Η «μέλισσα» που κρίνει την αποκλιμάκωση, το όνειρο της αυτοδυναμίας και η ανησυχία των δημοσκόπων

Δεν θέλουν Προανακριτική, θέλουν πολιτικό θόρυβο

Το Μαξίμου δεν πρόκειται να στηρίξει την πρόταση του Κυριάκου Βελόπουλου για Προανακριτική σχετικά με τους Ποινικούς Κώδικες του 2019. Το ξεκαθάρισε ο Παύλος Μαρινάκης. Υπάρχει, όμως, μια λεπτομέρεια που δεν περνά απαρατήρητη. Ποια είναι αυτή; Ο Άδωνις Γεωργιάδης διατύπωσε δημόσια καταγγελία περί χρηματισμού του Αλέξη Τσίπρα, χωρίς να παρουσιάσει δημόσια στοιχεία που να τη στηρίζουν. Θα μας τρελάνουν. Από τη μία η κυβέρνηση δεν θέλει την Προανακριτική του Βελόπουλου, από την άλλη επιλέγει να διατηρεί την πολιτική ένταση γύρω από την ίδια υπόθεση. Η κριτική στις αλλαγές του 2019, στον χρόνο ψήφισης και στις συνέπειές τους είναι θεμιτή και απαραίτητη. Η απόδοση κατηγοριών περί δήθεν προσωπικού χρηματισμού είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Αν υπάρχουν αποδείξεις, η αρμόδια οδός είναι σαφής. Αν δεν υπάρχουν, οι υπαινιγμοί δεν μπορούν να υποκαθιστούν την τεκμηρίωση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν μπορεί να επικαλείται τη θεσμική τάξη και ταυτόχρονα να εισπράττει πολιτικά τα οφέλη μιας κατηγορίας που δεν έχει αποδειχθεί με βάση τα μέχρι τώρα στοιχεία.

Οι μυστικές δημοσκοπήσεις και το όνειρο της αυτοδυναμίας

Διαβάζω ότι στο Μαξίμου επικρατεί αισιοδοξία, επειδή αδημοσίευτες κυλιόμενες μετρήσεις δείχνουν, λένε, πως η σύγκρουση με τον Αλέξη Τσίπρα ενισχύει τη Νέα Δημοκρατία. Κρατώ μικρό καλάθι. Αλλά ας υποθέσουμε ότι οι δημοσκοπήσεις που διενεργούνται για λογαριασμό της Ηρώδου Αττικού ή που τέλος πάντων έχει στη διάθεσή της ισχύουν. Από πότε η υπεροχή του Κυριάκου Μητσοτάκη απέναντι σε έναν συγκεκριμένο αντίπαλο ισοδυναμεί με επιστροφή των απογοητευμένων ψηφοφόρων; Η ακρίβεια, η πίεση στα εισοδήματα και η κόπωση από τα χρόνια διακυβέρνησης δεν σβήνουν επειδή ο πολιτικός καβγάς μεταφέρεται στο 2019. Ούτε οι αναποφάσιστοι έχουν δώσει λευκή επιταγή στην Πειραιώς. Έχω την εντύπωση ότι κάποιοι συγχέουν την προσωρινή συσπείρωση με τη δυνατότητα αυτοδυναμίας, η οποία, μεταξύ μας, είναι όνειρο θερινής νυκτός. Στην πολιτική δεν αρκεί να φθείρεται ο αντίπαλος· χρειάζεται και να πείθεις ξανά για τη δική σου διακυβέρνηση. Βολικός ο γνώριμος αντίπαλος, αλλά οι ψηφοφόροι δεν επιστρέφουν επειδή θυμήθηκαν όσα συνέβησαν πριν από επτά χρόνια.

