Ραγδαίες εξελίξεις: Η Ιταλία αναστέλλει τη Συνθήκη Σένγκεν με την Ισπανία λόγω της Θέουτα

Η Ιταλία ανακοίνωσε ότι αναστέλλει το καθεστώς ελεύθερης κυκλοφορίας της Σένγκεν με την Ισπανία με αφορμή τη μεταναστευτική κρίση που έχει ξεσπάσει στην Θέουτα.

Το ιταλικό υπουργείο Εσωτερικών τονίζει ότι συμφώνησε με το Παρίσι να ενισχύσει τους ελέγχους κατά μήκος των γαλλο-ιταλικών χερσαίων συνόρων.

Η Ιταλία δεν έχει χερσαία σύνορα με την Ισπανία, ωστόσο το μέτρο θα επηρεάσει τους ανθρώπους που ταξιδεύουν με αεροπλάνο ή πλοίο μεταξύ των δύο χωρών.

49.000 μετανάστες σε 24 ώρες

Περί τους 49.000 μετανάστες εισήλθαν στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα τις τελευταίες 24 ώρες διά θαλάσσης ή ξηράς από το Μαρόκο, σύμφωνα με εκτιμήσεις του υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας.

Αστυνομική πηγή στη Θέουτα δήλωσε ότι χιλιάδες μετανάστες διέσχισαν την περασμένη νύκτα τα σύνορα ανάμεσα στη Θέουτα και το Μαρόκο λέγοντας ότι είναι αδύνατον να καταμετρηθούν.

«Υπήρξε συνεχής ροή ανθρώπων καθ' όλη τη διάρκεια της νύκτας» και αν και οι αφίξεις ήταν λιγότερες κατά την ημέρα, μετανάστες «συνέχισαν να καταφθάνουν τη νύχτα και συνεχίζουν να καταφθάνουν» το πρωί, εξήγησε η αστυνομική πηγή.

Συνολικά, 18 άνθρωποι πνίγηκαν στην προσπάθειά τους να εισέλθουν στο ισπανικό έδαφος διά θαλάσσης, σύμφωνα με την ίδια πηγή.

Είναι δύσκολο να εξακριβωθεί τι είναι αυτό που προκάλεσε τη μαζική είσοδο των μεταναστών, κυρίως νεαρών ανδρών και εφήβων, από το μαροκινό έδαφος

Δημοσιογράφος του AFP διαπίστωσε ότι αργά το βράδυ της Πέμπτης χιλιάδες νέοι ήταν συγκεντρωμένοι στο κέντρο στην πόλης Φνιντέκ, που συνορεύει με τον θύλακα της Θέουτα. Ορισμένοι δήλωναν ότι περιμένουν «να ανοίξουν τα σύνορα».

Στόχος ήταν να προκληθεί μια μαζική έξοδος

Η μαζική είσοδος χιλιάδων μεταναστών στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα οργανώθηκε μέσω ψηφιακών πλατφορμών, όπως το Instagram και το WhatsApp, μεταξύ ανθρώπων -κυρίως νέων- που συγκεντρώθηκαν στο Καστιγέχος, σύμφωνα με αστυνομικές πηγές που επικαλείται η εφημερίδα ABC. Όσον αφορά το Καστιγέχος, πρόκειται για έναν μαροκινό δήμο που βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής από τη Θέουτα. 

Στόχος ήταν να προκληθεί μια μαζική έξοδος όπως αυτή που έχει κατακλύσει τη Θέουτα το 2021, με περισσότερους από 49.000 μετανάστες. Παρά τους αρχικούς ισχυρισμούς των μαροκινών αρχών για εμπλοκή οργανωμένων δικτύων εμπορίας ανθρώπων, έως τώρα δεν έχουν προκύψει στοιχεία που να επιβεβαιώνουν την παρουσία κάποιας μεγάλης εγκληματικής οργάνωσης.

«Προώθησέ το» - Το viral μήνυμα στα social media που πυροδότησε το κύμα χιλιάδων μεταναστών

Όσοι απομακρύνθηκαν τις προηγούμενες ημέρες είχαν συγκεντρωθεί στη μαροκινή πόλη Καστιγιέχος, πολύ κοντά στη Θέουτα, από όπου διακινούσαν τις σχετικές οδηγίες. Η αστυνομική έρευνα δείχνει ότι η κινητοποίηση πυροδοτήθηκε από ένα viral μήνυμα που κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και κατέληγε στη φράση: «Προώθησέ το».

