Ντοματοσαλάτα και... πίκρα

Το φετινό καλοκαίρι έχει μια περίεργη γεύση.

Γεύση από ντοματοσαλάτα και πίκρα για την Ελλάδα των παιδικών μας χρόνων που χάνεται. Στα περισσότερα κυκλαδονήσια πλέον ακούς λίγα ελληνικά. Τουρίστες απ' όλες τις άκρες της γης μαζεύονται στα μικροσκοπικά λιμανάκια των νησιών αναζητώντας χωριάτικη σαλάτα και τζατζίκι.

9 στους 10 Έλληνες έμειναν φέτος με την πίκρα των διακοπών καθώς το πενιχρό πλέον εισόδημα του μεγαλύτερου μέρους του ελληνικού πληθυσμού δεν επαρκεί ούτε για 3 μέρες διακοπών, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ.

Στα υπερπολυτελή πια, πρώην "rooms to let" των ελληνικών νησιών, οι κρατήσεις έρχονται από την Ευρώπη ακόμη και ένα χρόνο πριν. Στα μικρά νησιά οι ξένοι αγοραστές ξεπερνούν το 70%.

Οι περιουσίες αλλάζουν χέρια. Το σπίτι που μεγάλωσε η προηγούμενη γενιά περνάει σε εύπορους Γάλλους, Γερμανούς, Αμερικανούς, Ισραηλινούς, Κινέζους, και δεκάδες άλλους λαούς του κόσμου. Αλλάζει μορφή, χρήση και ιδιότητα.

Δεν πλένει πια κανείς την άμμο και το αλάτι της θάλασσας με το λάστιχο στην αυλή. Μαρμάρινα μπάνια, αδιάφορες πισίνες και οδηγίες για μείωση της κατανάλωσης νερού στις ώρες αιχμής, όταν κάνουν μπάνιο οι τουρίστες, γίνονται η νέα καλοκαιρινή πραγματικότητα. Το νερό μπορεί να είναι λίγο, αλλά οι πισίνες 1χ1 γεμάτες, να δικαιολογούν τα 300 ευρώ τη βραδιά.

Εκεί που μεγαλώσαμε δεν θα μεγαλώσουν τα παιδιά μας

Η συκιά στο διπλανό χωράφι δεν θα ταΐζει την γειτονιά. Λερώνει, μαζεύει έντομα, οι περαστικοί που μαζεύουν σύκα ενοχλούν τους ενοίκους. Καλύτερα να ξηλωθεί. Τα αρμυρίκια γίνανε "μπανάλ". Χωρίς ξαπλώστρα με χοντρό στρώμα και κόστος 150 ευρώ τί να κάνεις στην παραλία..

Στα νησιά, η τελευταία γενιά ντόπιων χάνεται σταδιακά και νομοτελειακά. Οι φουντωμένοι βασιλικοί, τα ασβεστωμένα σοκάκια, η ντοματοσαλάτα από το μποστάνι νιώθεις ότι έχουν πια ημερομηνία λήξης, με τα σεβίτσε, τα σιροπιαστά κοκτέιλ και τα σουβενίρ «Made in China» να κάνουν επέλαση.

Κάπου εκεί, μια νέα γενιά, μια γενιά των 700 ευρώ και του 6ήμερου 13ωρου, μια γενιά 3 και 4 πτυχίων και 2 και 3 ξένων γλωσσών παλεύει σε έναν αγώνα άνισο.

Χορεύει αγκαλιασμένη ικαριώτικο, τραγουδάει με δυνατή φωνή παραδοσιακά κρητικά τραγούδια, επισκέπτεται τα λαογραφικά μουσεία, φτιάχνει αυτοσχέδιες δανειστικές βιβλιοθήκες στις παραλίες, στρέφει το πρόσωπο στον ήλιο και ελπίζει. Αναζητά το αυθεντικό, αυτό που με τόση ευκολία πέταξαν οι γενιές που προηγήθηκαν, ενώ η ίδια αφέθηκε να παίζει με σημαδεμένη τράπουλα.

Φεύγει στο εξωτερικό, δεν μπορεί να αγοράσει σπίτι, ο μισθός με το ζόρι καλύπτει τα έξοδα του μήνα και ίσως μερικές μέρες κοντά στη θάλασσα. Αναρωτιέται πώς θα βγει η επόμενη χρονιά, πάνω κάτω στην Κηφισίας από τις 8 το πρωί μέχρι τις 8 το βράδυ, κολλημένη στην κίνηση να περιμένει εξαντλημένη το σαββατοκύριακο. Μια γενιά σε πρόωρο burn out χωρίς διέξοδο.

Αποκλειστικό δικαίωμα στον ήλιο

Την ίδια ώρα οι Ευρωπαίοι τουρίστες με τις 7 και 9 εβδομάδες διακοπών τον χρόνο έχουν μάλλον αποκλειστικό δικαίωμα στον ήλιο.

Αν κάποτε φοβηθήκαμε για την πορεία του παραγωγικού μοντέλου της χώρας μας, πλέον μπορούμε να είμαστε σίγουροι. Πλέον μπορούν οι κυβερνώντες να κοιμούνται ήσυχοι τα βράδια έχοντας τη βεβαιότητα ότι μετέτρεψαν τις επόμενες γενιές στο προσωπικό παροχών υπηρεσιών της Ευρώπης. Με ένα τουριστικό προϊόν που δεν θα εξασφαλίσει ποτέ την ουσιαστική οικονομική ανάπτυξη της χώρας και την ευημερία του λαού της.

Στα σπίτια που μεγαλώσαμε δεν θα μεγαλώσουν τα παιδιά μας. Θα αλλάξουν χέρια και ΑΦΜ, funds και διαχειριστές. Τα σπίτια που μεγαλώσαμε μπορεί του χρόνου να μην υπάρχουν.

Μια πυρκαγιά (ιδιαίτερα πρωτοφανής και μοναδική κάθε χρόνο, σύμφωνα με τους κυβερνώντες), μπορεί ανά πάσα στιγμή να τα ισοπεδώσει, σε ένα κράτος που δεν έμαθε ποτέ να σέβεται τον πολίτη, τον ασθενή, τον εργαζόμενο, τον άνθρωπο που δίνει τη ζωή του στο καθήκον.

Η χώρα μεταλλάσσεται, χάνεται μαζί με τα καλύτερα στοιχεία της, αυτά που θα μπορούσαν υπό άλλες συνθήκες (επιλογών, συγκυριών, και κυρίως ψήφου) να είναι το πλεονέκτημα της και μαζί της χάνονται και τα όνειρα κ' οι αναμνήσεις μας αφήνοντας μια γεύση ντοματοσαλάτας και πίκρας.

«Όμως και πίσω απ’ όλα αυτά χαμογελάς ανέγνοια Και ξαναβρίσκεις την αθάνατη ώρα σου» λέει ο Οδ. Ελύτης. Δεν ξέρω αν έχει δίκιο, ο χρόνος θα το δείξει. Μπορώ μόνο να ελπίζω στην ελπίδα της νέας γενιάς για ένα καλύτερο αύριο και πολλά ακόμη δικά της καλοκαίρια.