Πού κολλάει η επιστροφή των Γλυπτών, το απουσιολόγιο της 5ης Οκτωβρίου και η στενή σχέση Άδωνι-Ομάδας Αλήθειας

Τα Γλυπτά κόλλησαν ξανά στο... ιδιοκτησιακό

Δεν ξέρω αν έχετε παρακολουθήσει τι γίνεται με τα Γλυπτά του Παρθενώνα, αλλά η εικόνα απέχει αρκετά από εκείνη που είχε καλλιεργηθεί πριν από λίγο καιρό. Η Telegraph έγραψε ότι οι συνομιλίες της Αθήνας με το Βρετανικό Μουσείο βρίσκονται στα πρόθυρα κατάρρευσης, ύστερα από χρόνια επαφών και αναζήτησης μιας φόρμουλας που θα μπορούσε να περάσει και από τις δύο πλευρές. Από το Μουσείο κρατούν χαμηλότερους τόνους και επιμένουν ότι οι επαφές παραμένουν εποικοδομητικές. Το πρόβλημα όμως είναι γνωστό και δεν λύθηκε ποτέ. Η κυριότητα. Η Αθήνα δεν δέχεται λύση που να σημαίνει αναγνώριση της ιδιοκτησίας του Βρετανικού Μουσείου και κάπου εκεί σκοντάφτει και η ιδέα του μακροχρόνιου δανεισμού. Συζητήθηκαν ανταλλαγές, πολιτιστικές συνεργασίες και διάφορες τεχνικές λύσεις. Όταν όμως φτάνει η ώρα της ουσίας, επιστρέφει πάντα το ίδιο ερώτημα. Σε ποιον ανήκουν τα Γλυπτά; Και εκεί ακόμη δεν υπάρχει κοινή απάντηση.

Ο Μητσοτάκης έστειλε μήνυμα από τον Guardian

Έχει ενδιαφέρον ότι μία ημέρα μετά το δημοσίευμα της Telegraph ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε να επανέλθει προσωπικά στο θέμα, με άρθρο του στον Guardian. Και αυτή τη φορά δεν άφησε πολλά περιθώρια παρερμηνείας. Ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να δεχθεί συμφωνία που προϋποθέτει αναγνώριση της κυριότητας του Βρετανικού Μουσείου, ούτε φόρμουλα με την οποία θα εμφανίζεται να «δανείζεται» τμήματα του Παρθενώνα. Έφερε μάλιστα ως αντιπαράδειγμα την Ταπισερί της Μπαγιέ, που δανείστηκε η Γαλλία στη Βρετανία ως ενιαίο έργο και θα επιστρέψει επίσης ενιαία. Στην περίπτωση του Παρθενώνα, αντίθετα, τμήματα ενός ενιαίου μνημείου έχουν αποσπαστεί και διασκορπιστεί. Παρά τις δυσκολίες, πάντως, ο πρωθυπουργός δεν έκλεισε την πόρτα. Έγραψε ότι η Ελλάδα παραμένει έτοιμη για συμφωνία και ότι αυτό που χρειάζεται τώρα είναι «πολιτική βούληση και θάρρος». Μάλλον δεν ήταν τυχαίο ότι επέλεξε να το πει μέσω βρετανικής εφημερίδας.

Ο πήχης είχε ανέβει πολύ ψηλά

Υπάρχει βέβαια και η πολιτική πλευρά της ιστορίας. Το Μέγαρο Μαξίμου είχε επενδύσει πολλά στην υπόθεση των Γλυπτών και για μεγάλο διάστημα η εικόνα που έβγαινε από την Αθήνα ήταν ότι μια συμφωνία είχε πλησιάσει περισσότερο από κάθε άλλη φορά. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε πάρει προσωπικά πάνω του τις επαφές και το θέμα επανερχόταν σταθερά στις διεθνείς συναντήσεις του. Μόνο που τώρα υπάρχει ένα πολύ συγκεκριμένο δεδομένο. Στις 10 Σεπτεμβρίου η βρετανική κυβέρνηση απάντησε επισήμως στη Βουλή των Κοινοτήτων ότι δεν σχεδιάζει αλλαγή της νομοθεσίας που θα επέτρεπε μόνιμη μετακίνηση των Γλυπτών. Και κάπως έτσι, έπειτα από τόσα χρόνια συζητήσεων, το πράγμα επιστρέφει εκεί απ’ όπου ξεκίνησε. Στο ιδιοκτησιακό. Η απόσταση ανάμεσα στην πολιτική φιλοδοξία και στη νομική πραγματικότητα παραμένει μεγάλη.

