ΔΕΙΤΕ ΟΛΑ ΤΑ
ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΑ

ΤΕΤΑΡΤΗ
24 ΜΑΙΟΥ 2017

ΚΑΙΡΟΣ

ΑΘΗΝΑ 23°C

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ »

ΠΩΣ ΣΩΘΗΚΕ ΕΝΑΣ ΙΤΑΛΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗΣ

Χρονικό ανθρωπιάς στην αγκαλιά των Αγράφων

Ο Αγγ. Ζαχαρόπουλος έκανε βιβλίο τη συγκινητική ιστορία που βίωσε ο ίδιος 12χρονο παιδί, πριν από 68 χρόνια. Μιλώντας στο «Εθνος» περιγράφει πώς η οικογένειά του έσωσε τον Ιταλό φαντάρο από τους Γερμανούς στα ταραγμένα χρόνια του ‘40

  • ΕΘΝΟΣ
  • 12:00, 28/10/2011
Μιλάνο 1955. Ο Αγγελος Ζαχαρόπουλος ανάμεσα στον Νίνο (δεξιά) και τον Λέλιο (αριστερά)

Μιλάνο 1955. Ο Αγγελος Ζαχαρόπουλος ανάμεσα στον Νίνο (δεξιά) και τον Λέλιο (αριστερά)

«Μέσα στον άγριο αγραφιώτικο χειμώνα χτύπησε την πόρτα μας ο Νίνο ένα πρωί». Ηταν το 1943. Οι Γερμανοί επιδίδονταν σε φοβερές εκκαθαρίσεις στην περιοχή των Αγράφων θέλοντας να χτυπήσουν τους αντάρτες και να τιμωρήσουν όσους Ιταλούς είχαν προσχωρήσει μετά τη συνθηκολόγηση στις δυνάμεις του ΕΑΜ.

«Οταν άνοιξα, βρέθηκα μπροστά σ’ έναν ρακένδυτο στρατιώτη έτοιμο να καταρρεύσει. ''Παρακαλώ λίγο ζεστό νερό, πολύ πονάει στομάχι'', μου είπε. Τον κάλεσα να μπει και φώναξα τη μητέρα μου. Εκείνη χωρίς να χάσει καιρό του ετοίμασε τσάι του βουνού, το οποίο ο Νίνο ήπιε με εκδηλώσεις ευγνωμοσύνης. ''Φαίνεται πεθαμένος από την πείνα, θα του ετοιμάσω γρήγορα τραχανά'', είπε εκείνη ενώ του έδινε ζεστά ρούχα του πατέρα μου.

Το ένστικτο της μάνας λειτούργησε ταχύτατα. Η ίδια ήταν πολύ ανήσυχη για την τύχη του αντάρτη γιου της λόγω των συγκρούσεων που ακούγαμε ότι γίνονταν με τους Γερμανούς. Εικοσιπεντάχρονο παιδί, ο Νίνο δεν άργησε να συνέλθει κάπως και η οικογένεια αποφάσισε να τον κρατήσει. Διαφορετικά ήταν σχεδόν βέβαιον ότι δεν θα άντεχε. Θα είχε ακολουθήσει την τύχη των υπερχιλίων συμπατριωτών του που άφησαν τα κόκαλά τους στα αγραφιώτικα βουνά».

Με τα γλαφυρά αυτά λόγια ο κ. Αγγελος Ζαχαρόπουλος περιγράφει μια τρυφερή ιστορία που διαδραματίστηκε τη σκληρή εποχή του πολέμου. Μια εμπειρία που βίωσε στα 12 χρόνια του, αλλά σημάδεψε ολόκληρη τη ζωή του, αφού οι σχέσεις του Νίνο με την οικογένειά παρέμειναν ζωντανές μέχρι τον θάνατο του Ιταλού στρατιώτη τη δεκαετία του ’80. Οι αναμνήσεις εκείνης της εποχής είναι τόσο έντονες για τον κ. Ζαχαρόπουλο, ώστε χρόνια αργότερα τις κατέγραψε σε σχετικό βιβλίο που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Μίνωας» με τον τίτλο «Τα ταραγμένα χρόνια 1940-1950».

«Καλοκάγαθος»
«Ηταν ένα παιδί από αστική οικογένεια του Μιλάνου, καλοκάγαθος και αδέξιος» συνεχίζει ο ίδιος. «Οταν μας βρήκε ο Νίνο ο πληθυσμός των αγραφιώτικων χωριών ήταν ανάστατος.

