Βινίσιους: Το γκολ, ο πανηγυρισμός, η καταγγελία και μια μάχη κατά του ρατσισμού που δεν τελείωσε ποτέ

Το ποδόσφαιρο έχει τον τρόπο να παράγει στιγμές που θα έπρεπε να αρκούν από μόνες τους. Ένα γκολ παγκόσμιας κλάσης, μια βραδιά Champions League, μια φάση που γράφεται για χρόνια στα highlights. Στη Λισαβόνα, στο ματς της Ρεάλ Μαδρίτης απέναντι στη Μπενφίκα, ο Βινίσιους Ζούνιορ έκανε ακριβώς αυτό: σκόραρε ένα απίθανο γκολ που θα άξιζε να είναι η μοναδική είδηση της βραδιάς. Δεν ήταν όμως...

Λίγα λεπτά αργότερα, το παιχνίδι διακόπηκε. Ο Βινίσιους κατήγγειλε ρατσιστική επίθεση από τον Τζιανλούκα Πρεστιάνι, με τη Ρεάλ να στηρίζει τον παίκτη της και τη διαδικασία της UEFA να ενεργοποιείται. Κατά τη διάρκεια της έντασης στο Ντα Λουζ και της διακοπής του παιχνιδιού, ο Κιλιάν Μπαπέ κατηγορούσε ως ρατσιστή τον Αργεντινό ποδοσφαιριστή της Μπενφίκα. Εκείνος όμως αρνήθηκε την κατηγορία. Όπως αποκάλυψε ο Τσουαμενί, κεντρικός χαφ της Ρεάλ και συμπαίκτης του Βίνι, ο Πρεστιάνι του είπε ότι δεν αποκάλεσε τον Βραζιλιάνο «μαϊμού, αλλά τον είπα αδερφή»! Και τα είπε αυτά προς... υπεράσπιση του εαυτού του. Αν δηλαδή δεν είναι ρατσιστής, σίγουρα είναι ομοφοβικός.

Το γεγονός ότι σήκωσε τη φανέλα του για να μιλήσει στον Βινίσιους κατά τη διάρκεια της επίμαχης σκηνής, φανερώνει πάντως την πρόθεσή του να κρυφτεί απ' τις κάμερες προκειμένου να μην διαβάσουν τα χείλη του και όσα πραγματικά είπε. Σε κάθε περίπτωση πάντως η υπόθεση πέρασε στα χέρια της UEFA που θα αποφασίσει...

Είκοσι περιστατικά σε οκτώ χρόνια

Για τον Βινίσιους, πάντως, τίποτα από αυτά δεν ήταν καινούργιο. Από το 2018 που φόρεσε τη φανέλα της Ρεάλ Μαδρίτης, ο Βραζιλιάνος έχει καταγγείλει 20 περιστατικά ρατσιστικής κακοποίησης. Είκοσι! Σε γήπεδα, έξω από στάδια, στα social media, ακόμη και μακριά από τον αγωνιστικό χώρο.

Υπήρξαν κραυγές «μαϊμού», συνθήματα που τον καλούσαν να «μαζεύει μπανάνες», χειρονομίες από την εξέδρα, μέχρι και η πιο σκοτεινή εικόνα όλων: μια κούκλα με τη φανέλα του, κρεμασμένη από γέφυρα στη Μαδρίτη. Υπήρξαν στιγμές όπου οι Αρχές μίλησαν για «απαράδεκτες συμπεριφορές», αλλά όχι για ποινικά αδικήματα. Υπήρξαν υποθέσεις που μπήκαν στο αρχείο. Υπήρξαν, όμως, και καταδίκες, κυρίως μετά το ορόσημο της Βαλένθια το 2023, οπότε για πρώτη φορά επιβλήθηκαν ποινές φυλάκισης (με αναστολή) για ρατσιστική επίθεση σε ποδοσφαιρικό γήπεδο στην Ισπανία. Ο Βινίσιους δεν έμεινε ποτέ σιωπηλός. Και αυτό είναι συχνά που του χρεώνεται.

