Πώς επιλέγονται οι υποψηφιότητες και οι νικητές για τα Όσκαρ;

Πριν ανακοινωθούν κάθε Ιανουάριο οι υποψηφιότητες για τα βραβεία Όσκαρ, προηγείται μια διαδικασία αξιολόγησης εκατοντάδων ταινιών. Η επιλογή των έργων που θα φτάσουν στην τελική λίστα αποτελεί μια απαιτητική διαδικασία, την οποία αναλαμβάνουν τα μέλη της Αμερικανικής Ακαδημίας Κινηματογραφικών Τεχνών και Επιστημών.

Ο θεσμός των Όσκαρ απονέμεται από το 1929 και με την πάροδο των δεκαετιών η διαδικασία ψηφοφορίας έχει γίνει όλο και πιο αυστηρή, περιλαμβάνοντας πολλαπλά στάδια αξιολόγησης.

Ηλεκτρονική και μυστική ψηφοφορία

Σύμφωνα με τον επίσημο κανονισμό της Ακαδημίας, οι ψήφοι κατατίθενται μέσω μυστικής ηλεκτρονικής διαδικασίας. Οι υποψήφιοι ανακοινώνονται σε ειδική ζωντανή εκδήλωση πριν από την τελετή απονομής. Για τα φετινά βραβεία, η ψηφοφορία για τις υποψηφιότητες ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 2025, ενώ οι τελικές υποψηφιότητες αποκαλύφθηκαν στις 22 Ιανουαρίου.

Στη συνέχεια, η τελική ψηφοφορία για την ανάδειξη των νικητών πραγματοποιήθηκε μεταξύ 26 Φεβρουαρίου και 5 Μαρτίου.

Τα βασικά κριτήρια συμμετοχής

Για να θεωρηθεί μια ταινία επιλέξιμη για τα Όσκαρ, πρέπει να πληροί ορισμένες βασικές προϋποθέσεις.

Μεταξύ άλλων, απαιτείται να έχει πραγματοποιήσει τουλάχιστον επταήμερη κινηματογραφική προβολή σε επιλέξιμη πόλη των Ηνωμένων Πολιτειών μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος. Επίσης, η διάρκειά της πρέπει να ξεπερνά τα 40 λεπτά, εκτός αν η κατηγορία προβλέπει διαφορετικό όριο.

Ταινίες που κυκλοφόρησαν αρχικά εκτός κινηματογράφου — για παράδειγμα στην τηλεόραση ή σε διαδικτυακές πλατφόρμες — δεν μπορούν να διεκδικήσουν υποψηφιότητα.

Οι περισσότερες κατηγορίες των Όσκαρ περιλαμβάνουν πέντε υποψηφιότητες. Ωστόσο, η κατηγορία Καλύτερης Ταινίας αποτελεί εξαίρεση, καθώς μπορεί να περιλαμβάνει έως και δέκα υποψήφιες παραγωγές.

Σήμερα υπάρχουν περισσότερες από 20 κατηγορίες βραβείων, ενώ νέες διακρίσεις προστίθενται σταδιακά για να καλύψουν περισσότερους τομείς της κινηματογραφικής δημιουργίας.

Ποιοι έχουν δικαίωμα ψήφου

Δικαίωμα ψήφου έχουν μόνο τα μέλη της Αμερικανικής Ακαδημίας Κινηματογραφικών Τεχνών και Επιστημών. Η τελευταία αποτελείται από 20 επαγγελματικούς κλάδους, που εκπροσωπούν διαφορετικά επαγγέλματα του κινηματογράφου, όπως ηθοποιούς, σκηνοθέτες, παραγωγούς, σεναριογράφους και μοντέρ.

Κατά τη φάση των υποψηφιοτήτων, κάθε μέλος μπορεί να ψηφίσει μόνο στις κατηγορίες που σχετίζονται με το επάγγελμά του, με εξαίρεση ορισμένες κατηγορίες όπως η καλύτερη ταινία και η καλύτερη διεθνής ταινία. Στην τελική φάση, όμως, όλα τα μέλη της Ακαδημίας με δικαίωμα ψήφου συμμετέχουν στην επιλογή των νικητών.

Πρέπει να έχουν δει όλες τις ταινίες;

Σε ορισμένες κατηγορίες, όπως η καλύτερη διεθνής ταινία ή οι μικρού μήκους παραγωγές, τα μέλη που συμμετέχουν στον δεύτερο γύρο της ψηφοφορίας πρέπει να έχουν παρακολουθήσει όλες τις ταινίες της τελικής λίστας. Μάλιστα, από το 2026 τίθεται σε εφαρμογή ένας νέος κανονισμός, με τον οποίο τα μέλη που ψηφίζουν στον τελικό γύρο θα πρέπει να έχουν δει όλες τις υποψήφιες ταινίες της κατηγορίας τους.

Ορισμένοι κινηματογραφιστές, όπως η Kirsten Dunst, είχαν ήδη υιοθετήσει αυτή την πρακτική. Σε συνέντευξή της, στο Variety, το 2022, η ηθοποιός είχε δηλώσει ότι φροντίζει να παρακολουθεί όλες τις υποψήφιες ταινίες κάθε χρονιάς, ακριβώς επειδή είναι μέλος της Ακαδημίας.