Τεχνολογία|17.11.2026 09:09

Μετά τη Microsoft, την Chase, την United: «Καμπανάκι» για νέα μπλακάουτ και φόβος για ψηφιακό χάος

Newsroom

Τα διαδοχικά παγκόσμια μπλακάουτ που έπληξαν τις τελευταίες ημέρες τη Microsoft, τη JPMorgan Chase και την αεροπορική United Airlines, μόνο τυχαία δεν μπορεί να θεωρηθούν. Αντίθετα, σύμφωνα με ειδικούς στην κυβερνοασφάλεια, αποτελούν ένδειξη ότι οι ψηφιακές δομές βρίσκονται υπό αυξανόμενη πίεση, με τον κίνδυνο νέων και ακόμη σοβαρότερων προβλημάτων να παραμένει ορατός.

Οι εκτεταμένες δυσλειτουργίες, οι οποίες επηρέασαν εκατομμύρια ανθρώπους, επιχειρήσεις, τραπεζικές συναλλαγές και αεροπορικές μετακινήσεις, ανέδειξαν πόσο ευάλωτα είναι τα συστήματα στηρίζεται η σύγχρονη οικονομία, σε μια περίοδο κατά την οποία η τεχνητή νοημοσύνη επιταχύνει με πρωτοφανείς ρυθμούς τον ψηφιακό μετασχηματισμό.

Μεγάλες επιχειρήσεις επιδίδονται σε έναν αγώνα δρόμου για τον εκσυγχρονισμό των πολύπλοκων και συχνά απαρχαιωμένων πληροφοριακών υποδομών τους, ενσωματώνοντας εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.

Η προσπάθεια αυτή γίνεται σε ιδιαίτερα πιεστικό χρονικό πλαίσιο, καθώς οι εταιρείες θέλουν να έχουν ολοκληρώσει τις αναβαθμίσεις πριν από την εορταστική περίοδο. Τότε αυξάνονται σημαντικά οι αγορές, οι μετακινήσεις και οι συναλλαγές, ενώ αρκετοί εργαζόμενοι που υποστηρίζουν τις εσωτερικές λειτουργίες των επιχειρήσεων απουσιάζουν λόγω αδειών.

«Είναι περίοδος γιορτών, ταξιδιών και αγορών. Όλα αυτά προκαλούν απότομη αύξηση του όγκου των συναλλαγών και ασκούν ακόμη μεγαλύτερη πίεση στις εταιρείες να αναβαθμίσουν τα συστήματά τους», δήλωσε στην εφημερίδα Νιου Γιορκ Ποστ η Μάρβα Μπέιλερ, διευθύνουσα σύμβουλος της εταιρείας τεχνολογικών συμβουλών Κουάλαϊξ.

Αιτία τα παλιά συστήματα

Όπως εξηγεί η ίδια, πολλά από τα πληροφοριακά συστήματα μεγάλων οργανισμών θυμίζουν πλέον ένα «τέρας του Φρανκενστάιν», καθώς έχουν δημιουργηθεί σταδιακά, με την προσθήκη νέων λειτουργιών από εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης και εξωτερικούς παρόχους τεχνολογίας. Κάθε επιπλέον σύνδεση μπορεί να δημιουργήσει ένα ακόμη πιθανό σημείο αστοχίας.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η διακοπή λειτουργίας που σημειώθηκε τη Δευτέρα στην Chase. Η τράπεζα απέδωσε το πρόβλημα σε σφάλμα λογισμικού στα εσωτερικά της συστήματα. Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα, επηρεάστηκαν και συναλλαγές που συνδέονταν με την υπηρεσία πληρωμών Zelle, όπως και άλλες τράπεζες την Bank of America, την Capital One και τη Wells Fargo.

Την ίδια ημέρα, η United Airlines αναγκάστηκε να αναστείλει όλες τις αναχωρήσεις πτήσεων εξαιτίας τεχνικού προβλήματος στο σύστημά της.

Τα περιστατικά είχαν προηγηθεί της παγκόσμιας διακοπής λειτουργίας στη Microsoft την Πέμπτη, η οποία έθεσε εκτός λειτουργίας υπηρεσίες, μεταξύ των οποίων και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο Outlook. Η εταιρεία απέδωσε το πρόβλημα σε ένα λανθάνον σφάλμα λογισμικού, σε συνδυασμό με την απότομη αύξηση της ζήτησης για διακομιστές, που προκάλεσε αλυσιδωτές αστοχίες.

