«Καμπανάκι» από ΕΛΣΤΑΤ: Ένας στους δύο Έλληνες υπέρβαρος ή παχύσαρκος

Ιδιαίτερα αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία της φετινής έκθεσης της ΕΛΣΤΑΤ για την κατάσταση της υγείας των πολιτών άνω των 16 ετών, η οποία δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.

Ένα κεντρικό συμπέρασμα που προκύπτει από την έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ, είναι η άμεση συσχέτιση της γήρανσης του πληθυσμού με την αύξηση των ιατρικών αναγκών.

Ειδικότερα, περισσότερες από μία στις τέσσερις γυναίκες (26,5%) και ένας στους πέντε άνδρες (21,4%) δηλώνουν ότι ταλαιπωρούνται από τουλάχιστον ένα χρόνιο νόσημα ή πάθηση. Πρόκειται για καταστάσεις που έχουν διάρκεια άνω του εξαμήνου, ανεξάρτητα από το αν ακολουθείται φαρμακευτική αγωγή. Παράλληλα,το 21,5% (14,5% και 7%) των ερωτηθέντων αξιολογεί το επίπεδο της υγείας του από μέτριο έως πολύ κακό.

Οι επιπτώσεις στην καθημερινότητα

Περίπου το 20% των πολιτών αναγκάζεται να περιορίσει τις συνήθεις δραστηριότητές του για διάστημα τουλάχιστον έξι μηνών λόγω προβλημάτων υγείας. Σχεδόν οι μισοί από αυτούς αντιμετωπίζουν σοβαρότατους περιορισμούς, είτε λόγω εκ γενετής παθήσεων είτε εξαιτίας τραυματισμών από ατυχήματα.

Το εύρημα αυτό κρίνεται ανησυχητικό, καθώς υποδηλώνει ότι ένας στους δέκα πολίτες ενδέχεται να βιώνει κοινωνικό αποκλεισμό εξαιτίας της κατάστασης της υγείας του. Πολλοί από αυτούς τους περιορισμούς θα μπορούσαν να είχαν περιοριστεί εάν οι υποδομές των πόλεων, οι συγκοινωνίες και οι χώροι εργασίας ήταν πιο προσβάσιμοι. Είναι χαρακτηριστικό πως η κίνηση στα πεζοδρόμια της Αθήνας αποτελεί πρόκληση ακόμη και για άτομα χωρίς προβλήματα κινητικότητας.

Εμπόδια στην πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας

Το 21,5% του πληθυσμού που χρειάστηκε ιατρική συνδρομή δεν κατάφερε να τη λάβει τουλάχιστον μία φορά. Αν και το ποσοστό αυτό εμφανίζει κάμψη σε σχέση με το 24,3% του 2024, παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Η πλειονότητα όσων στερήθηκαν ιατρικές υπηρεσίες (70,9%) απέδωσε το γεγονός σε οικονομικές δυσκολίες, ενώ το 15,9% ανέφερε ως κύριο κώλυμα τις μεγάλες λίστες αναμονής.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ανεκπλήρωτες ανάγκες υγείας είναι διπλάσιες στα οικονομικά ασθενέστερα στρώματα. Ακόμη χειρότερη είναι η εικόνα στη στοματική υγεία, όπου το 30,5% δεν έλαβε την απαραίτητη οδοντιατρική φροντίδα, με το 71,7% να επικαλείται το κόστος ως το βασικό εμπόδιο.

Δείκτες βάρους και παχυσαρκία

Πάνω από τον μισό πληθυσμό (55%) ηλικίας 16 ετών και άνω κατατάσσεται στις κατηγορίες των υπέρβαρων ή παχύσαρκων ατόμων. Με βάση τον Δείκτη Μάζας Σώματος, τα στοιχεία δείχνουν τα εξής: 1,9% είναι ελλιποβαρείς, 43,1% έχουν φυσιολογικό βάρος, 42,1% θεωρούνται υπέρβαροι και 12,9% παχύσαρκοι. Στους άνδρες, το ποσοστό των υπέρβαρων αγγίζει το 48,5%, ενώ στις γυναίκες ανέρχεται στο 36%.

Αισθητηριακές και κινητικές δυσκολίες

Η έρευνα κατέγραψε επίσης τις δυσκολίες στις βασικές λειτουργίες. Το 17,3% των πολιτών αντιμετωπίζει προβλήματα όρασης και το 9,9% δυσκολίες στην ακοή, με την πλειονότητα αυτών των ατόμων να είναι άνω των 65 ετών. Επιπλέον, το 15,1% παρουσιάζει δυσκολία στην κίνηση, ενώ το 9,9% αναφέρει προβλήματα μνήμης ή συγκέντρωσης. Τέλος, το 8% δυσκολεύεται στην αυτοφροντίδα και το 5,2% στην επικοινωνία με τους γύρω του.

Εργασία και φυσική δραστηριότητα

Παρά τη διαδεδομένη αντίληψη για την κυριαρχία της καθιστικής εργασίας, οι υπάλληλοι γραφείου αποτελούν το 31,8% των εργαζομένων. Η πλειονότητα (34,5%) απασχολείται σε εργασίες που απαιτούν περπάτημα, το 18,3% σε ορθοστασία και το 15,3% σε βαριά σωματική καταπόνηση.

Όσον αφορά την άσκηση, λιγότεροι από τους μισούς Έλληνες δραστηριοποιούνται σωματικά σε καθημερινή βάση. Το 29,1% συμπληρώνει μόλις δέκα λεπτά βάδισης την ημέρα, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό (11,8%) δεν αθλείται ποτέ.

Διατροφικές συνήθειες και οικονομική επιβάρυνση

Οι Έλληνες φαίνεται να απομακρύνονται από το πρότυπο της μεσογειακής διατροφής, καθώς μόλις το 12% καταναλώνει λαχανικά και το 13,5% φρούτα δύο φορές την ημέρα.

Στο οικονομικό σκέλος, οι δαπάνες για φάρμακα και βιταμίνες αποτελούν το μεγαλύτερο βάρος. Το 10,5% των πολιτών δηλώνει πως επιβαρύνθηκε υπερβολικά οικονομικά, ενώ το 38,5% μέτρια. Παράλληλα, το γεγονός ότι πάνω από τους μισούς ερωτηθέντες αναφέρουν ότι κανένα μέλος του νοικοκυριού τους δεν χρειάστηκε γιατρό ή οδοντίατρο τον τελευταίο χρόνο, ενδέχεται να υποκρύπτει μια τάση αναβολής των αναγκαίων εξετάσεων. Η πρόσβαση σε δωρεάν περίθαλψη παραμένει περιορισμένη, αφού μόλις το 20% των πολιτών δεν χρειάστηκε να πληρώσει για ιατρικές ή οδοντιατρικές υπηρεσίες.