Ο Σαμαράς άρχισε από το πρόγραμμα

Δεν ξέρω πότε και αν ο Αντώνης Σαμαράς θα ανακοινώσει νέο πολιτικό φορέα. Ξέρω, όμως, ότι οι έξι προτάσεις του για την ενέργεια έχουν ενδιαφέρον πέρα από την επίθεση στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ως τώρα η δημόσια συζήτηση γύρω του περιστρέφεται κυρίως γύρω από πρόσωπα, ημερομηνίες και ψηφοδέλτια. Αυτή τη φορά έβαλε στο τραπέζι συγκεκριμένες επιλογές για λιγνίτη, υδροηλεκτρικά, αποθήκευση και αγορά ηλεκτρισμού. Το ενδιαφέρον θα είναι αν ακολουθήσουν το προσεχές διάστημα αντίστοιχες παρεμβάσεις για φορολογία, δημόσια διοίκηση και εξωτερική πολιτική.

Οι δήμαρχοι, τα σκουπίδια και η πολιτική αριθμητική

Μια πρόταση του Αντώνη Σαμαρά για την ενέργεια αξίζει περισσότερη προσοχή. Ο πρώην πρωθυπουργός ζήτησε τα έσοδα από την ενεργειακή αξιοποίηση των απορριμμάτων να κατευθύνονται απευθείας στους δήμους. Η Τοπική Αυτοδιοίκηση αναζητεί πόρους και οι δήμαρχοι έχουν κάθε λόγο να ενδιαφέρονται για μια νέα πηγή εσόδων. Προσθέστε την αναφορά του στο ενεργειακό κόστος αγροτών, κτηνοτρόφων και αλιέων. Η πολιτική απεύθυνση στην ελληνική περιφέρεια γίνεται πλέον αρκετά καθαρή. Θέτω λοιπόν ένα ερώτημα, περίπου ρητορικό: ποιο κοινό επιχειρεί να συσπειρώσει πέρα από τους δυσαρεστημένους γαλάζιους ψηφοφόρους;

Οι έξι υποψήφιοι για το Μαξίμου και το μετεκλογικό παζάρι

Το ενδεχόμενο μιας κάλπης χωρίς αυτοδυναμία έχει επαναφέρει την ιδέα πρωθυπουργού κοινής αποδοχής. Και εδώ, το τελευταίο χρονικό διάστημα ακούγεται ο Ευάγγελος Βενιζέλος. Μάλιστα, το σαββατοκύριακο υπήρξε και σχετικό αναλυτικό δημοσίευμα. Όμως, δεν είναι μόνο αυτός. Στη δημόσια σεναριολογία έχουν περάσει η Άννα Διαμαντοπούλου, ο Γιάννης Στουρνάρας, ο Νίκος Δένδιας, ο Κωστής Χατζηδάκης και ο Κυριάκος Πιερρακάκης. Άλλοι υπολογίζονται ως πολιτικές λύσεις, άλλοι ως τεχνοκρατικές. Το πιο ενδιαφέρον της όλης ιστορίας είναι ότι οι πρωθυπουργοί περισσεύουν πριν καν βρεθούν οι κυβερνητικοί εταίροι.

Ο Σαμαράς, ο Δένδιας και ο άγνωστος πρωθυπουργός

Ακούγεται και ο Αντώνης Σαμαράς. Όμως, ο Μεσσήνιος δεν χρειάζεται να γίνει πρωθυπουργός για να επηρεάσει την πολιτική κατάσταση και ίσως, μελλοντικά, τη νέα πορεία της χώρας. Αν προχωρήσει σε νέο κόμμα και αποκτήσει κοινοβουλευτική παρουσία, το ερώτημα της συνεργασίας ενδέχεται να τεθεί, λοιπόν, με άλλους όρους. Εκτός από το όνομα του Αντώνη Σαμαρά, στα σενάρια που κυκλοφορούν, το όνομα του Νίκου Δένδια συνδέεται και με τις ισορροπίες στην Κεντροδεξιά, ενώ ο Κώστας Καραμανλής εμφανίζεται περισσότερο ως πολιτικός παράγοντας παρά ως υποψήφιος για το Μαξίμου. Ο Άρης Σπηλιωτόπουλος έβαλε πρόσφατα δημόσια τη συζήτηση για κυβέρνηση ειδικού σκοπού με άλλον πρωθυπουργό. Επί του παρόντος, βεβαίως, ο Κυριάκος Μητσοτάκης απορρίπτει τέτοιες συνεργασίες. Η κάλπη, πάντως, μπορεί να αναγκάσει όλους να ξανασυζητήσουν τα πάντα.