Το σπίτι στο οποίο φιλοξενήθηκε ο Νίνο. Κάηκε στον εμφύλιο. Τα αδέλφια Ζαχαρόπουλοι, Γιώργος, Ζάχος (όρθιοι), και Αγγελος καθιστός

Το σπίτι στο οποίο φιλοξενήθηκε ο Νίνο. Κάηκε στον εμφύλιο. Τα αδέλφια Ζαχαρόπουλοι, Γιώργος, Ζάχος (όρθιοι), και Αγγελος καθιστός

Οι Γερμανοί ανεβαίνοντας, σκότωναν ανθρώπους και έκαιγαν τα χωριά που συναντούσαν. Οι άνθρωποι προσπαθούσαν να περισώσουν όσα μπορούσαν και να κρυφτούν περιμένοντας την επερχόμενη λαίλαπα. Η οικογένειά μας, με αντάρτη τον μεγάλο γιο, ανέμενε τα χειρότερα. Επιδοθήκαμε σε μία επίπονη προσπάθεια εκκένωσης ενός μεγάλου σπιτιού εβδομήντα ετών με μαγαζί, κάβες, αποθήκες, ψάχνοντας ταυτόχρονα να βρούμε κατάλληλο μέρος να κρυφτούμε».

Ο Νίνο φιλοξενήθηκε στο σπίτι των Ζαχαρόπουλων μέχρι την απελευθέρωση. «Είχε ενταχθεί πλήρως στην οικογένεια και είχε αγαπηθεί από όλους. Μας βοηθούσε στις εμπορικές μας δουλειές, ενώ είχε έναν στενό σύντροφο και φίλο στην Καστανιά, Ιταλός στρατιώτης κι αυτός τον Λέλιο. Είχε μάθει λίγα ελληνικά και μιλούσε καλά γαλλικά. Συζητούσαμε κυρίως για τη ζωή μετά τον πόλεμο».

Τον Οκτώβρη του ’44 ο Νίνο έφυγε και η συχνή επικοινωνία του με την οικογένεια διατηρήθηκε για μια δεκαπενταετία. «Αμέσως μετά την επιστροφή του στο Μιλάνο μας έστειλε γράμμα, ενώ μόλις απέκτησε κάποια οικονομική ευχέρεια άρχισε να στέλνει δώρα στη μητέρα μου, στη μάμα του, όπως την αποκαλούσε. Μας βομβάρδιζε με προσκλήσεις να μας φιλοξενήσει στο Μιλάνο. Ετσι τον Αύγουστο του 1955, πηγαίνοντας στο Παρίσι για τριετείς μεταπτυχιακές σπουδές με υποτροφία του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών, σταμάτησα στο Μιλάνο για μία εβδομάδα» λέει ο κ. Ζαχαρόπουλος, ο οποίος αργότερα υπήρξε επίτιμος διευθυντής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στις Βρυξέλλες, γενικός διευθυντής του υπουργείου Γεωργίας και μέλος της Κεντρικής Επιτροπής Διαπραγματεύσεων για την ένταξη της χώρας στην ΕΟΚ.

«Ο Νίνο με περίμενε στον σταθμό του τρένου και με πήγε στο σπίτι του. Κάτω από το σπίτι είχε κατάστημα ανδρικών ειδών. Ηταν παντρεμένος και είχε ένα αγόρι 8-9 ετών και ένα κοριτσάκι 3-4.

Ο Αγγελος Ζαχαρόπουλος σήμερα
Ο Αγγελος Ζαχαρόπουλος σήμερα

Οταν έφυγα, με γέμισε με πουκάμισα και γραβάτες από το μαγαζί του. Με ρώτησε αν είχα ένα χοντρό παλτό για τον βαρύ παριζιάνικο χειμώνα. Του είπα ότι έχω μία καμπαρτίνα. Εφυγε και σε λίγο επέστρεψε με ένα βαρύτιμο και πολύ ζεστό παλτό. Αυτό το παλτό στάθηκε σωτήριο για τον χειμώνα του ’55-’56, που η θερμοκρασία στο Παρίσι κατέβηκε στους μείον 20 βαθμούς...».

ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΚΑΣΤΑΝΙΑ
«Γονάτισε στα σκαλιά του σπιτιού και τα φίλησε»

Το συγκινητικό τέλος αυτής της γλυκιάς ιστορίας που γράφτηκε αρκετές δεκαετίες αργότερα διηγείται παραστατικά ο κ. Ζαχαρόπουλος. «Διατήρησα αλληλογραφία τόσο με τον Νίνο όσο και με τον Λέλιο για μερικά χρόνια.

Ομως στη συνέχεια ο αγώνας για επιβίωση, για επαγγελματική σταδιοδρομία και για καριέρα μας απομάκρυναν» λέει. «Στη δεκαετία του ’80 βρισκόμουν στις Βρυξέλλες. Ως προϊστάμενος κάποιας υπηρεσίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είχα μια Ιταλίδα συνεργάτιδα. Μου ζήτησε, λοιπόν, την άδεια για να επισκεφθεί το Μιλάνο.

