Λέκκας για πλημμύρες: Πρέπει να επανεξεταστεί η ικανότητα των αντιπλημμυρικών σε ολόκληρη τη χώρα

Σε μια σειρά από ερωτήματα, όπως το γιατί αυξάνονται όλο και περισσότερο τα προβλήματα και οι καταστροφές από τις πλημμύρες, απαντά σε συνέντευξή του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο καθηγητής Ευθύμιος Λέκκας.

«Είναι πλέον γεγονός και όχι θεωρία, ότι η αύξηση της έντασης αλλά και της συχνότητας εμφάνισης των φαινομένων είναι εκθετική. Κυρίως φέτος, αναμένεται σε παγκόσμιο επίπεδο να υπάρξει αύξηση των επιπτώσεων από ακραία φαινόμενα, καθώς το φαινόμενο El Nino που αναπτύχθηκε μέσα στο 2026 αναμένεται να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα, τουλάχιστον μέχρι και τους πρώτους μήνες του 2027» αναφέρει χαρακτηριστικά και συμπληρώνει ότι «χώρες που έχουν εκτεταμένη ακτογραμμή και συνεπώς γειτνιάζουν με το θαλάσσιο περιβάλλον, όπως η Ελλάδα, είναι ακόμα πιο ευάλωτες, καθώς η θάλασσα αποτελεί βασικό παράγοντα καθορισμού του κλίματος».

Ο κ. Λέκκας τονίζει την αναγκαιότητα επανεξέτασης της ικανότητας όλων των αντιπλημμυρικών έργων, τόσο στην Αττική όσο και στην υπόλοιπη Ελλάδα.

Ιδιαίτερα για την Αττική, σημειώνει ότι ήδη βλέπουμε πως σε αρκετές περιοχές τα υπάρχοντα έργα δεν ανταποκρίνονται στους κινδύνους που δημιουργούν οι σημερινές κλιματικές συνθήκες. Με μια μέτριας έντασης βροχόπτωση παρουσιάζονται προβλήματα και επιπτώσεις που δεν έπρεπε να υπάρχουν.

Η συνέντευξη του Ευθύμη Λέκκα

Παρότι είναι ακόμη φθινόπωρο, φέτος είχαμε σοβαρά προβλήματα και καταστροφές από τις πλημμύρες, ακόμη και νεκρούς. Τι συμβαίνει;

Είναι πλέον γεγονός και όχι θεωρία ότι η αύξηση της έντασης αλλά και της συχνότητας εμφάνισης των φαινομένων είναι εκθετική. Κυρίως φέτος, αναμένεται σε παγκόσμιο επίπεδο να υπάρξει αύξηση των επιπτώσεων από ακραία φαινόμενα, καθώς το φαινόμενο El Nino που αναπτύχθηκε μέσα στο 2026 αναμένεται να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα, τουλάχιστον μέχρι και τους πρώτους μήνες του 2027. Ιδιαίτερα χώρες που έχουν εκτεταμένη ακτογραμμή και συνεπώς γειτνιάζουν με το θαλάσσιο περιβάλλον, όπως η Ελλάδα, είναι ακόμα πιο ευάλωτες, καθώς η θάλασσα αποτελεί βασικό παράγοντα καθορισμού του κλίματος.

Γιατί κάθε φορά που έχουμε ισχυρές βροχοπτώσεις συμβαίνουν σοβαρές πλημμύρες και καταστροφές; Συνέβαινε πάντα κάτι τέτοιο ή τώρα έχει χειροτερέψει η κατάσταση;

Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι πολλές μεταβλητές έχουν αλλάξει δραματικά σε σχέση με παλαιότερα. Η κλιματική κρίση είναι άμεσα συνδεδεμένη με το ανθρωπογενές περιβάλλον. Μιλάμε για μεγαλύτερη έκθεση πληθυσμού, κτιρίων, υποδομών, δραστηριοτήτων και συνεπώς μεγαλύτερη διακινδύνευση.

Ακόμα ένας σημαντικός παράγοντας είναι οι υποδομές. Οι περισσότερες υποδομές στη χώρα είναι απαρχαιωμένες και σχεδιάστηκαν βάσει των τότε διαθέσιμων δεδομένων. Πρέπει να γίνει εκτίμηση της τρωτότητας των υποδομών βάσει των νέων δεδομένων.

Πόσο θωρακισμένες είναι οι ελληνικές πόλεις απέναντι σε σοβαρά πλημμυρικά φαινόμενα; Ιδιαίτερα το Λεκανοπέδιο της Αττικής, όπου ζει η μισή Ελλάδα;

Θα επαναλάβω και θα τονίσω την αναγκαιότητα για επανεξέταση της ικανότητας όλων των αντιπλημμυρικών έργων, τόσο στην Αττική όσο και στην υπόλοιπη Ελλάδα.

Ιδιαίτερα για την Αττική, ήδη βλέπουμε ότι σε αρκετές περιοχές τα υπάρχοντα έργα δεν ανταποκρίνονται στους κινδύνους που δημιουργούν οι σημερινές κλιματικές συνθήκες. Με μια μέτριας έντασης βροχόπτωση παρουσιάζονται προβλήματα και επιπτώσεις που δεν έπρεπε να υπάρχουν. Μπαζωμένα ή εγκιβωτισμένα ρέματα, τσιμεντοποίηση και ανεπαρκής αποστράγγιση είναι οι κυριότεροι λόγοι.

Εσείς παρακολουθείτε την κατάσταση σε όλο τον κόσμο. Φέτος είδαμε τρομακτικές καταστάσεις από πλημμύρες στην Ισπανία και αλλού. Τι φταίει;

Είναι γεγονός ότι μπορεί να περάσουμε από την έλλειψη νερού στην υπερβολική ποσότητα νερού μέσα σε λίγες ώρες. Αυξάνεται ο κίνδυνος σοβαρών υδρολογικών και κλιματικών ακραίων καταστάσεων και αυτό συμβαίνει παντού.

Δεν μπορούμε πλέον να βασιζόμαστε αποκλειστικά στις κλιματικές συνθήκες που γνωρίζαμε πριν από 30-40 χρόνια.

Τα επιστημονικά δεδομένα είναι ξεκάθαρα και οδηγούν στο ότι πρέπει να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζουμε τις πόλεις, τα αντιπλημμυρικά έργα και την πολιτική προστασία.