Ανάλυση CNN: Πώς η κλιμακούμενη απρόβλεπτη συμπεριφορά του Τραμπ φέρνει τον πλανήτη στα όριά του

Ο πιο ασταθής πρόεδρος των ΗΠΑ τις τελευταίες δεκαετίες, γίνεται ολοένα και περισσότερο έρμαιο των απότομων μεταπτώσεων των προσωπικών του παρορμήσεων.

Οι συγκροτημένες πολιτικές των πρώτων μηνών της δεύτερης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ ανήκουν πλέον στο παρελθόν.

Σύμφωνα με την ανάλυση του CNN, το κλείσιμο της USAID, η αποψίλωση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και η επίθεση στα προγράμματα σπουδών της Ivy League μπορεί να ήταν αμφιλεγόμενα. Όμως προέκυπταν από ένα ορθολογικό σχέδιο που είχε καταρτιστεί κατά την τετραετή «εξορία» του Τραμπ από τον Λευκό Οίκο. Τον τελευταίο καιρό, όμως, φαίνεται να αυτοσχεδιάζει περισσότερο από ποτέ. Και γίνεται ολοένα και πιο ακραίος.

Ο εύθραυστος θυμός του στην Ουάσιγκτον γίνεται ολοένα και πιο απειλητικός. Το πόσο μακριά θα φτάσει στην επιδίωξή του για κυριαρχία μπορεί να εξαρτηθεί από την ένταση ανάμεσα στις εξάρσεις λεονταρισμού του και τις εγχώριες και διεθνείς πολιτικές πραγματικότητες που κατά καιρούς τον συγκρατούν.

Μια άγρια εβδομάδα σε μια ασταθή χρονιά

Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ προκάλεσε οργή με το πιο ρατσιστικό μήνυμα που μπορεί να θυμηθεί κανείς από τον Λευκό Οίκο, όταν ένα αναδημοσιευμένο βίντεο-καρτούν στον λογαριασμό του στο Truth Social απεικόνιζε τον Μπαράκ και τη Μισέλ Ομπάμα ως πιθήκους.

Ο Τραμπ επιτέθηκε εκ νέου στις εκλογές, με την επικεφαλής των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, Τάλσι Γκάμπαρντ, να ταξιδεύει στη Τζόρτζια για να αναζητήσει αποδείξεις που θα επιβεβαίωναν την ψευδή εμμονή του περί νοθείας στις εκλογές του 2020. Την περασμένη εβδομάδα εξέφρασε νέες ανησυχίες ότι θα προσπαθήσει να «πειράξει» τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, απαιτώντας την κρατικοποίηση της εκλογικής διαδικασίας.

Την ίδια στιγμή, αυξήθηκε η σύγχυση γύρω από την καταστολή της μετανάστευσης, μετά τον πυροβολισμό δύο Αμερικανών πολιτών από ομοσπονδιακούς πράκτορες που είχαν σταλεί στη Μινεσότα. Ο Τραμπ τώρα ζητά «πιο ήπια προσέγγιση». Όμως αυτό μπορεί να είναι απλώς μια αλλαγή εικόνας για να μετριαστούν οι καταστροφικές εντυπώσεις μιας εκκαθάρισης που αποξένωσε πολλούς ψηφοφόρους. Και οι ομοσπονδιακοί πράκτορες που στάλθηκαν στους δρόμους των πόλεων με χακί ρούχα ήταν άμεσο αποτέλεσμα των αδιάκοπων προσωπικών απαιτήσεων του Τραμπ για στρατιωτικοποίηση στην επιβολή του νόμου.

Παράλληλα, η εμμονή του Τραμπ με την υστεροφημία του και οι μανιακές του προσπάθειες να «κολλήσει» το όνομά του παντού πήραν νέα τροπή την περασμένη εβδομάδα, όταν αναφέρθηκε ότι ήθελε να μετονομάσει το Διεθνές Αεροδρόμιο Ντάλες και τον σταθμό Πεν της Νέας Υόρκης προς τιμήν του.

Την Κυριακή (8/2), εξαπέλυσε νέο παραλήρημα στο Truth Social, κατακεραυνώνοντας το σόου του ημιχρόνου του Super Bowl από τον Πορτορικανό σταρ Bad Bunny ως «προσβολή στη Μεγαλοσύνη της Αμερικής», λέγοντας ότι «κανείς δεν καταλαβαίνει λέξη από όσα λέει αυτός ο τύπος και ο χορός είναι αηδιαστικός, ειδικά για μικρά παιδιά». Νωρίτερα, ο πρόεδρος είχε επιτεθεί στον Αμερικανό Ολυμπιονίκη σκι Χάντερ Χες, ο οποίος είχε δηλώσει ότι το να «φοράς τη σημαία δεν σημαίνει ότι εκπροσωπείς όσα συμβαίνουν στις ΗΠΑ». Ο Τραμπ έγραψε: «Αν ισχύει αυτό, τότε δεν έπρεπε να αγωνιστεί για την ομάδα, και είναι κρίμα που βρίσκεται σε αυτή».

