Ανδρουλάκης από ΔΕΘ 2026: Οι 7 δεσμεύσεις και το σχέδιο για την «πραγματική αλλαγή»

Με τη φράση «τώρα είναι η ώρα των μεγάλων αποφάσεων» άνοιξε την ομιλία του στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης ο Νίκος Ανδρουλάκης, παρουσιάζοντας από το Συνεδριακό Κέντρο «Ι. Βελλίδης» ένα εκτεταμένο κυβερνητικό πρόγραμμα με αιχμή την οικονομία, την ακρίβεια, το κοινωνικό κράτος και τη θεσμική λειτουργία της χώρας.

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιχείρησε να θέσει ένα συνολικό πολιτικό δίλημμα για την επόμενη ημέρα, υποστηρίζοντας ότι η συζήτηση δεν αφορά μόνο «ποιος θα κυβερνήσει», αλλά κυρίως «πώς θα κυβερνηθεί η χώρα, με ποιες προτεραιότητες, με ποιους κανόνες και τελικά για ποιους».

«Υπάρχουν στιγμές στην ιστορία μιας χώρας που οι αποφάσεις δεν μπορούν να περιμένουν. Στιγμές που δεν αρκεί να διορθώσεις λίγο την πορεία. Πρέπει να αποφασίσεις ποια κατεύθυνση θα ακολουθήσεις», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι «για την Ελλάδα αυτή η στιγμή είναι τώρα».

«Οφείλουμε να αφουγκραστούμε το μήνυμα της κοινωνίας: κάτι πρέπει να αλλάξει και πρέπει να αλλάξει τώρα», τόνισε.

Στην ομιλία έδωσαν το «παρών», για πρώτη φορά σε επίσημη δημόσια εκδήλωση του ΠΑΣΟΚ, και οι ανεξάρτητοι βουλευτές Ευάγγελος Αποστολάκης και Αλέξανδρος Αυλωνίτης.

«Η χώρα υποχωρεί» - Η επίθεση στην κυβέρνηση

Μεγάλο μέρος της ομιλίας του Νίκου Ανδρουλάκη αφιερώθηκε στην κριτική προς την κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, την οποία κατηγόρησε ότι δεν κατάφερε να κλείσει το χάσμα της Ελλάδας με τις ισχυρότερες ευρωπαϊκές οικονομίες.

«Αυτή η υποχώρηση δεν φαίνεται μόνο στους οικονομικούς δείκτες. Φαίνεται στην καθημερινή ζωή», είπε.

Αναφέρθηκε στον κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού, στο υψηλό κόστος στέγασης, στις δυσκολίες πρόσβασης σε υπηρεσίες Υγείας, στο ιδιωτικό χρέος και στα προβλήματα του εκπαιδευτικού συστήματος.

«Ο εργαζόμενος βλέπει τον μισθό του να εξαφανίζεται στο σούπερ μάρκετ και στο ενοίκιο. Ο συνταξιούχος μετρά αν θα πληρώσει πρώτα το ρεύμα ή τα φάρμακά του. Ο νέος των 30 και των 35 ετών εργάζεται, αλλά εξακολουθεί να μένει με τους γονείς του γιατί τα ενοίκια έχουν γίνει απλησίαστα», ανέφερε.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο δημογραφικό, κάνοντας λόγο για «ανοιχτή πληγή». Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, μέσα σε πέντε χρόνια καταγράφηκαν περίπου 285.000 περισσότεροι θάνατοι από γεννήσεις, ενώ σε μία τριετία υπάρχουν 21.000 λιγότεροι μαθητές και περίπου 100 νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία σταμάτησαν να λειτουργούν.

«Αυτή είναι η εικόνα μιας χώρας που συρρικνώνεται και μιας περιφέρειας που αργοπεθαίνει», είπε.

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κατηγόρησε επίσης την κυβέρνηση ότι επιστρατεύει τον φόβο απέναντι στην πολιτική αλλαγή.

«Από το “Μητσοτάκης ή χάος” έφτασαν στην απόλυτη φαιδρότητα: “Μητσοτάκης ή Ερντογάν”», σημείωσε, προσθέτοντας: «Παρουσιάζουν τη δημοκρατική εναλλαγή ως εθνική απειλή. Είστε επικίνδυνοι. Λίγη ντροπή, κύριοι της Νέας Δημοκρατίας».

