Κόσμος|19.11.2026 21:42

Γεννιέται μια νέα παγκόσμια G3; Τι σηματοδοτεί η τριμερής σύνοδος Τραμπ, Πούτιν και Σι

Newsroom

Ιδιαίτερα χρήσιμα συμπεράσματα προέκυψαν από την τριμερή σύνοδο των προέδρων της Κίνας Σι Τζινπίνγκ, των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και της Ρωσίας Βλαντιμίρ Πούτιν στη Σενζέν, την Πέμπτη.

Οι τρεις άνδρες έδειξαν διάθεση για εποικοδομητική συζήτηση, κάτι που αποδείχθηκε και από την διακήρυξη της κοινής τους πρόθεσης να σταθεροποιήσουν τις ενεργειακές ροές, να αποτρέψουν τη διάδοση των πυρηνικών όπλων και να βρουν μηχανισμούς για στενότερη συνεργασία.

Η συνάντηση, η οποία πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της ετήσιας συνόδου Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), αποτέλεσε το αποκορύφωμα τριών ημερών έντονης διπλωματικής κινητικότητας στην περιοχή, όπου ηγέτες από πολλές χώρες –συμπεριλαμβανομένου του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ– είχαν συγκεντρωθεί νωρίτερα στη Μανίλα για άλλες συνόδους.

Η συνάντηση διήρκεσε περισσότερο από μία ώρα, στο τέλος της οποίας οι ηγέτες των τριών χωρών εξέδωσαν αυτό που περιέγραψαν ως «διακήρυξη ειρήνης». Η συνάντηση έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί πραγματοποιήθηκε σε μια εύθραυστη συγκυρία, κατά την οποία πολλαπλοί πόλεμοι –συμπεριλαμβανομένου του πολέμου των ΗΠΑ κατά του Ιράν και του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία– έχουν προκαλέσει βαρύ πλήγμα στις οικονομίες και τους λαούς σε ολόκληρο τον κόσμο.

Τα βασικότερα συμπεράσματα της συνόδου κορυφής:

Συνάντηση-ορόσημο και «διακήρυξη ειρήνης»

Ο Τραμπ ανέφερε ότι η συνάντηση διεξήχθη μεταξύ «τριών από τα μεγαλύτερα έθνη του κόσμου», σημειώνοντας ότι οι τρεις χώρες διαθέτουν επίσης τα τρία μεγαλύτερα πυρηνικά οπλοστάσια του πλανήτη. «Γράφουμε ιστορία», δήλωσε ο Αμερικανός ηγέτης στην εναρκτήρια τοποθέτησή του.

Παράλληλα, πρόσθεσε ότι «πολύ συχνά στο παρελθόν απέφευγαν να συνομιλήσουν με ηγέτες με τους οποίους είχαν διαφωνίες», επισημαίνοντας ωστόσο ότι «καμία ειρήνη δεν σφυρηλατήθηκε ποτέ απορρίπτοντας ευκαιρίες».

Στην ίδια λογική και οι τρεις ηγέτες επανέλαβαν ότι εναπόκειται σε αυτούς να προστατεύσουν τον κόσμο.

Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ δήλωσε ότι οι χώρες θα πρέπει να αποβάλουν τη «νοοτροπία του Ψυχρού Πολέμου» και να γίνουν φίλοι – μια θέση που επανέλαβε με δικά του λόγια και ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν, προσθέτοντας ότι οι τρεις χώρες μπορούν να ενισχύσουν την παγκόσμια σταθερότητα εάν συνεργαστούν εποικοδομητικά.

Μετά τη συνάντηση, οι τρεις ηγέτες εξέδωσαν κοινή «διακήρυξη ειρήνης».

Σταθερές ενεργειακές ροές

Όπως αναφέρει το Al Jazeera, κινεζικά κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδιδαν πως, βάσει της «διακήρυξης ειρήνης» Κίνας-ΗΠΑ-Ρωσίας, οι τρεις χώρες επαναβεβαίωσαν τη σημασία των σταθερών ενεργειακών ροών.

Ο παγκόσμιος ενεργειακός εφοδιασμός βρίσκεται σε οριακό σημείο από τότε που οι ΗΠΑ επιτέθηκαν στο Ιράν τον Φεβρουάριο του τρέχοντος έτους και η Τεχεράνη έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ, μια κρίσιμη θαλάσσια οδό από την οποία διερχόταν προηγουμένως το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου. Οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις έχουν επιδεινώσει περαιτέρω τα παγκόσμια ενεργειακά προβλήματα.