Για τον συντονισμό τους, οι συμμετέχοντες χρησιμοποίησαν ιδιωτικές ομάδες συνομιλίας και συγκεκριμένα hashtag, ανταλλάσσοντας συντεταγμένες, χρονοδιαγράμματα και συμβουλές για την παράκαμψη των συνοριακών ελέγχων. Παρά τη συμφωνία Ισπανίας και Μαρόκου για την επιστροφή όσων εισήλθαν παράνομα, οι μεταναστευτικές ροές συνεχίστηκαν αμείωτες κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Διπλωματική και μεταναστευτική κρίση - «Ξυπνάει» μνήμες από το 2021

Η τακτική αυτή δεν είναι πρωτοφανής. Τον Σεπτέμβριο του 2024, ανάλογα διαδικτυακά καλέσματα με το σύνθημα «Ας συναντηθούμε στις 15/9» οδήγησαν τις μαροκινές αρχές σε εκτεταμένες κυβερνοπεριπολίες και στη σύλληψη δεκάδων ατόμων για διασπορά ψευδών ειδήσεων, καθώς και για δημοσίευση βίντεο που ισχυρίζονταν παραπλανητικά ότι τα σύνορα ήταν ανοιχτά. Στο παρελθόν, τα δικαστήρια της χώρας έχουν επιβάλει αυστηρές ποινές φυλάκισης σε διοργανωτές παρόμοιων επεισοδίων.

Οι αλυσιδωτές αντιδράσεις από τις εξελίξεις στα ισπανομαροκινά σύνορα ξεπέρασαν γρήγορα τα τοπικά όρια, προκαλώντας άμεσο συναγερμό και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Οι συνθήκες θυμίζουν την προηγούμενη μεταναστευτική κρίση του 2021, όταν χιλιάδες μετανάστες διέσχισαν τα σύνορα λόγω της χαλάρωσης των συνοριακών ελέγχων από τη Ραμπάτ εξαιτίας διπλωματικής διένεξης με την Ισπανία.

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εισροή μεταναστών στη Θέουτα από το 2021.

Σημειώνεται μετά την επίσκεψη του Πέδρο Σάντσεθ στην Αλγερία στις 20 Ιουλίου, την πρώτη επίσκεψη έπειτα από τέσσερα χρόνια επικεφαλής της ισπανικής κυβέρνησης στο Αλγέρι και έπειτα από πολυετή διπλωματική διένεξη ανάμεσα στην Αλγερία και το Μαρόκο.

Τον Μάιο 2021, περισσότεροι από 10.000 μετανάστες εισήλθαν στη Θέουτα από το γειτονικό Μαρόκο σε διάστημα δύο ημερών, επωφελούμενοι από την χαλάρωση των συνοριακών ελέγχων από τη Ραμπάτ. Η χαλάρωση των συνοριακών ελέγχων ήταν η απάντηση του Μαρόκου στην υποδοχή από την Ισπανία του ηγέτη των αυτονομιστών Σαχαραουί του Μετώπου Πολισάριο για ιατρική φροντίδα.

Η διπλωματική κρίση έλαβε τέλος το 2022 όταν η Ισπανία εξέφρασε την υποστήριξή της προς το μαροκινό σχέδιο για τη Δυτική Σαχάρα, εδάφους που ελέγχεται σε μεγάλο βαθμό από το Μαρόκο και αποτελεί αντικείμενο διεκδίκησης ανάμεσα στη Ραμπάτ και το Μέτωπο Πολισάριο, που υποστηρίζεται από την Αλγερία. Η ισπανική υποστήριξη προς το μαροκινό σχέδιο προκάλεσε διπλωματική κρίση ανάμεσα στη Μαδρίτη και το Αλγέρι.

Συγκλονιστικές εικόνες από τη μαζική είσοδο εκατοντάδων νέων και εφήβων 

Στην είσοδο του δρόμου που οδηγεί στη Θέουτα οι μαροκινές δυνάμεις ασφαλείας προσπάθησαν χθες το βράδυ να απωθήσουν τους μετανάστες που πλησίαζαν, σύμφωνα με τον ανταποκριτή του AFP στο Μαρόκο.

Η ισπανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι Ισπανοί στρατιώτες θα αναπτυχθούν για να εγγυηθούν την ασφάλεια του ισπανικού θύλακα στην ακτή της βόρειας Αφρικής.

Το Μαρόκο και η Ισπανία θα εφαρμόσουν «μέτρα μεταφοράς» προς το Μαρόκο όταν αυτό γίνει δυνατόν «όλων των ατόμων που εισήλθαν παρανόμως στη Θέουτα», διαβεβαίωσε ο Ισπανός υπουργός Εσωτερικών.

Οι συγκλονιστικές εικόνες από τη μαζική είσοδο των εκατοντάδων νέων και εφήβων στη Θέουτα χρησιμοποιήθηκαν ευρέως από την ευρωπαϊκή και την αμερικανική άκρα δεξιά.

Η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι δήλωσε την επιθυμία της για αναστολή της Ισπανίας από τη ζώνη Σένγκεν προκαλώντας την κλήση του Ιταλού πρεσβευτή στη Μαδρίτη σε ένδειξη διαμαρτυρίας.

Στην Ουάσινγκτον, δύο αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου εκμεταλλεύθηκαν τις εικόνες της Θέουτα για να υποστηρίξουν τη μεταναστευτική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ.