Λίνα Μενδώνη - Μάθιου Μπογδάνος: Ένα αλογάκι που έγινε… μήλον της Έριδος

Λίνα Μενδώνη - Μάθιου Μπογδάνος: Ένα αλογάκι που έγινε… μήλον της Έριδος

Τελευταία Ενημέρωση
Η υπουργός Πολιτισμού ενημέρωσε την Eισαγγελία της Νέας Υόρκης για την πορεία της νομικής διεκδίκησης εκ μέρους του ελληνικού κράτους της κυριότητας χάλκινου ειδωλίου αλόγου του 8ου αι. π.Χ.

Με τον Μάθιου Μπογδάνος (Matthew Bogdanos), τον ελληνικής καταγωγής  βοηθό εισαγγελέα, συνταγματάρχη του Σώματος Πεζοναυτών, επικεφαλής της υπηρεσίας για την παράνομη διακίνηση αρχαιοτήτων, διάσημο στις ΗΠΑ για το έργο του και βραβευμένο γι' αυτό με το Εθνικό Mετάλλιο Ανθρωπιστικών Σπουδών, συναντήθηκε χθες η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, Λίνα Μενδώνη, στα γραφεία της Εισαγγελίας της Νέας Υόρκης.

Η κυρία Μενδώνη εξέθεσε στον Μάθιου Μπογδάνος μια σειρά από ζητήματα που επεξεργάζεται το ΥΠΠΟΑ για τη διεκδίκηση και τον επαναπατρισμό αρχαιοτήτων, τα οποία έχουν εντοπιστεί σε συλλογές στην Αμερική. Έμφαση έδωσε η υπουργός και στην πορεία της νομικής διεκδίκησης της κυριότητας του χάλκινου ειδωλίου αλόγου του 8ου αι. π.Χ.. Το αντικείμενο έχει εξαχθεί παράνομα από την ελληνική επικράτεια.

Πρόκειται για χάλκινο ειδώλιο ίππου που χρονολογείται στον 8ο αι. π.Χ. Επρόκειτο να δημοπρατηθεί από τον οίκο Sotheby’s στη Νέα Υόρκη στις 14 Μαΐου 2018, μαζί με άλλα αντικείμενα από τη συλλογή Barnet, με εκτιμώμενη τιμή εκκίνησης μεταξύ 150.000$ έως 250.000$. Αναφορικά με την προέλευση του ειδωλίου, ο οίκος ανέφερε ότι το ειδώλιο δημοπρατήθηκε για πρώτη φορά από τον οίκο Münzen und Medaillen AG στη Βασιλεία της Ελβετίας, στις 6 Μαΐου 1967.

Ο Βρετανός αρχαιοπώλης Robin Symes -συνεταίρος του Μιχαηλίδη-  το απέκτησε πιθανότατα στη δημοπρασία. Ο Howard και η Saretta Barnet αγόρασαν από τον Robin Symes το αντικείμενο στις 16 Νοεμβρίου 1973 και το κατείχαν έως τον θάνατό τους.

img_1982.jpg

Το ιστορικό της διεκδίκησης

Το υπουργείο Πολιτισμού είχε ζητήσει στις 4 Μαΐου 2018 από την Interpol να διερευνήσει το σύνολο των παραστατικών απόκτησης του ειδωλίου, με έμφαση στα παραστατικά που αφορούν στην πρώτη του δημοπράτηση, το 1967, προκειμένου να διαπιστωθούν ο χρόνος και ο τρόπος εξαγωγής του από την Ελλάδα. Ωστόσο, η έρευνα απέβη άκαρπη λόγω της παρέλευσης μισού αιώνα από τη δημοπρασία και της καταστροφής των παραστατικών του ελβετικού οίκου.

Το ΥΠΠΟΑ διεκδίκησε την επιστροφή του από τους σημερινούς κατόχους του, τους κληρονόμους του ζεύγους Howard και Saretta Barnet, αλλά και από τον οίκο Sotheby’s, που επρόκειτο να το δημοπρατήσει για λογαριασμό των πρώτων!

Και έγινε το πρωτοφανές: Οι κληρονόμοι του ζεύγους Barnet και ο οίκος Sotheby’s υπέβαλαν αγωγή κατά του ελληνικού Δημοσίου, με την οποία ζητούσαν από το δικαστήριο αφενός να αναγνωρίσει την οικογένεια Barnet ως ιδιοκτήτρια του ειδωλίου, καθώς, κατ’ αυτούς, το ελληνικό κράτος δεν μπορεί να έχει ιδιοκτησιακά δικαιώματα επί του αντικειμένου, και αφετέρου να επιτρέψει στους Sotheby’s να προχωρήσουν στην εκποίηση του ειδωλίου για λογαριασμό της οικογένειας Barnet.

