ΕΛ.Α.Σ.: Με τη δεύτερη θέση να παγιώνεται, ξεκινά η μάχη της διεύρυνσης - Τα επόμενα βήματα Τσίπρα

Σε μεγάλο βαθμό, οι πρώτες δημοσκοπήσεις μετά τη ΔΕΘ καταγράφουν τον συσχετισμό που έχει διαμορφωθεί τους τελευταίους μήνες στον χώρο της κεντροαριστεράς, με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη να διατηρεί τη δεύτερη θέση και την απόστασή της από το ΠΑΣΟΚ να παραμένει καθαρή. Την ίδια ώρα, ωστόσο, τα ποσοστά του εγχειρήματος του Αλέξη Τσίπρα δείχνουν να παραμένουν σχεδόν αμετάβλητα, με βασικό ζητούμενο για το διάστημα έως τις εκλογές τη διεύρυνση της εκλογικής επιρροής της ΕΛ.Α.Σ.

Στη δημοσκόπηση που διεξήγαγε η MRB για το OPEN, στην πρόθεση ψήφου η ΕΛ.Α.Σ. καταγράφεται στο 14,3%, έναντι 14,4% τον Ιούλιο, ενώ στην αναγωγή επί των εγκύρων βρίσκεται στο 17,4%, από 17,6% στην προηγούμενη μέτρηση. Η ΝΔ παραμένει στο 23,8% στην πρόθεση ψήφου και στο 29% στην αναγωγή, ενώ το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει στο 10,2% από 9,1% και στο 12,4% από 11,1% αντίστοιχα.

Δύο είναι, επομένως, οι αναγνώσεις για το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα. Αφενός, περίπου τέσσερις μήνες μετά την ίδρυσή της, η ΕΛ.Α.Σ. έχει καταφέρει να σταθεροποιηθεί στη δεύτερη θέση, διατηρώντας παράλληλα απόσταση από το τρίτο ΠΑΣΟΚ. Αφετέρου, η διαφορά των 9,5 μονάδων στην πρόθεση ψήφου από τη ΝΔ παραμένει σημαντική, ενώ η παρουσία του Αλέξη Τσίπρα στη Θεσσαλονίκη και η παρουσίαση του «Εθνικού Σχεδίου Ανασυγκρότησης» δεν συνοδεύτηκαν, τουλάχιστον σύμφωνα με τις πρώτες μετρήσεις, από κάποια ουσιαστική μεταβολή των ποσοστών του κόμματος. Υπάρχουν, πάντως, επιμέρους ευρήματα της ίδιας έρευνας που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για το πολιτικό εγχείρημα του πρώην πρωθυπουργού. Στην ερώτηση για τον καταλληλότερο πρωθυπουργό, ο Αλέξης Τσίπρας καταγράφεται δεύτερος με 14%, πίσω από τον Κυριάκο Μητσοτάκη που συγκεντρώνει 23,7%, ενώ ακολουθεί ο Νίκος Ανδρουλάκης με 6,9%. Ως προς τις εξαγγελίες που παρουσίασε στη ΔΕΘ, το 22,3% τις αξιολογεί θετικά και το 37,3% αρνητικά, ενώ ένα υψηλό 35,1% δηλώνει ότι δεν τις παρακολούθησε.

Το τελευταίο εύρημα έχει τη δική του σημασία και ως προς τη στρατηγική που φαίνεται ότι θα ακολουθήσει η ΕΛ.Α.Σ. το επόμενο διάστημα. Μετά τη Θεσσαλονίκη, το βάρος μεταφέρεται στην προσπάθεια οι προτάσεις του «Εθνικού Σχεδίου Ανασυγκρότησης» να φτάσουν σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των πολιτών, αλλά και να εξειδικευθούν ανά τομέα.

