Σαν Σήμερα|02.08.2026 00:00

«Φτιάξτε ατομικές βόμβες πριν προλάβουν οι Γερμανοί» - Η αγωνιώδης επιστολή του Αϊνστάιν προς τον Ρούσβελτ το 1939

Newsroom

«Φτιάξτε ατομικές βόμβες πριν μας προλάβουν οι Γερμανοί». Η Ιστορία κατέγραψε: ρίψη πρώτης ατομικής βόμβας στις 6 Αυγούστου του 1945 στη Χιροσίμα. Κι’ ας γυρίσουμε τον χρόνο έξι χρόνια πίσω από εκείνη την σημαδιακή για την ανθρωπότητα ημερομηνία.

Μια μέρα σαν σήμερα, 2 Αυγούστου του 1939, πριν ακόμα οι Ναζί εισβάλλουν στην Πολωνία ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Φρανκλίνος Ρούσβελτ δέχεται μια επιστολή· την υπογράφουν δυο διάσημοι Φυσικοί, ο Άλμπερτ Αϊνστάιν και ο Λέο Σίλαρντ.

Στην επιστολή τους οι δυο επιστήμονες- συνεπικουρούμενοι από δύο ακόμα, τους Έντουαρντ Τέλερ και Γιουτζίν Βίγκνερ- προειδοποιούσαν τον Πρόεδρο ότι η Ναζιστική Γερμανία θα μπορούσε να αναπτύξει ατομικές βόμβες και παρότρυναν τις ΗΠΑ να επιταχύνουν τη δική τους έρευνα για την πυρηνική ενέργεια. Επειδή ο Σίλαρντ ήταν σχετικά άγνωστος επιστήμων και πρόσφυγας, προσεταιρίστηκε την παγκόσμια φήμη του μέντορά του, Άλμπερτ Αϊνστάιν, για να τραβήξει την προσοχή του Ρούσβελτ.
Στην επιστολή έγραφαν οι επιστήμονες ότι οι πρόσφατες επιστημονικές ανακαλύψεις στην έρευνα για το ουράνιο θα μπορούσαν να φθάσουν μέχρι τις αλυσιδωτές αντιδράσεις, με αποτέλεσμα τη δημιουργία «εξαιρετικά ισχυρών βομβών»! Προειδοποιούσαν ότι η Γερμανία είχε σταματήσει την πώληση ουρανίου από ορυχεία της Τσεχοσλοβακίας, υπονοώντας ότι ερευνούσαν κι’ εκείνοι το «καυτό» θέμα της πολεμικής τεχνολογίας.

Η επιστολή εκείνη συνιστούσε στην κυβέρνηση των ΗΠΑ να συστήσει έναν μόνιμο φορέα με Φυσικούς, να εξασφαλίσει αποθέματα ουρανίου και να παράσχει χρηματοδότηση για την επιτάχυνση της πανεπιστημιακής και ιδιωτικής εργαστηριακής έρευνας.
Η επιστολή, αν και φέρει ημερομηνία σύνταξης 2 Αυγούστου, παραδόθηκε στον Πρόεδρο Ρούσβελτ στις 11 Οκτωβρίου 1939, έναν μήνα μετά την εισβολή των Γερμανών στην Πολωνία, από τον Αλεξάντερ Σακς, οικονομολόγο της Wall Street και σύμβουλο του Προέδρου. Παρά την γνωστή ειρηνιστική του στάση, ο Αϊνστάιν υπέγραψε την επιστολή λόγω της διαφαινόμενης απειλής της ναζιστικής Γερμανίας για ολόκληρο τον Κόσμο.

Η, διάσημη πλέον, επιστολή οδήγησε στην εφαρμογή του Σχεδίου Μανχάταν και στην ανάπτυξη των πρώτων ατομικών βομβών και τη χρήση τους στις πόλεις Χιροσίμα και Ναγκασάκι. Αργότερα, ο Αϊνστάιν, εξέφρασε βαθιά λύπη, δηλώνοντας ότι αν γνώριζε ότι η Γερμανία δεν θα κατάφερνε να κατασκευάσει ατομική βόμβα κατά τη διάρκεια του πολέμου, δεν θα την είχε υπογράψει ποτέ εκείνη την επιστολή. Αν…

Επίσης σαν σήμερα...

338 π.Χ.: Μάχη της Χαιρώνειας: Ο Φίλιππος Β’ ο Μακεδών νικά τις ενωμένες δυνάμεις Αθηναίων και Θηβαίων και καθίσταται κυρίαρχος του τότε ελληνικού χώρου.
216 π.Χ.: Μάχη των Καννών. Ο καρχηδονιακός στρατός με επικεφαλής τον Αννίβα νικά τον αριθμητικά ανώτερο ρωμαϊκό στρατό.
1913: Ο κυνηγός από το Λιτόχωρο Χρήστος Κάκαλος κατακτά την υψηλότερη κορυφή του Ολύμπου, το Μύτικα (2.917μ), μαζί με τους Ελβετούς Φρεντερίκ Μπουασονά και Ντανιέλ Μπο Μποβί.
1980: Θάνατος 85 ανθρώπων από έκρηξη βόμβας στον σιδηροδρομικό σταθμό της Μπολόνια.
1990: Το Ιράκ εισβάλει και καταλαμβάνει το Κουβέιτ.

σαν σημεραατομική βόμβαειδήσεις τώραΆλμπερτ Αϊνστάιν