Κατά διαστήματα, ο Τραμπ ενεργεί με πιο συμβατικό και στρατηγικό τρόπο — για παράδειγμα με την παρουσίαση την περασμένη εβδομάδα της ιστοσελίδας TrumpRx, που υποτίθεται ότι στοχεύει στη μείωση των τιμών των φαρμάκων — αν και το σχέδιο είναι πολύ πιο περιορισμένο από όσο συχνά ισχυρίζεται.

Ωστόσο, ενισχύεται η εντύπωση ενός προέδρου που επικεντρώνεται στους δικούς του, συχνά αλλοπρόσαλλους στόχους, δείχνοντας αδιαφορία για την καθημερινότητα των απλών ψηφοφόρων. Σε συνέντευξη στο NBC News που προβλήθηκε την Κυριακή (8/2) κατά τη διάρκεια του Super Bowl, δήλωσε ότι είναι «πολύ περήφανος» για την οικονομία, παρουσιάζοντας παραπλανητικά ότι έχει μειώσει τις τιμές των τροφίμων συνολικά. Ενώ το χρηματιστήριο βρίσκεται σε καλή πορεία — ο Dow Jones έκλεισε πάνω από τις 50.000 μονάδες την περασμένη εβδομάδα για πρώτη φορά — η οικονομία Τραμπ δεν έχει ακόμη αποδώσει οφέλη σε όλα τα εισοδηματικά στρώματα.

Το πολιτικό κόστος αυτής της παρορμητικής αυτοαναφορικότητας γίνεται πλέον σαφές. Σε δημοσκόπηση του CNN τον περασμένο μήνα, μόλις το 36% των Αμερικανών δήλωσαν ότι ο πρόεδρος έχει τις σωστές προτεραιότητες, από 45% στις αρχές της θητείας του. Μόνο το ένα τρίτο των Αμερικανών πιστεύει ότι ο Τραμπ νοιάζεται για ανθρώπους σαν κι αυτούς — από 40% τον περασμένο Μάρτιο — η χειρότερη επίδοση της πολιτικής του καριέρας.

Η Γροιλανδία δείχνει πώς η άγρια ρητορική γίνεται πολιτική

Ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο φέτος είναι όταν ο Τραμπ ξεσπά με μια άγρια δήλωση ή κατηγορία. Αξιωματούχοι σπεύδουν να τη δικαιολογήσουν και να την εφαρμόσουν. Αυτό συνέβη όταν οι απαιτήσεις του Τραμπ τον Ιανουάριο να παραχωρήσει η Δανία τη Γροιλανδία λίγο έλειψε να διαλύσουν το ΝΑΤΟ. Το ίδιο φαίνεται και στο ασταμάτητο «πείραγμα» των δασμών.

Το παραλήρημα για τη Γροιλανδία, ωστόσο, έδειξε επίσης ότι ακόμη και ο Τραμπ κάποιες φορές σκοντάφτει πάνω σε διεθνείς ή εγχώριες πραγματικότητες. Η ευρωπαϊκή αντίσταση και η οργή Ρεπουμπλικανών για το σχέδιο της Γροιλανδίας οδήγησαν σε υποχώρηση μετά από ταξίδι στο Νταβός της Ελβετίας. Άλλοτε, η αποδυναμωμένη πολιτική θέση της προεδρίας του επιβάλλει αναπροσαρμογές, όπως συνέβη όταν η οργή των Ρεπουμπλικανών τον οδήγησε να κατεβάσει το ρατσιστικό βίντεο από το Truth Social.

Αυτή η διελκυστίνδα ανάμεσα στην επιθυμία του Τραμπ να ασκήσει όλο και πιο ανεξέλεγκτη εξουσία και στους εναπομείναντες πολιτικούς και συνταγματικούς περιορισμούς αρχίζει να καθορίζει την πολιτική της χρονιάς των ενδιάμεσων εκλογών. Οι εκλογές θα δείξουν αν οι ψηφοφόροι θέλουν να τον συγκρατήσουν ή να του δώσουν ακόμη μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων. Και αν θα αποδεχτεί τη δημοκρατική τους ετυμηγορία.

Έρχεται σύγκρουση για την ICE

Κανείς δεν ξέρει τι θα κάνει ο Τραμπ στη συνέχεια. Ίσως ούτε και ο ίδιος. Όμως μια σύγκρουση που η χώρα μπορεί να θεωρεί δεδομένη αυτή την εβδομάδα αφορά την ICE.

Οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να χρησιμοποιήσουν μια μάχη χρηματοδότησης για τον προϋπολογισμό του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας — που απειλεί με κλείσιμο της κυβέρνησης μέχρι το τέλος της εβδομάδας — για να επιβάλουν περιορισμούς στους πράκτορες της ICE μετά τη δολοφονία της Ρενέ Γκουντ και του Άλεξ Πρέτι. «Ξέρουμε ότι η ICE είναι εντελώς και πλήρως εκτός ελέγχου», δήλωσε ο επικεφαλής της Δημοκρατικής μειοψηφίας στη Βουλή, Χακίμ Τζέφρις, στο CNN. «Έχουν ξεπεράσει κάθε όριο και ο αμερικανικός λαός θέλει να μπουν φρένα, γιατί η επιβολή της μεταναστευτικής πολιτικής πρέπει να είναι δίκαιη, σωστή και ανθρώπινη».

Οι Ρεπουμπλικανοί, ωστόσο, αντιδρούν, παρά την έκκληση του Τραμπ για πιο ήπια προσέγγιση και την έκδοση καμερών σώματος για τους αξιωματικούς της ICE στη Μινεσότα την περασμένη εβδομάδα. Η σύγκρουση θα δοκιμάσει ξανά αν οι Δημοκρατικοί μπορούν να αξιοποιήσουν τη διογκούμενη δημόσια ανησυχία για τον Τραμπ ώστε να επιβάλουν ουσιαστικούς περιορισμούς στις πολιτικές του, παρότι βρίσκονται εκτός εξουσίας στο Καπιτώλιο και στον Λευκό Οίκο.

Την περασμένη εβδομάδα, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα αποσύρει 700 πράκτορες της ICE από τη Μινεάπολη. Αυτό, όπως και η έκκληση για «πιο ήπια προσέγγιση», δημιούργησε ευνοϊκούς τίτλους μετά τη στροφή της κοινής γνώμης εναντίον των μεθόδων επιβολής. «Ο λόγος που αποχωρούμε είναι επειδή κάναμε εξαιρετική δουλειά εκεί», δήλωσε ο Τραμπ στο NBC News.

«Ήταν ένα αηδιαστικό βίντεο»

Η άρνηση του Τραμπ να ζητήσει συγγνώμη για το ρατσιστικό βίντεο που αναρτήθηκε στο Truth Social υπογραμμίζει το πώς το ιστορικό της εξωφρενικής του συμπεριφοράς τον έχει θωρακίσει από τις συνέπειες των πράξεών του. Ένας CEO που θα δημοσίευε τέτοιο υλικό θα περίμενε να χάσει τη δουλειά του. Όμως ο Λευκός Οίκος αρχικά απέδωσε την αντίδραση όχι στο προσβλητικό περιεχόμενο, αλλά σε όσους προσβλήθηκαν.

Η οργή Ρεπουμπλικανών, συμπεριλαμβανομένης της καταδίκης από τον μοναδικό μαύρο Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή, τον Τιμ Σκοτ, υπονόμευσε γρήγορα αυτή τη στάση. Το περιεχόμενο διαγράφηκε και ένας συνεργάτης κατηγορήθηκε για την ανάρτηση. Ο Τραμπ επέμεινε ότι δεν είχε δει το προσβλητικό μέρος. Όμως αρνήθηκε να ζητήσει συγγνώμη, λέγοντας ότι δεν έκανε τίποτα λάθος.

Η αδιαλλαξία του πυροδότησε νέο κύμα επικρίσεων την Κυριακή (8/2). «Οπωσδήποτε πρέπει να ζητήσει συγγνώμη. Ήταν ένα αηδιαστικό βίντεο», δήλωσε ο Τζέφρις. «Ο πρόεδρος καταδικάστηκε δικαίως και με σφοδρότητα από ανθρώπους σε όλη τη χώρα, Δημοκρατικούς και ακόμη και από μια χούφτα Ρεπουμπλικανών, που επιτέλους έδειξαν σθένος απέναντι στην κακοήθη, χαμερπή συμπεριφορά του προέδρου».

Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής της Νέας Υόρκης, Μάικ Λόουλερ, που διεκδικεί επανεκλογή σε μία από τις πιο αμφίρροπες περιφέρειες, καταδίκασε επίσης την ανάρτηση. «Νομίζω ότι μερικές φορές είναι απλώς καλύτερο να πεις “συγγνώμη” και να γίνεις καλύτερος», είπε στο ABC, προσθέτοντας ότι τέτοιο περιεχόμενο δεν θα έπρεπε να υπάρχει στις ΗΠΑ.

Αν η ανάρτηση ήταν μεμονωμένο περιστατικό, θα ήταν άλλο ζήτημα. Όμως υπάρχουν ολοένα και περισσότερες ενδείξεις ότι τέτοιου είδους ακρότητες αποτελούν κυρίαρχο χαρακτηριστικό της δεύτερης θητείας του Τραμπ.