Κόσμος|18.11.2026 11:30

Politico: Αποφάσεις για την Ευρώπη, χωρίς την Ευρώπη - Ο μεγάλος φόβος για πιθανή συμφωνία Πούτιν - Τραμπ

Newsroom

Φόβοι ότι οι διαπραγματεύσεις για τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία ενδεχομένως να μην οδηγήσουν καταλήξουν πουθενά με ένα νέο ναύαγιο να οδηγεί τον Ντόναλντ Τραμπ ακόμα πιο κοντά στον Βλαντίμιρ Πούτιν, εκφράζουν Ευρωπαίοι διπλωμάτες και αξιωματούχοι, σε ένα νέο επεισόδιο στο παρασκήνιο των ειρηνευτικών συνομιλιών.

Σύμφωνα με εκτενές δημοσίευμα του Politico, ο ίδιος ο Πούτιν δεν είναι έτοιμος να διαπραγματευτεί τον τερματισμό του πολέμου, παρά τις προσπάθειες του Ντόναλντ Τραμπ να επιτύχει μια συμφωνία.

Αυτή φέρεται να είναι η εκτίμηση που διατυπώνουν δημόσια αλλά και σε ιδιωτικές συνομιλίες οι σύμμαχοι της Ουκρανίας, μετά την επανέναρξη των ειρηνευτικών συνομιλιών υπό την αμερικανική διαμεσολάβηση. Την ίδια άποψη συμμερίζονται ακόμη και ορισμένοι από τους εκπροσώπους που έχουν επιλεγεί για να εκπροσωπήσουν την Ευρώπη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι που βρέθηκαν στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στο περιθώριο της τριμερούς συνάντησης ΗΠΑ, Ουκρανίας και Ρωσίας στο Άμπου Ντάμπι την περασμένη εβδομάδα, εκτιμούν ότι η όλη διαδικασία ενδέχεται να μην έχει αίσιο τέλος. Μέχρι στιγμής, δεν έχει οριστεί νέα ημερομηνία για τον επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων με φυσική παρουσία.

Ορισμένοι Ευρωπαίοι φοβούνται ότι, σε περίπτωση που οι συνομιλίες αποτύχουν, ο Τραμπ μπορεί να επιδιώξει μια απευθείας συμφωνία με τον Πούτιν, εγκαταλείποντας ουσιαστικά την Ευρώπη και την Ουκρανία. Αυτός είναι ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους οι Ευρωπαίοι επιμένουν να συμμετέχουν στη διαδικασία.

«Ο Πούτιν πιστεύει ότι έχει περισσότερα να κερδίσει συνεχίζοντας τον πόλεμο»

«Ο Πούτιν δεν ενδιαφέρεται αυτή τη στιγμή ούτε για εκεχειρία ούτε για ειρήνη. Πιστεύει ότι έχει περισσότερα να κερδίσει συνεχίζοντας τον πόλεμο παρά συμφωνώντας σε μια κατάπαυση του πυρός. Αυτό είναι το θεμελιώδες πρόβλημα», δήλωσε ο Φρέντρικ Βέσλαου, ανώτερος αναλυτής πολιτικής στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων (ECFR).

Οι αμφιβολίες των Ευρωπαίων αξιωματούχων δείχνουν ότι, παρά τις εντατικές προσπάθειες για την αναβίωση της ειρηνευτικής διαδικασίας και τις χρονοβόρες εσωτερικές διαβουλεύσεις για το ποιοι θα εκπροσωπήσουν την Ευρώπη, η έκβαση των συνομιλιών εξακολουθεί να βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό έξω από τον δικό τους έλεγχο.

Η σκληρή στάση της Μόσχας

Η Ρωσία έχει εντείνει τις επιθέσεις της εναντίον πολιτικών υποδομών της Ουκρανίας τις τελευταίες εβδομάδες. Έχει βομβαρδίσει δύο μεγάλες γέφυρες στο Κίεβο, ενώ συνεχίζει να πλήττει δίκτυα ηλεκτροδότησης και ύδρευσης. Από την πλευρά της, η Ουκρανία απαντά με επιθέσεις βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια, προκαλώντας ζημιές σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, γεγονός που έχει προκαλέσει έντονη δυσαρέσκεια στην Ουάσιγκτον.

Αντιπροσωπείες της Ουκρανίας και της Ρωσίας συναντήθηκαν την περασμένη εβδομάδα στο Άμπου Ντάμπι με τους δύο βασικούς απεσταλμένους του Τραμπ για τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις, τον γαμπρό του, Τζάρεντ Κούσνερ και τον επιχειρηματία του κλάδου των ακινήτων, Στιβ Γουίτκοφ. Οι συνομιλίες διήρκεσαν δύο ημέρες και ήταν οι πρώτες από τον Φεβρουάριο.

Το βασικό αποτέλεσμα ήταν η δέσμευση για ανταλλαγή αιχμαλώτων μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας, αν και οι λεπτομέρειες της συμφωνίας δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί. Πέρα από αυτό, δεν υπήρξε κάποια σημαντική πρόοδος.

