Κυψέλη: Με... δόσεις και όρους εμπιστευτικότητας τα στοιχεία από την Ελληνικό Μετρό - Αναπάντητα τα ερωτήματα των κατοίκων

Με το... σταγονόμετρο και υπό όρους εμπιστευτικότητας στέλνει η Ελληνικό Μετρό τα στοιχεία και τις μετρήσεις για τις καθιζήσεις και τις ρηγματώσεις που άφησε σε 14 κτίρια της Κυψέλης το πέρασμα του μετροπόντικα.

Τα πρώτα στοιχεία μάλιστα εστάλησαν μόνο στον δήμο Αθηναίων και όχι στους κατοίκους ή τους εμπειρογνώμονες που έχουν διορίσει μόλις το βράδυ της Δευτέρας και αφού είχε γνωστοποιηθεί ότι η Πρωτοβουλία Κατοίκων θα παραχωρούσε συνέντευξη τύπου. Την ίδια στιγμή το χρονοδιάγραμμα των απαντήσεων έχει ήδη αρχίσει να... ξεχειλώνει με την παρουσίαση της μελέτης της Ελληνικό Μετρό για τις επιπτώσεις που είχε προγραμματιστεί για τον Αύγουστο να έχει μετατεθεί τον Σεπτέμβριο προσθέτοντας ακόμα έναν μήνα αγωνίας στους κατοίκους που ζητούν να μάθουν αν τα σπίτια τους έχουν υποστεί μόνο επιφανειακές ζημιές ή αν υπάρχει βαθύτερο ζήτημα στατικής επάρκειας.

Επί μήνες μία ολόκληρη γειτονιά σε μια από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της πρωτεύουσας βρίσκεται στο πόδι με δεκάδες ενοικιαστές να έχουν εγκαταλείψει τα διαμερίσματα που μίσθωναν και πολλούς ιδιοκτήτες να έχουν στείλει τα παιδιά τους σε σπίτια συγγενών για λόγους ασφαλείας.

Όπως ανέφερε στη χθεσινή συνέντευξη τύπου ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, η Ελληνικό Μετρό απέστειλε στον Δήμο μέρος των δεδομένων που είχαν ζητηθεί. Τα στοιχεία αφορούν 14 κτίρια, την κατάσταση πριν και μετά τη διέλευση του μετροπόντικα και τη μεθοδολογία με την οποία αξιολογούνται οι μεταβολές. Το υλικό, ωστόσο, διαβιβάστηκε με όρους εμπιστευτικότητας, γεγονός που ανοίγει νέο κύκλο ερωτημάτων σε μια υπόθεση όπου η έλλειψη πλήρους ενημέρωσης και διαφάνειας αποτελεί ήδη ένα από τα βασικά μέτωπα αντιπαράθεσης.

Και ενώ η Ελληνικό Μετρό εμφανίζεται να ανοίγει σταδιακά τον φάκελο, οι κάτοικοι και ο Δήμος επιμένουν ότι δεν αρκούν αποσπασματικά στοιχεία. Ζητούν το σύνολο της πραγματογνωμοσύνης, τις μετρήσεις, το ημερολόγιο του έργου, τα δεδομένα της γεωμηχανικής παρακολούθησης και όλες τις μελέτες που θα επιτρέψουν σε ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες να σχηματίσουν πλήρη εικόνα.

Υπενθυμίζεται ότι ο μετροπόντικας παραμένει ακινητοποιημένος από τον Μάιο, μετά την εμφάνιση καθιζήσεων και μετακινήσεων που συνδέθηκαν με ζημιές σε κτίρια της περιοχής. Τόσο οι κάτοικοι όσο και ο δήμος τονίζουν εμφατικά ότι η επανεκκίνηση των εργασιών θα πρέπει να γίνει μόνον εφόσον εξασφαλιστούν οι απαραίτητες εγγυήσεις ασφαλείας.

