ΔΕΙΤΕ ΟΛΑ ΤΑ
ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΑ

ΣΑΒΒΑΤΟ
29 ΙΟΥΛΙΟΥ 2017

ΚΑΙΡΟΣ

ΑΘΗΝΑ 20°C

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ »

Σπάει όλα τα ρεκόρ η απογραφή της «γαλάζιας» πενταετίας

«Καμένη γη» κυριολεκτικά και μεταφορικά είναι η παρακαταθήκη της ΝΔ στην επόμενη διακυβέρνηση

  • ΕΘΝΟΣ
  • 11:51, 4/10/2009

Eλλειμμα και χρέος-ρεκόρ, κρατικός δανεισμός με επιτόκια- θηλιά, ανεργία στα ύψη, ασφαλιστικά ταμεία χωρίς ρευστό, σχολεία χωρίς δασκάλους, νοσοκομεία χωρίς φάρμακα, γιατρούς και νοσηλευτές αλλά με οφειλές δισ. ευρώ, νησιά χωρίς καράβια, ευπαθείς ομάδες σε αδιέξοδο χωρίς κοινωνική πρόνοια και 3,5 εκατομμύρια στρέμματα δασών καμένα. Αν και η έκφραση θεωρείται κλισέ: «καμένη γη» -κυριολεκτικά και μεταφορικά- είναι η παρακαταθήκη της Νέας Δημοκρατίας στη νέα κυβέρνηση.

Αν κανείς επαναφέρει στη μνήμη την εικόνα που είχε η χώρα πριν από 5,5 χρόνια θα θυμηθεί ασφαλώς ότι τα περισσότερα από τα σημερινά προβλήματα ήταν και τότε όχι μόνο υπαρκτά αλλά και φλέγοντα. Μόνο που οι απαντήσεις που υποσχέθηκε ότι θα έδινε η «νέα διακυβέρνηση» μάλλον δεν δόθηκαν ποτέ.

Eνας πρώτος απολογισμός του κυβερνητικού έργου της Νέας Δημοκρατίας στις δύο διαδοχικές θητείες της αρκεί για να διαπιστωθεί ότι όχι μόνο δεν συντελέστηκε πρόοδος σχεδόν σε κανένα από τα μείζονα θέματα αλλά μάλλον στασιμότητα ή ακόμα και οπισθοδρόμηση υπήρξε στο μεγαλύτερο φάσμα της οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας.

Ενώ από τη μια το κοινωνικό κράτος αποδυναμώθηκε, τα εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα περιορίστηκαν και οι δημόσιες επενδύσεις συρρικνώθηκαν, από την άλλη δεν κατέστη εφικτό να «ανθίσει» η οικονομία της αγοράς, σύμφωνα με το αναπτυξιακό μοντέλο που επέλεξε και προσπάθησε να υπηρετήσει η απερχόμενη κυβέρνηση.

Η μόνη που μάλλον ευνοήθηκε ήταν η παραοικονομία, γέννημα μιας «τραβεστί» οικονομικής πολιτικής, που υιοθέτησε ακραίες και πειραματικές νεοφιλελεύθερες πρακτικές χωρίς όμως να αποδεσμευτεί από τα δεσμά του παρεμβατισμού, της ημετεροκρατίας και του πατερναλισμού.

Οι τεράστιες εκκρεμότητες στην υγεία, την παιδεία, την απασχόληση, την κοινωνική ασφάλιση, το περιβάλλον και αλλού, αλλά και η εκρηκτική κατάσταση στα δημόσια οικονομικά, τα οποία επιδεινώθηκαν περαιτέρω και λόγω της οικονομικής κρίσης, ήταν οι γόρδιοι δεσμοί που δεν μπορούσε να λύσει η κυβέρνηση του κ. Καραμανλή, με την οριακή πλειοψηφία, αφού μάλιστα εδώ και τουλάχιστον ένα χρόνο υπολειτουργούσε και ενεργούσε με μοναδικό γνώμονα το, ανά πάσα στιγμή, ενδεχόμενο των πρόωρων εκλογών.

Από την ικανότητά της να λειτουργήσει στο γνωστό λίγο ως πολύ αυτό τοπίο και να ξαναδώσει άμεσα βηματισμό σε έναν παραλυμένο μηχανισμό θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό η νέα κυβέρνηση που θα αναδειχθεί από τις κάλπες.

Το έλλειμμα
Στο χείλος του γκρεμού οδήγησε η κυβέρνηση της ΝΔ τα δημόσια οικονομικά με την έκρηξη των ελλειμμάτων και του χρέους και την αναποτελεσματική και αλλοπρόσαλλη πολιτική που εν μέσω διεθνούς κρίσης έδωσαν τη χαριστική βολή στην οικονομία.

