Χάνει την... Ευρώπη κάτω από τα πόδια του ο Τραμπ - «Ράγισε το γυαλί» και με τη Μελόνι

Σε τροχιά σύγκρουσης φαίνεται ότι βρίσκεται για τα καλά η σχέση Τραμπ-Μελόνι, με τον Αμερικανό πρόεδρο να χάνει τον έναν μετά τον άλλον, συμμάχους του στην Ευρώπη.

Γιατί μπορεί ο Μακρόν ή ο Στάρμερ να βρίσκονται έξω από τον αξιακό κώδικα Τραμπ, η Μελόνι όπως και ο Ούγγρος Όρμπαν, όμως, θεωρούνταν από τους πολύ στενούς φίλους του.

Ο Όρμπαν έχασε τις εκλογές, παρά την ανοιχτή στήριξη του Τραμπ στο πρόσωπό του, ενώ με τη Μελόνι τα πράγματα είναι αρκετά πιο σύνθετα.

Το «όχι» της Μελόνι

Η άρνηση της Ρώμης να επιτρέψει τη χρήση της στρατιωτικής βάσης στη Σικελία για αμερικανικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν αποτέλεσε το βασικό σημείο καμπής για τη σχέση Μελόνι - Τραμπ.

Στη συνέχεια, οι επιθέσεις του Ντόναλντ Τραμπ στον Πάπα Λέοντα ΙΔ' ανάγκασαν τη Μελόνι να πάρει θέση, προτάσσοντας τον σεβασμό στο Βατικανό ως αδιαπραγμάτευτο στοιχείο της ιταλικής ταυτότητας.

Για μεγάλο χρονικό διάστημα, η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι προσπαθούσε να αποφύγει τη σύγκρουση.

Παρά τον αρχικό ενθουσιασμό και τις μεταγενέστερες επιδείξεις πίστης της, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ τελικά τη στοχοποίησε και εκείνη.

«Είμαι σοκαρισμένος μαζί της. Νόμιζα ότι είχε θάρρος, αλλά έκανα λάθος», δήλωσε ο Τραμπ για τη Μελόνι την Τρίτη 14 Απριλίου σε συνέντευξή του στην Corriere della Sera, επικρίνοντάς την επειδή δε θέλησε να εμπλέξει την Ιταλία στον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ.

Οι επιθέσεις του Τραμπ

Η σχέση μεταξύ Τραμπ και Μελόνι χαρακτηριζόταν από θερμές χειραψίες και ακόμη πιο θερμά λόγια, μέχρι που ο ηγέτης των ΗΠΑ έκανε κάτι που οι περισσότεροι Ιταλοί θεωρούσαν αδιανόητο: επέκρινε τον Πάπα.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ στράφηκε εναντίον της Ιταλίδας πρωθυπουργού Τζόρτζια Μελόνι, αποκαλώντας την «απαράδεκτη» και ισχυριζόμενος ότι της λείπει το «θάρρος» να υποστηρίξει την αμερικανική επέμβαση στο Ιράν, αφού καταδίκασε τις επιθέσεις του στον Πάπα Λέοντα ΙΔ΄.

Ο Τραμπ είπε ότι δεν πίστευε ότι ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ «έκανε πολύ καλή δουλειά» επειδή ήταν «αδύναμος στο έγκλημα» και πρότεινε στον ποντίφικα να «σταματήσει να εξυπηρετεί τη ριζοσπαστική αριστερά», δηλώνοντας επίσης: «Δε μας αρέσει ένας πάπας που λέει ότι είναι εντάξει να έχεις πυρηνικά όπλα».

Τα σχόλια του Τραμπ ήρθαν αφότου ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ επέκρινε ανοιχτά την επέμβαση των ΗΠΑ στο Ιράν από την πρώτη κιόλας μέρα, δηλώνοντας μόλις αυτό το Σαββατοκύριακο ότι μια «αυταπάτη παντοδυναμίας» την τροφοδοτεί.

Όπου κι αν ανήκει κανείς στο πολιτικό φάσμα στην Ιταλία, η ιδέα της αμφισβήτησης, πόσο μάλλον της κριτικής, του ποντίφικα αποτελεί κόκκινη γραμμή.

Η Μελόνι χαρακτήρισε τη Δευτέρα την κριτική του Τραμπ προς τον πάπα «απαράδεκτη».

«Ο πάπας είναι η κεφαλή της Καθολικής Εκκλησίας και είναι σωστό και φυσιολογικό να ζητά ειρήνη και να καταδικάζει όλες τις μορφές πολέμου», είπε σχετικά.

Πρόσθεσε ότι δεν θα ένιωθε άνετα να ζει σε μια κοινωνία όπου «οι θρησκευτικοί ηγέτες κάνουν ό,τι τους λένε οι πολιτικοί».