«Θέλουμε το Μετρό. Μας ενδιαφέρει πάρα πολύ να προχωρήσει το συγκεκριμένο έργο», σημείωσε μιλώντας στη συνέντευξη τύπου ο κ. Δούκας, υπογραμμίζοντας ότι η Αθήνα χρειάζεται πυκνότερο δίκτυο και περισσότερες στάσεις. Αναγνώρισε ότι το μετρό είναι ένα δύσκολο τεχνικό έργο συμπληρώνοντας όμως ότι ακόμα και τα πιο σύνθετα έργα μπορούν να υλοποιούνται με ασφάλεια: «Υπάρχουν υπόγειες υποδομές κάτω από ποτάμια, λίμνες και θάλασσες. Αυτό δείχνει ότι είναι πολύπλοκα έργα, τα οποία όμως μπορούν να γίνουν με απόλυτη ασφάλεια και στα χρονοδιαγράμματα που πρέπει», είπε.

Προσέθεσε ότι στην Κυψέλη υπάρχουν σήμερα καταγεγραμμένες καθιζήσεις και μετατοπίσεις, ενώ κάτοικοι καταγγέλλουν ρηγματώσεις, αποκολλήσεις και προβλήματα που εμφανίστηκαν ή επιδεινώθηκαν κατά την εξέλιξη των εργασιών. Αυτός ήταν άλλωστε και ο λόγος για τον οποίο ο δήμος, μετά τις κινητοποιήσεις των κατοίκων, αποφάσισε στις 29 Ιουλίου να στηρίξει οικονομικά τη διαδικασία τεχνικού και νομικού ελέγχου, ενώ είχε ζητήσει από την Ελληνικό Μετρό πρόσβαση στις μελέτες και στα δεδομένα που αφορούν την εξέλιξη του φαινομένου.

«Δε βάζουμε νερό στο κρασί μας. Θέλουμε οι κάτοικοι να είναι απολύτως ασφαλείς, πλήρη αποκατάσταση των ζημιών και θέλουμε τα δεδομένα που έχουμε ζητήσει και τη μελέτη των εμπειρογνωμόνων», τόνισε ο δήμαρχος.

Σε εξέλιξη οι αυτοψίες

Η αγωνία των κατοίκων, πάντως, δε φαίνεται να τελειώνει σύντομα. Εκτός της μελέτης της Ελληνικό Μετρό, η οποία αναμένεται τον επόμενο μήνα, και οι αυτοψίες σε κτίρια της περιοχής που διενεργούνται αυτήν την περίοδο τόσο από εμπειρογνώμονες που έχει ορίσει το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) όσο και η Εισαγγελία στο πλαίσιο της προανακριτικής εξέτασης που έχει διαταχθεί, θα δώσουν αποτελέσματα από τον Σεπτέμβριο και μετά. Έως σήμερα έχουν εξεταστεί περί τα δέκα κτίρια, με τους κατοίκους, να μην έχουν ενημερωθεί για τα αποτελέσματα, ενώ έχουν καταγραφεί και περιπτώσεις εμφάνισης νέων ρωγμών σε διαμερίσματα, στα οποία είχαν προηγηθεί αυτοψίες.

«Η Ελληνικό Μετρό είναι εταιρεία δημοσίου συμφέροντος και όμως από την πρώτη στιγμή προσπαθούσε να κρύψει τα στοιχεία, να μειώσει την αξία των ζημιών. Οι απαντήσεις που παίρναμε από τους μηχανικους ήταν ότι είμαστε άτυχοι, τα σπίτια μας είναι παλια και καταπονημένα από σεισμούς. Στις αυτοψίες κάθονταν 5 λεπτά, τραβαγαν 5 φωτογραφίες και μας έλεγαν ότι είμαστε ασφαλείας. Μας διαβεβαίωσαν ότι δεν υπάρχει θέμα στατικότητας. Και όμως, σε εξέταση στο δικό μου κτίριο βρέθηκε ότι έχουν χτυπηθεί 7 κολόνες και έχουν ραγίσει τα μισά πατώματα του κτιρίου. Πώς βγαίνεις και ισχυρίζεσαι ότι δεν υπάρχει θέμα στατικότητας χωρίς μελέτη; Πόσο θα κόστιζε να γίνουν μελέτες για 20 κτίρια;» αναρωτήθηκε ο Αλέξανδρος Κουτρουλάρης, εκπρόσωπος της Πρωτοβουλίας Κατοίκων Κυψέλης.