Ωστόσο, δεν διαφαίνεται τέλος σε κανέναν από τους δύο πολέμους –ούτε από τις ΗΠΑ ούτε από τη Ρωσία– και παραμένει ασαφές πώς θα υλοποιηθεί η υπόσχεση για σταθερές ενεργειακές ροές, δεδομένων των διαφορετικών προτεραιοτήτων των τριών εθνών.

Στην πραγματικότητα, κατά τη διάρκεια της Συνόδου δεν υπήρξε καμία αναφορά στον πόλεμο κατά του Ιράν– πέρα από την επανάληψη εκ μέρους του Τραμπ ότι η Τεχεράνη δεν μπορεί να έχει πυρηνικά όπλα. Παράλληλα, εκπρόσωπος του Κρεμλίνου δήλωσε ότι η Ουκρανία δεν αποτέλεσε καν το «κεντρικό θέμα» στην τριμερή συνάντηση, αν και βρέθηκε στο επίκεντρο των διμερών συνομιλιών του Πούτιν με τον Τραμπ νωρίτερα. Ο Τραμπ κάλεσε επίσης τον Σι να συμβάλει στην επίλυση του πολέμου στην Ουκρανία.

Συνομιλίες για τα πυρηνικά

Σε μια σημαντική δήλωση πριν από την έναρξη της τριμερούς συνάντησης, ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ τόνισε: «Τα πυρηνικά όπλα θα πρέπει να απαγορευτούν ολοκληρωτικά και να καταστραφούν πλήρως, οικοδομώντας έναν κόσμο χωρίς πυρηνικά».

«Ένας πυρηνικός πόλεμος δεν μπορεί να κερδηθεί και δεν πρέπει να διεξαχθεί· πρέπει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να αποτραπεί», πρόσθεσε.

Το πνεύμα αυτής της δήλωσης υιοθετήθηκε αργότερα και στην κοινή διακήρυξη μετά τη συνάντηση, με τις τρεις χώρες να δεσμεύονται να διεξαγάγουν διάλογο για τη μείωση των πυρηνικών κινδύνων και την αποτροπή της διάδοσής τους. Οι ηγέτες δεσμεύτηκαν επίσης να διατηρήσουν τη στρατηγική σταθερότητα και τη διεθνή ασφάλεια.

Στις εναρκτήριες παρατηρήσεις του στη συνάντηση, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι «οι τρεις χώρες έχουν τη μοναδική δυνατότητα να συζητήσουν για τα πυρηνικά όπλα» – δεδομένου ότι κατέχουν τα μεγαλύτερα οπλοστάσια. Ο Τραμπ δήλωσε επίσης ότι ο Σι συμφώνησε μαζί του πως τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να παραμείνουν ανοιχτά και ότι δεν πρέπει να επιτραπεί στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα. Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα εξυπηρετεί ειρηνικούς σκοπούς και ότι δεν επιθυμεί την κατασκευή όπλων.

Η έναρξη μιας G3;

Καθώς οι ΗΠΑ, η Ρωσία και η Κίνα κάθονταν στο τραπέζι της τριμερούς συνάντησης για να συζητήσουν μια σειρά ζητημάτων, σύμφωνα με αναλυτές, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συγκεντρώνονταν με νευρικότητα στο Βερολίνο, σε μια σύνοδο του λεγόμενου «Συνασπισμού των Προθύμων», μιας ομάδας ευρωπαϊκών χωρών που συντονίζουν τη βοήθεια και την υποστήριξη προς την Ουκρανία.

Οι ηγέτες των τριών χωρών εμφανίζονται να αναλαμβάνουν οι ίδιοι πρωτοβουλία για την επίλυση των συγκρούσεων και των προβλημάτων που ταλανίζουν τις παγκόσμιες οικονομίες. Τον επόμενο μήνα, ο Πρόεδρος Τραμπ θα είναι ο οικοδεσπότης της Συνόδου Κορυφής της G20 στο Μαϊάμι της Φλόριντα και ο Σι Τζινπίνγκ είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα παραστεί. Ταυτόχρονα, ωστόσο, και η Ρωσία είναι μέλος της G20.

