Γαλλία: Βίαια επεισόδια, ακρωτηριασμοί ανηλίκων και πολιτικό αδιέξοδο - Το εκρηκτικό «κοκτέιλ» της κρίσης

Σε βαθιά κοινωνική και πολιτική κρίση βρίσκεται η Γαλλία, μετά τις σφοδρότερες ταραχές των τελευταίων ετών. Οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις του Σαββατοκύριακου εξελίχθηκαν σε βίαια επεισόδια, εμπρησμούς και λεηλασίες σε πολλές πόλεις της χώρας.

Καθώς το κύμα χάους άρχισε να υποχωρεί την Κυριακή, οι πολίτες αντίκριζαν σοκαρισμένοι τις ζημιές, ενώ η κυβέρνηση και η αντιπολίτευση επιδίδονταν σε έναν οξύ πόλεμο αλληλοκατηγοριών για την ευθύνη.

Στα επεισόδια αυτά διασταυρώθηκαν τρία διαφορετικά μέτωπα: το μαθητικό κίνημα που διαμαρτύρεται εδώ και εβδομάδες για τις συνθήκες στα σχολεία, ένα ανερχόμενο κύμα λαϊκής οργής για την ακρίβεια, αλλά και περιθωριακές ομάδες που εκμεταλλεύτηκαν τις διαδηλώσεις ως πρόσχημα για λεηλασίες, σύμφωνα με ανάλυση των New York Times.

Οι διαμαρτυρίες έχουν επιτείνει την αίσθηση δημοσιονομικής και κοινωνικής κρίσης στη Γαλλία, τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η κυβέρνηση προσπαθεί να μεταρρυθμίσει τον προϋπολογισμό με μέτρα λιτότητας που συναντούν έντονες αντιδράσεις, ενώ την ίδια στιγμή η λαϊκή οργή έχει τοποθετήσει την ακροδεξιά ηγέτιδα Μαρίν Λεπέν στη θέση του φαβορί για τις προεδρικές εκλογές της ερχόμενης άνοιξης.

Τι συνέβη το Σαββατοκύριακο

Περισσότεροι από μισό εκατομμύριο άνθρωποι συμμετείχαν σε περίπου 110 πορείες σε ολόκληρη τη Γαλλία το Σάββατο, σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών, στη μεγαλύτερη ημέρα διαμαρτυρίας από την έναρξη των κινητοποιήσεων πριν από περίπου έναν μήνα. Το συνδικάτο C.G.T. έδωσε ακόμη υψηλότερη εκτίμηση, αναφέροντας ότι οι διαδηλωτές ανήλθαν στους 800.000.

Ανάμεσα σε πολλές ειρηνικές διαδηλώσεις, ταραχοποιοί βανδάλισαν περίπου 1.500 καταστήματα και πολλά σύμβολα του γαλλικού κράτους, γεγονός που οδήγησε σε περίπου 2.000 συλλήψεις. Μια εμπρηστική επίθεση κατέστρεψε ολοσχερώς το δημαρχείο στη Λιμόζ της κεντρικής Γαλλίας. Στη Μασσαλία, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της χώρας, κουκουλοφόροι εισέβαλαν σε κυβερνητικό κτίριο και έριξαν στο έδαφος την προτομή της Μαριάν, του εμβληματικού συμβόλου της Γαλλικής Δημοκρατίας.

Γιατί διαμαρτύρονται οι μαθητές;

Οι μαθητές λυκείου ξεκίνησαν τις διαμαρτυρίες τον περασμένο μήνα για να εκφράσουν την απογοήτευσή τους για την κατάσταση στα σχολεία τους.

Καταγγέλλουν τις ετοιμόρροπες υποδομές, τις υπεράριθμες τάξεις, τα επιβαρυμένα ωράρια, τις ελλείψεις σε καθηγητές και προσωπικό, καθώς και την υποχρηματοδότηση της παιδείας. Παράλληλα, πολλοί ζητούν την αναθεώρηση των κρατικών πλατφορμών εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, τις οποίες θεωρούν αδικαιολόγητα αυστηρές.

Οι μαθητές έχουν αποκλείσει εκατοντάδες σχολεία, ενώ η κυβέρνηση λέει πως έχουν προκαλέσει ζημιές σε τουλάχιστον 24 από αυτά. Από τον Σεπτέμβριο έχουν πραγματοποιηθεί χιλιάδες συλλήψεις και περισσότεροι από 1.000 μαθητές, εκπαιδευτικοί και αστυνομικοί έχουν τραυματιστεί.

Η οργή των μαθητών έχει ενταθεί από τη σκληρή στάση της αστυνομίας. Οι εισαγγελικές Αρχές και η αρμόδια υπηρεσία εσωτερικών υποθέσεων της αστυνομίας ερευνούν τουλάχιστον 34 υποθέσεις που αφορούν καταγγελίες για αστυνομική αυθαιρεσία κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων.