Έπιασε άγχος τους δημοσκόπους;

Δεν ξέρω αν το προσέξατε, αλλά ορισμένοι από τους Έλληνες δημοσκόπους δείχνουν να ενδιαφέρονται εξίσου για το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών και για τη δική τους φήμη. Κάποιοι από αυτούς σπεύδουν τις τελευταίες ημέρες να επισημάνουν ότι οι μετρήσεις στις ΗΠΑ «έπεσαν μέσα 100%» και προεξοφλούν ανάλογη επιτυχία των γκάλοπ και στην Ελλάδα. Μου φαίνεται κάπως πρόωρος ο πανηγυρισμός. Το Pew Research Center διαπίστωσε ότι, στις 23 από τις 27 αναμετρήσεις για κυβερνήτες και Γερουσία που εξέτασε, οι μετρήσεις υποτίμησαν το προβάδισμα των Δημοκρατικών τουλάχιστον κατά δύο μονάδες. Η μέση απόκλιση έφθασε περίπου τις τέσσερις. Άρα σωστά διέγνωσαν την κατεύθυνση, όχι όμως το ακριβές μέγεθος της νίκης. Και κάτι ακόμη. Οι αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές έχουν διαφορετική συμμετοχή, διαφορετικά εκλογικά σώματα, διαφορετικό σύστημα. Το να μεταφέρεις αυτούσιο το συμπέρασμα στην Αθήνα είναι μάλλον βολικό. Ειδικά όταν το πολιτικό σκηνικό αλλάζει και οι προβλέψεις για το αποτέλεσμα των ελληνικών εκλογών είναι τουλάχιστον παρακινδυνευμένες.

Η Κίμπερλι, η Φλόριντα και το σπίτι του πρώην συζύγου

Η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ έφυγε από την Αθήνα χωρίς να έχει ξεκαθαρίσει τι θα ακολουθήσει στην επαγγελματική της ζωή. Σύμφωνα με την Daily Mail, επέστρεψε στις ΗΠΑ στις 30 Οκτωβρίου και φιλοξενείται στη Φλόριντα από τον πρώην σύζυγό της, επιχειρηματία Έρικ Βιλένσι. Οι δυο τους έχουν έναν γιο, τον Ρόναν, και φαίνεται πως διατήρησαν καλές σχέσεις μετά τον χωρισμό τους. Η ίδια είχε μιλήσει με θερμά λόγια για εκείνον σε παλαιότερη τηλεοπτική συνέντευξη. Έτσι, η επιστροφή στην Αμερική τη βρήκε σε ένα γνώριμο οικογενειακό περιβάλλον, μακριά από την κατοικία της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα. Τα επόμενα σχέδιά της δεν έχουν ανακοινωθεί.

Η Κίμπερλι επέστρεψε στους κύκλους του Τραμπ

Το τέλος της θητείας της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ στην Αθήνα δεν σήμανε και την εξαφάνισή της από την αμερικανική πολιτική σκηνή. Η πρώην πρέσβης εμφανίστηκε την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου σε εκδήλωση της CPAC στο Μαρ-α-Λάγκο, σύμφωνα με αμερικανικά δημοσιεύματα. Ήταν μια δημόσια επιστροφή στον χώρο όπου είχε δημιουργήσει σημαντικές πολιτικές γνωριμίες πριν διοριστεί πρέσβειρα. Πάντως, η παρουσία της στην εκδήλωση δείχνει ότι εξακολουθεί να συμμετέχει στις συναντήσεις του συντηρητικού αμερικανικού χώρου.

Ο Δούκας ζήτησε το αυτονόητο

Να σας πω την αλήθεια, από ένα συνέδριο της ΚΕΔΕ περίμενα ψηφίσματα, ΚΑΠ και άλλα βαρετά. Το συνέδριο στην Καλαμάτα, όμως, το Σάββατο θύμιζε γενική συνέλευση πολυκατοικίας, όπου κάποιος ζητάει να μετρηθούν τα χέρια και ο διαχειριστής απαντάει «δεν χρειάζεται». Ο Χάρης Δούκας αμφισβήτησε τη διαδικασία, μίλησε ανοιχτά για νοθεία και ζήτησε το αυτονόητο, ονομαστική καταμέτρηση. Δεν του την έδωσαν. Και εδώ, αγαπητοί μου, είναι όλη η ιστορία. Αν όλα ήταν καθαρά, μια ονομαστική θα το επιβεβαίωνε μέσα σε λίγα λεπτά και το θέμα θα έκλεινε. Η άρνηση το άφησε ανοιχτό. Την ψηφοφορία ο Χάρης μπορεί να την έχασε, την κουβέντα όμως την κέρδισε. Σήμερα κανείς δεν θυμάται τι έγραφαν τα ψηφίσματα και όλοι ρωτάνε πώς ψηφίστηκαν.

«Φύγε από εδώ…»

Ο Χάρης, λοιπόν, ζήτησε να μετρηθούν οι ψήφοι και για απάντηση πήρε μια φράση που θα μείνει. Ο Δημήτρης Καφαντάρης, γενικός γραμματέας της ΚΕΔΕ, άκουσε τη λέξη «νοθεία» και του ήρθε ταμπλάς: «Φύγε από εδώ… Δεν ντρέπεσαι λιγάκι;», είπε στον δήμαρχο Αθηναίων. Ψυχραιμία, όπως καταλαβαίνετε. Ο εκλεγμένος δήμαρχος της μεγαλύτερης πόλης της χώρας ζητάει διαφάνεια και ο γενικός γραμματέας της Ένωσης του δείχνει την πόρτα. Αν ο σκοπός ήταν να πειστεί ο κόσμος ότι όλα έγιναν σωστά, μάλλον πέτυχε το αντίθετο. Καλύτερο συνήγορο από τον Καφαντάρη ο Χάρης δεν θα έβρισκε ούτε αν τον πλήρωνε.

Η Χαριλάου Τρικούπη στο πλευρό του Χάρη

Ο Χάρης δεν έμεινε μόνος. Το βράδυ του Σαββάτου το ΠΑΣΟΚ έβγαλε ανακοίνωση χωρίς περιστροφές, καταδικάζοντας τις μεθοδεύσεις του προεδρείου της ΚΕΔΕ και τις επιθέσεις κατά του Δούκα. Το κόμμα μίλησε για τη διαδικασία και όχι για αποδεδειγμένη νοθεία, που είναι και το σωστό. Ο Δούκας έχει τη δική του φωνή και το δικό του βάρος, και αυτή τη φορά η Χαριλάου Τρικούπη υιοθέτησε δημόσια τη θέση του. Έτσι μια κόντρα της Αυτοδιοίκησης έγινε κόντρα του ΠΑΣΟΚ με τη φιλοκυβερνητική πλειοψηφία της Ένωσης. Ο Χάρης γύρισε από την Καλαμάτα έχοντας εξασφαλίσει δημόσια και απερίφραστη στήριξη από τη Χαριλάου Τρικούπη

Ο Χακάν είπε «όλα καλά»

Όταν ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών σού λέει ότι όλα είναι καλά, εγώ από συνήθεια κοιτάζω τον χάρτη. Ο Χακάν Φιντάν ρωτήθηκε το Σάββατο για τις NAVTEX και το καλώδιο και απάντησε «Όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά». Ο ίδιος ο Φιντάν υποστήριξε ότι η διαφωνία για τις NAVTEX έχει διευθετηθεί, χωρίς να εξηγήσει με ποιον τρόπο. Τι λύθηκε, πώς και με ποιον, κανείς δεν μπήκε στον κόπο να μας πει. Να θυμίσω ότι η Άγκυρα είχε αμφισβητήσει την αρμοδιότητα της Ελλάδας να εκδίδει οδηγίες για τις έρευνες, και η Αθήνα απαντούσε ότι οι άδειες βγήκαν από ελληνικές και κυπριακές αρχές.