Οι 7 δεσμεύσεις για τους πρώτους έξι μήνες

Ο Νίκος Ανδρουλάκης χαρακτήρισε το σχέδιο του ΠΑΣΟΚ «προοδευτικό, ρεαλιστικό, τεκμηριωμένο και έτοιμο να εφαρμοστεί», δεσμευόμενος ότι στους πρώτους έξι μήνες μιας κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ θα προωθηθούν επτά βασικές νομοθετικές παρεμβάσεις:

1. Αντιμετώπιση της ακρίβειας και αυστηρότεροι κανόνες στην αγορά.
2. Νέο παραγωγικό πρότυπο, με επενδύσεις, θέσεις εργασίας και πραγματική προστιθέμενη αξία.
3. Καλύτεροι μισθοί, ισχυρά εργασιακά δικαιώματα και αξιοπρεπείς συντάξεις.
4. Δίκαιη και βιώσιμη λύση για το ιδιωτικό χρέος.
5. Προσιτή στέγη, στήριξη της οικογένειας και ολοκληρωμένη πολιτική για το δημογραφικό.
6. Αναγέννηση της δημόσιας Υγείας και Παιδείας.
7. Κράτος αξιοκρατίας, διαφάνειας και λογοδοσίας.

«Εμείς λογοδοτούμε μόνο στον ελληνικό λαό και δεν έχουμε, ούτε είχαμε ποτέ, εξαρτήσεις», ανέφερε.

Για την ακρίβεια, προανήγγειλε νέα ισχυρή Επιτροπή Ανταγωνισμού και Αγοράς, αυστηρότερους ελέγχους για καρτέλ και κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης, βαριές κυρώσεις για παραπλανητικές πρακτικές και δημιουργία Μονάδας Χαρτογράφησης της Αγοράς.

Παράλληλα, ανακοίνωσε μηχανισμό έκτακτης φορολόγησης των υπερκερδών των ολιγοπωλίων, με τα σχετικά έσοδα να επιστρέφουν, όπως είπε, στο κοινωνικό κράτος και στο δημογραφικό.

Στο πακέτο περιλαμβάνονται ακόμη στοχευμένη και προσωρινή μείωση του ΦΠΑ σε βασικά αγαθά και μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα.

Στην ενέργεια έθεσε ως στόχο τη μείωση της συνολικής τιμής της κιλοβατώρας για τα νοικοκυριά κατά 20% το 2027 και κατά 30% έως το τέλος της τετραετίας, με παράλληλη προώθηση σταθερών τιμολογίων και μακροχρόνιων ενεργειακών συμβολαίων.

13ος μισθός και σύνταξη, τετραήμερη εργασία και 120 δόσεις

Στο επίκεντρο των εξαγγελιών βρέθηκαν οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι, με τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ να μιλά για «ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο για εργασία, μισθούς και συντάξεις».

Δεσμεύτηκε για σταδιακή επαναφορά του 13ου μισθού στους δημοσίους υπαλλήλους, τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας και πλήρη αποκατάσταση των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Παράλληλα, ανακοίνωσε την επαναφορά της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας και του καθορισμού του κατώτατου μισθού από τους κοινωνικούς εταίρους, καθώς και την επαναφορά της καθολικής ισχύος των κλαδικών συμβάσεων και της μετενέργειας.

Δεσμεύτηκε ακόμη για κατάργηση του 13ώρου και πιλοτική εφαρμογή τετραήμερης εργασίας με πλήρεις αποδοχές, σε μεγαλύτερες επιχειρήσεις και σε συγκεκριμένες θέσεις έντασης διανοίας.

Για τους συνταξιούχους ανακοίνωσε σταδιακή επαναφορά της 13ης σύνταξης, νέο ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους, μεσοσταθμική μείωση κατά 20% της εισφοράς αλληλεγγύης, «ξεπάγωμα» των επικουρικών και σταδιακή αύξηση των ποσοστών αναπλήρωσης.

