Κόσμος|04.11.2026 16:25

Η αρχή του τέλους για τον Τραμπ: Όταν η λαϊκή δυσαρέσκεια γίνεται κύμα ανατροπής

Έφη Κουτσοκώστα

«Δεν το βλέπω ως πλήγμα για μένα. Δεν ήμουν εγώ στα ψηφοδέλτια. Αν ήμουν υποψήφιος, θα είχαμε κερδίσει με σαρωτική διαφορά». Αυτή είναι μία από τις πρώτες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ αφού είχε ξεκαθαριστεί ότι ήταν αντιμέτωπος με μία συντριπτική ήττα και ότι έχανε τον πλήρη έλεγχο του Κογκρέσου. Με μία φράση: Ο βασιλιάς είναι γυμνός.

Γιατί το μπλε κύμα σάρωσε, σε αυτό ανέβηκαν όλοι οι δυσαρεστημένοι από τις πολιτικές του Τραμπ τα τελευταία δύο χρόνια και κατάφεραν να ανατρέψουν με συντριπτικό τρόπο εδραιωμένους πολιτικούς συσχετισμούς.

Η νίκη των Δημοκρατικών και στα δύο νομοθετικά σώματα είναι ιστορική για πολλούς λόγους. Γιατί «έριξαν» απόρθητα κόκκινα κάστρα όπως το Τέξας, όπου για πρώτη φορά μετά το 1988 ο Τζέιμς Ταλαρίκο κατάφερε να κερδίσει έδρα στη Γερουσία για τους Δημοκρατικούς, το ίδιο και η Άνι Άντριους στη Νότια Καρολίνα, όπου το κόμμα των Δημοκρατικών είχε να δει γερουσιαστή από το 1932, ενώ ο Αμπντούλ Ελ Σαγέντ γίνεται ο πρώτος μουσουλμάνος γερουσιαστής στην ιστορία των ΗΠΑ στο Μίσιγκαν και ο Ελληνοαμερικανός Κρις Πάππας ο πρώτος που έχει δηλώσει ανοιχτά ότι είναι γκέι και εκλέγεται στη Γερουσία.

Η οικονομία και οι ψηφοφόροι που ένιωσαν προδομένοι

Τι είναι, όμως, αυτό που έστρεψε ακροατήρια που είχαν στηρίξει τον Ντόναλντ Τραμπ το 2024 για να εκλεγεί Πρόεδρος και μάλιστα σε πολλές πολιτείες με διψήφια διαφορά από την Κάμαλα Χάρις, να αλλάξουν στρατόπεδο ή και να μην προσέλθουν καθόλου στις κάλπες;

Η απάντηση δεν είναι πολύ σύνθετη και την ξέρουν και στα ενδότερα του Λευκού Οίκου. «Είναι η οικονομία, ηλίθιε». Ο πόλεμος στο Ιράν, που ήταν καθαρά προσωπική επιλογή του Ντόναλντ Τραμπ, οδήγησε στην εκτίναξη της τιμής των καυσίμων, η οποία ήρθε να προστεθεί στην κρίση ακρίβειας που προϋπήρχε και ξεχείλισε το ποτήρι για τους Αμερικανούς των οποίων οι προσδοκίες διαψεύστηκαν παταγωδώς. Και στον αντίποδα, οι πληροφορίες για σκάνδαλα εντός της κυβέρνησης, για πλουτισμό ημετέρων ή ακόμη και των μελών της οικογένειας αλλά και του ίδιου του Τραμπ δίνουν και παίρνουν.

Ο Αμερικανός Πρόεδρος, όσο και αν δεν του επιτρέπει το Εγώ του να το παραδεχτεί, κατάφερε μέσα σε δύο χρόνια να χάσει ένα μεγάλο μέρος του πολιτικού του κεφαλαίου και της ισχύος του. Ενώ ήταν αυτός που κατάφερε να ανοίξει στους Ρεπουμπλικανούς μία δεξαμενή ψηφοφόρων που ποτέ δεν είχαν, να κάνει μία κοινωνική συμμαχία και με χαμηλότερα οικονομικά στρώματα της κοινωνίας που ένιωθαν στο περιθώριο των κυρίαρχων πολιτικών της πολιτικής ελίτ των Δημοκρατικών της Καλιφόρνια και της Σίλικον Βάλεϊ, σήμερα αυτοί οι ίδιοι άνθρωποι νιώθουν προδομένοι και το απέδειξαν εκεί που γίνεται πάντα ταμείο… στην κάλπη.