Ο «πρωθυπουργός του Απόδημου Ελληνισμού»

Στη Νέα Υόρκη ο Αντώνης Διαματάρης δεν έκρυψε καθόλου τον ενθουσιασμό του για τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Στο γεύμα «Όλοι Μαζί» τον χαρακτήρισε «πρωθυπουργό του Απόδημου Ελληνισμού», συνδέοντας τον χαρακτηρισμό και με τη δυνατότητα των Ελλήνων του εξωτερικού να ψηφίζουν από τον τόπο διαμονής τους. Και δεν έμεινε εκεί. Προέβλεψε και τρίτη συνεχόμενη εκλογική νίκη για τον Μητσοτάκη. Λίγο αργότερα ο ίδιος ο πρωθυπουργός πήρε πάντως απόσταση από τη λογική του ρεκόρ. «Δεν έχει να κάνει με το να σπάσουμε το ρεκόρ», είπε, αλλά με την αλλαγή της χώρας και τις μεταρρυθμίσεις που θεωρεί ότι απομένουν. Με λίγα λόγια, το γεύμα ήταν... ομογενειακό, αλλά η κάλπη του 2027 μπήκε για τα καλά στη συζήτηση.

Η γεώτρηση μπαίνει κι αυτή στην προεκλογική ατζέντα

Κρατήστε και κάτι ακόμη από τη Νέα Υόρκη. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τοποθέτησε προς την άνοιξη του 2027 την πρώτη διερευνητική γεώτρηση για φυσικό αέριο από κοινοπραξία της Exxon με ελληνική εταιρεία. Το παρουσίασε ως σημαντικό βήμα για την ενεργειακή ασφάλεια και τη γεωπολιτική ισχύ της χώρας. Η ημερομηνία, όμως, έχει και πολιτικό ενδιαφέρον. Αν τηρηθεί ο σχεδιασμός, η γεώτρηση θα πραγματοποιηθεί την ίδια περίοδο κατά την οποία η χώρα θα κινείται προς τις εθνικές εκλογές, τις οποίες ο ίδιος ο πρωθυπουργός έχει τοποθετήσει την άνοιξη του 2027. Δεν χρειάζεται πολλή φαντασία για να καταλάβει κανείς ότι ένα τέτοιο ενεργειακό γεγονός θα βρεθεί και στο κυβερνητικό αφήγημα για τις σχέσεις με τις ΗΠΑ και τη θέση της Ελλάδας στον ενεργειακό χάρτη. Μία σημείωση μόνο. Μιλάμε για διερευνητική γεώτρηση, όχι για ανακάλυψη ή έναρξη παραγωγής. Αυτά θα τα δείξουν τα αποτελέσματα.

Παραδέχθηκε και τη φθορά της εξουσίας

Μου έκανε εντύπωση και μια άλλη αποστροφή του Κυριάκου Μητσοτάκη στη Νέα Υόρκη, γιατί δεν είναι από εκείνες που ακούγονται συχνά μπροστά σε τόσο φιλικό ακροατήριο. Μιλώντας για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση, αναγνώρισε ουσιαστικά ότι όσο περισσότερο μένει μια κυβέρνηση στην εξουσία τόσο ισχυρότερη γίνεται σε ένα κομμάτι της κοινωνίας η επιθυμία για αλλαγή. Και είπε ότι γι’ αυτό θα χρειαστεί να δουλέψουν ακόμη πιο σκληρά για να πείσουν ξανά τους πολίτες. Ο Μητσοτάκης απέφυγε τον πανηγυρικό τόνο και επέμεινε ότι η επόμενη θητεία δεν αφορά σε κάποιο ρεκόρ αλλά στον μετασχηματισμό της χώρας και την ολοκλήρωση μεταρρυθμίσεων. Κρατώ πάντως την αναφορά στη φθορά. Δείχνει ότι στο Μαξίμου γνωρίζουν πολύ καλά πως ο μεγάλος χρόνος παραμονής στην εξουσία δεν λειτουργεί μόνο υπέρ μιας κυβέρνησης. Μπορεί να λειτουργήσει και ανάποδα.