Στο ιδιωτικό χρέος προανήγγειλε νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας, αυστηρότερους κανόνες για funds και servicers και δυνατότητα στον συνεργάσιμο δανειολήπτη να έχει προτεραιότητα για την εξαγορά του δικού του δανείου.

Ανακοίνωσε επίσης ρύθμιση έως 120 δόσεων για χρέη προς εφορία και ασφαλιστικά ταμεία, με κούρεμα τόκων και προσαυξήσεων, καθώς και λύση για τους δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο.

Παραγωγικό μοντέλο, μικρομεσαίοι, αγρότες και Golden Visa

Στο παραγωγικό σκέλος του προγράμματος ο Νίκος Ανδρουλάκης ανακοίνωσε τη συγκρότηση ισχυρού Ομίλου Αναπτυξιακής Τράπεζας, με δύο πυλώνες: την αναβαθμισμένη Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα και ένα νέο Ταμείο Εθνικού Πλούτου.

Όπως είπε, το Υπερταμείο θα αλλάξει αποστολή και από «μηχανισμό επιτήρησης και δέσμευσης της δημόσιας περιουσίας» θα μετατραπεί σε εργαλείο εθνικής αναπτυξιακής στρατηγικής.

Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις προανήγγειλε, μεταξύ άλλων:

• Κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος.
• Σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου στο 50%.
• Κατάργηση της τεκμαρτής φορολόγησης.
• Αύξηση του ορίου απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις 20.000 ευρώ.
• Θεσμοθέτηση ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού.
• Φορολογικά κίνητρα για νέες παραγωγικές επενδύσεις.

«Θέλουμε ξανά ισχυρή την ελληνική βιομηχανία», ανέφερε, παρουσιάζοντας σχέδιο για σύγχρονες βιομηχανικές περιοχές, χαμηλότερο κόστος εγκατάστασης, πρόσβαση στη χρηματοδότηση και κίνητρα για αυτοματοποίηση, έρευνα και εξαγωγές.

Για τον πρωτογενή τομέα ανακοίνωσε τη δημιουργία Εθνικής Τράπεζας Αγροτικής Γης, αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων εκτάσεων, δωρεάν διάθεση δημόσιας γης σε νέους αγρότες και αφορολόγητο αγροτικό πετρέλαιο στην αντλία.

Παράλληλα, δεσμεύτηκε για νέο κανονισμό ΕΛΓΑ, εθνικό σχέδιο διαχείρισης υδάτινων πόρων και ακατάσχετο αγροτικών ενισχύσεων και αποζημιώσεων.

Για την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων προανήγγειλε «τέλος στη Golden Visa ως εργαλείο οικιστικής κερδοσκοπίας», συνδέοντας τις άδειες διαμονής με πραγματικές παραγωγικές επενδύσεις και όχι με αγορές ακινήτων.

«Η Ελλάδα δεν πωλείται σε κανέναν», είπε, ανακοινώνοντας αυστηρότερο πλαίσιο για την απόκτηση ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές.

Στις υποδομές έθεσε στο επίκεντρο τον σιδηρόδρομο, με στόχο ασφαλή και αξιόπιστη σύνδεση Αθήνας - Θεσσαλονίκης και διασύνδεση λιμανιών, βιομηχανικών περιοχών και εμπορευματικών κέντρων.

Στέγη και δημογραφικό: 40.000 κοινωνικές κατοικίες και 200 ευρώ για παιδιά έως τριών ετών

Για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ παρουσίασε το σχέδιο GenRent, με στόχο τη δημιουργία 40.000 κοινωνικών κατοικιών μέσω αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας και ανακαίνισης υφιστάμενων κτιρίων.

Προτεραιότητα θα έχουν οι νέοι, οι οικονομικά ευάλωτοι αλλά και δημόσιοι λειτουργοί, όπως εκπαιδευτικοί και γιατροί, που αντιμετωπίζουν δυσκολίες εξεύρεσης κατοικίας σε νησιά και άλλες περιοχές.

Ανακοίνωσε ακόμη κίνητρα για να επιστρέψουν κλειστά σπίτια στη μακροχρόνια μίσθωση, περιορισμό των βραχυχρόνιων μισθώσεων στις περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση και πλαφόν στις ετήσιες αυξήσεις ενοικίων σε συγκεκριμένες ζώνες.