Ο Τραμπ αντέτεινε, λέγοντας στην ιταλική εφημερίδα: «Είναι απαράδεκτη επειδή δεν την πειράζει που το Ιράν έχει πυρηνικό όπλο και θα ανατίναζε την Ιταλία σε δύο λεπτά αν είχαν την ευκαιρία».

Παράλληλα με αυτό, αποκαλύφθηκε ότι στα τέλη Μαρτίου, η Ιταλία είχε απορρίψει αίτημα του αμερικανικού στρατού για προσγείωση αεροσκαφών στη Ναυτική Αεροπορική Βάση Sigonella στο νησί της Σικελίας, ακολουθώντας χώρες όπως η Ισπανία και η Γαλλία που αρνήθηκαν τα αιτήματα της Ουάσιγκτον να πετάξουν πάνω από το έδαφός τους πριν συνεχίσουν προς τη Μέση Ανατολή και πολεμήσουν στον πόλεμο του Ιράν.

Μια σχέση αγάπης

Η Μελόνι ήταν μία από τους λίγους Ευρωπαίους ηγέτες που προσκλήθηκαν στην ορκωμοσία του Τραμπ στην Ουάσινγκτον. Η παρουσία της εκεί θεωρήθηκε ιδιαιτέρως σημαντική, ιδίως δεδομένου ότι τόσοι άλλοι Ευρωπαίοι ηγέτες είχαν παραγκωνιστεί.

Λίγες μέρες αργότερα στο Νταβός, ο Τραμπ υπαινίχθηκε την πιθανότητα μιας προσωπικής και πολιτικής σχέσης με την Ιταλίδα πρωθυπουργό. «Μου αρέσει πολύ, ας δούμε τι θα συμβεί», είπε.

Ο έπαινός του για τη Μελόνι ερχόταν σε έντονη αντίθεση με τη γενική επιθετικότητά του απέναντι στην ΕΕ στο σύνολό της.

Μια επίσημη επίσκεψη στον Λευκό Οίκο αντιπροσώπευε, για ορισμένους, το αποκορύφωμα της σχέσης μεταξύ των δύο ηγετών, μια συνάντηση που συνοδεύτηκε από ισχυρή παρουσία στα μέσα ενημέρωσης και ιδιαίτερα πιο προσωπικούς τόνους.

Ο Τραμπ φύλαξε τα πιο θερμά του λόγια για μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετά τη συνάντηση: «Αγαπά τη χώρα της και η εντύπωση που άφησε σε όλους ήταν φανταστική!»

Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στον Λευκό Οίκο, η Μελόνι κάλεσε τον Τραμπ να επισκεφθεί την Ιταλία και πρότεινε μια διευρυμένη μορφή με τους Ευρωπαίους ηγέτες για την εδραίωση ενός άμεσου πολιτικού καναλιού μεταξύ Ουάσινγκτον και Βρυξελλών.

Διπλωματικές πηγές περιέγραψαν τη συνάντηση ως «συμπαγή σε πολιτικό επίπεδο και εκπληκτικά χαλαρή σε προσωπικό επίπεδο» και γενικά αρμονική.

Ο λογαριασμός στο τέλος του πολέμου

Σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει. Το σαφές ρήγμα ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ και τις ΗΠΑ του Τραμπ είναι γεγονός και πλέον δεν υπάρχει κανένας που να θεωρείται προνομιακός συνομιλητής. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η άρνηση των Ευρωπαίων ηγετών να συρθούν σε αυτόν ελέω Τραμπ αναμένεται να αλλάξει περαιτέρω τις ισορροπίες στο ΝΑΤΟ.

Οι Ευρωπαίοι εξετάζουν σενάρια ακόμη και για το ενδεχόμενο της πλήρους απεμπλοκής των ΗΠΑ από τη Γηραιά Ήπειρο, με τον Τραμπ να στέλνει προειδοποιητικά μηνύματα για τις προθέσεις του και απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς για τους πάλαι ποτέ συμμάχους του.

Σε κάθε περίπτωση, όταν αυτός ο πόλεμος τελειώσει είναι βέβαιο ότι ο Τραμπ θα δει ποιοι είναι αυτοί που τον στήριξαν στη στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν και ποιοι του γύρισαν την πλάτη και θα «κάνει ταμείο».

Με ποιον τρόπο θα τιμωρήσει τις μεγαλύτερες οικονομίες και χώρες της Ευρώπης όπως η Γαλλία, η Βρετανία, η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία μένει να το δούμε.

Σίγουρα, όμως, η ευρωατλαντική σχέση έχει κλονιστεί και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι μπορεί η ΕΕ να τα καταφέρει μόνη της χωρίς αμερικανική προστασία ούτε ότι οι ΗΠΑ δε θα αποδυναμωθούν χωρίς τους Ευρωπαίους ως συμμάχους ενεργά.