Για δύσκολο χειμώνα ετοιμάζεται η κυβέρνηση - Το ενεργειακό ράλι ανοίγει «παράθυρο» για νέα μέτρα

Λίγα μόνο 24ωρα έχουν περάσει από τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ και ήδη έχουν αναζωπυρωθεί τα σενάρια για πρόσθετα μέτρα στήριξης. Η κυβέρνηση προετοιμάζεται για δύσκολο χειμώνα, καθώς η νέα εκτόξευση των διεθνών τιμών του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι εντείνει τις πιέσεις.

Το βασικό σενάριο είναι οι αποφάσεις να λαμβάνονται «μήνα μήνα» και αφού ληφθούν υπόψη δύο δεδομένα : πρώτον οι διεθνείς εξελίξεις που επηρεάζουν τις τιμές και δεύτερον τα δημοσιονομικά περιθώρια που υπάρχουν. Ένα μίνι πακέτο πρόσθετων μέτρων «ζυγίζεται» ήδη, ωστόσο είναι κρίσιμο να διατηρηθούν δημοσιονομικές εφεδρείες για τον χειμώνα (περίοδος που υπάρχει υψηλή ζήτηση σε φυσικό αέριο, πετρέλαιο αλλά και ηλεκτρικό ρεύμα για την κάλυψη των αναγκών θέρμανσης).

«Όσο θα βρίσκουμε παραπάνω λεφτά, χωρίς να ξεπερνάμε τις οροφές δαπανών, όλα αυτά θα τα επιστρέφουμε στην κοινωνία με μέτρα μόνιμου χαρακτήρα» σημείωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, δίνοντας μια εικόνα των επόμενων κινήσεων. Αυτό που υπογράμμισε είναι πως «δίνουμε όσα περισσότερα μπορέσαμε να μαζέψουμε από την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και την ανάπτυξη της οικονομίας, όχι από υπερφορολόγηση και όσα περισσότερα μας επιτρέπουν οι δημοσιονομικοί κανόνες της Ευρώπης να δώσουμε».

Από την κυβέρνηση καλούνται να επιλύσουν μια δύσκολη εξίσωση. Από τη μία πλευρά αναγνωρίζεται πως εφόσον συνεχιστεί η άνοδος των τιμών του πετρελαίου δεν μπορεί να μείνουνε τα νοικοκυριά χωρίς πρόσθετη στήριξη. Ενδεικτικό της κατάστασης είναι πως η τιμή του Brent κατέγραψε άνοδο 5,87 δολαρίων ή 5,8%, φθάνοντας στα 107,08 δολάρια το βαρέλι, στο υψηλότερο επίπεδο από τα μέσα Μαΐου.

Από την άλλη στην κυβέρνηση δεν θέλουν να κάνουν βιαστικές κινήσεις. Σε μια περίοδο άλλωστε που έχει πάρει φωτιά η πολιτική αντιπαράθεση για το θέμα της κοστολόγησης των προγραμμάτων είναι κρίσιμο για τους «γαλάζιους» να εκπέμψουν μήνυμα δημοσιονομικής σταθερότητας.

Ένας ακόμα λόγος που στην κυβέρνηση δεν θέλουν να κάνουν βιαστικές κινήσεις είναι πως δεν μπορούν να γίνουν προβλέψεις με ακρίβεια για το πως θα εξελιχθεί η κατάσταση στη διεθνή σκηνή τους επόμενους μήνες. Είναι ενδεικτικό πως η πρόεδρος της ΕΚΤ Κριστίν Λαγκάρντ προανήγγειλε νέα αναθεωρημένα σενάρια για ανάπτυξη και πληθωρισμό, ενώ οι αγορές ομολόγων ήδη προεξοφλούν πιθανή νέα αύξηση τον Δεκέμβριο. Μάλιστα η Κριστίν Λαγκάρντ προειδοποίησε ότι ο πληθωρισμός μπορεί να παραμείνει πάνω από τον στόχο για παρατεταμένο χρονικό διάστημα (καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν τις τιμές του πετρελαίου).

Ποια μέτρα είναι στο τραπέζι

Μια σειρά μέτρων είναι ήδη στο τραπέζι και για παράδειγμα σχεδόν βέβαιη πρέπει να θεωρείται η παράταση της επιδότησης στο diesel κίνησης και τον επόμενο μήνα, ενώ πιθανή θεωρείται και κάποια παρέμβαση στη αμόλυβδη.

Σύμφωνα με πληροφορίες στο τραπέζι είναι και εναλλακτικά σενάρια για το επίδομα θέρμανσης και οι αποφάσεις θα ληφθούν αφού πρώτα υπάρξει κοστολόγηση. Για παράδειγμα, αν οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα δύο είναι τα επικρατέστερα σενάρια : απευθείας επιδότηση στην αντλία ή αναπροσαρμογή του επιδόματος.

Θα μπορούσε δηλαδή να εξεταστεί η αναπροσαρμογή του ποσού ή η ελαστικοποίηση των εισοδηματικών κριτηρίων για να διευρυνθεί η περίμετρος των δικαιούχων. Μια άλλη λύση που θα μπορούσε να εξεταστεί είναι να υπάρξουν παρεμβάσεις στους συντελεστές που λαμβάνουν υπόψη τις κλιματικές συνθήκες σε κάθε περιοχή για να προκύψει το ύψος της επιδότησης.

Τι θα «τρέξει» μέχρι το τέλος του έτους

Μία σειρά μέτρων θα τρέξουν μέχρι το τέλος του χρόνου και με βάση το χρονοδιάγραμμα της κυβέρνησης προβλέπονται τα εξής:

Στις 25 Σεπτεμβρίου καταβολή διπλού ενοικίου σε ιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς για το φορολογικό έτος 2024 αναδρομικά

• Την 1η Νοεμβρίου 2026 έναρξη επιστροφής ΕΦΚ αγροτών στην αντλία με νέο σύστημα
• Στις 30 Νοεμβρίου καταβολή επιστροφής ενοικίου (και διπλού ενοικίου για ιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς) για το φορολογικό έτος 2025
• Στις 30 Νοεμβρίου καταβολή επιδόματος (400 ευρώ) σε όλους τους συνταξιούχους άνω των 65, ΑΜΕΑ και ανασφάλιστους υπερήλικες
• Στα τέλη Δεκεμβρίου καταβολή αυξημένων συντάξεων Ιανουαρίου (βάση πληθωρισμού και ΑΕΠ) χωρίς συμψηφισμό της προσωπικής διαφοράς