δεχθούν τα επόμενα χρόνια για να καθορίσουν τα ποσά που πρέπει να ζητήσουν. Θα εξετασθούν δύο ενδεχόμενα τροποποιήσεων. Είτε να δοθεί στα ιδρύματα ο απαραίτητος χρόνος μέχρι να οργανωθούν ως προς τα νέα δεδομένα, που σημαίνει μετάθεση της εφαρμογής του νόμου για πολύ μετά, είτε να γίνει ο προγραμματισμός πιο βραχύβιος (διετής ή ακόμη και μονοετής), για να έχει εφικτό ορίζοντα.

2. Συγγράμματα
Τι ισχύει

Η διάταξη προβλέπει ότι κάθε τμήμα θα πρέπει να καταρτίζει κατάλογο συγγραμμάτων από τον οποίο θα επιλέγει ο κάθε φοιτητής το σύγγραμμα που τον ενδιαφέρει. Μέχρι σήμερα οι φοιτητές διδάσκονται από ένα και μοναδικό εγχειρίδιο.

Τι αλλάζει
Είναι αδύνατον φέτος να εφαρμοστεί η σχετική ρύθμιση του νόμου-πλαισίου, καθώς η σύνταξη του καταλόγου απαιτεί χρόνο, κι επιπλέον δεν έχει εκδοθεί το ΠΔ που επιτάσσει ο νόμος. Η ρύθμιση δεν αναμένεται να αλλάξει, απλά ίσως δοθεί ακόμη περισσότερος χρόνος για την προετοιμασία εφαρμογής της.

3. Η σύνθεση των εκλεκτορικών σωμάτων
Τι ισχύει

Σε κάθε περίπτωση εκλογής, εξέλιξης ή μονιμοποίησης, το εκλεκτορικό σώμα απαρτίζεται κατά τα 2/3 από μέλη ΔΕΠ του οικείου τμήματος, και κατά το ένα τρίτο από μέλη ΔΕΠ άλλων τμημάτων του ιδίου ή άλλων ΑΕΙ. Δηλαδή, ο νόμος-πλαίσιο προβλέπει το 1/3 των εκλεκτόρων να προέρχεται από άλλα πανεπιστήμια.

Τι αλλάζει
Οι πανεπιστημιακοί θεωρούν ότι είναι δύσκολο να βρεθούν τόσοι εξωτερικοί εκλέκτορες και, όταν ακόμη βρεθούν, είναι δύσκολο να μπορέσουν να μετακινηθούν ταυτόχρονα λόγω υποχρεώσεων στη γεωγραφική έδρα του κάθε πανεπιστημίου.

«Ποιο πρόβλημα θεραπεύουμε με το να έρχονται 10 εξωτερικοί κριτές στα πανεπιστήμια;» αναρωτιέται ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών Χρίστος Κίττας, συμπληρώνοντας:

«Αυτή η διάταξη ίσως να μη δημιουργεί πρόβλημα σε μικρά ΑΕΙ που κάνουν 10 ή και 20 εκλογές τον χρόνο. Σε εμάς, όμως, όπως και σε όλα τα μεγάλα ιδρύματα, φέρνει τεράστιες πρακτικές δυσκολίες. Στο Αθηνών, γίνονται 500 εκλογές το λιγότερο τον χρόνο. Επί 10 άτομα, εκλέκτορες, σημαίνει ότι θα πρέπει συνέχεια να κυκλοφορούν 5.000 άνθρωποι, χωρίς να κάνουν μάθημα, από εδώ κι από εκεί. Μόνον η Ιατρική Σχολή έχει 250 εκλογές. Είναι αδύνατον να εφαρμοστεί ως έχει η διάταξη».

Συζητούνται δύο λύσεις. Είτε να μειωθεί ο αριθμός των εξωτερικών εκλεκτόρων είτε αυτοί να προέρχονται από κοντινά ΑΕΙ ή ΑΕΙ της ίδιας πόλης.

4. Οι «αιώνιοι» φοιτητές
Τι ισχύει

Φοιτητές ή σπουδαστές που, κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, έχουν ήδη υπερβεί το ανώτατο όριο φοίτησης (διπλάσιος χρόνος σπουδών), καλούνται από το οικείο ΑΕΙ να δηλώσουν εγγράφως εάν επιθυμούν τη συνέχιση των σπουδών τους. Σε περίπτωση καταφατικής δήλωσης μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους επί πέντε (5) ακόμη ακαδημαϊκά έτη. Διαφορετικά διαγράφονται από τα μητρώα του οικείου ΑΕΙ και στερούνται της φοιτητικής ή σπουδαστικής ιδιότητας.

Τι αλλάζει
Εξετάζονται δύο σενάρια. Το πρώτο είναι να δοθεί ο απαιτούμενος χρόνος καταγραφής και εξεύρεσης των «αιώνιων» φοιτητών, από ειδική ομάδα που θα συσταθεί σε κάθε πανεπιστήμιο, κι ύστερα από τη σύνταξη του τελικού καταλόγου να αποσταλούν επιστολές, και το δεύτερο και πιο εφικτό σενάριο είναι το να ανακοινώσει το κάθε ίδρυμα χωριστά στον Τύπο και στα ΜΜΕ ημερομηνίες μέσα στις οποίες ο κάθε ενδιαφερόμενος (αιώνιος) θα προσέλθει για να δηλώσει εάν συνεχίζει τις σπουδές του ή όχι. Οσοι το κάνουν θεωρούνται ως οι νόμιμοι να συνεχίσουν. Οσοι όχι, θα διαγράφονται αυτομάτως μετά το πέρας της ημερομηνίας.

5. Το άσυλο
Τι ισχύει

Το ακαδημαϊκό άσυλο καλύπτει όλους τους χώρους του ΑΕΙ στους οποίους γίνεται εκπαίδευση και έρευνα. Οι χώροι αυτοί καθορίζονται με απόφαση και ευθύνη της Συγκλήτου για τα πανεπιστήμια και της συνέλευσης για τα ΤΕΙ. Δεν επιτρέπεται η επέμβαση δημόσιας δύναμης στους παραπάνω χώρους, παρά μόνο κατόπιν πρόσκλησης ή άδειας του αρμόδιου οργάνου του Ιδρύματος και με την παρουσία εκπροσώπου της δικαστικής Αρχής.

Τι αλλάζει
Οι πρυτάνεις ζητούν να προσδιοριστούν καλύτερα στον νόμο οι χώροι ασύλου (βιβλιοθήκες, αίθουσες, εξεταστήρια, υπαίθρια μέρη), κι αυτό γιατί στα μεγάλα πανεπιστήμια, όπως π.χ. το ΕΜΠ, υπάρχουν τεράστιοι χώροι, διάσπαρτοι, όπου γίνονται μετρήσεις, έρευνες εδαφών, αποτυπώσεις μηχανικών και άλλα, που λογίζονται ως τόποι διδασκαλίας.

Αρχίζουν τα συλλαλητήρια
Τo πρώτο φοιτητικό συλλαλητήριο της ακαδημαϊκής χρονιάς 07-08, πραγματοποιείται την Πέμπτη 18 Οκτωβρίου (έχει ήδη ανακοινωθεί συγκέντρωση στις 12 το μεσημέρι στα Προπύλαια). Οι φοιτητές τάσσονται υπέρ της κατάργησης του νόμου-πλαισίου, αλλά και κατά της εφαρμογής της κοινοτικής οδηγίας 36/05