Επαναστατικό ιατρικό επίτευγμα: Νεφρός χοίρου λειτούργησε για 271 ημέρες σε άνθρωπο!

Ένας νεφρός που μεταμοσχεύθηκε από χοίρο σε ασθενή λειτούργησε για 271 ημέρες -το μεγαλύτερο διάστημα που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα, σύμφωνα με Αμερικανούς γιατρούς.

Ο Τιμ Άντριους δήλωσε ότι η μεταμόσχευση του έδωσε «ελπίδα» και τον γλίτωσε από μήνες κατά τους οποίους θα έπρεπε να πηγαίνει στο νοσοκομείο για να φιλτράρεται το αίμα του μέσω μηχανήματος αιμοκάθαρσης.

Η ομάδα του νοσοκομείου Mass General Brigham αναφέρει ότι η εργασία της δείχνει πως όργανα χοίρων μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως μια «γέφυρα» έως ότου καταστεί διαθέσιμο ένα ανθρώπινο μόσχευμα. Ωστόσο, σύμφωνα με το BBC, το όργανο του χοίρου τελικά σταμάτησε να λειτουργεί και αφαιρέθηκε, με αποτέλεσμα ο Άντριους να χρειαστεί να υποβληθεί για μικρό χρονικό διάστημα σε αιμοκάθαρση, έως ότου βρεθεί συμβατό μόσχευμα από δότη.

Οι γιατροί και οι επιστήμονες εξερευνούν την ξενομεταμόσχευση - τη χρήση οργάνων από άλλα είδη - λόγω της έλλειψης διαθέσιμων οργάνων για μεταμοσχεύσεις. Στις ΗΠΑ, περίπου 100.000 άνθρωποι περιμένουν για μεταμόσχευση νεφρού, ενώ πραγματοποιούνται μόλις 25.000 μεταμοσχεύσεις τον χρόνο. Περισσότεροι από 7.000 άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκονται στη λίστα αναμονής για μεταμόσχευση νεφρού.

Στον Άντριους είχαν πει ότι θα μπορούσαν να χρειαστούν επτά χρόνια μέχρι να φτάσει στην κορυφή της λίστας, ενώ, κατά μέσο όρο, οι άνθρωποι ζουν μόλις πέντε χρόνια υπό αιμοκάθαρση. «Είχα λίγο περιορισμένο χρόνο… και αυτό γίνεται πολύ καταθλιπτικό», δήλωσε. Ωστόσο, περιέγραψε την ιδέα μιας μεταμόσχευσης νεφρού από χοίρο ως «ελπίδα» και ως το «φως στην άκρη του τούνελ». «Η ελπίδα είναι το σημαντικότερο πράγμα, η ευκαιρία να απαλλαγώ από το μηχάνημα (της αιμοκάθαρσης) και να ζήσω τη ζωή μου».

Γιατί χρησιμοποιούνται χοίροι

Οι χοίροι θεωρούνται το ιδανικό ζώο για την ξενομεταμόσχευση. Τα όργανά τους έχουν περίπου το σωστό μέγεθος και υπάρχει πολυετής εμπειρία στην εκτροφή τους.

Ωστόσο, δεν μπορεί κάποιος απλώς να... πάει να πάρει έναν νεφρό από έναν χοίρο και να τον μεταμοσχεύσει σε έναν άνθρωπο. Ο ανθρώπινος οργανισμός θα αναγνώριζε αμέσως το όργανο ως ξένο και θα εξαπέλυε μια καταστροφική ανοσολογική επίθεση, η οποία θα κατέστρεφε τον νεφρό. Το όργανο θα μαύριζε μέσα σε λίγα λεπτά, καθώς θα δημιουργούνταν ρήγματα σε κάθε κύτταρό του και θα σχηματίζονταν θρόμβοι στο εσωτερικό του.

Έτσι, οι ερευνητές ανέπτυξαν μικροσκοπικούς χοίρους της φυλής Γιουκατάν, στα όργανα των οποίων έχουν πραγματοποιηθεί 69 γονιδιωματικές τροποποιήσεις, προκειμένου να «ανθρωποποιηθούν». Οι τροποποιήσεις αυτές αφαιρούν ορισμένα χαρακτηριστικά των κυττάρων του χοίρου που εντοπίζει και επιτίθεται το ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα.

Παράλληλα, προσθέτουν ανθρώπινο DNA που λειτουργεί σαν ένα είδος «καμουφλάζ», βοηθώντας στην απόκρυψη των ιστών του χοίρου από το ανοσοποιητικό σύστημα, ενώ επιπλέον τροποποιήσεις απενεργοποιούν ιούς που βρίσκονται κρυμμένοι στο DNA των χοίρων, ώστε να αποτραπεί η μόλυνση.

Η περίπτωση του Άντριους

Ο Άντριους έπασχε από νεφρική νόσο τελικού σταδίου, ως αποτέλεσμα διαβήτη τύπου 2, και οι νεφροί του είχαν αρχίσει να είναι ανεπαρκείς. Ήταν 66 ετών όταν υποβλήθηκε στην ξενομεταμόσχευση, στις 25 Ιανουαρίου 2025.

Ο μεταμοσχευμένος νεφρός άρχισε να λειτουργεί αμέσως, σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν μόλις τώρα στο ιατρικό περιοδικό The Lancet. Ο νεφρός συνέχισε να λειτουργεί για 271 ημέρες, μέχρι που αφαιρέθηκε τον Οκτώβριο του ίδιου έτους. Στη συνέχεια, ο Τιμ χρειάστηκε αιμοκάθαρση για 82 ημέρες, έως ότου λάβει μόσχευμα από ανθρώπινο δότη τον Ιανουάριο του τρέχοντος έτους. Το νέο όργανο λειτουργεί μέχρι σήμερα καλά.

Ο δρ Λεονάρντο Ριέλα, από το Κέντρο Επιστημών Μεταμοσχεύσεων του Mass General Brigham, δήλωσε ότι η έλλειψη διαθέσιμων οργάνων για μεταμόσχευση σημαίνει πως «βρισκόμαστε σε κρίση». «Εργαζόμαστε πολύ σκληρά για να δώσουμε ελπίδα και πραγματικά πιστεύουμε ότι η ξενομεταμόσχευση μπορεί να αποτελέσει μια εναλλακτική λύση για ασθενείς που δεν έχουν ζώντα δότη, ώστε δυνητικά να παρακάμπτεται η αιμοκάθαρση και να οδηγούνται απευθείας σε μεταμόσχευση», δήλωσε.

Υπήρχαν πρώιμες ενδείξεις ότι το ανοσοποιητικό σύστημα του Άντριους απέρριπτε το μόσχευμα, όμως το πρόβλημα αντιμετωπίστηκε επιτυχώς με την προσαρμογή της φαρμακευτικής αγωγής του. Ωστόσο, περίπου έξι μήνες αργότερα, τα αιμοφόρα αγγεία στον νεφρό άρχισαν να καταστρέφονται και το όργανο παρουσίασε φλεγμονή, προτού τελικά αρχίσει να παρουσιάζει ανεπάρκεια.

Δεν είναι σαφές τι ακριβώς προκάλεσε την επιδείνωση, καθώς δεν υπήρχαν ενδείξεις ότι αντισώματα επιτίθεντο στον νεφρό του χοίρου. Στη δημοσίευσή τους στο The Lancet, οι γιατροί αναφέρουν: «Η συγκεκριμένη περίπτωση καταδεικνύει τόσο τις προοπτικές όσο και τις προκλήσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν στην κλινική ξενομεταμόσχευση νεφρού».