Ανάμεσα στις υποθέσεις αυτές περιλαμβάνεται ένας 15χρονος του οποίου το αριστερό χέρι ακρωτηριάστηκε, πιθανότατα από την έκρηξη χειροβομβίδας κρότου-λάμψης της αστυνομίας, καθώς και ένας 14χρονος που τραυματίστηκε σοβαρά από δακρυγόνο που εκτοξεύθηκε από αστυνομικό σε κοντινή απόσταση.

Γιατί τους στηρίζουν κι άλλες ομάδες;

Κατά τη διάρκεια του Οκτωβρίου, τα εργατικά συνδικάτα και άλλες συλλογικότητες εντάχθηκαν σταδιακά στις κινητοποιήσεις των μαθητών. Διοργάνωσαν μεγαλύτερες συγκεντρώσεις για να εκφράσουν την αλληλεγγύη τους προς τη νεολαία, αλλά και για να διαμαρτυρηθούν για μια σειρά από ευρύτερα ζητήματα.

Πολλοί διαδηλωτές εκφράζουν την οργή τους για το κόστος διαβίωσης και τις αυξανόμενες τιμές των καυσίμων, οι οποίες εκτινάχθηκαν εν μέρει λόγω του πολέμου στο Ιράν. Στις κινητοποιήσεις προσχώρησαν και οι αγρότες, διαμαρτυρόμενοι για το αυξημένο κόστος στον αγροτικό τομέα.

Λογαριασμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που συνδέονται με το κίνημα των «Κίτρινων Γιλέκων», το οποίο είχε συγκλονίσει τη Γαλλία πριν από σχεδόν μία δεκαετία με διαμαρτυρίες για τις τιμές της βενζίνης, απηύθυναν επίσης καλέσματα για συμμετοχή στις διαδηλώσεις.

Ταυτόχρονα, τα κόμματα της αριστεράς εκμεταλλεύτηκαν τις κινητοποιήσεις ως μέρος μιας ευρύτερης δυσαρέσκειας απέναντι στον Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος διανύει τη δεύτερη και τελευταία θητεία του στην προεδρία.

Αυτού του είδους η κοινωνική αναταραχή έχει μακρά ιστορία στη Γαλλία, όπου οι μαθητικές και φοιτητικές διαμαρτυρίες του 1968 παραλίγο να ρίξουν την κυβέρνηση και συνέβαλαν στον μετασχηματισμό της γαλλικής κοινωνίας.

Ο πολιτικός «σεισμός»

Την Κυριακή, ηγέτες της ακροδεξιάς αλλά και η κεντρώα κυβέρνηση επιρρίπτουν την ευθύνη για το χάος στην αριστερά, σημαδεύοντας ιδιαίτερα το κύριο κόμμα της αριστεράς, τη «Γαλλία Ανυπότακτη», την οποία κατηγορούν ότι πυροδότησε την αναταραχή.

Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνύ κατηγόρησε τα στελέχη του κόμματος ότι καλλιεργούν δυσπιστία προς την αστυνομία ανάμεσα στους μαθητές, ενώ ανέφερε ότι ορισμένοι από τους ταραχοποιούς ανήκουν στην «ακροαριστερά».

Η «Γαλλία Ανυπότακτη» απέρριψε τις κατηγορίες, με τον ηγέτη της, Ζαν-Λυκ Μελανσόν, να επιρρίπτει την ευθύνη στην ίδια την κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι οι ενέργειές της κατέστησαν την αναταραχή αναπόφευκτη.

Ο κΜελανσόν δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ο Σεμπαστιάν Λεκορνύ είναι υπεύθυνος για το χάος είτε λόγω ανικανότητας είτε λόγω μιας στρατηγικής επικεντρωμένης στο χειρότερο δυνατό σενάριο, προκειμένου να εμφανιστεί ως εγγυητής της τάξης και να καλύψει την αποτυχία του στα δημόσια οικονομικά. Ο Λεκορνύ δεν σχολίασε τη συγκεκριμένη κατηγορία.

Παραιτήθηκε ο υπουργός Εσωτερικών - Είπε «όχι» ο Μακρόν

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν αρνήθηκε να κάνει δεκτή την παραίτηση που του υπέβαλε ο υπουργός Εσωτερικών, Λοράν Νουνιέζ, στον απόηχο των σφοδρών επεισοδίων που συγκλονίζουν τη χώρα, ανακοίνωσε νωρίς σήμερα (19/10) το πρωί το Μέγαρο των Ηλυσίων.

Σύμφωνα με τη γαλλική προεδρία και όπως μεταδίδει το Reuters, ο Εμανουέλ Μακρόν τόνισε ότι ο κ. Νουνιέζ πρέπει να παραμείνει στη θέση του προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή στην αλυσίδα διοίκησης των αστυνομικών δυνάμεων και των σωμάτων ασφαλείας. Παράλληλα, ο Γάλλος πρόεδρος ζήτησε από τον υπουργό Εσωτερικών να διαμορφώσει όσο το δυνατόν γρηγορότερα νέες επιχειρησιακές στρατηγικές για την αντιμετώπιση των ταραχοποιών και των φαινομένων λεηλασίας.