Τα δημόσια ταμεία έχουν αδειάσει, η έκταση της μαύρης τρύπας παραμένει απροσδιόριστη και μέρα με τη μέρα μεγαλώνει. Το Δημόσιο έχει βουλιάξει στα χρέη και ουδείς γνωρίζει το ακριβές ύψος του δανεισμού. Οι οφειλές του κράτους σε ιδιώτες και ασφαλιστικά ταμεία έχουν σπάσει κάθε ρεκόρ.

Oσο έρχονται στην επιφάνεια νέα στοιχεία για το βάθος και την έκταση της δημοσιονομικής εκτροπής τόσο αποκαλύπτεται το «σεληνιακό τοπίο» στα δημόσια οικονομικά. Μετά από σχεδόν έξι χρόνια διακυβέρνησης της ΝΔ, οι πληγές όχι μόνο δεν επουλώθηκαν αλλά άνοιξαν περισσότερο.

Το έλλειμμα του Δημοσίου διογκώνεται με ραγδαίους ρυθμούς καταρρίπτοντας το ένα αρνητικό ρεκόρ μετά το άλλο. Μόνο τον τελευταίο χρόνο η κυβέρνηση προχώρησε σε τέσσερις αναθεωρήσεις επί τα χείρω για το ύψος του ελλείμματος, που αρχικά στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2009 τοποθετήθηκε στο 1,6% του ΑΕΠ, μετά από ένα μήνα ανέβηκε στο 2%, στις αρχές του έτους ο πήχης μπήκε στο 3,7%, ενώ την άνοιξη το Υπουργείο Οικονομίας έκανε λόγο για έλλειμμα πάνω από 4%.

Μόλις όμως την περασμένη Τετάρτη στις προβλέψεις που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το έλλειμμα είχε σκαρφαλώσει στο 6%, υπό προϋποθέσεις, ενώ ο ίδιος ο υπουργός Οικονομίας εκτίμησε ότι ενδεχομένως να φθάσει το 8% αν ακυρωθούν τα κυβερνητικά μέτρα του Ιουνίου.

Αν θεωρηθούν ακριβείς οι παραπάνω παραδοχές, η κυβέρνηση ομολογεί ότι έχει πέσει έξω στο λογαριασμό από 5,7 δισ. ευρώ μέχρι 10,7 δισ. μέσα σε ένα χρόνο. Η κατάσταση όμως φαίνεται ότι είναι πολύ χειρότερη ακόμα και από αυτή.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος το ταμειακό άνοιγμα του Δημοσίου που είναι βέβαια πάντα μεγαλύτερο από το δημοσιονομικό έλλειμμα μέχρι και τον Αύγουστο είχε εκτοξευθεί στο 10%, δηλαδή στα 25 δισ. ευρώ.

Από την πλευρά τους παράγοντες του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, που παρακολουθούν καθημερινά τις εξελίξεις στο μέτωπο του προϋπολογισμού και κάνουν το λογαριασμό με βάση τα πραγματικά στοιχεία, δεν αποκλείουν το έλλειμμα να διαμορφωθεί σε διψήφιο νούμερο στο τέλος του έτους και να προσεγγίζει ακόμη και το 12% του ΑΕΠ ήτοι τα 30 δισ. ευρώ. Σε μια τέτοια περίπτωση η μαύρη τρύπα μεταξύ του αρχικού στόχου της κυβέρνησης και της πραγματικότητας θα είναι 25 δισ. ευρώ.

Δανεισμός
Ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός λόγω κυρίως της παταγώδους αποτυχίας της οικονομικής πολιτικής της ΝΔ έφερε συνεχείς εκρηκτικές αυξήσεις του νέου δανεισμού προκειμένου να καλυφθούν τα κυλιόμενα ταμειακά ανοίγματα του Δημοσίου.

Eτσι από τις αρχές του χρόνου η χώρα έχει χρεωθεί με 17 δισ. ευρώ περισσότερα από αυτά που προέβλεπε ο προϋπολογισμός, αφού ήδη ο πρόσθετος δανεισμός είναι στα 57 δισ. ευρώ έναντι 40 δισ. ευρώ του αρχικού στόχου.

Με βάση την ολοένα επιδεινούμενη καθίζηση των εσόδων και τις τεράστιες υπερβάσεις στις δαπάνες η προοπτική είναι μέχρι το τέλος του χρόνου το ποσό του νέου δανεισμού να φτάσει στα 60 δισ. καθώς πλέον εκφράζονται ανοικτά φόβοι ότι η Ελλάδα πρέπει να προστρέξει σε νέα δάνεια για να πληρώσει δώρα Χριστουγέννων, μισθούς και συντάξεις.

Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του δανεισμού έγινε μάλιστα με ιδιαίτερα επαχθείς όρους για το ελληνικό Δημόσιο, το οποίο αναζητούσε με κάθε τρόπο ρευστότητα από την αγορά. Υπολογίζεται ότι λόγω των υψηλών επιτοκίων με τα οποία δανείστηκε η κυβέρνηση θα προκύπτει επιπλέον επιβάρυνση 1 δισ. ετησίως για πληρωμή τόκων για τα επόμενα πέντε χρόνια.

ΣΤΟ ΝΑΔΙΡ ΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ

1. Ακόμα και το 12% ενδέχεται να φτάσει το δημοσιονομικό έλλειμμα στο τέλος του χρόνου, σύμφωνα με πηγές που παρακολουθούν την πορεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

2. Σχεδόν 1 δισ. ετησίως επιπλέον τόκους θα πληρώνουμε για τα επόμενα πέντε χρόνια λόγω του πανάκριβου δανεισμού.

3. Στο 15,5% υπολογίζει το πραγματικό ποσοστό της ανεργίας η ΓΣΕΕ.

4. Οι νεόπτωχοι Eλληνες, όσοι δηλαδή ζουν με λιγότερα από 5.800 ευρώ τον χρόνο, έφτασαν τα 2,2 εκατομμύρια.

5. Χωρίς ορθοπαιδικά υλικά έμειναν 90 νοσοκομεία. 1,2 δισ. ευρώ τα νέα χρέη του ΕΣΥ το 2009.

6. Στο 3,1% του ΑΕΠ έπεσε η χρηματοδότηση για την παιδεία.

*Τη μεγαλύτερη συρρίκνωση λόγω της φορολογίας έχουν υποστεί τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα ενώ το κόστος ζωής εκτινάχθηκε στο 90% του μέσου όρου της Ε.Ε.

  • Σε σημείο ναδίρ έχουν οδηγηθεί οι δομές κοινωνικής πρόνοιας για τη στήριξη της μητρότητας και λόγω υποχρηματοδότησης βάζουν λουκέτο η μία μετά την άλλη.
  • «Κανόνια» βαράνε ακτοπλοϊκές εταιρείες που επιδοτήθηκαν αδρά τα τελευταία 5 χρόνια αφήνοντας χωρίς σύνδεση τα νησιά.
  • Τα κονδύλια από τον προϋπολογισμό για την υγεία μειώθηκαν από το 3% στο 2,5% του ΑΕΠ, ενώ το ίδιο διάστημα τριπλασιάστηκε η φαρμακευτική δαπάνη λόγω κατάργησης της λίστας.
  • 10.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους επειδή 150 κλίνες των μονάδων εντατικής θεραπείας είναι κλειστές λόγω έλλειψης προσωπικού.
  • Στο -1% κινείται η ροή εσόδων στα ασφαλιστικά ταμεία τα οποία χρειάζονται πάνω από 1,7 δισ. ευρώ για να πληρώσουν συντάξεις και δώρα μέχρι το τέλος του χρόνου.
  • 25 ΔΙΣ. ευρώ είναι η μαύρη τρύπα μεταξύ του αρχικού στόχου της κυβέρνησης και της πραγματικότητας

ΥΠΕΡΧΡΕΩΣΗ
Κραχ στα νοικοκυριά και στα δημόσια οικονομικά

Μέσα σε έξι χρόνια το δημόσιο χρέος αντί να μειωθεί αυξήθηκε κατά περίπου 100 δισ. ευρώ και αναμένεται φέτος να εκτιναχθεί πάνω από το 120% του ΑΕΠ έναντι 98% το 2003 πράγμα που σημαίνει ότι θα ξεπεράσει τα 300 δισ. ευρώ. Παράγοντες του Γενικού Λογιστηρίου το τοποθετούν στα 310 δισ. ευρώ.

Αποκαλυπτικά για την υπερχρέωση της χώρας στο εξωτερικό είναι τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος σύμφωνα με τα οποία στο πρώτο τρίμηνο του έτους το Δημόσιο και οι ιδιώτες χρωστούσαν το 163% του ΑΕΠ, δηλαδή 391 δισ. ευρώ από 189,5 δισ. ευρώ το ίδιο διάστημα του 2004 και τα μισά από αυτά είναι οφειλές του Δημοσίου.

