Τι θα πει ο Μητσοτάκης στη Σύνοδο Κορυφής- Ποια μέτρα είναι στο τραπέζι

Σε μια συγκυρία γεωπολιτικής ρευστότητας και ενώ παραμένει αβέβαιη η διάρκεια της κρίσης στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή, τα βλέμματα στρέφονται σήμερα στις Βρυξέλλες όπου πραγματοποιείται συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Από την Αθήνα τονίζουν ότι η Ε.Ε. πρέπει να έχει έτοιμο ένα σχέδιο που θα προσφέρει προσωρινή και στοχευμένη στήριξη σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά εφόσον χρειαστεί. Την ίδια στιγμή βέβαια στο οικονομικό επιτελείο έχουν επεξεργαστεί ένα πακέτο μέτρων - με βάση και το «μοντέλο» που είχε εφαρμοστεί το 2022- που θα ενεργοποιηθεί αν δεν υποχωρήσουν οι τιμές στο πετρέλαιο.

Με τις επιπτώσεις από την κρίση στον Κόλπο να είναι ήδη ορατές ο πρωθυπουργός, σε συνέντευξή του, σημείωσε «έχουμε ήδη αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων και είναι πάρα πολύ σημαντικό, όχι μόνο ως χώρα αλλά και ως Ευρώπη, να οικοδομήσουμε εκείνα τα «αναχώματα» ώστε σε μια εποχή που οι κοινωνίες μας ούτως ή αλλιώς δοκιμάζονται, να μην επιβαρυνθούν και από πρόσθετες αυξήσεις, είτε μιλάμε για το ηλεκτρικό ρεύμα είτε μιλάμε για τα καύσιμα». Οπως είπε η συζήτηση και η «γέφυρα» μεταξύ της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας αλλά και της ανάγκης αντιμετώπισης αυτής της βραχυχρόνιας ενεργειακής κρίσης θα μονοπωλήσει τις συζητήσεις στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

Στη σημερινή συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ο πρωθυπουργός αναμένεται να εστιάσει στα εξής θέματα :

-Στις οικονομικές επιπτώσεις του πολέμου και σύμφωνα με κυβερνητικά στελέχη θα τονίσει ότι η Ευρώπη πρέπει να στηριχτεί στα διδάγματα από την ενεργειακή κρίση του 2022. Αναμένεται να επαναλάβει πως πυξίδα σε όλες τις αποφάσεις θα πρέπει να είναι η αγοραστική δύναμη των πολιτών, η οποία είναι η άλλη όψη της ανταγωνιστικότητας.

«Προτροπή μου είναι η Ευρώπη να έχει έτοιμο ένα σχέδιο δράσης με βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα μέτρα, κατά προτίμηση αποφασισμένα σε επίπεδο ηγετών, σε περίπτωση που χρειαστεί να στηρίξουμε τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές ως προς τις τιμές της ενέργειας» σημείωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε πρόσφατη συνέντευξή του.

-Στην αμυντική στήριξη που παρείχε η Ελλάδα -και στη συνέχεια άλλα κράτη μέλη- στην Κυπριακή Δημοκρατία. Ουσιαστικά σημειώνεται πως ήταν η επίδειξη ευρωπαϊκής αλληλεγγύης στην πράξη και μάλιστα χωρίς να έχει ενεργοποιηθεί το άρθρο 42.7 (ΣΕΕ), κάτι που δημιουργεί ένα προηγούμενο.

Μάλιστα κυβερνητικά στελέχη υπενθύμιζαν πρόσφατη αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι η Ευρώπη πρέπει να είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει τις απειλές όχι μόνο στα ανατολικά, αλλά και στα νότια σύνορα της ΕΕ. Προσέθεταν πως η ευρωπαϊκή ασφάλεια είναι άμεσα συνδεδεμένη με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, όπως απέδειξε το παράδειγμα της Κύπρου, κράτους μέλους της ΕΕ που αντιμετωπίζει απειλές ασφαλείας.

-Στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, επαναλαμβάνοντας τη θέση ότι στόχος της ΕΕ πρέπει να είναι η επίτευξη διπλωματικής λύσης με το Ιράν που θα αντιμετωπίζει όλες τις πτυχές , με βασική αυτήν του πυρηνικού και βαλλιστικού προγράμματος της Τεχεράνης. Από την κυβέρνηση υπογραμμίζεται πως η Ελλάδα δεν εμπλέκεται στις πολεμικές επιχειρήσεις και δεν προτίθεται να εμπλακεί σε πιθανή επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ. Με αφορμή την συζήτηση περί ενδεχόμενης επέκτασης της εντολής της επιχείρησης «ΑΣΠΙΔΕΣ» κυβερνητικά στελέχη υπενθύμιζαν ότι στην ευρωπαϊκή επιχείρηση στην Ερυθρά Θάλασσα τελικά συνέβαλαν με δυνάμεις μόνο η Ελλάδα και η Ιταλία.

Το πακέτο μέτρων

Στο Μαξίμου στρέφουν το βλέμμα στη σημερινή Σύνοδο Κορυφής, όπου θα συζητηθούν μια σειρά προτάσεων και μένει να φανεί αν θα βγει λευκός καπνός. Πρόκειται για μία δύσκολη άσκηση ισορροπίας, καθώς η Ε.Ε. καλείται από τη μία να πορευτεί με βάση τους δημοσιονομικούς κανόνες και από την άλλη να πάρει τολμηρές αποφάσεις σε μια εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία.

Να σημειωθεί πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε πρόσφατα πως «ίσως θα έπρεπε να εξετάσουμε και τη φορολογία» και προσέθεσε πως οι ειδικοί φόροι είναι πολύ υψηλοί σε όλη την Ευρώπη και, σε έναν βαθμό, ρυθμίζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η αναφορά του πως μία πιθανή λύση θα ήταν, εάν οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, να υπάρξει μια περιορισμένη ρήτρα διαφυγής για τους φόρους αυτούς. Ουσιαστικά η κυβέρνηση θα εξέταζε μειώσεις ειδικών φόρων αλλά μόνο αν αυτό αποτελούσε ευρωπαϊκή απόφαση, διαφορετικά προκρίνει στοχευμένα μέτρα εισοδηματικής ενίσχυσης.

Σε συνέντευξή του χθες ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης σημείωσε πως ο πρωθυπουργός ανέφερε τον ειδικό φόρο κατανάλωσης ως ένα παράδειγμα μέτρου το οποίο θα προκύψει στο πλαίσιο μίας ευρωπαϊκής και συντονισμένης προσπάθειας. Υπογράμμισε πως αυτό είναι ένα μέτρο το οποίο χωρίς ευρωπαϊκές ευελιξίες δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί αλλά θα μπορούσαν να μπουν μπροστά άλλα μέτρα που είχαν εφαρμοστεί και το 2022, όπως ένα Fuel Pass.

Ουσιαστικά από την κυβέρνηση τηρούν στάση αναμονής και σήμερα θα υπάρχει μια εικόνα για το πως θα κινηθεί η Ε.Ε. Παράλληλα όμως έχει γίνει επεξεργασία μιας σειράς μέτρων και συγκεκριμένα η «επαναφορά» του fuel pass (εφόσον οι τιμές του πετρελαίου διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα ) και των επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας (σε περίπτωση που η άνοδος του φυσικού αερίου συμπαρασύρει και τις τιμές χονδρικής στο ρεύμα), ενώ στο τραπέζι είναι και μια «επιταγή ακρίβειας». Άμεσα θα υπάρξουν ανακοινώσεις για το πως θα στηριχθεί η ενεργοβόρα ελληνική βιομηχανία, καθώς οι σχετικές αποφάσεις έχουν κλειδώσει.