Για τη στήριξη της οικογένειας προανήγγειλε καθολική δωρεάν βρεφική και προσχολική αγωγή, μηδενικό ΦΠΑ στα βασικά βρεφικά είδη και μηνιαία ενίσχυση 200 ευρώ για πιστοποιημένες δαπάνες κάθε παιδιού έως τριών ετών, με εισοδηματικά κριτήρια.

Παράλληλα, ανακοίνωσε μείωση κατά 75% του υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ για τα πρώτα 100 τετραγωνικά στις πολύτεκνες οικογένειες, σταδιακή εξίσωση δικαιωμάτων τρίτεκνων και πολύτεκνων και ενίσχυση της δημόσιας υποστήριξης για εξωσωματική γονιμοποίηση.

Το σχέδιο συμπληρώνεται από τη δημιουργία Ειδικού Ταμείου για το Δημογραφικό, το οποίο θα χρηματοδοτείται από τη φορολόγηση υπερκερδών των ολιγοπωλίων.

Υγεία, Παιδεία και Εθνικό Απολυτήριο

Για το ΕΣΥ, ο Νίκος Ανδρουλάκης ανακοίνωσε ανασυγκρότηση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, με δωρεάν εθνικά προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου για καρκίνο, καρδιαγγειακά και χρόνια νοσήματα.

Προανήγγειλε νέο Υγειονομικό Χάρτη, αναβάθμιση των νοσοκομείων, αξιοκρατική επιλογή διοικήσεων και μισθολογική αναβάθμιση για γιατρούς, νοσηλευτές και υγειονομικό προσωπικό.

Για τα άτομα με αναπηρία ανακοίνωσε μεταξύ άλλων την επαναφορά των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης των γονέων παιδιών με αναπηρία στα 55 έτη και την πλήρη εθνική σύνταξη για συνταξιούχους με ποσοστό αναπηρίας άνω του 67%.

Στην Παιδεία πρότεινε ένα «πραγματικά ολοήμερο δημόσιο σχολείο», με ενισχυτική διδασκαλία, σχολική σίτιση, μόνιμους ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς.

Κεντρική εξαγγελία αποτέλεσε η θέσπιση Νέου Λυκείου και Εθνικού Απολυτηρίου, με νέο σύστημα πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση.

Για τα δημόσια πανεπιστήμια μίλησε για αυξημένη χρηματοδότηση, νέα μέλη ΔΕΠ, ενίσχυση της έρευνας και φοιτητική στέγη.

Παράλληλα, εξαπέλυσε πυρά στην κυβέρνηση για τα μη κρατικά πανεπιστήμια, λέγοντας ότι «βάφτισε πανεπιστήμια υφιστάμενα κολέγια για να εξυπηρετήσει συγκεκριμένα συμφέροντα», και δεσμεύτηκε ότι μετά τη συνταγματική αναθεώρηση θα υπάρξει νέο πλαίσιο για «πραγματικά μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά πανεπιστήμια υψηλού ακαδημαϊκού επιπέδου».

Θεσμοί, Δικαιοσύνη και «τέλος στο πάρτι των απευθείας αναθέσεων»

Στο θεσμικό σκέλος της ομιλίας του, ο Νίκος Ανδρουλάκης προανήγγειλε νέο ΑΣΕΠ και αξιοκρατικές διαδικασίες στις προσλήψεις και στις διοικήσεις φορέων του Δημοσίου.

Δεσμεύτηκε επίσης για μείωση του Υπουργικού Συμβουλίου και των μετακλητών, ενίσχυση της Διαύγειας και νέο πλαίσιο δημοσίων συμβάσεων με προληπτικό έλεγχο από το Ελεγκτικό Συνέδριο για συμβάσεις μεγάλης οικονομικής αξίας.

«Προστατεύουμε το δημόσιο χρήμα πριν γίνει η ζημιά», ανέφερε.

Παράλληλα, προανήγγειλε «τέλος στο πάρτι των απευθείας αναθέσεων», με συγκεκριμένο πλαφόν επί των συνολικών πιστώσεων.