Από την πλευρά του ο καθηγητής του ΕΜΠ και ένας εκ των πραγματογνωμόνων στους οποίους απευθύνθηκαν οι κάτοικοι, Δημήτρης Καλιαμπάκος ήταν απολύτως ξεκάθαρος ως προς την προτεραιότητα της ασφάλειας. «Δεν υπάρχει έννοια παράπλευρης απώλειας για οποιοδήποτε τεχνικό έργο που αμφισβητεί την ασφάλεια κατοίκων και την περιουσία τους». Οι καθιζήσεις, είπε, δεν είναι ένα αόριστο ή υποκειμενικό φαινόμενο. «Οι καθιζήσεις είναι μετρήσιμο πράγμα», ανέφερε εξηγώντας πως όταν υπάρχουν διαφορικές καθιζήσεις, η εικόνα ενός κτιρίου μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά. «Όταν σε ένα σπίτι δεν κλείνουν οι πόρτες, σημαίνει ότι το σπίτι έγειρε», ξεκαθάρισε.

Ο καθηγητής του ΕΜΠ ήταν κατηγορηματικός αναφορικά με την ασφάλεια ενός έργου: «Δεν υπάρχει πιο ασφαλές. Ή είναι ασφαλές ή δεν είναι», τόνισε κάνοντας λόγο για αστοχία: «Μπορούμε να έχουμε ασφαλή διέλευση του Μετρό και το χαρακτηριστικό της είναι ότι δεν την καταλαβαίνει κανείς. Από τη στιγμή που καταλαβαίνουμε τις επιπτώσεις, είναι αστοχία. Αν δεν παραδεχτούμε την αστοχία, δεν μπορούμε να πάμε παρακάτω».

Ο ίδιος σημείωσε ότι η εξέλιξη των γεγονότων εγείρει πλέον και ζήτημα εμπιστοσύνης: «Οι κάτοικοι άρχισαν να αμφισβητούν όχι μόνο ένα τεχνικό έργο, αλλά και συνολικά τον τεχνικό κόσμο», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης απαιτεί πρώτα απ’ όλα διαφάνεια: «Είναι δυνατόν σήμερα να μην μπορούν να απαντήσουν αν οι καθιζήσεις έχουν τελειώσει; Και θα πρέπει να κάνουμε εικοτολογία γι’ αυτό;» διερωτήθηκε.

Όσον αφορά τον έλεγχο των κτιρίων, ανέφερε ότι χρειάζεται ολοκληρωμένη τεχνική αποτίμηση, δεδομένου ότι οι μέχρι σήμερα αυτοψίες δεν αρκούν για να απαντήσουν αν η φέρουσα ικανότητα των κτιρίων έχει επηρεαστεί.

«Τρομοπόντικας» για τους κατοίκους

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης τύπου ο διαχειριστής ενός εκ των κτιρίων, στα οποία εμφανίστηκαν βλάβες, Χρήστος Ρώκας διάβασε επιστολή κατοίκου, στην οποία ο μετροπόντικας αναφερόταν ως τρομοπόντικας, ζητώντας μεταξύ άλλων απαντήσεις για το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των μελετών ευθυνών και αποκατάστασης: «Θα μας ζητηθεί να υπογράψουμε κι εμείς συγχωροχάρτι της καταστροφής των περιουσιών και της ψυχικής υγείας μας; Τι θα απαντήσω στους 20 συγκατοίκους στην πολυκατοικία που μαθαίνουν να ζουν με τον φόβο και την αγανάκτηση για την αδιαφορία των αρμοδίων»;