Τα 52 κεράκια και το ραντεβού στο αμαξοστάσιο

Συνήθως τα γενέθλια της Νέας Δημοκρατίας περνούν χωρίς μεγάλη φασαρία. Φέτος, όμως, τα πράγματα θα είναι διαφορετικά. Στις 5 Οκτωβρίου, μία ημέρα μετά τη συμπλήρωση 52 χρόνων από την ίδρυση του κόμματος και την ιδρυτική διακήρυξη του Κωνσταντίνου Καραμανλή, η Πειραιώς δίνει ραντεβού στο παλιό αμαξοστάσιο του ΟΣΥ, στη συμβολή Πειραιώς και Ερμού. Η ώρα έχει οριστεί για τις 18:00 και το format θα θυμίζει περισσότερο χαλαρή απογευματινή συνάντηση παρά κλασική κομματική φιέστα. Θα μιλήσει φυσικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ενώ η λογική είναι να βρεθούν στον ίδιο χώρο διαφορετικές γενιές στελεχών της ΝΔ και της ΟΝΝΕΔ. Δύο χρόνια μετά το street party της Ρηγίλλης για τα 50 χρόνια, η επέτειος αποκτά ξανά μεγαλύτερο πολιτικό ενδιαφέρον.

Ο πυρσός επιστρέφει

Το πιο ενδιαφέρον, πάντως, βρίσκεται στην αφίσα. Εκεί δεσπόζει ξανά ο ιστορικός πυρσός της ΝΔ, σε μια επιλογή που δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί τυχαία. Η ιστορία του πηγαίνει πίσω στα τέλη της δεκαετίας του ’70. Ο δημοσιογράφος Τίτος Αθανασιάδης έχει αφηγηθεί ότι πρότεινε το σύμβολο και ότι ο Κωνσταντίνος Καραμανλής το επέλεξε στα τέλη του 1978 ή στις αρχές του 1979, ανάμεσα σε περισσότερες προτάσεις που είχαν κατατεθεί. Ο πυρσός χρησιμοποιήθηκε στη συνέχεια και στα ψηφοδέλτια του κόμματος. Τώρα επιστρέφει εμφανώς στο επετειακό υλικό, με την Πειραιώς να ξαναπιάνει ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα σύμβολα της ιστορίας της. Δεν χρειάζεται να του φορτώσουμε περισσότερα απ’ όσα ξέρουμε. Η σημειολογία είναι προφανής. Ποια είναι αυτή; Όταν ένα κόμμα επιστρέφει τόσο έντονα στα ιστορικά του σύμβολα, συνήθως θέλει να θυμίσει και από πού ξεκίνησε.

Το ενδιαφέρον θα είναι στο απουσιολόγιο

Εγώ, πάντως, στις 5 Οκτωβρίου δεν θα κοιτάζω μόνο την εξέδρα και τους ομιλητές. Θα κοιτάζω και την αίθουσα. Γιατί σε τέτοιες επετείους πολλές φορές μεγαλύτερη σημασία από το ποιος μιλάει έχει το ποιος εμφανίζεται και ποιος όχι. Το απέδειξε και η γιορτή των 50 χρόνων στη Ρηγίλλης το 2024, όταν οι παρουσίες και κυρίως οι απουσίες είχαν προκαλέσει μεγάλη πολιτική συζήτηση. Φέτος η Πειραιώς θέλει να φέρει μαζί στελέχη από διαφορετικές γενιές της παράταξης και της ΟΝΝΕΔ, με τον πυρσό να λειτουργεί περίπου ως κοινός παρονομαστής. Ωραία όλα αυτά. Μόνο που η οικογενειακή φωτογραφία αποκτά πραγματικό ενδιαφέρον όταν αρχίζει κάποιος να μετρά ποιοι λείπουν από αυτή. Δεν θα κάνω από τώρα προβλέψεις για παρουσίες και απουσίες. Στις 5 Οκτωβρίου θα έχουμε το πραγματικό απουσιολόγιο.

Περιμένουν πλέον τον Σαμαρά

Με τον Αντώνη Σαμαρά να μην έχει ακόμη ανακοινώσει επίσημα τις τελικές αποφάσεις του, το πολιτικό παζλ περιμένει ουσιαστικά ακόμη ένα κομμάτι. Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι έχει πάρει τις αποφάσεις του και ότι θα τις ανακοινώσει «όταν και όπως πρέπει», ενώ το τελευταίο διάστημα έχουν πυκνώσει οι πληροφορίες για οργανωτική προετοιμασία νέου πολιτικού φορέα. Αυτό έχει σημασία και για τους δημοσκόπους. Δεν είναι το ίδιο να ρωτούν υποθετικά για ένα κόμμα Σαμαρά και να μετρούν συγκεκριμένο κόμμα με όνομα, στελέχη και πολιτική ταυτότητα. Μέχρι να υπάρξει επίσημη ανακοίνωση, ένα κομμάτι της εικόνας θα παραμένει αναγκαστικά θολό.