Η μέλισσα σαλπάρει σήμερα

Abeille, για όσους δεν θυμούνται τα γαλλικά του σχολείου, θα πει μέλισσα. Η γαλλική μέλισσα, το Abeille Marengo, που έχει αναλάβει τις έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση, αναμένεται να σαλπάρει σήμερα. Μέχρι να τη δω στη θάλασσα, όλα τα περί αποκλιμάκωσης τα κρατάω στο συρτάρι. Η Αθήνα λέει ότι οι εργασίες θα προχωρήσουν. Η Άγκυρα θέλει να φαίνεται συνομιλητής σε μια δουλειά για την οποία κανείς δεν της ζήτησε τη γνώμη. Θα δούμε ποιος θα τσιμπήσει πρώτος.

Τα drones δεν διαβάζουν δηλώσεις

Και μια λεπτομέρεια που δεν δένει με το «όλα καλά» του Χακάν. Τουρκικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος έκανε τη βόλτα του πάνω από την περιοχή όπου θα ποντιστεί το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου. Μην πάει αμέσως το μυαλό σας στο χειρότερο σενάριο. Μην πάει ο νους σας στο κακό. Όμως, τα τουρκικά μάτια από ψηλά κοιτάζουν με προσοχή.

Η Αθήνα αγοράζει σπίτια του χθες

Μου έκανε εντύπωση ένα νούμερο που πέρασε σχεδόν αθόρυβα από τη συζήτηση για το στεγαστικό. Στην Αττική, το 86,2% των κατοικιών που πουλήθηκαν το 2025 μέσω του δικτύου της RE/MAX ήταν άνω των είκοσι ετών. Τα νεόδμητα έως πέντε ετών μόλις 3,3%. Αυτό σημαίνει ότι η αγορά δεν ανανεώνει ουσιαστικά το απόθεμά της, ενώ οι τιμές συμπεριφέρονται σαν να περισσεύουν οι επιλογές. Και εμείς ακούμε διαρκώς για προγράμματα απόκτησης πρώτης κατοικίας. Όταν όμως τα νέα σπίτια είναι τόσο λίγα, η επιδότηση της ζήτησης δεν λύνει από μόνη της την έλλειψη. Απλώς μεγαλώνει ο λογαριασμός σε ήδη πανάκριβα παλαιά ακίνητα.

Το ακίνητο που περιμένει τον εκατομμυριούχο

Στα μεσιτικά γραφεία υπάρχει ένα παιχνίδι που το γνωρίζουν καλά οι επαγγελματίες. Ο ιδιοκτήτης βάζει την τιμή που ονειρεύεται, ο αγοραστής κάνει την έρευνά του και το ακίνητο μένει στην αγγελία. Σε στοιχεία που παρουσίασε ο Γιώργος Γκιώκας της Uniko, η διαπραγμάτευση οδηγεί σε μειώσεις περίπου 9% στις φθηνότερες περιοχές και έως 14% στις ακριβότερες. Δεν είναι καθόλου μικρή διαφορά. Να το γράψουμε με απλό τρόπο. Η ζητούμενη τιμή δεν είναι η τιμή πώλησης. Κι όμως, οι αγγελίες συνεχίζουν να χρησιμοποιούνται σαν καθρέφτης όλης της αγοράς. Οι πραγματικές συναλλαγές αφηγούνται, πολλές φορές, με διαφορετικό τρόπο την ιστορία. Αυτό αξίζει να το θυμούνται και οι υπεραισιόδοξοι πωλητές.