Επιπλέον, την Παρασκευή, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Αεροπορίας των ΗΠΑ (FAA) διέταξε την προσωρινή αναστολή όλων των πτήσεων σε εθνικό επίπεδο, με αποτέλεσμα να εγκλωβιστούν χιλιάδες ταξιδιώτες στα αεροδρόμια. Το πρόβλημα αποδόθηκε σε δυσλειτουργία δρομολογητή στην πολιτεία του Άρκανσο, η οποία προκάλεσε υπερφόρτωση των διακομιστών ενός παλαιού συστήματος της υπηρεσίας.

Μέχρι στιγμής, κανένα από τα συγκεκριμένα περιστατικά δεν έχει αποδοθεί σε κυβερνοεπίθεση. Επίσης, δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι συνδέονται μεταξύ τους ή ότι προκλήθηκαν από την τεχνητή νοημοσύνη.

Πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αυξήσει την πίεση

Παρά την απουσία ενδείξεων για άμεση εμπλοκή της τεχνητής νοημοσύνης στις πρόσφατες διακοπές, η Μπέιλερ εκτιμά ότι η ταχεία ανάπτυξή της μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω την κατάσταση.

Η τεχνητή νοημοσύνη επιτρέπει στις εταιρείες να εντοπίζουν ευπάθειες στο λογισμικό πολύ ταχύτερα από ό,τι στο παρελθόν. Αυτό, όμως, σημαίνει ότι οι ομάδες πληροφορικής καλούνται να διαχειριστούν και να διορθώσουν περισσότερα προβλήματα σε μικρότερο χρονικό διάστημα.

Παράλληλα, οι επιχειρήσεις προσπαθούν να ολοκληρώσουν τις αλλαγές πριν από τη μεγάλη καταναλωτική κίνηση. Κατά τη διάρκεια σημαντικών εμπορικών περιόδων, όπως η Black Friday, πολλές εταιρείες αποφεύγουν να προχωρούν σε αλλαγές λογισμικού, ώστε να περιορίσουν τον κίνδυνο διακοπών. Έτσι, δημιουργείται ένα ασφυκτικό περιθώριο για την ολοκλήρωση των αναβαθμίσεων.

Ανάλογη πίεση δέχονται και η FAA και οι αεροπορικές εταιρείες, καθώς προετοιμάζονται για τη μαζική μετακίνηση ταξιδιωτών ενόψει των εορτών.

Ένας ακόμη παράγοντας που περιπλέκει την κατάσταση είναι οι πολυάριθμοι εξωτερικοί τεχνολογικοί πάροχοι, οι οποίοι παραμένουν σχεδόν αόρατοι για τους περισσότερους καταναλωτές, αλλά αποτελούν βασικό κομμάτι των καθημερινών συναλλαγών τους. Κάθε φορά που κάποιος πληρώνει με χρεωστική κάρτα, κλείνει ένα αεροπορικό εισιτήριο ή στέλνει χρήματα, μπορεί να χρησιμοποιεί υπηρεσίες αυτών των εταιρειών.

«Αυτοί διαχειρίζονται τη χρέωση, την κρυπτογράφηση και ουσιαστικά μεταφέρουν τα χρήματα», εξηγεί η Μπέιλερ, επισημαίνοντας ότι το τραπεζικό σύστημα έχει αποκτήσει πολλά επιπλέον επίπεδα λειτουργίας. Όπως τονίζει, οι καταναλωτές σκέφτονται συνήθως τα υποκαταστήματα και τα ΑΤΜ, αλλά συχνά δεν αντιλαμβάνονται τον ρόλο υπηρεσιών όπως η Zelle.

Μια ελαττωματική αναβάθμιση λογισμικού ή μια προβληματική ενημέρωση ασφαλείας μπορεί να εμποδίσει συστήματα που κατά τα άλλα λειτουργούν κανονικά να επικοινωνήσουν μεταξύ τους. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι η διακοπή κρίσιμων υπηρεσιών σε ολόκληρους κλάδους της οικονομίας.

Φόβοι για ψηφιακή κατάρρευση

Οι συνέπειες μιας νέας μεγάλης ψηφιακής κατάρρευσης κατά την περίοδο των εορταστικών αγορών θα μπορούσαν να είναι ιδιαίτερα σοβαρές, ειδικά για τις επιχειρήσεις λιανικής.

«Δεν επηρεάζονται μόνο οι καταναλωτές. Επηρεάζονται και οι μικρές επιχειρήσεις», προειδοποιεί η Μπέιλερ.

Η Chase δεν έχει διευκρινίσει εάν η διακοπή λειτουργίας της Δευτέρας προκλήθηκε από κάποια αναβάθμιση λογισμικού.

Πάντως μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι τα τρία μεγάλα μπλακάουτ συνδέονται μεταξύ τους ή ότι ευθύνεται η τεχνητή νοημοσύνη.

Black FridayUnited AirlinesτράπεζεςMicrosoftειδήσεις τώρατεχνητή νοημοσύνη