Το παρασκήνιο με το καλώδιο: Η ετοιμότητα της Αθήνας, το «όλα καλά» του Φιντάν και τα σενάρια για την επόμενη μέρα

Μετά την «μάχη» των NAVTEX για το καλώδιο, η τουρκική πλευρά χθες υιοθέτησε χαμηλότερους τόνους. Το τι ακριβώς μεσολάβησε από την προκλητική ανακοίνωση του τουρκικού υπουργού Εξωτερικών την Παρασκεύη, μέχρι το χθεσινό «όλα καλά» του Φιντάν δεν είναι γνωστό και μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν. Σε κάθε περίπτωση μένει να φανεί αν ήταν ένα ουσιαστικό βήμα αποκλιμάκωσης ή ένας διπλωματικός ελιγμός της Άγκυρας

Η Αθήνα πάντως καθιστά σαφές πως η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, ενώ το γαλλικό πλοίο ετοιμάζεται να αποπλεύσει από την Κρήτη για να ξεκινήσει η έρευνα. Εφησυχασμός βέβαια δεν υπάρχει- καθώς μένει να φανεί πώς θα κινηθεί η Άγκυρα - και στην κυβέρνηση έχουν επεξεργαστεί διαφορετικά σενάρια.

Υπενθυμίζεται πως την Παρασκευή με αντι-NAVTEX η Άγκυρα επανέφερε στο τραπέζι την επιστολή που είχε αποστείλει στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020, υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που έχει μονομερώς δηλώσει. Μάλιστα ακολούθησε και μια σε υψηλούς τόνους ανακοίνωση από το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών.

Ωστόσο χθες ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, απαντώντας σε ερώτηση του ΣΚΑΙ σχετικά με τις έρευνες γαλλικού πλοίου, απάντησε ότι «όλα είναι καλά και φυσιολογικά». Τουρκικές διπλωματικές πηγές υποστήριζαν ότι το ζήτημα με τις NAVTEX για τις εργασίες του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης επιλύθηκε, χωρίς να δίνουν περαιτέρω διευκρινίσεις.

Από την Αθήνα διπλωματικές πηγές σχολίασαν την δήλωση Τούρκου ΥΠΕΞ για τη NAVTEX και έλεγαν χαρακτηριστικά πως «η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν μας αφορά». Μάλιστα υπογράμμισαν πως «η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, έπραξε αυτό που όφειλε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να το πράττει».

Σε κάθε περίπτωση η κυβέρνηση παραμένει σε εγρήγορση, ενώ Αθήνα και Λευκωσία είναι σε στενή επικοινωνία και συντονισμό. «Παρακολουθούμε τα πάντα, η χώρα έχει τις συμμαχίες της, έχει την ιδιότητα του κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Μην ξεχνάμε ότι μιλάμε για ένα ευρωπαϊκό project που χρηματοδοτείται εν μέρει από την ΕΕ» σημείωσε χθες ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης.

Που οφείλεται η αλλαγή ρητορικής της Άγκυρας

Σε διαφορετικούς λόγους μπορεί να οφείλεται η αλλαγή ρητορικής της τουρκικής πλευράς το διάστημα που μεσολάβησε από την Παρασκευή το απόγευμα μέχρι το μεσημέρι του Σαββάτου. Ένα σενάριο είναι να υπήρξαν κάποιες επαφές με την γαλλική πλευρά, που να αποτέλεσαν έναν πρόσχημα στην Τουρκία προκειμένου να αποφευχθεί μια κλιμάκωση της έντασης για ένα έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος.

Από την Αθήνα πάντως αρμόδιες πηγές, όπως ανέφερε η «Καθημερινή», σημείωναν πως δεν συζητήθηκε με το Παρίσι κάποια φόρμουλα «συνεννόησης» και σε κάθε περίπτωση έχει διαμηνυθεί ότι οποιαδήποτε επικοινωνία επιλέξουν οι Γάλλοι δεν θα πρέπει να έχει τη μορφή άδειας.

Ένα δεύτερο σενάριο είναι η Άγκυρα να ζύγισε την κατάσταση και να μην ήθελε να πυροδοτήσει περαιτέρω το κλίμα, μετά και τις αντιδράσεις που προκάλεσε πριν από λίγο καιρό η επιμονή της στο παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Σε μια περίοδο πολλαπλών εξελίξεων στη διεθνή σκηνή - π.χ. στις ΗΠΑ το Κογκρέσο πλέον πέρασε στους Δημοκρατικούς- η τουρκική πλευρά τηρεί στάση αναμονής. Στο μεταξύ χθες υπήρξε και νέα επικοινωνία του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν όπου συζητήθηκαν και οι περιφερειακές εξελίξεις.

Τι «ξημερώνει»

Το γαλλικό πλοίο αναμένεται να αποπλεύσει από το Ηράκλειο και μένει να φανεί πώς θα κινηθεί η τουρκική πλευρά όταν αρχίσουν οι έρευνες. Ένα σενάριο για παράδειγμα είναι να υπάρξει μια αντίδραση διά της ασυρμάτου παρενόχλησης του ερευνητικού πλοίου, κάτι που έχει κάνει η Άγκυρα και στο παρελθόν. Βέβαια στην Αθήνα προετοιμάζονται για όλα τα ενδεχόμενα και το επόμενο διάστημα θα φανεί το που τελικά το πάει η Άγκυρα.