Απαντώντας στο ερώτημα για τη χρηματοδότηση του προγράμματος, είπε ότι τα χρήματα θα προέλθουν από «τη βιώσιμη ανάπτυξη, την παραγωγικότητα, την εξωστρέφεια και την καινοτομία», αλλά και από «το τέλος της σπατάλης και των πελατειακών εξυπηρετήσεων».

Για τη Δικαιοσύνη προανήγγειλε αλλαγή του άρθρου 86, ώστε η ποινική ευθύνη των υπουργών να ανατεθεί σε ειδικά δικαστικά όργανα ανεξάρτητα από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Επίσης πρότεινε νέο τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, τετραετές ασυμβίβαστο μετά την αφυπηρέτηση δικαστικών λειτουργών πριν από την ανάληψη κυβερνητικών θέσεων και συνταγματική κατοχύρωση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας.

Ελληνοτουρκικά: «Χρειάζεται ένα νέο Ελσίνκι»

Στα εθνικά θέματα, ο Νίκος Ανδρουλάκης άσκησε έντονη κριτική στην κυβερνητική πολιτική των «ήρεμων νερών» με την Τουρκία.

«Είναι “ήρεμα νερά” η θεωρία της “Γαλάζιας Πατρίδας”; Είναι “ήρεμα νερά” η επιμονή στη διχοτόμηση της Κύπρου και οι μονομερείς ενέργειες στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο;», διερωτήθηκε.

Πρότεινε μια «νέα εθνική στρατηγική στις ευρωτουρκικές σχέσεις» και ένα «νέο Ελσίνκι», με σύνδεση της αναβάθμισης της τελωνειακής ένωσης ΕΕ - Τουρκίας με τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και των κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κύπρου.

«Θέλουμε σχέσεις καλής γειτονίας. Αλλά καλή γειτονία χωρίς σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, στο Δίκαιο της Θάλασσας και στα κυριαρχικά μας δικαιώματα δεν υπάρχει», σημείωσε.

Για τη Θεσσαλονίκη μίλησε για σύγχρονη μητροπολιτική ταυτότητα με επίκεντρο την καινοτομία, επέκταση του Μετρό προς τη δυτική Θεσσαλονίκη και το αεροδρόμιο και ανάπτυξη σύγχρονου προαστιακού.

Παράλληλα, δεσμεύτηκε για επανασύσταση του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού με έδρα τη Θεσσαλονίκη.

«Η πολιτική αυτονομία είναι προϋπόθεση πραγματικής αλλαγής»

Κλείνοντας την ομιλία του, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επέμεινε στο μήνυμα της πολιτικής αυτονομίας του κόμματος.

«Το μήνυμά μου είναι ότι δεν είμαστε όλοι το ίδιο. Εμείς μπορούμε να κάνουμε το όραμά μας πράξη γιατί όχι μόνο έχουμε σχέδιο, αλλά έχουμε σχέδιο χωρίς εξαρτήσεις», είπε.

Όπως τόνισε, η πολιτική αυτονομία «δεν είναι ούτε κομματική εμμονή ούτε σύνθημα», αλλά «όρος αναγέννησης της δημοκρατίας και προϋπόθεση της πραγματικής νέας αλλαγής».

«Πώς θα συγκρουστείς με τα καρτέλ, αν εξαρτάσαι από ισχυρά οικονομικά συμφέροντα; Πώς θα χτυπήσεις το πελατειακό κράτος, αν πάνω σε αυτό έχεις στηρίξει την πολιτική σου δύναμη; Πώς θα υπερασπιστείς το δημόσιο συμφέρον, αν χρωστάς γραμμάτια σε ιδιωτικά κέντρα εξουσίας;», διερωτήθηκε.

Και κατέληξε ότι το ΠΑΣΟΚ έχει «επιλέξει πλευρά»: «Την πλευρά του εργαζόμενου, του συνταξιούχου, του νέου ανθρώπου που θέλει να δημιουργήσει στον τόπο του, της οικογένειας, του επαγγελματία και του μικρομεσαίου επιχειρηματία. Αυτοί είναι η δύναμή μας. Σε αυτούς λογοδοτούμε. Και μόνο σε αυτούς».