Black Friday 2026: Τι να προσέξετε πριν αγοράσετε - Οι 12 συστάσεις για ασφαλείς αγορές

Στην τελική ευθεία για τη Black Friday της 27ης Νοεμβρίου, οι καταναλωτές καλούνται να ελέγχουν προσεκτικά τις προσφορές πριν προχωρήσουν σε αγορά, ιδιαίτερα στα ηλεκτρονικά καταστήματα και στις προσφορές που εμφανίζονται μέσω newsletter, διαφημίσεων ή κοινωνικών δικτύων.

Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή έχει ήδη προχωρήσει σε ελέγχους, δίνοντας έμφαση σε τρία βασικά πεδία: στις παραπλανητικές εκπτώσεις, στις χρεώσεις που δεν εμφανίζονται εξαρχής και στις πρακτικές που πιέζουν τον καταναλωτή να αγοράσει βιαστικά.

Το βασικό μήνυμα προς τους καταναλωτές είναι να μη σταθούν μόνο στο ποσοστό της έκπτωσης. Μια προσφορά μπορεί να φαίνεται εντυπωσιακή, όμως κρίσιμο είναι από ποια αρχική τιμή υπολογίζεται, πόσο κοστίζει το ίδιο προϊόν σε άλλα καταστήματα και ποιο είναι το τελικό ποσό στο ταμείο, μαζί με μεταφορικά ή άλλες χρεώσεις.

Πριν από την αγορά: λίστα, σύγκριση και έλεγχος τιμής

Η Αρχή συστήνει στους καταναλωτές να ξεκινούν από τις πραγματικές τους ανάγκες. Πριν αρχίσουν να περιηγούνται στις προσφορές, είναι χρήσιμο να έχουν σημειώσει τι θέλουν να αγοράσουν και ποιο ποσό μπορούν να διαθέσουν.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στην τιμή από την οποία προκύπτει η έκπτωση. Κατά κανόνα, όταν ένα κατάστημα ανακοινώνει μείωση τιμής, ως προηγούμενη τιμή πρέπει να εμφανίζεται η χαμηλότερη τιμή στην οποία το ίδιο κατάστημα πωλούσε το προϊόν τις προηγούμενες 30 ημέρες. Η «προτεινόμενη λιανική τιμή» του κατασκευαστή δεν δείχνει απαραίτητα πόσο πωλούνταν το προϊόν από το συγκεκριμένο κατάστημα.

Εξίσου σημαντική είναι η σύγκριση του ίδιου ακριβώς προϊόντος. Ο καταναλωτής πρέπει να ελέγχει τον κωδικό μοντέλου, τη χωρητικότητα, τι περιλαμβάνει η συσκευασία και αν το προϊόν είναι καινούργιο ή ανακατασκευασμένο. Μόνο έτσι μπορεί να συγκρίνει ουσιαστικά τιμές μεταξύ διαφορετικών καταστημάτων.

Μην αγοράζετε υπό πίεση

Η Ανεξάρτητη Αρχή εφιστά την προσοχή σε μηνύματα όπως «τελευταία τεμάχια» ή σε χρονόμετρα που μετρούν αντίστροφα. Πριν ο καταναλωτής πατήσει «αγορά», πρέπει να ελέγχει την τιμή και τη διαθεσιμότητα. Αν ένα χρονόμετρο μηδενίζει και στη συνέχεια ξεκινά ξανά, αυτό αποτελεί πρόσθετο λόγο να μη βιαστεί.

Κρίσιμο είναι επίσης να γνωρίζει ποιος είναι ο πωλητής. Πριν από την αγορά πρέπει να αναζητούνται η επωνυμία, η έδρα και έγκυρα στοιχεία επικοινωνίας της επιχείρησης. Μια ιστοσελίδα γραμμένη στα ελληνικά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το κατάστημα βρίσκεται στην Ελλάδα.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις προσφορές που εμφανίζονται στα κοινωνικά δίκτυα, όπως Instagram, Facebook ή TikTok. Αν δεν μπορεί να εξακριβωθεί ποιος πουλά το προϊόν ή πώς μπορεί να γίνει επικοινωνία μαζί του, η σύσταση είναι να μη συνεχιστεί η αγορά.

Online αγορές: Προσοχή σε links, καλάθι και πληρωμές

Αν μια εντυπωσιακή προσφορά φτάσει μέσω SMS ή email, η Αρχή συστήνει στους καταναλωτές να πληκτρολογούν οι ίδιοι τη διεύθυνση του καταστήματος και να μην ακολουθούν απαραίτητα τον σύνδεσμο που έλαβαν. Ένα γνώριμο λογότυπο μπορεί να αντιγραφεί εύκολα.

