Η πρώτη κιόλας ευχάριστη έκπληξη έρχεται όταν, στρίβοντας δεξιά κάπου έντεκα χιλιόμετρα πριν από τη Δημητσάνα, φτάνεις έπειτα από λίγη ώρα να θαυμάζεις μια ιδανική πανοραμική θέα του χωριού Λαγκάδια. Δεν περιμένεις σε αυτό το χωριό να συναντήσεις τόσο επιβλητικά πέτρινα πολυώροφα αρχοντικά, μεγάλες εκκλησιές με εντυπωσιακά καμπαναριά και φιλόξενους ανθρώπους.
Ο τουρισμός εδώ αναπτύσσεται γοργά αλλά ευτυχώς ήπια και με σεβασμό στην παράδοση. Αρκετά είναι τα μαγαζιά με παραδοσιακά προϊόντα της περιοχής, μέλι, αρωματικά βότανα και όσπρια, ενώ λίγοι αλλά προσεγμένοι ξενώνες υποδέχονται όσους παρεκκλίνουν της κλασικής πορείας προς Δημητσάνα. Οι ξακουστοί σε όλη την Ελλάδα Λαγκαδιανοί μάστορες της πέτρας, έχουν αφήσει στη γενέτειρά τους πλούσια δείγματα της τέχνης τους, όπως το σχολείο, τις εκκλησίες των Ταξιαρχών και του Αγίου Ιωάννη, γεφύρια, πυργόσπιτα?
Με κατεύθυνση προς Νότο, μετά από περίπου ένα τέταρτο της ώρας μακριά από την πολύβουη Δημητσάνα, η πρώτη μεγάλη πλαγιά που φιλοξενεί μερικά από τα ομορφότερα σπίτια της Στεμνίτσας, κάνει την εμφάνισή της.
Κατά γενική ομολογία πάντως, η καλύτερη γωνία να θαυμάσετε το μεγαλύτερο κομμάτι του παραδοσιακού οικισμού, είναι αμέσως μετά τα τελευταία σπίτια, ανηφορίζοντας στο δρόμο προς Καρύταινα. Όπως μας λέει και ο Παυσανίας, εδώ βρισκόταν η αρχαία πολίχνη Υψούς, μια πολιτεία περικυκλωμένη από πυκνή βλάστηση, άγρια θηρία και ανθρώπους σκληρούς! Εδώ, στα 1.100 μέτρα υψόμετρο, άκμασε μια από τις γνωστότερες βυζαντινές πολιτείες του Μοριά.
Οι κάτοικοι, μάστορες του χαλκού, του χρυσού και του ασημιού στην πλειονότητά τους, δημιούργησαν δική τους εξαιρετική σχολή στην κατασκευή καμπανών και κοσμημάτων. Σίγουρα κάτι έχει μείνει από εκείνη την τέχνη, όπως μαρτυρούν τα λιγοστά αλλά πολύ προσεγμένα κοσμηματοπωλεία κατά μήκος του κεντρικού δρόμου που οδηγεί στην πλατεία του χωριού και η σχετική σχολή που λειτουργεί εδώ με μεγάλη επιτυχία. Μην παραλείψετε να επισκεφτείτε το λαογραφικό μουσείο, με πλούσια και σπάνια εκθέματα που στεγάζεται σε ένα μεγάλο πυργόσπιτο του 18ου αιώνα.
Δεν εννοείται πάντως επίσκεψη σε αυτή τη γωνιά της ορεινής Αρκαδίας χωρίς να κατέβεις στο φαράγγι του Λούσιου και στις δύο μονές του που βρίσκονται εδώ και αιώνες αντικριστά η μία με την άλλη, η Προδρόμου και η Φιλοσόφου, αν και κατά την ταπεινή μου άποψη, ο ιδανικός ίσως τρόπος για να κλείσει αυτό το κομμάτι της περιήγησης είναι μια βόλτα μέχρι τις όχθες του ποταμού και την αρχαία Γόρτυνα. Ούτε ένα λεπτό με τα πόδια από την όχθη που θαρρείς ακόμα κατοικείται από νεράιδες, θα συναντήσετε τα ερείπια του Ασκληπιείου και των ιαματικών λουτρών αυτής της αρχαίας ισχυρής πόλης καθώς και μέρη τειχών και ακρόπολης. Μέσα από τη Γόρτυνα περνούσε ο δρόμος που ένωνε την Αθήνα με τις Μυκήνες, τη Μεγαλόπολη και την αρχαία Ολυμπία.