Ο Ανδρουλάκης γύρισε τα «μαύρα σύννεφα» στον Σχοινά

Ο Μαργαρίτης Σχοινάς μίλησε χθες στη Βουλή για τα «μαύρα σύννεφα» και την τοξικότητα στον δημόσιο διάλογο και ο Νίκος Ανδρουλάκης βρήκε εκεί ακριβώς την ευκαιρία να του γυρίσει το επιχείρημα. Του είπε, με λίγα λόγια, ότι αν θέλει να μιλήσει για τοξικότητα πρέπει να κοιτάξει πρώτα μέσα στη ΝΔ. Και του έβαλε μπροστά συγκεκριμένα παραδείγματα. Γεωργιάδης απέναντι σε δημοσιογράφους, Μπελέρης και Κασιδιάρης. Έχει ενδιαφέρον ότι ο Ανδρουλάκης επέλεξε να απευθυνθεί προσωπικά στον Σχοινά. Ο σημερινός υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης έχει χτίσει όλα αυτά τα χρόνια ένα συγκεκριμένο ευρωπαϊκό και θεσμικό προφίλ και το 2024 έλεγε ότι το καλύτερο αντίδοτο στην Ακροδεξιά είναι η καλή πολιτική. Το μήνυμα του Ανδρουλάκη ήταν σαφές: τώρα δεν είσαι παρατηρητής στις Βρυξέλλες. Είσαι υπουργός και πρέπει να πάρεις θέση.

Το ΠΑΣΟΚ το δουλεύει συστηματικά

Κρατήστε και κάτι που δείχνει ότι η χθεσινή σφοδρή αντίδραση του Νίκου Ανδρουλάκη δεν προέκυψε από το πουθενά. Η Χαριλάου Τρικούπη είχε ήδη ζητήσει από την κυβέρνηση να αποδοκιμάσει τον Φρέντι Μπελέρη για τη δήλωσή του σχετικά με τον Ηλία Κασιδιάρη, την οποία ο ευρωβουλευτής στη συνέχεια χαρακτήρισε άστοχη και ανακάλεσε. Στην ίδια πολιτική συζήτηση το ΠΑΣΟΚ είχε βάλει και δημοσίευμα για συνάντηση του Μιχάλη Μπεκίρη με τον Γιάννη Κουργιανίδη, ζητώντας εξηγήσεις από το Μαξίμου. Χθες ο Ανδρουλάκης πρόσθεσε στο ίδιο κάδρο και τις αντιπαραθέσεις Γεωργιάδη με δημοσιογράφους. Δεν είναι πλέον μια μεμονωμένη παρέμβαση. Το ΠΑΣΟΚ επιστρέφει συστηματικά στο ίδιο πολιτικό πεδίο, επιχειρώντας να πιέσει τη ΝΔ για όσα συμβαίνουν στα δεξιά της. Και μου λένε ότι το επόμενο διάστημα η Χαριλάου θα το δουλέψει ακόμη περισσότερο.

Η ΕΛ.Α.Σ. ανοίγει το ταμείο στη βάση

Η ΕΛ.Α.Σ. βάζει πλέον μπροστά και το δύσκολο κομμάτι της χρηματοδότησης. Η πλατφόρμα οικονομικής ενίσχυσης είναι στον αέρα, υλοποιώντας τη λογική που είχε περιγραφεί για «λίγα από πολλούς». Το ενδιαφέρον είναι ότι ο τραπεζικός λογαριασμός δεν άνοιξε τώρα. Σύμφωνα με τον γραμματέα του κόμματος Μίλτο Χατζηγιαννάκη, λειτουργεί από τις 25 Ιουνίου και είχαν ήδη συνεισφέρει χιλιάδες μέλη και φίλοι. Η πλατφόρμα ήρθε ουσιαστικά να ανοίξει αυτή τη διαδικασία περισσότερο προς τα έξω και να δείχνει δημόσια τις εισροές.

