Σαν Σήμερα|27.06.2026 00:00

Ο απόηχος της Ελληνικής Επανάστασης «ακούγεται» και στην Κρήτη – Η σφαγή στη Μονή Τοπλού

Newsroom

Είναι μια από τις τραγικές ιστορίες της Ελληνικής Επανάστασης: μια μέρα σαν σήμερα, ξημερώματα 27 Ιουνίου του 1821 ο οθωμανός τοπάρχης της Σητείας στην Κρήτη, Ιμπραήμ Αφαντακάκης, έδωσε διαταγή και σφαγιάστηκαν 12 μοναχοί και 12 λαϊκοί που είχαν βρει καταφύγιο στη Μονή Τοπλού.

Οι ντόπιοι μιλάνε για τη Μονή Τοπλού αναφέροντάς την και με το προσωνύμιο «Μεγάλο Μοναστήρι», αφού είναι το μεγαλύτερο και το πιο χαρακτηριστικό μοναστήρι οχυρωματικού τύπου στην Ανατολική Κρήτη. Η Μονή πήρε το όνομά της κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας από το κανόνι της- υπήρχε στα τείχη της από την Ενετοκρατία- αφού «τοπ» στα τούρκικα σημαίνει κανόνι.
Η Μονή ανέπτυξε ξεχωριστό εθνικό και κοινωνικό έργο στα σκοτεινά χρόνια της Τουρκοκρατίας, ενώ σημαντική ήταν η συμβολή της στην Επανάσταση του 1821.

H Μονή πλήρωσε βαρύ φόρο αίματος με την σφαγή 12 Μοναχών στην εξωτερική είσοδος της Μονής, αλλά και ακόμα τόσων λαϊκών, οι οποίοι σφαγιάσθηκαν τη νύχτα της 26ης προς την 27η Ιουνίου του 1821. Οι αποθήκες της Μονής λεηλατήθηκαν, οι Τούρκοι μπήκαν ε άγριες διαθέσεις στο εσωτερικό και οι υπόλοιποι Μοναχοί διέφυγαν τη σύλληψη και την σφαγή πηδώντας από τα παράθυρα. Και η Μονή ερήμωσε μέχρι το 1830.
Η Μονή Τοπλού είναι κτισμένη στο ακρωτήρι του Σαμωνίου ή Κάβο Σίδερου, 10 χλμ ανατολικά της Σητείας και 6 χλμ βόρεια του Παλαικάστρου. Η αρχική Μονή φέρεται να κτίστηκε τον 15ο αιώνα, αλλά καταστράφηκε το 1612 από σεισμό και ανοικοδομήθηκε από τους Ενετούς. Η αρχική ονομασία της μονής είναι «Παναγία η Ακρωτηριανή». Η Μονή καταστράφηκε από τους Τούρκους και ερημώθηκε με την κατάκτηση της Κρήτης από τα στίφη των Οθωμανών.

Το 1828, η επικράτηση των Ελλήνων Επαναστατών στη Σητεία, υποχρέωσε στο να οχυρωθούν στη Μονή 250 Τούρκοι ένοπλοι, ακολουθούμενοι από περίπου 1000 άμαχους. Οι Επαναστάτες πολιόρκησαν τη Μονή και οι Τουρκοκρητικοί συνθηκολόγησαν. Από το 1870 και μετά στη μονή λειτουργούσε και ως χώρος εκπαίδευσης νέων (αλληλοδιδακτικό σχολείο). Η Μονή έχει ανακαινιστεί και έχει αναστηλωθεί και σήμερα θεωρείται ως ένα από τα πιο αξιόλογα κρητικά μοναστήρια.

Eπίσης σαν σήμερα...

1905: Ανάβει το φυτίλι της Ρωσικής Επανάστασης στην Οδησσό – Ανταρσία στο Θωρηκτό Ποτέμκιν.
1941: Ένα από τα πιο βίαια πογκρόμ στην εβραϊκή ιστορία, εξελίσσεται στη Ρουμανία με αποτέλεσμα τη δολοφονία τουλάχιστον 13.266 Εβραίων.
1974: O πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ρίτσαρντ Νίξον επισκέπτεται τη Σοβιετική Ένωση.
1976: Μέλη της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης πραγματοποιούν αεροπειρατεία στην πτήση 139 της Air France: Τελ Αβίβ-Αθήνα-Παρίσι.
1999: Πεθαίνει ο δικτάτωρ Γεώργιος Παπαδόπουλος.
2015: Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας ανακοινώνει με διάγγελμά του προς τον ελληνικό λαό τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος

Επανάσταση 1821ελληνική επανάστασηΜονή1821ειδήσεις τώρασαν σημεραΚρήτη