Εγώ την παρακάλεσα να πάει στη διεύθυνση του Νίνο και να του δώσει κάποιο δώρο μαζί με μία επιστολή και μία φωτογραφία της οικογένειας. Οταν επέστρεψε μου είπε ότι βρήκε κλειστό και το σπίτι και το μαγαζί. Ρώτησε τους γείτονες και της είπαν ότι ο Νίνο αρρώστησε και μετακόμισε έξω από το Μιλάνο.

Η οικογένεια Ζαχαροπούλου με τη «μάμα» του Νίνο, Αναστασία, να ξεχωρίζει.
Η οικογένεια Ζαχαροπούλου με τη «μάμα» του Νίνο, Αναστασία, να ξεχωρίζει.

Ζήτησε τότε τη διεύθυνση, πήγε επί τόπου και τους παρέδωσε τα πράγματα. Με την επιστροφή της έλαβα ένα πολύ συγκινητικό γράμμα γραμμένο από τον γιο του, που είχε ήδη σπουδάσει πολιτικός μηχανικός.

Ο Νίνο ήταν κατάκοιτος» λέει. «Ηταν η τελευταία επαφή μαζί του. Μετά από λίγο πέθανε.

Αίτημα
Ομως πριν πεθάνει ζήτησε από τον γιο του να πραγματοποιήσει ένα προσκύνημα στην Καστανιά. Γείτονες Καστανιώτες μου είπαν πριν από μερικά χρόνια ότι εμφανίστηκε ένας καλοβαλμένος Ιταλός και ρώτησε πού είναι το σπίτι μας. Του είπαν ότι είναι άδειο και του το έδειξαν. Κατάπληκτοι τον είδαν να γονατίζει στα σκαλιά, να τα φιλάει και να απέρχεται συγκινημένος και σιωπηλός...

O Λέλιο απαντούσε στο τηλέφωνο μέχρι το 2005. Κάποια μέρα σταμάτησε να απαντά. Πρέπει να ήταν κοντά στα ενενήντα...».

ΜΙΛΑΝΟ
Ραντεβού με τον Νίνο και τον Λέλιο

Την απέραντη ευγνωμοσύνη και την αληθινή ζεστασιά που γνώρισε στην Ιταλία, όταν επισκέφθηκε τον Νίνο το καλοκαίρι του 1955, περιγράφει ο κ. Ζαχαρόπουλος: «Την ημέρα που πήγα κατέφθασε για να με συναντήσει με ένα πολυτελές αυτοκίνητο και ο Λέλιο. Ο Νίνο είχε μόνο μία βέσπα. Ο Λέλιο είχε στείλει την οικογένειά του στην εξοχή, είχε αφήσει τη δουλειά του και αφιέρωσε όλο τον χρόνο του σε μένα για μία εβδομάδα. Πρώτα με παρουσίασε στην αρχόντισσα μητέρα του, που μου έκανε το τραπέζι στο καταπληκτικό της σπίτι στα προάστια του Μιλάνου. Μιλούσε καλά γαλλικά και μου εξέφρασε την ευγνωμοσύνη της για τη βοήθεια στον γιο της. Τόνισα ότι ελάχιστα έκανα για εκείνον και τότε ο Λέλιο με έμφαση είπε τα εξής, τα θυμάμαι επί λέξει: «Εμείς ήρθαμε στον τόπο σας ως εισβολείς και ως κατακτητές, κάψαμε χωριά, εκτελέσαμε πατριώτες κι εσείς, όταν βρεθήκαμε σε ανάγκη, μας αγκαλιάσατε σαν αδέρφια. Αυτά δεν ξεχνιούνται και δεν ξεπληρώνονται με τίποτα».

Ο γιος της οικογένειας, Γιώργος Ζαχαρόπουλος, αντάρτης της Αντίστασης
Ο γιος της οικογένειας, Γιώργος Ζαχαρόπουλος, αντάρτης της Αντίστασης

Ενα βράδυ με πήγε σε ένα πολυτελές κέντρο που ανήκε σε κάποιον πανέξυπνο Ιταλό που στην Καστανιά είχε βολευτεί ως φροντιστής στη συμμαχική αποστολή κι ερχόταν συχνά στο μαγαζί μας. Μόλις είδε τον Λέλιο έσπευσε στο τραπέζι μας. Οταν ο τελευταίος είπε ποιος είμαι, έγινε πανηγύρι. Ανοιξε σαμπάνια, σχεδόν χοροπηδούσε. Φώναξε και ένα γκαρσόνι που ήταν επίσης στην Καστανιά. Αυτός συγκινήθηκε τόσο που έκλαιγε με λυγμούς?».

Κατερίνα Ροββά

 

 

ΟΛΕΣ ΟΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΕΠΟΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