Ισπανία: Η προειδοποίηση του CEO της Iryo για τις βλάβες στο LZB, 23 ημέρες πριν τη σιδηροδρομική τραγωδία

Ο Ισπανός υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, κατεύθυνε χθες (28/10) γρήγορα την έρευνα για τις ευθύνες του πολύνεκρου δυστυχήματος που σημειώθηκε στην Ούρδα του Τολέδο, με τον αριθμό των νεκρών να ανέρχεται πλέον σε 74, προς το πρόσωπο που ήταν εκείνη την ώρα υπεύθυνο στο κέντρο ελέγχου της Adif στον σταθμό Ατότσα.

Παράλληλα, υποβάθμισε τη σημασία της διακοπής λειτουργίας του συστήματος σηματοδότησης της σιδηροδρομικής γραμμής, LZB, το οποίο προηγήθηκε. Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά, η πτώση ενός πληροφοριακού συστήματος είναι κάτι συνηθισμένο και τα συστήματα δεν είναι εκείνα που δίνουν «λανθασμένες» εντολές.

Ωστόσο, σύμφωνα με την El Mundo, τα προβλήματα γύρω από το συγκεκριμένο σύστημα, το οποίο παρουσίασε πρώτο βλάβη, δεν είναι καινούργια, ενώ εκπρόσωποι του κλάδου έχουν προειδοποιήσει ανοιχτά για αυτά.

Την πιο σαφή προειδοποίηση διατύπωσε ο Φαμπρίτσιο Φαβάρα, διευθύνων σύμβουλος της Iryo, μίας από τις δύο εταιρείες που ενεπλάκησαν στο χθεσινό δυστύχημα, πριν από λιγότερο από έναν μήνα, κατά την εμφάνισή του στη Γερουσία.

Ο Φαβάρα κατέθεσε στην επιτροπή που διερευνούσε τα σιδηροδρομικά δυστυχήματα στο Ανταμούζ της Κόρδοβα και στη Χελίδα της Βαρκελώνης, καθώς και τη γενικότερη κατάσταση των σιδηροδρομικών υποδομών της Ισπανίας.

Μόλις 23 μέρες πριν το δύστυχημα οι προειδοποιήσεις

Είκοσι τρεις ημέρες πριν από το δυστύχημα στην Ούρδα, στις 5 Οκτωβρίου, ο επικεφαλής της ιταλικής εταιρείας προειδοποίησε στη Γερουσία ότι οι αποσυνδέσεις του συστήματος σηματοδότησης LZB στη γραμμή Μαδρίτης - Ανδαλουσίας ακινητοποιούσαν τους συρμούς της και δυσχέραιναν την επανέναρξη της κυκλοφορίας.

«Το συχνότερο πρόβλημα, ανεξάρτητα από κάποιο έκτακτο περιστατικό, όπως μια πυρκαγιά, συνδέεται με το σύστημα σηματοδότησης LZB», προειδοποίησε. «Κάθε φορά που το σήμα του τρένου αποσυνδέεται από το σήμα του εδάφους, το τρένο σταματά. Δεν μπορεί να κινηθεί», εξήγησε ενώπιον της επιτροπής διερεύνησης της κατάστασης του σιδηροδρομικού δικτύου. Πρόσθεσε, μάλιστα, ότι η αποκατάσταση της σύνδεσης απαιτούσε αρκετό χρόνο.

Ο Φαβάρα δεν χαρακτήρισε το σύστημα μη ασφαλές, αλλά το περιέγραψε ως ασφαλές, αν και «παλιό». Ωστόσο, προσδιόρισε τις δυσλειτουργίες που σχετίζονται με το LZB ως τα συχνότερα προβλήματα στον συγκεκριμένο σιδηροδρομικό διάδρομο, εξαιρουμένων έκτακτων περιστατικών, όπως οι πυρκαγιές.