Αναλυτικότερα τα χρέη της γενικής κυβέρνησης προς το εξωτερικό αυξήθηκαν κατά 69% μέσα σε πέντε χρόνια ή κατά 86,099 δισ. ευρώ και από τα 124,684 δισ. ευρώ σε 210,783 δισ. ευρώ. Στο ίδιο διάστημα οι οφειλές των τραπεζών έφθασαν στα 110,536 δισ. ευρώ από 37,512 δισ. ευρώ και των ιδιωτών στα 22,666 δισ. ευρώ από 16,392 δισ. ευρώ.

Σε μια προσπάθεια να συγκρατήσει τη δημοσιονομική κατρακύλα η κυβέρνηση της ΝΔ προέβη σε ιδιότυπη στάση πληρωμών που αφορούν μισθολογικές και επενδυτικές δαπάνες και οφειλές προς ασφαλιστικά ταμεία και ιδιώτες. Χιλιάδες εργαζόμενοι στο Δημόσιο μένουν απλήρωτοι, η ροή χρηματοδότησης προς τα ασφαλιστικά ταμεία έχει σταματήσει, τα χρέη στους ιδιώτες ξεπερνούν τα 10 δισ. ευρώ ενώ τα κονδύλια του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας 20ετίας, στο 3,4% του ΑΕΠ.

Ανεργία
Αντιμέτωπη με χιλιάδες νέους άνεργους θα βρεθεί η νέα κυβέρνηση, αφού η κρίση, η συρρίκνωση της οικονομίας και οι πειραματισμοί με τις κομματικές προσλήψεις της απερχόμενης κυβέρνησης εκτοξεύσουν την ανεργία σε δυσθεώρητα ύψη.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας το δεύτερο τρίμηνο του έτους προστέθηκαν 85.000 νέοι άνεργοι σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2008. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ΓΣΕΕ το πραγματικό ποσοστό της ανεργίας σήμερα ανέρχεται σε 15,5% ενώ μέχρι το τέλος του 2011 ενδέχεται να φτάσει το 17,3%.

Το ταμείον είναι μείον στα ασφαλιστικά ταμεία

Πρόσθετη χρηματοδότηση 1,2 δισ. ευρώ μέχρι το τέλος του χρόνου θα χρειαστεί το ΙΚΑ, το μεγαλύτερο ταμείο της χώρας, για να καλύψει τις τρέχουσες ανάγκες του.

Το άλλο μεγάλο ταμείο ο ΟΑΕΕ υπολογίζεται ότι θα χρειαστεί άλλα 500 εκ. ευρώ.

Τα έσοδα των ασφαλιστικών οργανισμών έχουν πάθει καθίζηση τους τελευταίους μήνες ενώ οι δαπάνες τους έχουν εκτοξευθεί κυρίως λόγω της κατακόρυφης αύξησης στις τιμές των φαρμάκων.

Η κατάσταση των ασφαλιστικών οργανισμών βρέθηκε στο επίκεντρο της προεκλογικής αντιπαράθεσης ύστερα από την επιστολή των διοικητών του ΙΚΑ και του ΟΑΕΕ με την οποία ζητούσαν από το Υπουργείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων πρόσθετη χρηματοδότηση 532 εκ. ευρώ για να πληρώσουν τις συντάξεις του Νοεμβρίου, του Δεκεμβρίου και το δώρο των Χριστουγέννων.

Σύμφωνα με στοιχεία της ΓΣΕΕ, το ΙΚΑ στο τέλος του χρόνου θα παρουσιάσει διαχειριστικό έλλειμμα 9 δισ. ευρώ ενώ η χρηματοδότησή του από τον προϋπολογισμό, ύψους 2,6 δισ. ευρώ, έφτασε για να καλυφθούν οι δαπάνες μέχρι τον περασμένο Ιούλιο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι δαπάνες του τρέχουν με ρυθμό 400 εκ. ευρώ το μήνα.

Σε παρόμοια δεινή θέση είναι τα περισσότερα ταμεία κύριας και επικουρικής ασφάλισης, παρά την ασφαλιστική μεταρρύθμιση στην οποία προχώρησε πριν από ενάμιση χρόνο η απερχόμενη κυβέρνηση.

Σύμφωνα με τον προϋπολογισμό του το ΙΚΑ θα έπρεπε να έχει φέτος αύξηση εσόδων της τάξης του 7% - 8% και αντ’ αυτού η ροή των εσόδων είναι αρνητική και κινείται στο -1%. Από την άλλη οι φαρμακευτικές δαπάνες τρέχουν με ρυθμό αύξησης 20%.

Κ. Αντωνάκος - Η. Μαρούτσης

ΟΛΕΣ ΟΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΕΠΟΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