Από την πλευρά του, ο δικηγόρος Θανάσης Καμπαγιάννης χαρακτήρισε «αδιανόητο» το γεγονός ότι κάτοικοι που θέλουν την ολοκλήρωση ενός δημόσιου έργου να φτάνουν να αποκαλούν τον μετροπόντικα «τρομοπόντικα»: «Ένα πολιτισμικό επίτευγμα όπως είναι το Μετρό γίνεται αφορμή τρόμου», σημείωσε, περιγράφοντας κατοίκους που «στέλνουν τα παιδιά τους μακριά από το σπίτι».

Σύμφωνα με τον ίδιο, τουλάχιστον 100 διαμερίσματα συμμετέχουν στα εξώδικα που έχουν αποσταλεί, ενώ περίπου 50 ιδιοκτήτες έχουν απευθυνθεί επώνυμα σε αρμόδιους φορείς και εταιρείες. Παράλληλα, 35 ιδιοκτήτες κτιρίων πάνω ή κοντά στη χάραξη, οι οποίοι φοβούνται πιθανές βλάβες από την επανεκκίνηση των εργασιών, έχουν επίσης προχωρήσει σε εξώδικες ενέργειες.

Ο κ. Καμπαγιάννης άφησε σαφείς αιχμές και για τον τρόπο με τον οποίο έχει διαχειριστεί η Ελληνικό Μετρό την ενημέρωση υποστηρίζοντας ότι η εταιρεία δε γνωστοποίησε εγκαίρως τη διακοπή της λειτουργίας του μετροπόντικα, αφού η σχετική ανακοίνωση εκδόθηκε στις 15 Ιουλίου, ενώ το μηχάνημα είχε σταματήσει στις 8 Μαΐου.

Αποκάλυψε επίσης ότι η διακοπή του μετροπόντικα είχε κρατηθεί μυστική και από τη Βουλή, καθώς σε απάντηση ερώτησης της Νέας Αριστεράς στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, η Ελληνικό Μετρό ανέφερε: «Η περιοχή εκτέλεσης όλου του έργου έχει διερευνηθεί γεωλογικά με την εκτέλεση πλήθους γεωτρήσεων και την σύνταξη γεωλογικής μηκοτομής, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Σύμβασης αλλά και τις απαιτήσεις της Τέχνης και της Επιστήμης που διεθνώς ισχύουν για τα υπόγεια έργα. Σε περιοχές που υφίστανται λόγοι για συμπληρωματική γεωτεχνική έρευνα (π.χ. πρόσθετες γεωτρήσεις, γεωφυσική έρευνα κ.α.) αυτή πραγματοποιείται στο πλαίσιο των υποχρεώσεων του Αναδόχου». Και όλα αυτά πέντε ημέρες μετά τον συναγερμό που έβαλε φρένο στον μετροπόντικα.

Ο κ. Καμπαγιάνης διερωτήθηκε επίσης γιατί αποφασίστηκε να συνεχιστεί η πορεία του μετροπόντικα μετά τον εντοπισμό γεωλογικού προβλήματος τον περασμένο Φεβρουάριο: «Πρέπει κάποιος να μας απαντήσει αν ενέργειες που γίνονται τώρα έπρεπε να είχαν γίνει τότε», ανέφερε.

Υπογράμμισε ότι οι κάτοικοι ζητούν το πλήρες υλικό δεδομένων και μετρήσεων: «Θέλουμε διαφάνεια, όλα τα στοιχεία. Όχι κάποια. Θέλουμε όλη την έκθεση, όχι πορίσματα ή κάποια slides, αλλά το σύνολο των εγγράφων και δεδομένων», τόνισε προαναγγέλλοντας και αγωγές για αποζημιώσεις: «Μέχρι σήμερα δεν έχουμε ακούσει τίποτα για αποζημιώσεις, ενώ η αξία της περιουσίας των κατοίκων απομειώνεται«, ανέφερε χαρακτηριστικά.