Από το χωράφι στο ράφι: Αγρότες καταγγέλλουν τεράστια καπέλα σε ρεβίθια και φασόλια

Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης βρέθηκε ξανά η απόσταση ανάμεσα στην τιμή του παραγωγού και το τελικό κόστος για τον καταναλωτή, με δύο ανθρώπους του πρωτογενούς τομέα, τον Κώστα Σέφη και τον Παναγιώτη Καλογιάννη, να περιγράφουν καθημερινές στρεβλώσεις στην αγορά τροφίμων.

Από 1 ευρώ στον αγρότη, 4,5 ευρώ χύμα και ~9€/κιλό στο ράφι

Ο Παναγιώτης Καλογιάννης ανέφερε ενδεικτικά ότι το καθαρισμένο ρεβίθι «φεύγει» από τον παραγωγό προς 0,80–1 ευρώ, όμως σε κατάστημα το βρήκε ως χύμα προϊόν στα 4,5 ευρώ το κιλό. Για το συσκευασμένο, μίλησε για τιμές 2,80–3 ευρώ στα 350 γραμμάρια, δηλαδή περίπου 9 ευρώ/κιλό. Αντίστοιχα, για το ξερό φασόλι είπε ότι από τους παραγωγούς δίνεται στα 1,10–1,30 ευρώ, ενώ στο ράφι εντόπισε τιμή 6,60 ευρώ χύμα.

«Είμαστε όλοι κορόιδα», σχολίασε σκωπτικά για τις ανατιμήσεις στη διαδρομή «από το χωράφι στο ράφι», σημειώνοντας πως ακόμη και όταν το χωράφι είναι «δίπλα σε σούπερ μάρκετ», η τελική τιμή στον καταναλωτή εκτοξεύεται. Όπως πρόσθεσε, σε μανάβικα της γειτονιάς του τα όσπρια βρίσκονται συχνά 2,5–3 ευρώ το κιλό, ανάλογα με την περίοδο και τον καθαρισμό.

Μεσάζοντες, εισαγωγές και ετικέτες προέλευσης

Στη συζήτηση τέθηκε επίμονα το ερώτημα πόσο κερδίζουν οι μεσάζοντες στη διαδρομή παραγωγός–ράφι. Ο Π. Καλογιάννης υποστήριξε ακόμη ότι «μας αποτρέπουν να καλλιεργήσουμε όσπρια» και ότι «οι αποθήκες της Λάρισας είναι γεμάτες από λαθούρι, φακή και άλλα όσπρια» που «δεν φεύγουν», την ώρα που οι τιμές παραμένουν υψηλές. Παρέπεμψε δε στη συμφωνία Mercosur, την οποία –όπως είπε– είχαν καταγγείλει στα μπλόκα.

Αναφερόμενος στις ετικέτες, ισχυρίστηκε ότι η αναγραφή «Ευρωπαϊκή Ένωση» σε σακουλάκια οσπρίων μπορεί να είναι παραπλανητική και μίλησε για «ξεκάθαρη απάτη» που «κανείς δεν ελέγχει». Κατά τον ίδιο, «το 90% των οσπρίων παράγονται στην Ελλάδα» και ό,τι άλλο διακινείται «έρχεται από Τουρκία, Τυνησία, Μαρόκο ή Mercosur».

Δάνεια Daniel: «Κοκκινίζουν» με μία δόση – επιτόκια 7–10% και αδιέξοδο ρευστότητας

Στο μέτωπο της χρηματοδότησης, οι παραγωγοί περιέγραψαν ασφυκτικές συνθήκες. Ο Π. Καλογιάννης κατήγγειλε ότι τα δάνεια που δόθηκαν μετά τον Daniel (2023) «με μία δόση χαμένη πηγαίνουν σε εταιρείες διαχείρισης», ενώ «τρεις χρόνια μετά τις καταστροφές» δεν έχουν ακόμη εξοφληθεί οι αποζημιώσεις. Παράλληλα, αναφέρθηκαν πρόσφατες βροχοπτώσεις με 110 mm στη Μαγνησία και 90 mm στη Λάρισα που «θύμισαν παλιές εικόνες», επιτείνοντας την αβεβαιότητα.

«Με μία δόση ληξιπρόθεσμη γίνεσαι κόκκινος και δεν μπορείς να δανειστείς ούτε για ένα σκουτεράκι», είπε χαρακτηριστικά, μεταφέροντας την πίεση από τους servicers. Για το κόστος χρήματος ανέφερε ότι το «βερεσέ» στον γεωπόνο κινείται στο 8–10%, οι ρυθμίσεις στη ΔΕΗ στο 9% και οι τράπεζες στο 7–9%. Την ίδια στιγμή, όπως τόνισε, «μου χρωστάνε λεφτά από το 2022» χωρίς να προβλέπεται αντίστοιχη προσαύξηση υπέρ των παραγωγών.

Ο ίδιος έκανε λόγο για μια χρονιά «χωρίς δηλώσεις καλλιέργειας», «χωρίς επιδοτήσεις» και «χωρίς αποζημιώσεις Daniel», που οδήγησε σε καλλιέργειες με ελάχιστη ή μηδενική πρόσβαση σε δανεισμό. Το αποτέλεσμα, όπως ειπώθηκε, είναι ένας φαύλος κύκλος: λιγότερη παραγωγή, περισσότερες εισαγωγές και συνεχής άνοδος τιμών για τον καταναλωτή.