Το ΥΠΠΟΑ απέστειλε επίσημη επιστολή στον οίκο ζητώντας την απόσυρση του χάλκινου αγαλματιδίου από τη δημοπρασία εξαιτίας της έλλειψης παραστατικών νόμιμης εξαγωγής του από το ελληνικό έδαφος, αλλά και του εντοπισμού της φωτογραφίας του αντικειμένου, σε κατασχεθέν στη Σχοινούσα, το 2006, φωτογραφικό αρχείο των Symes-Μιχαηλίδη. Ζητούσε, επίσης, τη συνεργασία του οίκου στον επαναπατρισμό του ειδωλίου ως αρχαίου κινητού μνημείου, το οποίο ανήκει αποκλειστικά στο ελληνικό κράτος, σύμφωνα με την ελληνική αρχαιολογική νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις.

Ο οίκος Sotheby’s την παραμονή της δημοπρασίας απέσυρε το χάλκινο ειδώλιο, γιατί η επέμβαση της Ελλάδας, όπως ανέφερε σε επιστολή του προς το υπουργείο Πολιτισμού, προκάλεσε ένα «σύννεφο αμφισβήτησης» γύρω από το αντικείμενο και επηρέασε την εμπορική του αξία. Στην ίδια επιστολή ζήτησε να του προσκομιστούν συγκεκριμένα στοιχεία σχετικά με τον χρόνο και τον τρόπο εξαγωγής του από τη χώρα εντός πολύ αυστηρής χρονικής προθεσμίας, η οποία σε καμία περίπτωση δεν επαρκούσε για την επίσημη μετάφραση των εγγράφων που έπρεπε να αποσταλούν ως επίρρωση των ελληνικών θέσεων.

Η απόφαση που εκδόθηκε από το Περιφερειακό δικαστήριο της Νότιας Περιφέρειας της Νέας Υόρκης στις 21 Ιουνίου 2019 απέρριψε το αίτημα της ελληνικής πλευράς λόγω αναρμοδιότητας των αμερικανικών δικαστηρίων να εκδικάσουν υπόθεση που άπτεται σε θέμα κυριότητας του ελληνικού Δημοσίου.

Το υπουργείο Πολιτισμού, σε συνεργασία με το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, προσέλαβε πληρεξούσιο δικηγόρο, προκειμένου να προασπίσει τα συμφέροντα του ελληνικού Δημοσίου στην εκδίκαση της υπόθεσης στηριζόμενο στις διατάξεις του αρχαιολογικού νόμου, σύμφωνα με τις οποίες τα αρχαία κινητά μνημεία ανήκουν στην αποκλειστική κυριότητα και νομή του ελληνικού Δημοσίου, είναι ανεπίδεκτα χρησικτησίας και δεν μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο συναλλαγής.

Μετά απ΄όλα αυτά η Λίνα Μενδώνη τόνισε στον Μάθιου Μπογδάνος ότι η αγωγή εναντίον της Ελλάδας είναι πρωτοφανής. Είναι η  πρώτη φορά που κινείται διαδικασία κατά κυβέρνησης, καθώς συνήθως οι χώρες είναι εκείνες που απευθύνονται στα δικαστήρια για να διεκδικήσουν αρχαία αντικείμενα από οίκους δημοπρασιών, από ιδιώτες συλλέκτες, αλλά και από μουσεία και όχι οι κάτοχοι των κλοπιμαίων και οι οίκοι δημοπρασιών κατά των κρατών, που διεκδικούν αντικείμενα της πολιτιστικής τους κληρονομιάς.

Γι’ αυτό τον λόγο η νομική διεκδίκηση του αντικειμένου έχει πολύπλευρες διαστάσεις. Το δεδικασμένο της συγκεκριμένης υπόθεσης δεν θα αφορά μόνο στη διεκδίκηση της Ελλάδας.

ΣΧΟΛΙΑ <% totalComments %>
ΞΕΚΙΝΗΣΤΕ ΤΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

Tο ethnos.gr δημοσιεύει κάθε σχόλιο το οποίο είναι σχετικό με το θέμα. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετεί τις απόψεις αυτές. Διατηρεί το δικαίωμα να μην δημοσιεύει συκοφαντικά, υβριστικά, ρατσιστικά ή άλλα σχόλια που προτρέπουν σε άσκηση βίας. Επίσης, σχόλια σε greeklish και κεφαλαία δεν θα δημοσιεύονται ενώ το ethnos.gr, όταν και όπου κρίνει, θα συμμετέχει στον διάλογο.

Δείτε εδώ τους όρους χρήσης.

Προσθήκη Σχολίου
<% replyingComment.name %>
Ακύρωση
Το σχόλιό σας έχει προωθηθεί για έγκριση
Αυτός ο ιστότοπος προστατεύεται από το reCAPTCHA και ισχύουν η Πολιτική Απορρήτου και οι Όροι Παροχής Υπηρεσιών της Google.
ΕΞΥΠΝΗ ΠΛΟΗΓΗΣΗ