«Λίγα από πολλούς» και το στοίχημα της διαφάνειας

Στην Αμαλίας θέλουν να κάνουν τη χρηματοδότηση και πολιτικό μήνυμα, ότι δηλαδή δεν έχουν εξάρτηση από λίγους μεγάλους χρηματοδότες, αλλά το νέο κόμμα στηρίζεται σε μικρότερες εισφορές από όσο το δυνατόν περισσότερους πολίτες. Γι’ αυτό και στην πλατφόρμα εμφανίζεται το συνολικό ποσό των δωρεών, κάτι που το επιτελείο παρουσιάζει ως στοιχείο διαφάνειας. Το στοίχημα στην ΕΛ.Α.Σ., πάντως, είναι άλλο. Ένα νέο κόμμα χρειάζεται γραφεία, στελέχη, εκδηλώσεις, μετακινήσεις και προεκλογικό μηχανισμό. Και όλα αυτά κοστίζουν. Το αν το μοντέλο «λίγα από πολλούς» μπορεί πράγματι να στηρίξει ολόκληρο κομματικό μηχανισμό θα φανεί στην πορεία. Η αρχή έγινε. Το ενδιαφέρον τώρα είναι αν οι εισφορές θα έχουν διάρκεια και, βέβαια, πώς θα αποτυπώνονται και οι δαπάνες.

Κρατήστε τη σχέση Άδωνι – Ομάδας Αλήθειας

Μαθαίνω ότι η ολοένα και πιο στενή σχέση του Άδωνι Γεωργιάδη με την Ομάδα Αλήθειας δεν έχει περάσει καθόλου απαρατήρητη. Και δεν μιλάω μόνο για τη ΝΔ. Η εικόνα καταγράφεται σε πολιτικά γραφεία, αλλά και σε εξωθεσμικούς κύκλους που παρακολουθούν πολύ στενά τις εσωτερικές ισορροπίες στο κυβερνητικό στρατόπεδο. Ο ίδιος ο Γεωργιάδης έχει εμφανιστεί δημόσια σε εκδήλωση της Ομάδας και έχει υπερασπιστεί ανοιχτά τη δράση της. Μέχρι εδώ είναι τα δημόσια. Από εκεί και πέρα αρχίζει το παρασκήνιο. Κάποιοι βλέπουν πλέον τη σχέση αυτή ως κάτι περισσότερο από απλή πολιτική συμπάθεια και την παρακολουθούν πολύ στενά. Κρατήστε το. Γιατί βλέπω στο προσεχές μέλλον… θερμά επεισόδια.

Λιγότερα ακίνητα, περισσότερη παραγωγή

Κάτι αλλάζει στον τρόπο με τον οποίο η Αθήνα κοιτάζει πλέον τις ξένες επενδύσεις. Το ζητούμενο δεν είναι απλώς να μπαίνουν κεφάλαια στη χώρα, αλλά να κατευθύνονται περισσότερο σε δραστηριότητες που αφήνουν παραγωγή και τεχνολογία πίσω τους. Το νέο σχέδιο στρέφει τα κίνητρα σε μεταποίηση, έρευνα, τεχνητή νοημοσύνη, βιοτεχνολογία, άμυνα, αεροδιαστημική, logistics και υγεία, ενώ τουρισμός, ακίνητα και ενέργεια μένουν εκτός του συγκεκριμένου καθεστώτος. Αρκετό χρήμα πήγε τα προηγούμενα χρόνια σε υπηρεσίες και real estate. Τώρα η κυβέρνηση ψάχνει περισσότερες greenfield επενδύσεις, αλλά και επεκτάσεις υφιστάμενων μονάδων. Κοινώς, λιγότερη αγορά έτοιμων περιουσιακών στοιχείων και περισσότερη καινούργια παραγωγική δραστηριότητα.

Μέχρι 20 εκατομμύρια για να έρθουν στην Ελλάδα

Κοιτάξτε τώρα τα ποσά. Το νέο πλαίσιο αφορά σε επενδυτικά σχέδια με επιλέξιμο κόστος από 10 έως 50 εκατ. ευρώ, ενώ η κρατική ενίσχυση μπορεί να φτάσει έως τα 20 εκατ. ευρώ ανά επένδυση, υπό τις προϋποθέσεις του νέου καθεστώτος. Στο πακέτο μπαίνουν φορολογικά κίνητρα, εγγυήσεις δανείων και ταχύτερη αδειοδότηση. Εδώ όμως θέλει μία διευκρίνιση. Το δίμηνο αφορά στις απαιτούμενες άδειες και εγκρίσεις μετά την υποβολή πλήρους φακέλου, όχι ολόκληρη τη διαδικασία αξιολόγησης της επένδυσης. Αν υπάρξει καθυστέρηση, προβλέπεται υπό προϋποθέσεις παρέμβαση του υπουργού Ανάπτυξης. Η κυβέρνηση ξέρει ότι το χρήμα δεν αρκεί από μόνο του για να κερδίσεις μια μεγάλη επένδυση. Οι πολυεθνικές κοιτάζουν και πόσο γρήγορα μπορούν να ξεκινήσουν. Η ελληνική γραφειοκρατία εξακολουθεί να είναι μέρος της εξίσωσης.