«Παίζει καλά, αλλά προκαλεί»

Εδώ και χρόνια, κάθε φορά που ο Βραζιλιάνος αντιδρά, υψώνει τη φωνή του, κοιτάζει την εξέδρα ή πανηγυρίζει έντονα, ξεκινά η ίδια συζήτηση: «Ναι, αλλά προκαλεί». Το ίδιο ειπώθηκε και για το Ντα Λουζ διότι πανηγύρισε χορεύοντας μπροστά στο σημαιάκι του κόρνερ με το σήμα της Μπενφίκα. Οι Πορτογάλοι το θεώρησαν προσβλητικό. Ωστόσο, ήταν ένας πανηγυρισμός. Ήταν χαρούμενος και χόρεψε... σάμπα μπροστά στο σήμα της Μπενφίκα. Θα μπορούσε να το αποφύγει; Προφανώς. Αλλά και πάλι, βλέποντας τη φάση αντικειμενικά και δίχως παρωπίδες, δεν έθιξε κάποιον με την πράξη του. Εκείνοι που θίχτηκαν ήταν όσοι ενοχλήθηκαν απ' το γκολ που πέτυχε. Και αμέσως άρχισε η γνωστή κουβέντα περί προκλήσεων από πλευράς Βινίσιους...

Μια λογική που ουσιαστικά μεταθέτει το βάρος από την πράξη αυτή καθ' αυτή, στον άνθρωπο που τη δέχεται. Σαν να υπάρχει «σωστός τρόπος» να είσαι θύμα. Ακριβώς αυτή τη νοοτροπία επέλεξε να αντικρούσει δημόσια ο Άλβαρο Αρμπελόα. Στη συνέντευξη Τύπου ενόψει του αγώνα με την Οσασούνα, ο προπονητής της Ρεάλ Μαδρίητς μίλησε καθαρά: «Ήταν λυπημένος, όπως όλοι οι άλλοι, και πολύ αγανακτισμένος. Είναι μια ρατσιστική πράξη που δεν θέλουμε να ξανασυμβεί. Δεν έχει θέση στο άθλημά μας. Έχουμε μια τεράστια ευκαιρία να διαβεβαιώσουμε ότι αυτό δεν θα μείνει ατιμώρητο».

Ο Αρμπελόα δεν στάθηκε μόνο στο περιστατικό, αλλά στη γενικότερη αντιμετώπιση του Βινίσιους: «Δεν μου αρέσει να σχολιάζω τι πιστεύουν οι άλλοι. Ο καθένας είναι ελεύθερος να έχει τη γνώμη του, και εγώ λέω τη δική μου. Ο Βίνι πέτυχε ένα φανταστικό γκολ και το πανηγύρισε όπως έχουμε δει εκατοντάδες φορές, με πολλούς παίκτες ανεξάρτητα από το υπόβαθρό τους. Δεν μπορούμε να παρουσιάσουμε το θύμα ως προβοκάτορα. Επαναλαμβάνω: τίποτα από όσα έχει κάνει ο Βινίσιους δεν δικαιολογεί μια ρατσιστική πράξη». Τόσο απλά...

Ένας παίκτης που έγινε σύμβολο χωρίς να το ζητήσει

Ο Βινίσιους δεν ξεκίνησε την καριέρα του για να γίνει σύμβολο. Ήθελε να είναι εξτρέμ, να ντριμπλάρει, να σκοράρει, να κερδίζει τίτλους. Η πραγματικότητα, όμως, τον έσπρωξε αλλού. Σήμερα, κάθε του αντίδραση ερμηνεύεται, κάθε του βλέμμα αναλύεται, κάθε του πανηγυρισμός κρίνεται. Κι όμως, ο ίδιος έχει δώσει την πιο ξεκάθαρη απάντηση: δεν θεωρεί τον εαυτό του θύμα, αλλά άνθρωπο που δεν αποδέχεται τη σιωπή ως λύση. Η στάση του έχει πιέσει θεσμούς, έχει αλλάξει νομολογίες, έχει αναγκάσει το ποδόσφαιρο να κοιταχτεί στον καθρέφτη του. Το αν αυτό αρκεί, μένει να φανεί.

Η υπόθεση της Λισαβόνας δεν είναι μια μεμονωμένη ιστορία. Είναι ένας ακόμη κρίκος σε μια αλυσίδα που εκτείνεται εδώ και χρόνια. Κάθε νέα καταγγελία δεν είναι απλώς ένα ακόμη επεισόδιο, αλλά είναι υπενθύμιση ότι το πρόβλημα δεν λύθηκε. Το ερώτημα δεν είναι αν ο Βινίσιους πανηγύρισε «σωστά» ή αν κοίταξε την εξέδρα. Το ερώτημα είναι αν το ποδόσφαιρο θα σταθεί, επιτέλους, στο ύψος των λέξεων που επαναλαμβάνει εδώ και δεκαετίες. Γιατί, όπως ειπώθηκε καθαρά από τον προπονητή της Ρεάλ, τίποτα -απολύτως τίποτα- δεν δικαιολογεί μια ρατσιστική πράξη. Και όσο αυτό χρειάζεται ακόμη να ειπωθεί, τόσο η ιστορία του Βινίσιους θα παραμένει ανοιχτή.

