«Πραγματικό νομικό δίλημμα»: Τι ακολουθεί για την Κρίστα Πάικ μετά το φιάσκο με την εκτέλεσή της

Η Κρίστα Πάικ επέζησε την Τετάρτη (30/9) από την απόπειρα του Τενεσί να την εκτελέσει με θανατηφόρα ένεση, όμως το ιατρικό και νομικό της μέλλον παραμένει εξαιρετικά αβέβαιο.

Η Πάικ βρίσκεται σε κρίσιμη κατάσταση και λαμβάνει ιατρική φροντίδα για να κρατηθεί στη ζωή, αφού της χορηγήθηκαν δύο δόσεις πεντοβαρβιτάλης, οι οποίες θεωρούνται θανατηφόρες, δήλωσαν την Πέμπτη (1/10) οι δικηγόροι της. Αρνήθηκαν να δώσουν περισσότερες λεπτομέρειες για την κατάσταση της υγείας της.

Όπως αναφέρει και το CNN, η Πάικ καταδικάστηκε σε θάνατο για τη δολοφονία, το 1995, της 19χρονης Κολίν Σλέμερ και επρόκειτο να γίνει η πρώτη γυναίκα που θα εκτελούνταν στο Τενεσί εδώ και 200 χρόνια. Τώρα, η υπόθεσή της βρίσκεται σε αναμονή.

Ο κυβερνήτης Μπιλ Λι, Ρεπουμπλικανός, ανακοίνωσε ότι θα αναστείλει την τελευταία προγραμματισμένη εκτέλεση της πολιτείας για φέτος, προκειμένου να πραγματοποιηθεί ανεξάρτητη έρευνα ώστε να «διαπιστωθεί τι ακριβώς συνέβη» στην περίπτωση της Πάικ, σύμφωνα με το Associated Press. «Ο κυβερνήτης έπραξε σωστά ζητώντας τη διεξαγωγή έρευνας», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το γραφείο του γενικού εισαγγελέα του Τενεσί, Τζόναθαν Σκέρμιτ. «Πρέπει να γνωρίζουμε τι συνέβη».

Το μορατόριουμ αποτελεί μέρος της διακοπτόμενης εφαρμογής των εκτελέσεων στο Τενεσί τα τελευταία χρόνια. Ο Λι είχε επίσης αναστείλει τις εκτελέσεις το 2022 για τη διενέργεια ελέγχου, ενώ νωρίτερα φέτος η πολιτεία απέτυχε να πραγματοποιήσει θανατηφόρα ένεση σε έναν θανατοποινίτη, αφού αντιμετώπισε δυσκολίες στην εύρεση φλέβας.

Οι δικηγόροι ζητούν μετατροπή της ποινής

Η Πάικ ήταν αρχικά προγραμματισμένο να εκτελεστεί το πρωί της Τετάρτης, όμως προσφυγές της τελευταίας στιγμής καθυστέρησαν την εκτέλεση για αργότερα μέσα στην ημέρα.

Η διαδικασία της εκτέλεσης ξεκίνησε νωρίς το βράδυ και η Πάικ είπε τα τελευταία της λόγια στις 19:26 (τοπική ώρα), σύμφωνα με δημοσιογράφους που ήταν παρόντες ως μάρτυρες. Ωστόσο, μετά τη χορήγηση δύο δόσεων του φαρμακευτικού κοκτέιλ, ροχάλιζε και φαινόταν να είναι ζωντανή, σύμφωνα με τους μάρτυρες. «Τίποτα από όλα αυτά δεν ήταν φυσιολογικό», δήλωσε η Κάθριν Σουίνι, δημοσιογράφος του WPLN. «Κάλυψα όλες τις εκτελέσεις πέρυσι και τις περισσότερες από αυτές φέτος. Δεν έχουμε δει ποτέ κάτι παρόμοιο. Πήγε πολύ άσχημα».

Το Υπουργείο Διορθώσεων του Τενεσί ανέφερε ότι κατά τη διάρκεια της αποτυχημένης εκτέλεσης ακολούθησε το προβλεπόμενο πρωτόκολλο. «Το Υπουργείο Διορθώσεων του Τενεσί ακολούθησε κάθε βήμα του νόμιμου και καθιερωμένου πρωτοκόλλου εκτέλεσης της πολιτείας, το οποίο έχει εγκριθεί από το γραφείο του γενικού εισαγγελέα», ανέφερε το υπουργείο σε ανακοίνωσή του την Τετάρτη. «Το θανατηφόρο χημικό που προβλέπει το πρωτόκολλο έχει αποδειχθεί σταθερά αποτελεσματικό και το πρωτόκολλο δεν επιτρέπει πρόσθετες διαδικασίες πέρα από αυτές που πραγματοποιήθηκαν το βράδυ».