Από τη ΔΕΘ στην κοινωνία

Το επόμενο βήμα για την ΕΛ.Α.Σ. είναι, αναπόφευκτα, η μεταφορά του προγραμματικού της λόγου στις τοπικές κοινωνίες. Η επόμενη περίοδος για την Αμαλίας αναμένεται πολυάσχολη, με τον σχεδιασμό να επικεντρώνεται σε θεματικές εκδηλώσεις σε ολόκληρη τη χώρα. Σε αυτές αναμένεται να συμμετέχουν στελέχη και τομεάρχες, με αντικείμενο την περαιτέρω εξειδίκευση των μέτρων που παρουσίασε ο Αλέξης Τσίπρας στη ΔΕΘ. Παράλληλα, μετά τη συγκρότηση επιτροπών σε επίπεδο εκλογικών περιφερειών, έπεται η ανάπτυξη τοπικών ομάδων στους δήμους. Στόχος για την επόμενη φάση της προεκλογικής προετοιμασίας είναι η ΕΛ.Α.Σ. να ενισχύσει σταδιακά την παρουσία της στην περιφέρεια και να αναπτύξει αμεσότερη επαφή με τις τοπικές κοινωνίες. Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσεται και η οικονομική καμπάνια του κόμματος. Ήδη από τη ΔΕΘ, ο Αλέξης Τσίπρας προανήγγειλε τη χρηματοδότηση του εγχειρήματος από μέλη και εθελοντές μέσω crowdfunding. «Λίγα από πολλούς και όχι πολλά από λίγους», είπε χαρακτηριστικά, συνοψίζοντας με αυτόν τον τρόπο τη λογική της προσπάθειας.

Η κατεύθυνση που φαίνεται να ακολουθεί το κόμμα είναι, επομένως, διπλή: από τη μία, η περαιτέρω οργανωτική ανάπτυξη μιας νεοσύστατης παράταξης και, από την άλλη, η προσπάθεια να αποκτήσει μεγαλύτερη παρουσία στη δημόσια συζήτηση το «Εθνικό Σχέδιο Ανασυγκρότησης», μέσα από την εξειδίκευση των προτάσεων και την παρουσίασή τους σε διαφορετικά ακροατήρια.

Μονομέτωπος με ΝΔ και δεύτερη κάλπη

Σε πολιτικό επίπεδο, από τη Θεσσαλονίκη ο Αλέξης Τσίπρας περιέγραψε μία γραμμή που θέλει ως βασικό αντίπαλο της Συμπαράταξης τη ΝΔ και τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ενδεικτική ήταν η επιλογή του να χαρακτηρίσει «ανταγωνιστή» και όχι αντίπαλο το ΠΑΣΟΚ κατά τη συνέντευξη Τύπου στη ΔΕΘ, αλλά και η επιμονή στον πολιτικό στόχο της ΕΛ.Α.Σ.: την «εκλογική και στρατηγική ήττα» του κυβερνώντος κόμματος.

Στην πράξη, η επιλογή αυτή μεταφράζεται σε μονομέτωπο απέναντι στη ΝΔ και σε αποφυγή, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, μιας ευθείας αντιπαράθεσης με το ΠΑΣΟΚ. Παράλληλα, υπηρετεί την προσπάθεια του Αλέξη Τσίπρα να μετατοπίσει τη συζήτηση από τον ανταγωνισμό για τη δεύτερη θέση στη διεκδίκηση της πρώτης από την ΕΛ.Α.Σ. Σημαντικό μέρος αυτής της στρατηγικής αφορά και την επόμενη ημέρα των εκλογών. Από τη Θεσσαλονίκη, ο πρώην πρωθυπουργός έδωσε ένα αρκετά σαφές περίγραμμα της στάσης που προτίθεται να κρατήσει, δηλώνοντας πως, εφόσον η ΕΛ.Α.Σ. λάβει την πρώτη διερευνητική εντολή, θα επιδιώξει τον σχηματισμό κυβέρνησης. Εάν αυτό δεν καταστεί δυνατό, αφού απέρριψε την επιχειρηματολογία περί «ακυβερνησίας», ξεκαθάρισε ότι η χώρα θα οδηγηθεί σε δεύτερες εκλογές. Ο εκλογικός σχεδιασμός της ΕΛ.Α.Σ., συνεπώς, δεν εξαντλείται στην πρώτη κάλπη. Με τελικό στόχο την αμφισβήτηση της πρωτοκαθεδρίας της ΝΔ, η ενίσχυση της θέσης της στον προοδευτικό χώρο και η διεύρυνση της εκλογικής της βάσης αποτελούν κρίσιμες παραμέτρους για την πορεία προς τις εκλογές.

Για την ώρα, πάντως, η συζήτηση για τα ψηφοδέλτια μπορεί να περιμένει. Όταν ρωτήθηκε σχετικά στη ΔΕΘ, ο Αλέξης Τσίπρας απέφυγε να ανοίξει πρόωρα το συγκεκριμένο κεφάλαιο, παραπέμποντας στις συλλογικές αποφάσεις που, όπως είπε, θα ληφθούν «στην ώρα τους».