Το χρονικό των ρατσιστικών επιθέσεων κατά του Βινίσιους

Η υπόθεση του Βινίσιους Τζούνιορ δεν αφορά ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μια συνεχή αλυσίδα ρατσιστικών επιθέσεων που εκτείνεται σχεδόν σε όλη τη θητεία του στη Ρεάλ Μαδρίτης.

• Οκτώβριος 2021 - Καμπ Νόου

Στο clasico με την Μπαρτσελόνα, ο Βινίσιους γίνεται στόχος ρατσιστικών ύβρεων από την εξέδρα. Η υπόθεση τίθεται στο αρχείο λόγω «αδυναμίας ταυτοποίησης» των δραστών.

• Μάιος 2022 - Σον Μόις

Οπαδοί της Μαγιόρκα εκτοξεύουν επανειλημμένα ρατσιστικά συνθήματα. Δεν επιβάλλεται ουσιαστική τιμωρία, πέρα από χρηματικό πρόστιμο στον σύλλογο.

• Σεπτέμβριος 2022 - Μετροπολιτάνο

Πριν από το μαδριλένικο ντέρμπι, οπαδοί της Ατλέτικο Μαδρίτης φωνάζουν συνθήματα τύπου «Βινίσιους, είσαι μαϊμού». Η Liga περιορίζεται σε καταδίκη χωρίς περαιτέρω κυρώσεις.

• Δεκέμβριος 2022 - Χοσέ Θορίγια

Σε παιχνίδι με τη Βαγιαδολίδ καταγράφονται ρατσιστικά σχόλια εις βάρος του Βίνι απ' την εξέδρα.

• Ιανουάριος 2023 - Μαδρίτη

Κρεμιέται φουσκωτή κούκλα με τη φανέλα του Βινίσιους από γέφυρα κοντά στο προπονητικό κέντρο της Ρεάλ. Τέσσερις δράστες καταδικάζονται αργότερα, με ποινές που μετατρέπονται σε πρόστιμα και περιοριστικούς όρους.

• Μάιος 2023 - Μεστάγια

Το πιο καθοριστικό επεισόδιο. Μαζικά ρατσιστικά συνθήματα από την εξέδρα της Βαλένθια οδηγούν σε προσωρινή διακοπή του αγώνα με τη Ρεάλ. Τον Ιούνιο του 2024 εκδίδεται η πρώτη ποινική καταδίκη στην ιστορία της Ισπανίας για ρατσιστική επίθεση σε γήπεδο: τρεις φίλαθλοι καταδικάζονται σε φυλάκιση με αναστολή και απαγόρευση εισόδου στα γήπεδα.

• Σεπτέμβριος 2023 - Σαν Σεμπαστιάν

Σε αγώνα της Σοσιεδάδ καταγράφονται χειρονομίες τύπου «μαϊμού» από την εξέδρα. Ο διαιτητής ενεργοποιεί το αντιρατσιστικό πρωτόκολλο της UEFA.

• Οκτώβριος 2024 - Κύπελλο Ισπανίας

Σε ημιτελικό αγώνα, το όνομα του Βινίσιους γίνεται στόχος υβριστικών συνθημάτων, παρότι δεν αγωνίζεται. Η υπόθεση ερευνάται χωρίς άμεσες κυρώσεις.

• Φεβρουάριος 2026 - Λισαβόνα

Στον αγώνα με την Μπενφίκα, ο Βινίσιους καταγγέλλει ρατσιστική προσβολή από αντίπαλο ποδοσφαιριστή, οδηγώντας σε δεκάλεπτη διακοπή του ματς. To ίδιο συνέβη και από αρκετούς οπαδούς της Μπενφίκα στην εξέδρα. Ο ίδιος μιλά δημόσια για την 20ή ρατσιστική επίθεση που έχει βιώσει ως παίκτης της Ρεάλ.