Πριν από την ολοκλήρωση της αγοράς, πρέπει να ελέγχεται το τελικό ποσό στο ταμείο. Εκτός από την τιμή του προϊόντος, ο καταναλωτής πρέπει να δει τα μεταφορικά και τυχόν άλλες χρεώσεις. Παράλληλα, χρειάζεται να βεβαιωθεί ότι στο καλάθι δεν έχει προστεθεί ασφάλιση, συνδρομή ή υπηρεσία που δεν επέλεξε.

Όταν η αγορά γίνεται με δόσεις ή με αναβαλλόμενη πληρωμή, πρέπει να υπολογίζεται το συνολικό κόστος. Ο καταναλωτής οφείλει να γνωρίζει πόσες είναι οι δόσεις, πότε λήγουν και πόσα θα έχει πληρώσει στο τέλος, μαζί με τυχόν τόκους ή έξοδα.

Πριν εγκριθεί η πληρωμή, πρέπει να ελέγχονται το ποσό και ο δικαιούχος. Η Αρχή υπενθυμίζει ότι οι καταναλωτές δεν πρέπει να δίνουν σε κανέναν τραπεζικούς κωδικούς ή κωδικούς μίας χρήσης. Αν ένα άγνωστο κατάστημα δέχεται μόνο τραπεζικό έμβασμα, απαιτείται προσεκτικός έλεγχος των στοιχείων του πριν σταλούν χρήματα.

Σε περίπτωση υποψίας απάτης, η σύσταση είναι άμεση επικοινωνία με την τράπεζα. Αν εντοπιστεί χρέωση που δεν έχει εγκριθεί, ο καταναλωτής πρέπει να ζητήσει οδηγίες ώστε να την αμφισβητήσει γραπτώς.

Παραλαβή, επιστροφές και δικαιώματα

Πριν από την αγορά, οι καταναλωτές πρέπει να ελέγχουν πότε θα παραλάβουν το προϊόν, από πού αποστέλλεται και ποιος πληρώνει τα έξοδα επιστροφής. Μια χαμηλότερη τιμή μπορεί να μη συμφέρει τελικά, αν χρειαστεί το προϊόν να επιστραφεί στο εξωτερικό.

Η Αρχή τονίζει και τη διάκριση μεταξύ αλλαγής γνώμης και ελαττωματικού προϊόντος. Στις περισσότερες διαδικτυακές αγορές από επαγγελματία, ο καταναλωτής έχει 14 ημέρες από την παραλαβή για να δηλώσει ότι υπαναχωρεί, χωρίς να εξηγήσει τον λόγο. Το δικαίωμα αυτό αφορά τις συμβάσεις από απόσταση ή τις ηλεκτρονικές αγορές, με εξαιρέσεις, όπως προϊόντα που φτιάχτηκαν ειδικά για τον αγοραστή.

Σε φυσικό κατάστημα, η επιστροφή λόγω αλλαγής γνώμης εξαρτάται από την πολιτική του καταστήματος. Αν όμως το προϊόν είναι ελαττωματικό, τα νόμιμα δικαιώματα του καταναλωτή ισχύουν ακόμη και αν αγοράστηκε με έκπτωση.

Τέλος, οι καταναλωτές καλούνται να κρατούν την απόδειξη και την επιβεβαίωση της παραγγελίας. Χρήσιμο είναι να διατηρούν και στιγμιότυπο της προσφοράς, στο οποίο φαίνονται η τιμή και οι όροι της. Αν προκύψει πρόβλημα, η επικοινωνία με τον πωλητή πρέπει να γίνεται γραπτώς.

Η Ανεξάρτητη Αρχή υπενθυμίζει στις επιχειρήσεις ότι οι ανακοινώσεις εκπτώσεων πρέπει να είναι πραγματικές, σαφείς, διαφανείς και ακριβείς. Οι εικονικές μειώσεις τιμών, η ψευδής δημιουργία επείγοντος και οι χρεώσεις χωρίς ρητή συναίνεση είναι αντίθετες με τις υποχρεώσεις προστασίας του καταναλωτή.

Για ηλεκτρονική καταγγελία αναφέρονται οι πλατφόρμες kataggelies.mindev.gov.gr και 1520.gr.