Με βαριά ατζέντα ο Ρούμπιο στην Αθήνα: Γιατί είναι κρίσιμο το momentum της επίσκεψης

Μία σειρά θεμάτων πρώτης γραμμής θα βρεθούν στο επίκεντρο της επίσκεψης του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, στην Αθήνα. Μία επίσκεψη που αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς πραγματοποιείται σε μια περίοδο αναταραχής στη γεωπολιτική σκηνή και ενώ η προσοχή παραμένει στραμμένη στην ευρύτερη περιοχή.

Για την Αθήνα η επίσκεψη αυτή έχει και έναν επιπλέον λόγο για τον οποίο είναι σημαντική, καθώς έρχεται σε ένα timing που η τουρκική πλευρά επιμένει σε μια ρητορική έντασης για το θέμα του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου και όχι μόνο.

Το γεγονός πως ο επικεφαλής του State Department έρχεται στην Αθήνα είναι ενδεικτικό του ενδιαφέροντος που οι ΗΠΑ αλλά και προσωπικά ο ίδιος αποδίδουν στις σχέσεις με την Ελλάδα. Στο επίκεντρο των συζητήσεων θα βρεθεί το θέμα της αμυντικής συνεργασίας αλλά και θέματα που έχουν άμεση σχέση με την περιφερειακή και την ενεργειακή ασφάλεια.

Πρώτα με Γεραπετρίτη, μετά με Μητσοτάκη

Η επίσκεψη του Αμερικάνου υπουργού Εξωτερικών, η οποία προετοιμάζεται εδώ και καιρό, θα ξεκινήσει με τη συνάντησή με τον Έλληνα ομόλογό του, Γιώργο Γεραπετρίτη. Την Τέταρτη ο Μάρκο Ρούμπιο θα γίνει δεκτός από τον πρωθυπουργό, όπου θα υπάρξει ανασκόπηση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων αλλά και των περιφερειακών εξελίξεων. Ειδικότερα αναμένεται να επιβεβαιωθεί ο ρόλος της χώρας ως παράγοντα σταθερότητας και ασφάλειας στην περιοχή.

Μετά την ολοκλήρωση των συναντήσεων θα εκδοθεί το κοινό ανακοινωθέν του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας - ΗΠΑ, όπου πρόκειται να υπάρξει μια αναλυτική αξιολόγηση της μέχρι τώρα πορείας των ελληνοαμερικανικών σχέσεων και καταγραφή των επόμενων βημάτων. Μεταξύ άλλων, αναμένεται να γίνει αναφορά στους τομείς της ενέργειας, της ασφάλειας, της άμυνας, των επενδύσεων αλλά και της τεχνητής νοημοσύνης.

Χωρίς ταξίδι στην Τουρκία

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και πως η επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο δεν γίνεται στο πλαίσιο περιοδείας στην «γειτονιά» και δεν συνοδεύεται από αντίστοιχο ταξίδι στην Άγκυρα. Στο μεταξύ πιθανή θεωρείται και μια επίσκεψη του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, στις αρχές του 2027.

Όσον αφορά στις σχέσεις Ουάσινγκτον και Άγκυρας, παρά τις θετικές αναφορές του Ντόναλντ Τραμπ στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δεν έχει υπάρξει κάποια ουσιαστική εξέλιξη σε θέματα που ενδιαφέρουν την τουρκική πλευρά. Για παράδειγμα, η Άγκυρα ακόμα προσπαθεί να βρει τρόπο να πάρει τα F 35.

Σε πρόσφατες δηλώσεις του, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, σημείωσε πως «η σχέση Ελλάδας και ΗΠΑ είναι σήμερα πιο στενή και πιο σταθερή από ποτέ. Είναι μια στρατηγική σχέση με βάθος, που στηρίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό και σε κοινές αξίες».

Υπενθυμίζεται πως πριν από λίγες ημέρες είχαν υπάρξει δημοσιεύματα της Wall Street Journal με επίκεντρο την πρέσβειρα των ΗΠΑ, Κίμπερλι Γκιλφόιλ. Με τον Αμερικανό υπουργό σε πρόσφατη ανάρτησή του να λέει πως «η πρέσβειρα Γκίλφοιλ έχει αποδειχθεί μια εξαιρετικά αποτελεσματική υποστηρίκτρια της ατζέντας του Αμερικανού Προέδρου στην Ελλάδα και σε ολόκληρη την Ευρώπη».

Ποια θέματα θα συζητηθούν

Οι ενεργειακές εξελίξεις στην περιοχή θα συζητηθούν κατά την διάρκεια της επίσκεψης του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα. Ένα από τα θέματα που τεθούν επί τάπητος είναι και ο Κάθετος Διάδρομος για την μεταφορά αμερικανικού LNG προς τα Βαλκάνια και την Ανατολική Ευρώπη.

Επίσης, αναμένεται να συζητηθεί και η έναρξη γεωτρήσεων και ερευνών των αμερικανικών εταιρειών EXXON MOBIL και Chevron στα Οικόπεδα τα οποία έχει παραχωρήσει η Ελλάδα προς έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων.

Η αμερικανική στήριξη στις έρευνες αποκτά ιδιαίτερη σημασία και λόγω των αντιδράσεων που έχουν διατυπωθεί από τη Λιβύη με επίκληση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου.

Σημαντικό κεφάλαιο του Στρατηγικού Διαλόγου αφορά την αμυντική συνεργασία, η οποία έχει προχωρήσει και έχει αποκτήσει βάθος τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με πληροφορίες στόχος της Αθήνας είναι να υπάρξει πρόσθετος εξοπλισμός για τα αναβαθμισμένα F-16 Viper αλλά και για τα F 35, ενώ επί τάπητος θα τεθούν και άλλα θέματα που έχουν σχέση με την στενότερη συνεργασία.