Ο Πρόεδρος Πούτιν απείχε από τις πρόσφατες συνόδους της ομάδας λόγω του εντάλματος σύλληψης του που έχει εκδοθεί από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο εις βάρος του για τον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά και επειδή τα ευρωπαϊκά μέλη της G20 έχουν καταστήσει σαφές ότι δεν επιθυμούν να βρεθούν στον ίδιο χώρο μαζί του.

Ο Τραμπ, ωστόσο, προσκάλεσε τον Πούτιν να παραστεί στη σύνοδο της G20 στο Μαϊάμι. Οι ΗΠΑ δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος του ΔΠΔ, επομένως δεν έχουν καμία υποχρέωση να συλλάβουν τον Ρώσο πρόεδρο. «Η συζήτηση στην τριμερή σύνοδο ήταν πολύ ειλικρινής και βοήθησε τους ηγέτες να κατανοήσουν καλύτερα ο ένας τον άλλον», δήλωσε ο Πούτιν μετά τη συνάντηση.

Το ερώτημα, λοιπόν, που τίθεται είναι αν αυτή η συνάντηση αποτελεί προπομπό μιας G3; Η απάντηση στο ερώτημα αυτό αναμένεται να δοθεί τις επόμενες εβδομάδες.

Κριτική στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο 

Μεταξύ των πολλών σημείων της «διακήρυξης ειρήνης» που συμφωνήθηκε από τους Τραμπ, Σι και Πούτιν στη Σενζέν περιλαμβανόταν και μια αιχμηρή κριτική κατά του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Οι τρεις ηγέτες απαίτησαν από το ΔΠΔ και «παρόμοιους θεσμούς» να μην «καταχρώνται τη θέση τους».

Τι είναι όμως αυτό που ενοχλεί και τις τρεις δυνάμεις –καμία από τις οποίες δεν είναι μέλος του δικαστηρίου– σχετικά με το ΔΠΔ;

  • Ηνωμένες Πολιτείες: Οι ΗΠΑ διατηρούν εδώ και καιρό εχθρική στάση απέναντι στο ΔΠΔ, αλλά οι σχέσεις αυτές εντάθηκαν ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, αφότου το δικαστήριο άρχισε να ερευνά καταγγελίες για κακοποιήσεις από Αμερικανούς στρατιώτες στο Αφγανιστάν. Το ένταλμα σύλληψης του δικαστηρίου κατά του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου με την κατηγορία της διάπραξης εγκλημάτων πολέμου στη Γάζα προκάλεσε περαιτέρω ρήξη, και οι ΗΠΑ έχουν πλέον θέσει δημοσίως ως στόχο, ως μέρος της επίσημης πολιτικής τους, τη διάλυση του ΔΠΔ, επιβάλλοντας κυρώσεις κατά των θεσμών και των αξιωματούχων του.
  • Ρωσία: Όπως και οι ΗΠΑ, ούτε η Ρωσία εμπιστεύτηκε ποτέ το ΔΠΔ. Ωστόσο, αφότου το ΔΠΔ εξέδωσε ένταλμα σύλληψης κατά του Προέδρου Πούτιν με κατηγορίες που σχετίζονται με τον ρωσικό πόλεμο στην Ουκρανία, η Μόσχα αντιτίθεται ακόμη πιο σφοδρά στο δικαστήριο του ΟΗΕ και στον τρόπο λειτουργίας του.
  • Κίνα: Υπήρξαν περίοδοι τα προηγούμενα χρόνια κατά τις οποίες η Κίνα –αν και δεν ενέκρινε ποτέ το δικαστήριο– τηρούσε μια χλιαρή στάση απέναντί του. Όμως το κύμα ενταλμάτων σύλληψης κατά ηγετών κυρίαρχων εθνών, συμπεριλαμβανομένου του πρώην προέδρου των Φιλιππίνων Ροντρίγκο Ντουτέρτε, μετέτρεψε το Πεκίνο σε δριμύ επικριτή. Το ΔΠΔ έχει επίσης λάβει αναφορές από ακτιβιστές που κατηγορούν την Κίνα για διάπραξη γενοκτονίας κατά της κοινότητας των Ουιγούρων στη Σιντζιάνγκ – έναν ισχυρισμό που το Πεκίνο απορρίπτει.
σύνοδοςΤεχεράνηΣι Τζινπίνγκειδήσεις τώραΠούτινΟυκρανίαπυρηνικάΝτόναλντ ΤραμππόλεμοςΡωσίαΜόσχα