Προσπαθώ να φανταστώ τον περίλαμπρο ναό του Ασκληπιού στον οποίο ο Μέγας Αλέξανδρος, φανερά εντυπωσιασμένος, είχε αφιερώσει το θώρακα και το δόρυ του κατά την επίσκεψή του εδώ. Αιώνες αργότερα, τα αντικείμενα βρίσκονταν ακόμα εκεί, μπροστά στα μάτια του επίσης εντυπωσιασμένου Παυσανία.
Ακολουθεί μια στιγμή ξεκούρασης και χαλάρωσης στη διπλανή όχθη του Λούσιου, του μικρού ποταμού μήκους 23 χιλιομέτρων που πηγάζει στο οροπέδιο της Καρκαλούς και εκβάλλει στον Αλφειό κοντά στην Καρύταινα, με μοναδική συνοδεία τον ακατάπαυστο ήχο του τρεχούμενου νερού και το ελαφρύ θρόισμα στις φυλλωσιές των δέντρων. Ίσως κάπου εδώ γύρω να λούστηκε και ο νεογέννητος Δίας, δίνοντας έτσι για πάντα το όνομα στον αρχαίο αυτό ποταμό?
Πάντα συντροφιά με τις απροσδιόριστες διαθέσεις του καιρού, ο δρόμος οδηγεί τελικά στην Καρύταινα, με κατεύθυνση στη συνέχεια προς τον μεγάλο κάμπο της Μεγαλόπολης. Το «Τολέδο της Ελλάδας», όπως το ονόμαζαν οι Φράγκοι, είναι ένα μικρό χωριό κοντά στον κάμπο της Μεγαλόπολης με ιστορία χιλιετιών. Η αρχαία Βρένθη έδωσε τη θέση της στην Καρύταινα κάπου στον 13ο αιώνα οπότε και χτίστηκε το ξακουστό της κάστρο. Αυτό και το όνομα του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη χαρακτηρίζουν την ταυτότητα του χωριού μέσα στους πολυτάραχους αιώνες.
Αρκετές και σημαντικές οι εκκλησίες, όπως ο Άγιος Νικόλαος και η Ζωοδόχος Πηγή, πολλά τα πέτρινα ανηφορικά σοκάκια και αναρίθμητες οι γωνιές με τα επιβλητικά πέτρινα σπίτια που περιμένουν να τις εξερευνήσεις. Σίγουρα όμως η εικόνα που για καιρό θα συνοδεύει την ανάμνησή σου από την Καρύταινα είναι η εκπληκτική θέα από τα τείχη του απόρθητου κάστρου. Το ανηφορικό πέτρινο μονοπάτι σε οδηγεί έπειτα από λίγη ώρα στην πύλη και στο εσωτερικό και κοιτώντας τον οικισμό από εκεί ψηλά αισθάνεσαι πως πετάς. Κάτι ήξεραν οι Φράγκοι, οι Παλαιολόγοι και οι Τούρκοι που διαρκώς πάλευαν για να το κρατήσουν. Σήμερα το λιγότερο που έχεις να κάνεις περνώντας από την Καρύταινα είναι να ανέβεις σε αυτό το ύψωμα και να αφήσεις τη ματιά σου να γεμίσει εικόνες από τον τόπο ολόγυρα. Λίγο έξω από το χωριό υπάρχει η διάσημη μεγάλη γέφυρα του Αλφειού με το παλιό βυζαντινό γεφύρι στη σκιά της. Το ταξίδι απλά συνεχίζεται...