Απρόθυμοι για υποχωρήσεις 

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι που παρακολούθησαν τις εξελίξεις στο Άμπου Ντάμπι ανέφεραν ότι η ρωσική πλευρά εμφανίστηκε απρόθυμη να κάνει ουσιαστικές υποχωρήσεις.

«Οι τελευταίες συζητήσεις με τους Αμερικανούς απεσταλμένους κατέστησαν σαφές ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν δεν θέλει να διαπραγματευτεί», έγραψε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, στις 14 Νοεμβρίου.

«Είναι σαφές ότι ποντάρει στο να γονατίσει την Ουκρανία, εντείνοντας τις επιθέσεις εναντίον αμάχων και προσπαθώντας να βυθίσει τη χώρα στο σκοτάδι αυτόν τον χειμώνα», πρόσθεσε.

Αξιωματούχοι από τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Βρετανία και την Ιταλία, καθώς και εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ταξίδεψαν την περασμένη εβδομάδα στον Περσικό Κόλπο, προκειμένου να συντονιστούν με τους Γουίτκοφ, Κούσνερ και την ουκρανική αντιπροσωπεία. Ωστόσο, δεν συμμετείχαν στην αίθουσα όπου πραγματοποιήθηκαν οι συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και ΗΠΑ.

Εκτός τραπεζιού

Στη συνέχεια, οι Κούσνερ και Γουίτκοφ ταξίδεψαν στη Μόσχα, προκειμένου να εξασφαλίσουν τη συγκατάθεση του Πούτιν για τη συμμετοχή των Ευρωπαίων στον επόμενο γύρο διαπραγματεύσεων.

Η Ρωσία επιθυμεί να συζητηθεί στο πλαίσιο οποιασδήποτε ειρηνευτικής συμφωνίας και η συνολική αναθεώρηση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο σημαντική για τη Μόσχα την παρουσία των Ευρωπαίων στο τραπέζι.

Οι Αμερικανοί θεώρησαν ότι ο Ρώσος πρόεδρος είχε αποδεχθεί το αίτημά τους. Ωστόσο, το Κρεμλίνο αμφισβήτησε στη συνέχεια αυτή την εκτίμηση. Από την πλευρά τους, Ρώσοι αξιωματούχοι κατηγορούν την Ευρώπη ότι υπονομεύει τις προσπάθειες για ειρήνη, συνεχίζοντας να υποστηρίζει την Ουκρανία.

Στο μεταξύ, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν ότι πέντε ευρωπαϊκές χώρες, μαζί με μια ομάδα εκπροσώπων από την έδρα της ΕΕ στις Βρυξέλλες, θα αναλάβουν την εκπροσώπηση της ηπείρου, εφόσον και όταν προσκληθούν να συμμετάσχουν στις διαπραγματεύσεις.

Αξιωματούχοι από ορισμένες από αυτές τις πλευρές, συγκεκριμένα από τη Βρετανία, τη Γερμανία και την Ιταλία, καθώς και εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχουν εκφράσει έντονο σκεπτικισμό για τις πραγματικές προθέσεις της Μόσχας. Γερμανοί και Βρετανοί αξιωματούχοι έχουν ήδη εκφράσει τις αμφιβολίες τους.

«Η Ουκρανία έχει αποδείξει επανειλημμένα ότι επιθυμεί σοβαρά την ειρήνη. Αντίθετα, η Ρωσία έχει απορρίψει επανειλημμένα τόσο τις πλήρεις όσο και τις μερικές εκεχειρίες, συνεχίζοντας παράλληλα τις επιθέσεις εναντίον Ουκρανών αμάχων και ενεργειακών υποδομών», δήλωσε την Τρίτη εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης.

«Η Ρωσία θα μπορούσε να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο σήμερα», πρόσθεσε.

«Αν η Ρωσία σταματήσει να πολεμά, ο πόλεμος τελειώνει αύριο»

Γερμανός διπλωμάτης, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας, εκτίμησε ότι ο Πούτιν συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις επειδή χρειάζεται μια συμφωνία με τον Τραμπ.

«Οι Ρώσοι δεν θέλουν πραγματικά διαπραγματεύσεις. Θέλουν να κερδίσουν τον πόλεμο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστήριξε ότι ο Πούτιν μπορεί να αποδείξει πως εννοεί πραγματικά όσα λέει για την ειρήνη, σταματώντας τις επιθέσεις εναντίον της Ουκρανίας.

«Ο πρόεδρος Πούτιν έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι είναι έτοιμος να διαπραγματευτεί την ειρήνη. Αυτή είναι η στιγμή να το αποδείξει. Γιατί, εάν η Ρωσία σταματήσει να πολεμά, ο πόλεμος τελειώνει αύριο», δήλωσε η εκπρόσωπος της Επιτροπής, Πάουλα Πίνιο.

Παρά τις επιφυλάξεις τους, η Βρετανία, η Γερμανία και η Γαλλία, μαζί με τους εκπροσώπους των υπόλοιπων ευρωπαϊκών πλευρών και το ΝΑΤΟ, θα εργαστούν για την προετοιμασία των πρώτων επίσημων δια ζώσης συνομιλιών της Ευρώπης με τη Ρωσία.

