Τουρκία: Δημοσιογράφοι στους δρόμους κατά της λογοκρισίας – «Δεν μπορούμε να αναπνεύσουμε»

Μαζικές κινητοποιήσεις πραγματοποίησαν το Σάββατο εργαζόμενοι στον Τύπο και δημοσιογραφικές ενώσεις στην Τουρκία, καταγγέλλοντας την αυξανόμενη πίεση στην ελευθερία του Τύπου και τις παρεμβάσεις στα μέσα ενημέρωσης.

Οι διαδηλώσεις έγιναν μετά την προφυλάκιση δύο γνωστών δημοσιογράφων που ασκούν κριτική στην κυβέρνηση, καθώς και μετά την επιβολή κρατικού ελέγχου στο Halk TV, τηλεοπτικό δίκτυο που συνδέεται με την αντιπολίτευση.

Η Συνομοσπονδία Δημοσιογράφων της Τουρκίας (TGS) και η Ένωση Δημοσιογράφων κάλεσαν τους εργαζόμενους στα μέσα ενημέρωσης να συμμετάσχουν σε κινητοποιήσεις σε δέκα πόλεις και επαρχίες, μεταξύ των οποίων η Κωνσταντινούπολη και η Άγκυρα.

«Όχι στη λογοκρισία»

Στην Κωνσταντινούπολη, στη συνοικία Καντικιόι, διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν κρατώντας πανό με συνθήματα κατά της λογοκρισίας και υπέρ της ελευθερίας της ενημέρωσης. Κεντρικό μήνυμα των κινητοποιήσεων ήταν το «Όχι στη λογοκρισία. Λευτεριά στις ειδήσεις».

Στην ανακοίνωση με την οποία οι δημοσιογραφικές οργανώσεις απηύθυναν κάλεσμα συμμετοχής, το μήνυμα ήταν δραματικό: «Φτάνει πια! Δεν μπορούμε να αναπνεύσουμε!». Με τη φράση αυτή περιέγραψαν το κλίμα που, όπως υποστηρίζουν, διαμορφώνεται για τους επαγγελματίες της ενημέρωσης στην Τουρκία.

Στη Σμύρνη συμμετείχαν σε διαδήλωση ο Οζγκιούρ Εζέλ, ηγέτης του Yeni Parti («Νέου Κόμματος»), καθώς και βουλευτές της αντιπολίτευσης, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες.

Οι υποθέσεις που πυροδότησαν τις αντιδράσεις

Οι κινητοποιήσεις πραγματοποιήθηκαν σε μια περίοδο έντονης αντιπαράθεσης για την ελευθεροτυπία. Την ίδια εβδομάδα προφυλακίστηκαν οι δημοσιογράφοι Μουράτ Αϊρέλ και Ισμαήλ Αρέ, εν αναμονή της παραπομπής τους σε δίκη. Και οι δύο αναφέρονται ως δημοσιογράφοι γνωστοί για την κριτική τους στάση απέναντι στην κυβέρνηση.

Το κλίμα είχε ήδη επιβαρυνθεί από την αστυνομική επιχείρηση και την επιβολή κρατικού ελέγχου στο Halk TV, ένα από τα σημαντικότερα τηλεοπτικά δίκτυα που πρόσκεινται στην αντιπολίτευση. Οι οργανώσεις των εργαζομένων στον Τύπο συνδέουν τις εξελίξεις αυτές με μια ευρύτερη προσπάθεια περιορισμού της δημοσιογραφικής δραστηριότητας.

Η τουρκική κυβέρνηση, από την πλευρά της, αρνείται ότι παρεμβαίνει στις δικαστικές διαδικασίες ή στις διώξεις, απορρίπτοντας τις σχετικές κατηγορίες.

Καταγγελίες για «πολιορκία της δημοσιογραφίας»

Η Ένωση Δημοσιογράφων της Τουρκίας κάνει λόγο για «πολιορκία της δημοσιογραφίας» από την κυβέρνηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκονται, μεταξύ άλλων, ο αμφιλεγόμενος νόμος για την «παραπληροφόρηση», καθώς και διατάξεις που αφορούν την «προσβολή του προέδρου» και την «προσβολή δημόσιων ή θρησκευτικών αξιών».

Σύμφωνα με τη Συνομοσπονδία Δημοσιογράφων της Τουρκίας, τουλάχιστον 19 δημοσιογράφοι βρίσκονται σήμερα στη φυλακή. Παράλληλα, η Ένωση Δημοσιογράφων αναφέρει ότι τους τελευταίους 20 μήνες έχουν τοποθετηθεί ειδικοί διαχειριστές στη διοίκηση περίπου δέκα τηλεοπτικών δικτύων.

Οι ίδιες οργανώσεις υποστηρίζουν επίσης ότι μόνο τον Σεπτέμβριο τα δικαστήρια λογόκριναν περίπου 3.500 δημοσιεύματα. Τα στοιχεία αυτά παρουσιάζονται από τις ενώσεις ως ένδειξη της πίεσης που ασκείται σε δημοσιογράφους και μέσα ενημέρωσης.

Πίεση και στο διαδίκτυο

Οι καταγγελίες δεν περιορίζονται στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης. Οι οργανώσεις του Τύπου κάνουν λόγο και για κρατική λογοκρισία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Σύμφωνα με την πρωτοβουλία EngelliWeb, η οποία παρακολουθεί τη διαδικτυακή λογοκρισία, δεκάδες λογαριασμοί στην πλατφόρμα X αποκλείστηκαν το τελευταίο διάστημα στην Τουρκία. Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, περιλαμβάνονταν λογαριασμοί που δημοσίευαν στοιχεία για το σκάνδαλο των επενδυτικών ταμείων, υπόθεση που έχει προκαλέσει αναταράξεις στην τουρκική πολιτική σκηνή.

Οι κινητοποιήσεις του Σαββάτου ανέδειξαν την ένταση ανάμεσα στις δημοσιογραφικές οργανώσεις και την τουρκική κυβέρνηση, σε μια περίοδο κατά την οποία η ελευθερία του Τύπου παραμένει στο επίκεντρο της δημόσιας αντιπαράθεσης στη χώρα.