Η «μάχη» των NAVTEX για το καλώδιο: Το μήνυμα της Αθήνας και οι επόμενες κινήσεις

Ο κύβος ερρίφθη και εκδόθηκε χθες η NAVTEX προκειμένου να προχωρήσουν από το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo οι εργασίες για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου. Την ίδια στιγμή η τουρκική πλευρά τραβά περαιτέρω το σχοινί της έντασης τόσο με την έκδοση μίας προκλητικής αντι- NAVTEX όσο και με εμπρηστικές αναφορές περί «άδειας».

Η Αθήνα εκπέμπει ξεκάθαρο μήνυμα πως οι εργασίες θα προχωρήσουν με βάση τον σχεδιασμό και τονίζει πως «το διεθνές δίκαιο της θάλασσας είναι σαφές και δεν χωρεί διαφορετικών ερμηνειών». Μάλιστα χθες υπήρξε επικοινωνία του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Κύπριο ομόλογό του, στο πλαίσιο του στενού συντονισμού.

Πάντως εμφανές είναι πως η τουρκική πλευρά επιμένει στο αναθεωρητικό της αφήγημα και συνεχίζει να ταράζει τα νερά. Με την αντι-NAVTEX η Άγκυρα επαναφέρει στο τραπέζι την επιστολή που είχε αποστείλει στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020, υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που έχει μονομερώς δηλώσει. Ουσιαστικά επιμένει στο αφήγημα περί «Γαλάζιας Πατρίδας» και θέλει να διατηρήσει στο προσκήνιο το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Μάλιστα χθες υπήρξε και ανακοίνωση από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών που ανέφερε πως δεν έχει ζητηθεί «άδεια» από την Άγκυρα για τη διεξαγωγή ερευνών από γαλλικό πλοίο. Μάλιστα ισχυρίζεται πως «η διαδικασία σχετικά με την έγκριση που πρέπει να ληφθεί από τη χώρα μας, σύμφωνα με τους εθιμικούς κανόνες του διεθνούς δικαίου της θάλασσας, για το τμήμα της δραστηριότητας που σχεδιάζει να πραγματοποιήσει το εν λόγω πλοίο και το οποίο βρίσκεται εντός των ορίων της υφαλοκρηπίδας μας, δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί».

Στην Αθήνα άμεση ήταν η απάντηση διπλωματικών πηγών στην ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. «Οι εργασίες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου VB Abeille Marengo, θα προχωρήσουν βάσει του επιχειρησιακού προγραμματισμού της εταιρείας, σε ελληνικά και κυπριακά χωρικά ύδατα και σε περιοχές ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας» τονίζεται χαρακτηριστικά.

Να σημειωθεί εδώ πως η κυβέρνηση έχει υπογραμμίσει πως άδεια θα δοθεί μόνο από την ελληνική πλευρά. Διαφορετικό θέμα είναι η απλή ενημέρωση που θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί από την γαλλική πλευρά, ωστόσο χθες φάνηκε πως αυτό δεν είχε ακόμα γίνει.

Οι επόμενες κινήσεις

Από την Αθήνα σκοπεύουν να προχωρήσουν κανονικά στο σχεδιασμό και αναμένεται πιθανότατα σήμερα η «έξοδος» του γαλλικού πλοίου από το λιμάνι του Ηρακλείου. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν πως το πλοίο θα φτάσει την Δευτέρα ή την Τρίτη στην περιοχή που θα ξεκινήσουν και οι πρώτες έρευνες

Από εκεί και πέρα μένει να φανεί τι θα κάνει η Τουρκία. Ενα ενδεχόμενο είναι να θεωρήσει - μετά από κάποια επικοινωνία με τη γαλλική πλευρά - πως καλύπτεται από την ενημέρωση (επιμένοντας βέβαια στις πάγιες θέσεις της).

Ωστόσο στην Αθήνα υπάρχει ετοιμότητα για όλα τα ενδεχόμενα και έχουν εξεταστεί διαφορετικά σενάρια. Για παράδειγμα δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο η τουρκική πλευρά να στείλει δικά της πλοία στην ευρύτερη περιοχή, ανεβάζοντας περαιτέρω την ένταση.

Τι προηγήθηκε

Χθες υπήρξε ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών, όπου τονίζεται πως «ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI), σε συνέχεια σχετικού αιτήματος που υπέβαλε η γαλλική εταιρεία NEXANS, για λογαριασμό της κυρίας του έργου εταιρείας GSI».

Όπως επισημαίνεται «ειδικότερα , κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), ο Υπουργός Εξωτερικών εξέδωσε στις 6 Νοεμβρίου 2026, τη σχετική απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου». Ακολούθως, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους (NAVTEX) για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε αμέσως.