Το πραγματικό στοίχημα είναι η παραγωγικότητα

Όλα αυτά, βέβαια, σκοντάφτουν σε ένα παλιό πρόβλημα. Στην παραγωγικότητα. Η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να έχει επενδυτικό και παραγωγικό κενό σε σχέση με τις ευρωπαϊκές επιδόσεις, παρά τη μεγάλη ανάκαμψη των τελευταίων ετών. Αυτό ακριβώς θέλει να χτυπήσει η νέα πολιτική. Όχι απλώς περισσότερα ξένα κεφάλαια, αλλά κεφάλαια που φέρνουν τεχνολογία, παραγωγή, έρευνα και καλύτερα αμειβόμενες δουλειές. Το αν θα πετύχει είναι άλλη ιστορία. Γιατί άλλο να ανακοινώνεις κίνητρα και άλλο να βλέπεις μια μεγάλη εταιρεία να βάζει τα λεφτά, να κατασκευάζει τη μονάδα και να ξεκινά παραγωγή. Ο σχεδιασμός δεν θα κριθεί στον αριθμό των εγκρίσεων, αλλά στο τι πραγματικά θα χτιστεί και θα λειτουργήσει στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια.

Τα πλοία ξαναγίνονται μηχανές ρευστότητας

Αν θέλει κανείς να καταλάβει γιατί έχει ανάψει ξανά το επενδυτικό ενδιαφέρον για τη ναυτιλία, αρκεί να κοιτάξει τι συμβαίνει στις ναυλαγορές. Σε αρκετές κατηγορίες πλοίων, οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι μεγαλύτερες αποστάσεις στα δρομολόγια και οι ανατροπές στις εμπορικές ροές έχουν δημιουργήσει συνθήκες που μπορούν να ανεβάσουν σημαντικά τις ταμειακές ροές. Η εξίσωση αλλάζει. Όταν οι ναύλοι βρίσκονται ψηλά, ο πλοιοκτήτης μπορεί να ανακτήσει γρηγορότερα μέρος του κεφαλαίου που έχει επενδύσει. Όχι όμως τόσο απλά όσο δείχνει ένας πρόχειρος πολλαπλασιασμός. Από τα έσοδα πρέπει να αφαιρεθούν χρηματοδότηση, πληρώματα, ασφάλιση, συντήρηση και λοιπά κόστη, ενώ κανείς δεν εγγυάται ότι οι ίδιοι ναύλοι θα διατηρηθούν για χρόνια. Γι’ αυτό και το ενδιαφέρον για στόλους και αγορές πλοίων έχει μεν λογική, αλλά ο πραγματικός λογαριασμός γίνεται πάντα στο καθαρό ταμείο.

Η ναυτιλία ξαναβρίσκει χώρο και στο ταμπλό

Υπάρχει, όμως, και το ταμπλό. Για χρόνια η ελληνική ναυτιλία ήταν τεράστια σε παγκόσμια κλίμακα, αλλά πολύ περιορισμένη στο ελληνικό χρηματιστηριακό ταμπλό. Αυτό αρχίζει να αλλάζει. Μέσα στο 2026 δύο μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες απέκτησαν παρουσία στην Euronext Athens, με τη μία να αποτελεί μάλιστα την πρώτη ναυτιλιακή εισαγωγή στην αγορά και τη δεύτερη να ακολουθεί λίγους μήνες αργότερα. Δεν σημαίνει βέβαια ότι κάθε ναυτιλιακή μετοχή είναι αυτομάτως καλή επένδυση. Οι ναύλοι είναι κυκλικοί, ο δανεισμός μετρά πολύ και τα μερίσματα εξαρτώνται από το τι μένει στο ταμείο μετά τις υποχρεώσεις. Αλλά η σύνδεση του ελληνικού χρηματιστηρίου με έναν κλάδο στον οποίο η χώρα έχει πραγματικό παγκόσμιο βάρος είναι πλέον πολύ πιο ορατή. Αυτό από μόνο του είναι μια αλλαγή που αξίζει να παρακολουθήσουμε.