Στο Μέγαρο Μαξίμου έχει ληφθεί μια ξεκάθαρη απόφαση στρατηγικού χαρακτήρα, μιας και επί της ουσίας έχουμε εισέλθει σε προεκλογική περίοδο, μακράς ή μικρής διαρκείας θα δείξει. Και εξηγούμαι. Προς τα έξω, η συζήτηση περιορίζεται αυστηρά στην προβολή ενός στόχου, την αυτοδύναμη νίκη από την πρώτη αναμέτρηση. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αποφεύγει κάθε αναφορά σε επαναληπτικές εκλογές, επιχειρώντας να κόψει από νωρίς τη σχετική σεναριολογία. Ωστόσο, όπως μου λένε, στο εσωτερικό υπάρχει πλήρης επίγνωση ότι η αυτοδυναμία στις πρώτες εκλογές είναι ένα εντελώς αποδυναμωμένο σενάριο -που θα πρέπει να γίνουν πράγματα και θαύματα για να επιβεβαιωθεί στην πράξη- και ότι το αποτέλεσμα της πρώτης κάλπης θα καθορίσει όλους τους μετεκλογικούς συσχετισμούς...
Η βασική ανησυχία εστιάζει σε δύο πολύ συγκεκριμένες συμπεριφορές, που είναι η αποχή παραδοσιακών ψηφοφόρων και η μετακίνηση τους προς άλλες επιλογές ως μήνυμα δυσαρέσκειας.
Στην Ηρώδου Αττικού θεωρούν ότι αν συνδυαστούν αυτά τα δύο, μπορεί να προκύψει αποτέλεσμα κάτω από κρίσιμα όρια, με ποσοστά που δεν επιτρέπουν εύκολη ανάκαμψη σε επόμενη αναμέτρηση. Γι’ αυτό και ο στόχος δεν είναι απλώς η πρωτιά, αλλά μια καθαρή διαφορά που θα «κλειδώσει» το πολιτικό προβάδισμα. Και φυσικά ο πρώτος στόχος είναι η Νέα Δημοκρατία να καταφέρει να καταγράψει ποσοστό πάνω από το 25%, έστω και οριακά, ώστε να μην χάσει το μπόνους των εδρών...
Παρά τη δημόσια ρητορική, στο παρασκήνιο εξετάζονται όλα τα σενάρια. Ένα από αυτά αφορά στην ενίσχυση του δεύτερου κόμματος, το οποίο -όπως εκτιμούν- μπορεί να συγκεντρώσει δυνάμεις από μικρότερα σχήματα σε περίπτωση δεύτερης κάλπης.
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, ακόμη και μια νίκη δεν εγγυάται εύκολη διακυβέρνηση, καθώς θα υπάρχει απέναντι ισχυρό και πιο συγκροτημένο αντίπαλον δέος. Και αυτό, όπως αναγνωρίζουν, θα αλλάξει πλήρως τους όρους του παιχνιδιού, αφού ακόμη και αν έχουμε τρίτη θητεία Μητσοτάκη (με τη ΝΔ να συγκυβερνά), αυτή μπορεί να μην είναι μακράς διαρκείας... Εξάλλου, θα πρέπει να δούμε και με ποιον θα συγκυβερνήσει μελλοντικά η ΝΔ του Μητσοτάκη...
Μου λένε ότι στο Μαξίμου δεν βλέπουν αρνητικά τη δυναμική που εμφανίζει στις δημοσκοπήσεις το νέο σχήμα Τσίπρα. Αντίθετα, θεωρούν ότι λειτουργεί ως μηχανισμός αφύπνισης των ψηφοφόρων της ΝΔ, που το προηγούμενο διάστημα έδειχναν σημάδια κόπωσης. Η εικόνα ενός ισχυρού δεύτερου πόλου, έστω και στο 15% στην εκτίμηση ψήφου, δημιουργεί αντανακλαστικά συσπείρωσης.