Γεροβασίλη, Βρεττού και διεύρυνση

Η συζήτηση γύρω από τη διεύρυνση τροφοδοτείται, πάντως, και από τις κινήσεις προσώπων που προέρχονται από άλλους πολιτικούς χώρους.

Τις τελευταίες ημέρες, η πλέον ξεκάθαρη τοποθέτηση ήρθε από την Όλγα Γεροβασίλη, η οποία, μετά την ανεξαρτητοποίησή της, δήλωσε ότι στηρίζει το εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα και ότι εξακολουθεί να βλέπει τον εαυτό της και την πολιτική της αντίληψη μέσα στο σχέδιο της ΕΛ.Α.Σ. Η βουλεύτρια Άρτας, που διατηρεί στενή πολιτική σχέση με τον Αλέξη Τσίπρα, άφησε ουσιαστικά ανοιχτά τα ζητήματα του χρόνου και του τρόπου με τους οποίους θα μπορούσε να γίνει το επόμενο βήμα. «Άλλη κομματική στέγη προφανώς δεν υπάρχει», ανέφερε χαρακτηριστικά σε συνέντευξή της, διευκρινίζοντας, ωστόσο, ότι η σχετική συζήτηση με τον πρώην πρωθυπουργό εκκρεμεί και ότι τα επόμενα βήματα θα πρέπει να γίνουν «σωστά και στην ώρα τους».

Την Πέμπτη (17/09), όμως, ήρθε και η αποχώρηση της Ρόζας Βρεττού από το ΠΑΣΟΚ. Πρώην βουλεύτρια και υποψήφια στις ευρωεκλογές του 2024, η κ. Βρεττού, σε σχετική επιστολή της, άσκησε αιχμηρή κριτική στην ηγεσία του Νίκου Ανδρουλάκη, ενώ, μεταξύ άλλων, έκανε λόγο για «πολιτική στασιμότητα» που «δεν μπορεί να βαφτίζεται σταθερότητα». Η αποχώρησή της αναζωπύρωσε αμέσως τα σενάρια που τη θέλουν να κατευθύνεται προς την ΕΛ.Α.Σ., ωστόσο η ίδια μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινώσει το επόμενο πολιτικό της βήμα.

Οι περιπτώσεις Γεροβασίλη και Βρεττού έχουν ασφαλώς διαφορετικά χαρακτηριστικά. Έρχονται, όμως, να προστεθούν στη συζήτηση που έχει ανοίξει ήδη από την ίδρυση της ΕΛ.Α.Σ.: πόσο ευρύτερο μπορεί να γίνει το πολιτικό και στελεχιακό αποτύπωμα του κόμματος και κατά πόσο η διεύρυνση προς πρόσωπα που προέρχονται μεν από τον προοδευτικό χώρο, αλλά από διαφορετικές πολιτικές αφετηρίες, μπορεί να συνοδευτεί και από αντίστοιχη διεύρυνση της εκλογικής του βάσης.

Κάπου εκεί, οι πρώτες δημοσκοπήσεις μετά τη ΔΕΘ ανοίγουν και μία ευρύτερη συζήτηση. Μέσα σε λίγους μήνες, η ΕΛ.Α.Σ. δείχνει πράγματι να έχει εδραιωθεί στη δεύτερη θέση και, με τα σημερινά δεδομένα, διατηρεί σαφές προβάδισμα έναντι του ΠΑΣΟΚ. Για ένα νεοσύστατο κόμμα, αυτά αποτελούν από μόνα τους σημαντικά πολιτικά δεδομένα.

Η δεύτερη θέση, όμως, είναι διαφορετικό πράγμα από την καθαρή διεκδίκηση της πρώτης. Η απόσταση της Συμπαράταξης από τη ΝΔ παραμένει μεγάλη και, παρά την έντονη παρουσία του Αλέξη Τσίπρα στη Θεσσαλονίκη, τα ποσοστά του κόμματος εμφανίζουν μέχρι στιγμής αισθητή σταθερότητα. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν αυτή η σταθερότητα αποτελεί μεταβατική φάση, μέχρι η οργανωτική ανάπτυξη, η μεγαλύτερη εξοικείωση των πολιτών με το νέο κόμμα και η προγραμματική εξόρμηση να διευρύνουν το ακροατήριό του, ή αν αρχίζει να διαγράφεται ένα δημοσκοπικό «ταβάνι» που η ΕΛ.Α.Σ. θα χρειαστεί να βρει τον τρόπο να υπερβεί.