Ο Ράντι Σπάιβι, ένας από τους δικηγόρους της Πάικ, δήλωσε ότι η απόφαση του κυβερνήτη να ζητήσει έλεγχο του πρωτοκόλλου εκτέλεσης δεν είναι αρκετή. Κάλεσε τον Λι να μετατρέψει την ποινή της, υποστηρίζοντας ότι έχει υποστεί τιμωρία «μεγαλύτερη από οποιονδήποτε άλλον άνθρωπο στην ιστορία της αμερικανικής θανατικής ποινής». Οι δικηγόροι ανέφεραν ότι είχαν προειδοποιήσει εκ των προτέρων το δικαστήριο πως τα προβλήματα της Πάικ με τις φλέβες της θα καθιστούσαν δύσκολη την πραγματοποίηση της θανατηφόρας ένεσης.

«Δεν αισθανόμαστε καμία ικανοποίηση που επιβεβαιωθήκαμε, όμως οι ανησυχίες που εξέφρασε η κ. Πάικ αποδείχθηκαν βάσιμες: δυσκολία πρόσβασης στις φλέβες, φλέβες που υπέστησαν ρήξη, υποβαθμισμένη πεντοβαρβιτάλη, απουσία διαθέσιμης επείγουσας ιατρικής περίθαλψης όταν τα πράγματα αναπόφευκτα πάνε στραβά, όλα αυτά στο πλαίσιο ενός πρωτοκόλλου που εξακολουθεί να καλύπτεται από πέπλο μυστικότητας», ανέφεραν σε ανακοίνωσή τους οι δικηγόροι Σπάιβι και Κέλι Γκλίσον.

Ωστόσο, αυτό που συνέβη την Τετάρτη ήταν ουσιαστικά ο «μεγαλύτερος φόβος» της, δήλωσε ο δικηγόρος Στίβεν Φέρελ. «Δεν ήταν ο φόβος του θανάτου. Ήταν ο φόβος ενός παρατεταμένου, επώδυνου και τραυματικού θανάτου. Αυτό συνέβη, με τη διαφορά ότι δεν επήλθε ο θάνατος», είπε.

Προηγούμενες περιπτώσεις επιβίωσης από εκτέλεση

Αν και οι αποτυχημένες εκτελέσεις - στις οποίες κάτι δεν εξελίσσεται σύμφωνα με το επίσημο πρωτόκολλο - δεν είναι ασυνήθιστες, είναι εξαιρετικά σπάνιο μια εκτέλεση να αποτυγχάνει εντελώς, δήλωσε ο Όστιν Σάρατ, καθηγητής στο Amherst College και συγγραφέας αρκετών βιβλίων για τη θανατική ποινή και τη θανατηφόρα ένεση.

«Οι περιπτώσεις στις οποίες άνθρωποι επιβιώνουν από μια εκτέλεση δημιουργούν ένα πραγματικό δίλημμα για το νομικό σύστημα. Και τώρα τι;» είπε. Ο Σάρατ ανέφερε ότι υπάρχει κάποιο νομικό προηγούμενο για θανατοποινίτες που επέζησαν από μια εκτέλεση και στη συνέχεια εκτελέστηκαν ξανά.

Σε μια υπόθεση πριν από 80 χρόνια, ο 16χρονος Γουίλι Φράνσις επέζησε από εκτέλεση στην ηλεκτρική καρέκλα στη Λουιζιάνα εξαιτίας μιας δυσλειτουργίας. Προσέφυγε στο Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ, υποστηρίζοντας ότι μια δεύτερη εκτέλεση θα παραβίαζε την αρχή της διπλής δίωξης, καθώς και τη συνταγματική προστασία από σκληρή και ασυνήθιστη τιμωρία. Το Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή του και εκείνος πέθανε σε δεύτερη εκτέλεση στην ηλεκτρική καρέκλα.

Αντίστοιχα, σε υπόθεση του 2009, οι Αρχές του Οχάιο προσπάθησαν να εκτελέσουν τον Ρόμελ Μπρουμ με θανατηφόρα ένεση, όμως δεν κατάφεραν να αποκτήσουν πρόσβαση σε φλέβα και να τοποθετήσουν ενδοφλέβια γραμμή. Στη συνέχεια, εκείνος υποστήριξε ότι μια δεύτερη απόπειρα εκτέλεσης θα παραβίαζε την αρχή της διπλής δίωξης και την προστασία από σκληρή και ασυνήθιστη τιμωρία.

Το Ανώτατο Δικαστήριο του Οχάιο αποφάνθηκε εναντίον του το 2016, κρίνοντας ότι η τοποθέτηση της ενδοφλέβιας γραμμής αποτελούσε μόνο ένα «προκαταρκτικό βήμα» της εκτέλεσης και, ως εκ τούτου, μια δεύτερη απόπειρα εκτέλεσης δεν θα θεωρούνταν παραβίαση της αρχής της διπλής δίωξης. Ο Μπρουμ τελικά πέθανε από Covid-19 το 2020, ενώ εξακολουθούσε να βρίσκεται στη λίστα των θανατοποινιτών, σύμφωνα με το Death Penalty Information Center.

Ωστόσο, η υπόθεση της Πάικ είναι μοναδική, επειδή τα θανατηφόρα φάρμακα εισήλθαν πράγματι στον οργανισμό της, δήλωσε ο Σάρατ. «Επομένως, με την Πάικ βρισκόμαστε σε ένα είδος πρωτοφανούς κατάστασης, με την έννοια ότι επέζησε από την εκτέλεσή της», είπε.