Το SAFE, οι εναλλακτικές δίοδοι εισόδου της Άγκυρας, το ελληνικό «βέτο»

Η Άγκυρα τροφοδοτεί συστηματικά τη δημόσια συζήτηση γύρω από την ανάγκη συμμετοχής της στο ευρωπαϊκό αμυντικό σχήμα SAFE, επιδιώκοντας να μετατρέψει το ζήτημα σε δοκιμασία γεωπολιτικού ρεαλισμού για ολόκληρη την Ευρώπη.

Το ελληνικό «βέτο» και οι ευρωπαϊκές πιέσεις

Στο επίκεντρο βρίσκεται η ανοιχτή διαφωνία της Ελλάδας απέναντι στην τουρκική συμμετοχή, η οποία όμως δεν είναι βέβαιο ότι κλείνει οριστικά την πόρτα, σύμφωνα με τις εναλλακτικές που σκέφτεται η Άγκυρα από κοινού με κάποιες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, που διάκεινται θετικά στη συμμετοχή της.

Σε ανάλυση που παρουσιάζει το κρατικό πρακτορείο Anadolu, σε συγκεκριμένα έργα μπορεί να εφαρμοστεί η αρχή της ειδικής πλειοψηφίας και όχι της ομοφωνίας, ενώ χώρες όπως η Γερμανία και η Ισπανία θα συνεχίσουν να πιέζουν για μια περισσότερο «εποικοδομητική στάση» από την Αθήνα, με στόχο να μην παραλυθεί η διαδικασία.

Σενάριο «περιορισμένης συμμετοχής»

Ένα από τα σενάρια που εξετάζονται αφορά τη συμμετοχή της Τουρκίας στο SAFE με «περιορισμένο καθεστώς», δηλαδή χωρίς πλήρη ένταξη, αλλά με δυνατότητα συνεργασίας σε κοινά έργα. Με αυτόν τον τρόπο, η συνεργασία ΕΕ-Τουρκίας θα μπορούσε να προχωρήσει πρακτικά, την ώρα που η ελληνική αντίρρηση θα παραμένει καταγεγραμμένη, αλλά όχι αποτρεπτική.

Το SAFE δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την Τουρκία

H Άγκυρα προσπαθεί να παρουσιάσει ότι το ζήτημα δεν αφορά πλέον μόνο την Τουρκία και θέτει το δίλημμα: μπορεί η ΕΕ να συγκροτήσει ενιαίο όραμα ασφάλειας ή θα συνεχίσει να εγκλωβίζεται σε εθνικά ιστορικά βαρίδια κάποιων χωρών-μελών;

Μεθοδικά και επίμονα, διατηρεί τη συζήτηση «ζωντανή», αναγνωρίζοντας ότι η πολιτική ισχύς συχνά δεν κερδίζεται στο πεδίο, αλλά στο αφήγημα. Και αυτή τη στιγμή, προσπαθεί να επιβάλει το δικό της: ότι η ευρωπαϊκή ασφάλεια χωρίς την Τουρκία είναι κατασκευή ελλιπής -και εντέλει επισφαλής.