Η απάντησή του δόθηκε στο πλαίσιο των ερωτήσεων του γερουσιαστή Χαβιέρ Αλόνσο Κορονέλ, ο οποίος τον ρώτησε για τις ανωμαλίες που είχαν εντοπίσει οι μηχανοδηγοί της Iryo και είχαν διαβιβάσει στην Adif. Ο επικεφαλής της εταιρείας εξήγησε ότι οι μηχανοδηγοί οφείλουν να ενημερώνουν το κέντρο ρύθμισης της κυκλοφορίας για κάθε περιστατικό που επηρεάζει την κίνηση των τρένων. Αναγνώρισε, επίσης, ότι οι κανονισμοί δεν υποχρεώνουν την Adif να ενημερώνει στη συνέχεια τη σιδηροδρομική εταιρεία για τα μέτρα που λαμβάνει προκειμένου να αντιμετωπίσει τα προβλήματα.

Μια νέα βαρύτητα μετά τη τραγική σύμπτωση

Οι δηλώσεις αυτές αποκτούν διαφορετική βαρύτητα μετά τα γεγονότα της Τετάρτης. Περίπου στις 08:30 (τοπική ώρα), η διακοπή λειτουργίας του LZB άφησε ένα τμήμα της γραμμής χωρίς τη συγκεκριμένη προστασία και ανάγκασε αρκετούς συρμούς να σταματήσουν. Η διαχείριση της κυκλοφορίας πέρασε στο κέντρο ελέγχου της Adif στον σταθμό Ατότσα. Στις 08:36, εργαζόμενος του κέντρου έδωσε στον μηχανοδηγό του τρένου υψηλής ταχύτητας AVE την άδεια να αποσυνδέσει και να επανασυνδέσει τον εξοπλισμό και να συνεχίσει την πορεία του με κανονική ταχύτητα, χρησιμοποιώντας το εναλλακτικό σύστημα σηματοδότησης.

Ο συρμός της Renfe ξεκίνησε και πάλι να κινείται, αλλά το τρένο της Iryo παρέμενε ακινητοποιημένο πιο μπροστά, στην ίδια γραμμή. Τα ηχητικά αποσπάσματα που δόθηκαν στη δημοσιότητα μετά το δυστύχημα αποκαλύπτουν ότι ο μηχανοδηγός της Iryo ενημέρωσε το κέντρο ελέγχου πως το τρένο δεν του επέτρεπε να επανεκκινήσει το LZB και ότι παρέμενε σταματημένο μπροστά από το σήμα εισόδου της Ούρδα. Λίγα λεπτά αργότερα σημειώθηκε η μοιραία σύγκρουση από πίσω.

Η σύμπτωση ανάμεσα στο πρόβλημα που περιέγραψε ο Φαβάρα και σε όσα ανέφερε ο μηχανοδηγός είναι σημαντική, δεν αποδεικνύει, ωστόσο, ότι επρόκειτο για την ίδια ακριβώς βλάβη ή ότι αυτή αποτέλεσε την τελική αιτία της σύγκρουσης. Η έρευνα θα πρέπει να προσδιορίσει τι προκάλεσε τη διακοπή λειτουργίας του συστήματος, γιατί η Iryo παρέμεινε ακινητοποιημένη και, κυρίως, πώς ήταν δυνατόν να δοθεί άδεια για την κανονική συνέχιση της πορείας του AVE ενώ υπήρχε άλλος συρμός στην ίδια γραμμή.

Η κατάθεση του Φαβάρα αναδεικνύει ένα ζήτημα που προηγείται του δυστυχήματος: πόσα γνώριζε η Adif για τις αποσυνδέσεις του LZB, πόσο συχνά σημειώνονταν και κατά πόσο οι σχετικές πληροφορίες έφταναν σε εκείνους που διαχειρίζονταν τα περιστατικά σε πραγματικό χρόνο.

Ο υπουργός Όσκαρ Πουέντε έχει αναγνωρίσει ότι το LZB, το οποίο εγκαταστάθηκε στη συγκεκριμένη γραμμή το 1992, αποτελεί παλαιά τεχνολογία που βρίσκεται σε διαδικασία αντικατάστασης. Η προειδοποίηση της Iryo είχε καταγραφεί, τουλάχιστον, σε δημόσια παρέμβαση στη Γερουσία.