Ένας Πρόεδρος σε αποδρομή και η μάχη για την επόμενη μέρα

Τι μπορεί να σημαίνει αυτό για την επόμενη μέρα; Ότι ο Τραμπ παραμένει Πρόεδρος, αλλά ένας Πρόεδρος σε αποδρομή. Θα δυσκολευτεί από εδώ και πέρα να κάνει ό,τι θέλει χωρίς να δίνει λογαριασμό σε κανέναν, όπως έχει συνηθίσει, και θα φροντίσει ενδεχομένως την παρακαταθήκη του επενδύοντας στην εξωτερική πολιτική που έχει και μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων.

Βέβαια, οι Δημοκρατικοί είναι αποφασισμένοι να μην του το κάνουν εύκολο. Έχουν ήδη προαναγγείλει ότι θα ανοίξουν έρευνες για υποθέσεις κατάχρησης εξουσίας ή και πλουτισμού μέσω επιρροής από πρόσωπα στο στενό περιβάλλον του Προέδρου, μέλη της οικογένειάς του ή ακόμη και τον ίδιο. Και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει και πάλι ποια μπορεί να είναι η αντίδρασή του σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Η συζήτηση που έχει ήδη ανοίξει τώρα είναι τι θα γίνει την επόμενη μέρα του Τραμπ. Στο στρατόπεδο των Ρεπουμπλικανών, Βανς και Ρούμπιο είναι οι επικρατέστεροι να βγουν μπροστά προς διεκδίκηση του χρίσματος και της εύνοιας του MAGA, έχοντας όμως να διαχειριστούν και μέρος της φθοράς της ήττας.

Καθόλου εύκολα δεν είναι τα πράγματα, όμως, ούτε και στο στρατόπεδο των Δημοκρατικών, όπου μπορεί να έχουν τη δυναμική του νικητή, έχουν όμως και πολλές διαφορές να λύσουν. Τα πρόσωπα που αναδείχθηκαν είναι νέα, φρέσκα αλλά πολύ ετερογενή σε ένα κόμμα που παλεύει να βρει πρόσωπο αλλά και θελκτικό αφήγημα απέναντι στην κουλτούρα και το πολιτισμικό πλαίσιο που επέβαλε ο Τραμπ και που είναι ακίνητο εδώ. Η πτέρυγα των λεγόμενων Προοδευτικών υπό τον Μπέρνι Σάντερς πιέζει για να κάνει το κόμμα στροφή στα αριστερά και να ρίξει στη μάχη την Κορτέζ, με τους πιο μετριοπαθείς του κόμματος να επιδιώκουν μία πιο κεντρώα πρόταση που για αυτούς θα είχε απήχηση σε ευρύτερα ακροατήρια.

Το σίγουρο είναι ότι πλέον όλοι συζητούν για την επόμενη μέρα και το τέλος του Τραμπ. Δύο χρόνια απομένουν για να δούμε εάν αυτά τα σενάρια επιβεβαιωθούν και εάν, όπως υπόσχεται, ο Τραμπ είναι πολύ «σκληρός για να πεθάνει». Πάντως, το δίδαγμα αυτών των εκλογών είναι ότι η λαϊκή δυσαρέσκεια, όταν βρίσκει πολιτική έκφραση, γίνεται κύμα που σαρώνει όχι μόνο ως τιμωρία αλλά κυρίως ως αλλαγή.

ΑμερικήΡεπουμπλικάνοιΔημοκρατικοίενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑΝτόναλντ Τραμπεκλογές ΗΠΑειδήσεις τώραΗΠΑ