Το «Μικρό Ελληνικό» της Κρήτης άλλαξε χέρια

Έκλεισε το deal της περασμένης εβδομάδας στην Κρήτη. Η Dimand πούλησε τις Γούρνες Ηρακλείου, περίπου 346 στρέμματα, στη Sani/Ikos, για περίπου 72,5 εκατ. ευρώ. Από αυτά, τα 39,9 εκατ. πάνε κατευθείαν στην εξόφληση ομολογιακού δανείου, οπότε στη Dimand χαμογελάνε διπλά, για τη ρευστότητα και για τον πιο ελαφρύ ισολογισμό. Η Sani/Ikos παίρνει χώρο για πολυτελές θέρετρο, με το βλέμμα και στο Καστέλλι, όπου ετοιμάζεται το νέο αεροδρόμιο. Πολυτέλεια με νέο διάδρομο προσγείωσης δίπλα. Στο real estate αυτό το λένε timing.

Και Αγία Πελαγία για επιδόρπιο

Η Sani/Ikos δεν χόρτασε με τις Γούρνες. Πήρε και το ιστορικό Out of the Blue Resort στην Αγία Πελαγία, που θα ανακαινιστεί και θα γίνει Ikos Resort με περίπου 500 δωμάτια και σουίτες. Τα δύο νέα θέρετρα που σχεδιάζει ο όμιλος στην Κρήτη θα διαθέτουν συνολικά περίπου 1.100 δωμάτια, σουίτες και βίλες. Μου έκανε εντύπωση η ταχύτητα με την οποία τα μεγάλα φιλέτα της Κρήτης μαζεύονται σε λίγα και πολύ δυνατά χέρια. Η κυβέρνηση θα το δείξει, και δικαιολογημένα, ως απόδειξη ότι η χώρα τραβάει επενδύσεις. Στα χωριά γύρω από τα θέρετρα θα κάνουν τον δικό τους λογαριασμό, με τις θέσεις εργασίας και τις υποδομές.

Η Fitch έμεινε στο BBB

Η Fitch την Παρασκευή ούτε μας χάλασε τη διάθεση, ούτε μας την έφτιαξε. Έδωσε BBB με σταθερές προοπτικές, δηλαδή η επενδυτική βαθμίδα έμεινε στη θέση της και αναβάθμιση δεν ήρθε. Η έκθεση χαιρετίζει τη δημοσιονομική πορεία και βλέπει το χρέος να πέφτει κι άλλο. Γράφει όμως και τα γνωστά ψιλά, για το ακόμα υψηλό χρέος, τις εξωτερικές ανισορροπίες και την ενεργειακή εξάρτηση. Η κυβέρνηση θα πανηγυρίσει τη σταθερότητα, και έχει κάθε δικαίωμα. Καλό θα ήταν όμως να διαβαστούν και οι υποσημειώσεις, γιατί οι οίκοι αξιολόγησης έχουν την κακή συνήθεια να τις θυμούνται στην επόμενη αξιολόγηση.

Ορμούζ: οι άνθρωποι πίσω από τα νούμερα

Εδώ τα αστεία σταματάνε. Η τελευταία εβδομαδιαία έκθεση του βρετανικού UKMTO μετράει 11 επιθέσεις σε μία εβδομάδα και τρία πλοία βυθισμένα, με την κίνηση στα Στενά περίπου 65% κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα. Στον Πειραιά, με τόσα ελληνικά δεξαμενόπλοια στη θάλασσα, αυτά μεταφράζονται σε ναύλους, ασφάλιστρα και ρίσκο, και τα γραφεία κάνουν τους λογαριασμούς τους. Υπάρχει όμως και κάτι που δεν μπαίνει σε κανένα excel: πάνω σε αυτά τα πλοία ταξιδεύουν άνθρωποι μέσα από ζώνη πολέμου. Για εκείνους, απόδοση είναι οι ώρες μέχρι να βγουν από τα Στενά.