Ένας από τους λόγους για τους οποίους οι Ευρωπαίοι συνεχίζουν να συμμετέχουν στη διαδικασία είναι ο φόβος που προκαλεί η, όπως τη χαρακτηρίζουν, «παράλογη» απαίτηση της Ρωσίας να ανατραπεί η διεύρυνση του ΝΑΤΟ και να αναδιαμορφωθεί η αρχιτεκτονική ασφαλείας της ευρωπαϊκής ηπείρου σύμφωνα με τις επιθυμίες της Μόσχας.

Ο φόβος για μια συμφωνία Τραμπ – Πούτιν

Ο Ντόναλντ Τραμπ πρόκειται να συναντηθεί προσωπικά με τον Βλαντίμιρ Πούτιν και τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ μέσα στην εβδομάδα. Η προοπτική αυτή έχει εντείνει την ανησυχία Ευρωπαίων αξιωματούχων ότι οι τρεις ηγέτες ενδέχεται να συζητήσουν ή ακόμη και να αποφασίσουν για το μελλοντικό σύστημα ασφαλείας της Ευρώπης χωρίς τη συμμετοχή των ίδιων των Ευρωπαίων.

«Υπάρχει επίσης ανησυχία για το τι πραγματικά επιδιώκει η αμερικανική πλευρά», δήλωσε ένας από τους Ευρωπαίους αξιωματούχους.

«Χρειαζόμαστε φυσικά την ενεργή συμμετοχή των Αμερικανών, διαφορετικά δεν θα μπορέσουμε να τερματίσουμε τον πόλεμο. Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να είμαστε βέβαιοι ότι η αμερικανική εμπλοκή θα ασκήσει πίεση στη Ρωσία και όχι στην Ουκρανία», πρόσθεσε.

Οι απεσταλμένοι του Αμερικανού προέδρου υποστηρίζουν ότι οι ανησυχίες της Ρωσίας σχετικά με το μέλλον της ευρωπαϊκής ασφάλειας αποτελούν ένα θεμιτό θέμα προς συζήτηση στο πλαίσιο της ειρηνευτικής διαδικασίας για την Ουκρανία.

Μέχρι στιγμής, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν συμφωνήσει να συμμετάσχουν σε αυτή τη συζήτηση, επιμένοντας ωστόσο ότι προτεραιότητα πρέπει να είναι ο τερματισμός του πολέμου.

Ο κίνδυνος είναι ότι το συγκεκριμένο ζήτημα μπορεί να προκαλέσει ρήγμα μεταξύ των Ευρωπαίων συμμάχων της Ουκρανίας και να οδηγήσει σε μια δημόσια διαφωνία με πιθανές σοβαρές συνέπειες για την κοινή διαπραγματευτική στρατηγική.

«Πιστεύω ότι υπάρχουν αρκετά ζητήματα για τα οποία η Ευρώπη πρέπει να ξεκαθαρίσει ότι δεν είναι διατεθειμένη να συζητήσει», δήλωσε στο POLITICO ο υπουργός Εξωτερικών της Νορβηγίας, Έσπεν Μπαρθ Άιντε.

«Η ανάπτυξη δυνάμεων του ΝΑΤΟ σε χώρες-μέλη της Συμμαχίας, για παράδειγμα, δεν είναι θέμα που πρέπει να συζητηθεί με τη Ρωσία», πρόσθεσε.

«Όταν οι συνομιλίες καταρρεύσουν...»

Οι πολιτικοί ηγέτες των σκανδιναβικών και βαλτικών χωρών εμφανίζονται εξίσου αποφασισμένοι να μην αφήσουν το μέλλον του ΝΑΤΟ, το οποίο εγγυάται την ευρωπαϊκή ασφάλεια από την ίδρυσή του το 1949, στα χέρια του Πούτιν.

Αυτό περιορίζει σημαντικά τα περιθώρια συμφωνίας μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας, με αποτέλεσμα ορισμένοι Ευρωπαίοι να αντιμετωπίζουν πλέον τις διαπραγματεύσεις περισσότερο ως μια προσπάθεια περιορισμού των ζημιών παρά ως μια πραγματική ευκαιρία επίτευξης ειρήνης, σύμφωνα με τον Φρέντρικ Βέσλαου του ECFR.

«Οι Ευρωπαίοι και οι Ουκρανοί συμμετέχουν σε αυτό το θέατρο διαπραγματεύσεων, όπου πρέπει να εμφανίζονται εποικοδομητικοί απέναντι στους Αμερικανούς, ώστε να μην αποξενώσουν ή εξοργίσουν τον Τραμπ», δήλωσε.

«Ο στόχος είναι, εάν και όταν οι συνομιλίες καταρρεύσουν, οι Αμερικανοί να αποδώσουν την ευθύνη στους Ρώσους και όχι στην Ευρώπη ή την Ουκρανία», κατέληξε.

διαπραγματεύσειςΝτόναλντ ΤραμππόλεμοςΟυκρανίαΡωσίαειδήσεις τώραΕιρήνηΒολοντιμίρ ΖελένσκιΕυρώπηΒλαντίμιρ Πούτιν