2018 όπως 1918;

Εκατό χρόνια πριν, σαν σήµερα, στο ξέφωτο της Ρετόντ, κοντά στην Κοµπιένη, οι απεσταλµένοι της Γερµανίας ζήτησαν από τους συµµάχους κατάπαυση του πυρός. Η Γερµανία, που λίγους µήνες πριν είχε υπογράψει την ταπεινωτική για τη νεαρή σοβιετική Ρωσία Συνθήκη του Μπρεστ-Λιτόφσκ, ως νικήτρια στην Ανατολή, αναγνώριζε την ήττα της στη ∆ύση, όπου ήταν αποφασιστικός ο ρόλος της άφιξης από τα τέλη του 1917 του ξεκούραστου εκστρατευτικού σώµατος των ΗΠΑ υπό τον στρατηγό Πέρσινγκ. Η µεταπολεµική τάξη πραγµάτων υπήρξε εξαρχής εύθραυστη, καθώς στην εγγύησή της δεν πήραν µέρος ούτε η εσωστρεφής και βυθισµένη στον εµφύλιο πόλεµο Ρωσία ούτε οι ΗΠΑ, καθώς η Γερουσία απέρριψε τη Συνθήκη των Βερσαλλιών και υποχρέωσε τη χώρα να επιστρέψει στον αποµονωτισµό. Ενα τέταρτο του αιώνα αργότερα, στη Γιάλτα, στις αρχές του 1945, ΗΠΑ και Σοβιετική Ενωση χώρισαν την Ευρώπη σε δύο ζώνες επιρροής, µε τη διαιρεµένη Γηραιά Ηπειρο να γνωρίζει µια µακρά περίοδο γεωπολιτικής σταθερότητας. Σήµερα, εκατό χρόνια µετά την ανακωχή του 1918, οι τρεις βασικές προϋποθέσεις-προαπαιτούµενα για τη σταθερότητα στη Γηραιά Ηπειρο απουσιάζουν: Πρώτον στην ΕΕ - Ευρωζώνη υπάρχει από το 2010 και µετά ένα βραχυκύκλωµα που εµποδίζει την εµβάθυνση όχι µόνο της ηµιτελούς ΟΝΕ, αλλά και της συνεργασίας σε θέµατα Αµυνας και Εξωτερικής Πολιτικής. Δεύτερον, από την κρίση στην Ουκρανία το διάστηµα 2019-2014 υπάρχει µια νέα ψυχροπολεµική ένταση µεταξύ Ρωσίας και ∆ύσης, µε επίκεντρο τις πρώην σοβιετικές δηµοκρατίες στην Ευρώπη. Τρίτον, η εκλογή του Τραµπ οδήγησε σε κορύφωση τον µονοµερή παρεµβατισµό των ΗΠΑ, µε την παράκαµψη τόσο της ΕΕ όσο και του ΝΑΤΟ. Σχεδόν τριάντα χρόνια µετά την περίοδο των µεγάλων ανατροπών 1989-1991 -από την πτώση του Τείχους µέχρι τη διάλυση της ΕΣΣ∆- δεν έχει ακόµη διαµορφωθεί ένα κοινά αποδεκτό σύστηµα ασφάλειας στην ευρωπαϊκή ήπειρο ως διάδοχο σχήµα στη διπολική σταθερότητα της Γιάλτας. Ετσι, η σηµερινή κατάσταση πραγµάτων στη Γηραιά Ηπειρο παραπέµπει ολοένα και περισσότερο στην αβεβαιότητα και τη ρευστότητα που επικράτησαν µετά το τέλος του Μεγάλου Πολέµου τον Νοέµβριο του 1918.