Στο πρωθυπουργικό επιτελείο παρακολουθούν στενά τις κυλιόμενες μετρήσεις, όχι για το απόλυτο ποσοστό, αλλά για τη δυναμική της διαφοράς από τον δεύτερο. Αν αυτή σταθεροποιηθεί ή διευρυνθεί, τότε ανοίγει παράθυρο για γρήγορη προσφυγή στις κάλπες. Στο τραπέζι υπάρχει ένα σενάριο που τίθεται ξανά τις τελευταίες ημέρες και μάλιστα με μεγάλη ένταση: εκλογές αμέσως μετά τον Δεκαπενταύγουστο, με ημερομηνία την 27η Σεπτεμβρίου 2026. Η λογική είναι απλή. Να κεφαλαιοποιηθεί η κινητοποίηση της βάσης πριν επανέλθει η χαλαρότητα, πριν μεγαλώσει η φθορά και πριν προλάβουν να αναδιαταχθούν πλήρως οι αντίπαλοι. Τότε θα είναι και φρέσκες οι εξαγγελίες της ΔΕΘ...
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ετοιμάζεται να δώσει τον τόνο στη συνεδρίαση της κορυφαίας κομματικής δομής, της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής, όπου θα «κλειδώσει» και η επιλογή του νέου Γραμματέα. Σύμφωνα με πληροφορίες, η παρέμβασή του θα έχει σαφή στόχευση, να καταστήσει σαφές ότι η επόμενη αναμέτρηση θα κριθεί με όρους σταθερότητας έναντι αβεβαιότητας, με τη Νέα Δημοκρατία να εμφανίζεται ως η μοναδική δύναμη διακυβέρνησης. Το γνωστό δίλημμα που θέτει τα τελευταία χρόνια δηλαδή. Το βάρος πέφτει στην άμεση κινητοποίηση της βάσης. Ο κομματικός μηχανισμός μπαίνει σε φάση πλήρους ενεργοποίησης, ενώ ο ίδιος ο πρωθυπουργός σχεδιάζει εκτεταμένες εξορμήσεις σε κρίσιμες περιφέρειες. Το βασικό μήνυμα θα είναι καθαρό: η πρώτη κάλπη είναι καθοριστική, χωρίς περιθώρια χαλαρής ψήφου ή πειραματισμών.
Μου λένε ότι η σφοδρή επίθεση του Πάνου Καμμένου στον Αντώνη Σαμαρά τις προάλλες δεν είναι στιγμιαία ούτε προσωπική έκρηξη. Έχει συγκεκριμένη στόχευση. Ο πρώην υπουργός βλέπει ότι ο Αντώνης Σαμαράς επιχειρεί να πατήσει στον ίδιο πολιτικό χώρο, δηλαδή σε ένα ακροατήριο δεξιότερα της ΝΔ. Και αυτό τον φέρνει σε ευθεία σύγκρουση. Γιατί, όμως, συμβαίνει αυτό; Έχει μήπως στο μυαλό του ο Πάνος Καμμένος; Θα επανεμφανιστεί ο πρώην αρχηγός των ΑΝΕΛ στην κεντρική πολιτική σκηνή; Κάνει τέτοιες σκέψεις; Σχεδιάζει κάτι; Θα κάνει τον... ΕΔΕΣ, όπως είπε σχολιάζοντας μεταξύ σοβαρού και αστείου την ίδρυση της ΕΛ.Α.Σ. από τον Αλέξη Τσίπρα; Τίποτα δεν θα προκαλούσε έκπληξη. Άλλωστε πιστεύω ότι τα καλύτερα δεν τα έχουμε δει ακόμη στο πολιτικό σύστημα. Ταυτόχρονα, υπάρχει και το παρελθόν. Η ρήξη τους δεν έχει κλείσει ποτέ πολιτικά και κάθε νέα κίνηση Σαμαρά λειτουργεί ως ευκαιρία επανατοποθέτησης του Καμμένου στο ίδιο πεδίο. Όμως, η συγκυρία της επίθεσης δεν είναι τυχαία την ώρα που εντείνονται, όπως λέγεται, οι διαδικασίες για την ίδρυση νέου φορέα από τον Αντώνη Σαμαρά. Την ίδια ώρα, όμως, εντείνονται και οι φήμες για τον ρόλο που διαδραματίζει σήμερα ο Πάνος Καμμένος...