Πληροφορίες
ΠΩΣ ΘA ΠATE
Από την Αθήνα, οδηγείτε στην εθνική οδό Κορίνθου - Τρίπολης και περίπου οχτώ χιλιόμετρα μετά τη σήραγγα του Αρτεμισίου στρίβετε δεξιά και ακολουθείτε τις πινακίδες προς Βυτίνα, Δημητσάνα κ.λπ. Τα Λαγκάδια απέχουν 27 χιλιόμετρα από τη Βυτίνα, η Στεμνίτσα περίπου 13 από τη Δημητσάνα, ενώ η Καρύταινα 53 από την Τρίπολη και συνολικά 218 από την Αθήνα. Αναζητήστε πινακίδες για τα μοναστήρια, το φαράγγι και τον αρχαιολογικό χώρο, στη διαδρομή Δημητσάνας ? Ζάτουνας καθώς και στο κομμάτι προς Στεμνίτσα. Η διαδρομή φημίζεται για τη φυσική της ομορφιά.
ΠOY ΘA MEINETE
Εξαιρετικό είναι το «ΤΡΙΚΟΛΩΝΙΟΝ COUNTRY CLUB» (τηλ. 27950 - 81297) στη Στεμνίτσα, ενώ στα Λαγκάδια μπορείτε να ρωτήσετε για το πολυτελές «ΛΑΓΚΑΔΙΑ RESORT» (τηλ. 27950 - 43023), το «ΚΕΝΤΡΙΚΟΝ» (τηλ. 27950 - 43221), τα «ΛΑΓΚΑΔΙΑ» (τηλ. 27950 - 43202) και το «AΓΝΑΝΤΙΟ STUDIOS» (τηλ. 27950 - 43671). Στην Καρύταινα ρωτήστε μεταξύ άλλων για τη «ΒΡΕΝΘΗ» (τηλ. 27910 - 31650) και τον ξενώνα του «ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ» (τηλ. 27910 -31262). Σε όλα αυτά τα χωριά θα απολαύσετε πέτρινους παραδοσιακούς ξενώνες, προσεγμένη διακόσμηση, πλήθος ανέσεων και, το κυριότερο, ζεστή ελληνική φιλοξενία.
ΠOY ΘA ΦATE
Μια εύκολη και σαφώς προτεινόμενη λύση είναι να καθίσετε για φαγητό σε ένα από τα πολλά εστιατόρια πάνω και κοντά στην κεντρική πλατεία της Στεμνίτσας, όπου και το παρκάρισμα είναι σχετικά εύκολο συγκριτικά με τη Δημητσάνα. Αν μείνετε για φαγητό στα Λαγκάδια, αναζητήστε τον «Μανιάτη» και τον «Αρτοζήνο», ενώ στα μέρη της Καρύταινας ρωτήστε για το «Σταυροδρόμι», το «Κονάκι» και την «Καρβουνιάρα». Όπως πάντα, το «Λημέρι του Τρύπα», ο «Θόλος» και ο «Δρυμώνας» σας περιμένουν στη Δημητσάνα. Στις προαναφερθείσες προσεγμένες επιχειρήσεις σας περιμένουν μεταξύ άλλων αγριογούρουνα και λαγοί στιφάδο, παστά χοιρινά με αβγά, χοιρινά με σέλινο, κοκορέτσια, κοκκινιστά κάθε είδους, φασολάδες, χυλοπίτες, σπιτικές μαρμελάδες και γλυκά του κουταλιού (κάστανο, καρυδάκι, κεράσι, μήλο και άλλα), λαχταριστές μπριζόλες και παϊδάκια, όλα με τη συνοδεία εξαιρετικών κρασιών από τη Μαντινεία και τη Νεμέα...
Kείμενο - φωτογραφίες: Bαγγέλης Δελέγκος
