Ισπανία: Γενική απεργία για το στεγαστικό για πρώτη φορά έπειτα από 14 χρόνια

Σε γενική απεργία βρίσκεται σήμερα η Ισπανία, με επίκεντρο τη στεγαστική κρίση, την άνοδο των ενοικίων και τις εξώσεις. Πρόκειται για την πρώτη γενική απεργία στη χώρα εδώ και 14 χρόνια με τη στήριξη των δύο μεγαλύτερων εργατικών συνδικάτων, της UGT και της CCOO.

Η κινητοποίηση αναμένεται να προκαλέσει καθυστερήσεις στις δημόσιες συγκοινωνίες, καθώς και αναστολή ή επιβράδυνση της λειτουργίας σε εργοστάσια, επιχειρήσεις και καταστήματα στην τέταρτη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης. Από τις πρώτες ώρες, τα συνδικάτα έκαναν λόγο για ευρεία συμμετοχή σε στρατηγικούς κλάδους.

Υψηλή συμμετοχή σε λιμάνια και αυτοκινητοβιομηχανίες

Σύμφωνα με την UGT και την CCOO, η συμμετοχή στην απεργία έφτασε το 90% στους κλάδους των λιμανιών και της αυτοκινητοβιομηχανίας, ενώ αναφέρθηκε πλήρης αναστολή εργασιών σε εργοστάσια, μεταξύ των οποίων της Volkswagen και της SEAT.

Τα συνδικάτα ανέφεραν επίσης συμμετοχή 85% στη βιομηχανία κρέατος, 82% στην αποκομιδή απορριμμάτων και 75% στον ενεργειακό τομέα. Χαμηλότερη συμμετοχή καταγράφηκε στους τομείς των κοινωνικών υπηρεσιών, της υγείας και των ταχυδρομείων.

Κατά τις πρώτες ώρες της απεργίας σημειώθηκαν περιορισμένα επεισόδια. Στη Βαρκελώνη υπήρξαν οδοφράγματα, ορισμένα με φλεγόμενα λάστιχα, ενώ κοντά στην κεντρική αγορά της χώρας, στα περίχωρα της Μαδρίτης, καταγράφηκαν συγκρούσεις μεταξύ απεργών και αστυνομίας.

Η στεγαστική κρίση στο επίκεντρο

Η απεργία οργανώθηκε ως μαζική διαμαρτυρία για τη στεγαστική κρίση, με τη συμμετοχή εργαζομένων, ενώσεων ενοικιαστών και οργανώσεων που ζητούν μεγαλύτερη προστασία απέναντι στις εξώσεις και την άνοδο των ενοικίων.

Η Αλίσια ντελ Ρίο, εκπρόσωπος της Ένωσης Ενοικιαστών Μαδρίτης, δήλωσε ότι οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν μέχρι να αλλάξει το μοντέλο στέγασης στη χώρα, ώστε τα σπίτια να προορίζονται για κατοίκηση και όχι να λειτουργούν υπέρ μιας μειοψηφίας εισοδηματιών.

Στην Ισπανία καταγράφεται έλλειμμα περίπου 750.000 κατοικιών, το οποίο, σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα της χώρας, αναμένεται να ξεπεράσει το ένα εκατομμύριο έως το 2028. Η δυσκολία απόκτησης κατοικίας έχει αυξήσει τη ζήτηση για ενοικίαση, εντείνοντας την πίεση στην αγορά.

Σύμφωνα με το Συμβούλιο Νεολαίας της Ισπανίας, το μέσο κόστος ενοικίασης ανέρχεται στα 1.176 ευρώ και αντιστοιχεί περίπου στο 98,7% του μέσου μηνιαίου μισθού ενός νέου στη χώρα.

Η έξωση που πυροδότησε κύμα οργής

Η σημερινή απεργία έρχεται έπειτα από εβδομάδες διαδηλώσεων που ακολούθησαν την έξωση και αργότερα τον θάνατο μιας 87χρονης γυναίκας στη Μαδρίτη. Η υπόθεση προκάλεσε έντονη δημόσια αντίδραση και ανέδειξε το στεγαστικό ως κεντρικό κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα.

Οι οργανώσεις για τη στέγαση ζητούν μέτρα όπως η κατάργηση των τουριστικών διαμερισμάτων, η αντιμετώπιση της κερδοσκοπίας στην αγορά ακινήτων και η προστασία των ενοικιαστών μέσω αυτόματης ανανέωσης των μισθωτηρίων συμβολαίων.

Από την πλευρά τους, τα μεγάλα συνδικάτα ζητούν ενισχυμένη κρατική παρέμβαση στην αγορά κατοικίας, αλλά και νέα συμφωνία για τον κατώτατο μισθό, μέσω διαπραγματεύσεων με τις εργοδοτικές οργανώσεις. Το σύνθημα της απεργίας συνοψίζεται σε τρεις λέξεις: «Μισθοί. Στέγαση. Τιμές».

Πολιτική πίεση πριν από τις εκλογές

Η απεργία πραγματοποιείται λίγες εβδομάδες πριν από τις πρόωρες βουλευτικές εκλογές της 29ης Νοεμβρίου. Η απόρριψη από το Κοινοβούλιο κυβερνητικών μέτρων για τον περιορισμό των εξώσεων και την ενίσχυση των ενοικιαστών αποτέλεσε έναν από τους παράγοντες που οδήγησαν τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ στην προκήρυξη εκλογών.

Η κυβέρνηση κατηγορεί σε μεγάλο βαθμό τη δεξιά αντιπολίτευση, η οποία κυβερνά σε πολλές περιφέρειες, για την αύξηση των ενοικίων και την ανεπαρκή προσφορά κατοικιών. Τα δεξιά κόμματα, από την άλλη, έχουν απορρίψει μέτρα παρέμβασης στην αγορά, υποστηρίζοντας ότι θα αποθαρρύνουν τους ιδιοκτήτες από το να διαθέτουν ακίνητα προς ενοικίαση.

Το πολιτικό περιβάλλον παραμένει φορτισμένο. Ο Σάντσεθ επιδιώκει να επαναφέρει στο προσκήνιο το ζήτημα της στέγασης, ενώ η προεκλογική του εκστρατεία έχει δεχθεί πίεση και από άλλες υποθέσεις, μεταξύ των οποίων ένα θανατηφόρο σιδηροδρομικό δυστύχημα.

Παράλληλα, αρκετά στελέχη των συνδικάτων και διαδηλωτές επιρρίπτουν ευθύνες και στην κεντρική κυβέρνηση για τη στεγαστική κρίση. Έτσι, η σημερινή γενική απεργία δεν αποτελεί μόνο κοινωνική κινητοποίηση, αλλά και κρίσιμο πολιτικό τεστ ενόψει της κάλπης.

Οι απογευματινές διαδηλώσεις ενδέχεται να επηρεαστούν από τις καταιγίδες Τσαρλς και Μπρούνα, καθώς η ισπανική μετεωρολογική υπηρεσία Aemet έχει εκδώσει προειδοποιήσεις για ισχυρούς ανέμους, έντονες βροχοπτώσεις και θαλασσοταραχή σε 14 περιοχές.