Το ενδιαφέρον, λοιπόν, βρίσκεται αλλού. Προσέξτε τι έχω διαπιστώσει. Εκτός από την σφοδρότητα των επιθέσεων προς τον Αντώνη Σαμαρά, η κριτική του Καμμένου προς τη σημερινή κυβέρνηση παραμένει ελεγχόμενη και επιλεκτική. Αυτό, όπως μου επισημαίνουν, δεν είναι τυχαίο. Δεν θα ασχοληθώ ακόμη με τις φήμες που φτάνουν στα αυτιά μου για την εδώ και καιρό... παρασκηνιακή ειρήνη ανάμεσα στον Πάνο και το σύστημα Μητσοτάκη, ούτε για τους όρους με την οποίους έχει επιτευχθεί αυτή. Σας διαβεβαιώνω, ωστόσο, ότι υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας με πρόσωπα της ΝΔ, αλλά και με πρόσωπα που βρίσκονται στην Ηρώδου Αττικού και η σαφής πρόθεση να μην γκρεμιστούν οι γέφυρες. Κάθε άλλο. Με βάση τα παραπάνω και διαβάζοντάς ψυχρά τον τρόπο με τον οποίο κινείται το τελευταίο χρονικό διάστημα ο Πάνος, η σφοδρές επιθέσεις του στον Μεσσήνιο και οι κινήσεις του στο παρασκήνιο έχουν, όπως φαίνεται, διπλό στόχο: να ανακόψουν την δυναμική Σαμαρά και την επιρροή του στο συντηρητικό κοινό και ταυτόχρονα ο Πάνος να παραμείνει διαθέσιμος για την επόμενη ημέρα. Για ποιον ρόλο; Ιδού η απορία...
Η πίεση προς τις εταιρείες δημοσκοπήσεων έρχεται πλέον από διαφορετικά σημεία του πολιτικού φάσματος και. Από τη μία, στο ΠΑΣΟΚ εστιάζουν στο γεγονός ότι καταγράφεται αιφνίδια ενίσχυση του νέου κόμματος Τσίπρα, που όπως υποστηρίζουν δεν συνάδει με τα πραγματικά δεδομένα της εκλογικής βάσης Από την άλλη, ο Κυριάκος Βελόπουλος υποστηρίζει ότι τα νέα σχήματα, είτε πρόκειται για τον Τσίπρα είτε για την Καρυστιανού, εμφανίζονται παραδόξως υπερενισχυμένα εις βάρος υπαρκτών κομμάτων όπως η Ελληνική Λύση. Το κοινό στοιχείο, το οποίο δεν πρέπει κανένας να αγνοεί, είναι το γεγονός ότι και οι δύο βλέπουν στρεβλή ή κατασκευασμένη αποτύπωση των συσχετισμών που διαμορφώνονται στο εκλογικό σώμα.
Για να γράψω και του στραβού το δίκιο, εκείνο που προκαλεί -όχι μόνο σε εμένα, αλλά στους περισσότερους από τους συνομιλητές μου- τη μεγαλύτερη εντύπωση δεν είναι η μεταβολή των ποσοστών ή οι τεράστιες αποκλίσεις από τα νούμερα που κατέγραφαν τα γκάλοπ μέχρι πρόσφατα, αλλά η ταχύτητα με την οποία αποτυπώνονται οι μεταβολές αυτές, σαν κάποιος να πάτησε το κουμπί. Το κόμμα Τσίπρα και η Καρυστιανού εμφανίζονται ξαφνικά με υψηλές καταγραφές, την ώρα που ΠΑΣΟΚ και Ελληνική Λύση δείχνουν -σύμφωνα πάντοτε με τις μετρήσεις- να πιέζονται και τα ποσοστά τους να μειώνονται δραματικά. Στο ΠΑΣΟΚ προετοιμάζουν πιο θεσμική αντίδραση, ενώ ο Βελόπουλος τοποθετείται πιο επιθετικά, μιλώντας για «παρεμβάσεις» στο πολιτικό παιχνίδι. Η ουσία, όπως μου τη μεταφέρουν, είναι ότι δημιουργείται μια νέα εικόνα συσχετισμών με αστραπιαίο τρόπο, και εντυπώνεται μία νέα, ριζικά τροποποιημένη εικόνα του πολιτικού σκηνικού στο εκλογικό σώμα. Και αυτό το σοκ και δέος μπορεί να επηρεάσει τη δυναμική της κάλπης.