Ας τα πάρουμε από την αρχή, γιατί η υπόθεση έχει φουσκώσει. Στο πόθεν έσχες του Νίκου Τσάφου, υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, βρέθηκαν ομόλογα της ExxonMobil. Η ExxonMobil, να θυμίσω, συμμετέχει στις έρευνες υδρογονανθράκων στη χώρα μας, εκεί όπου το υπουργείο του έχει τον πρώτο λόγο. Από εκεί ξεκινά η κουβέντα για σύγκρουση συμφερόντων. Ο Τσάφος απαντά ότι τα αγόρασε το 2017 και τα πούλησε λίγες μέρες αφότου ανέλαβε υφυπουργός, τον Μάρτιο του 2025. Μόνο που από το 2022, με ένα μικρό διάλειμμα, ήταν ειδικός σύμβουλος του πρωθυπουργού για την ενέργεια. Ήξεραν οι υπηρεσίες για τα ομόλογα εκείνα τα χρόνια; Ελέγχθηκε κάτι; Κρατούσε αποστάσεις από ό,τι αφορούσε στην εταιρεία; Η πώληση έκλεισε την πόρτα του υπουργείου. Το παράθυρο του Μαξίμου όμως έμεινε ανοιχτό σχεδόν τρία χρόνια.
Παρασκευή 28 Φεβρουαρίου 2025. Αυτή την ημερομηνία γράφει το «πόθεν έσχες» του Νίκου Τσάφου δίπλα σε αρκετές επενδύσεις του, ως ημέρα αποτίμησης. Ποια ήταν τότε η ιδιότητά του; Ειδικός σύμβουλος του πρωθυπουργού για την ενέργεια. Δύο εβδομάδες αργότερα ανακοινώθηκε η υπουργοποίησή του. Από εκεί προέκυψε το ερώτημα αν γνώριζε νωρίτερα για την προαγωγή του. Προσέξτε όμως: η αποτίμηση δεν είναι αγοραπωλησία. Το χαρτοφυλάκιο του ζεύγους φτάνει περίπου τα 900.000 δολάρια. Είναι πολλά τα λεφτά. Πάρα πολλά. Θα ζητούσα λοιπόν το αναλυτικό χρονολόγιο. Ποιες συναλλαγές έγιναν και πότε; Πότε γνωστοποιήθηκαν οι επενδυτικές τοποθετήσεις στις αρμόδιες υπηρεσίες; Και τι θα δείξει η δήλωση για τη χρήση του 2025; Οι ημερομηνίες προκαλούν ερωτήματα. Τα παραστατικά δίνουν απαντήσεις. Υπάρχουν;
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης ρωτήθηκε για τον Τσάφο στην ενημέρωση και απάντησε κατηγορηματικά ότι δεν υπάρχει θέμα. Η ερώτηση όμως ήταν πολύ συγκεκριμένη. Πώς διασφαλίστηκε ότι δεν υπήρχε σύγκρουση συμφερόντων τα χρόνια που ο σημερινός υφυπουργός συμβούλευε τον πρωθυπουργό για την ενέργεια, έχοντας στο χαρτοφυλάκιο ομόλογα της ExxonMobil; Ο Μαρινάκης παρέπεμψε στις εξηγήσεις του ίδιου του Τσάφου για το πότε αγόρασε και πότε πούλησε. Να θυμίσω ότι ο γραμματέας της ΝΔ Κωνσταντίνος Κυρανάκης είπε ότι πρέπει να εξεταστούν όλα, ενώ ο Ανδρέας Λοβέρδος ζήτησε εξηγήσεις. Από τη μία, φωνές που ζητούν έλεγχο της υπόθεσης. Από την άλλη, το Μαξίμου, που έχει ήδη στείλει τον φάκελο στο αρχείο.
Ο Σπανάκης έφυγε από το Εσωτερικών και πιάνει γραφείο στο υπουργείο του Θεοδωρικάκου. Όποιος το είδε σαν απλή αλλαγή θέσης, έχασε το ψιλό γράμμα. Ο Τσαβδαρίδης, που καθόταν εκεί πριν, δεν είχε δικό του τομέα να διαχειρίζεται. Ο Σπανάκης παίρνει κάτι βαρύ, την εποπτεία της αγοράς, που τα παλιά χρόνια είχε ολόκληρο υπουργείο για πάρτη της. Θυμάστε το υπουργείο Εμπορίου; Με λίγα λόγια, ό,τι αφορά στις τιμές περνά πλέον από το δικό του τραπέζι. Ο Μητσοτάκης του έδωσε το τιμόνι του καροτσιού. Και τα καρότσια του σούπερ μάρκετ, ως γνωστόν, έχουν πάντα μια ρόδα που στραβώνει.
Μέχρι τώρα τα ράφια και τις τιμές τα είχε στην ευθύνη του ο ίδιος ο Θεοδωρικάκος. Ο Μητσοτάκης του τα πήρε χωρίς θόρυβο, σχεδόν στα κρυφά, και τα πέρασε στον Σπανάκη. Γιατί; Μου εξηγούν ότι οι χειραψίες με προμηθευτές και αλυσίδες, μαζί με τις κορώνες ότι το κράτος βάζει φρένο στις τιμές, είχαν καταντήσει ανέκδοτο. Έπρεπε λοιπόν να ανέβει άλλος στη σκηνή και να πει την ιστορία από την αρχή, με άλλη φωνή και φρέσκια υπόσχεση. Η απόδειξη στο ταμείο, πάντως, δεν φαίνεται να διάβασε το ΦΕΚ.
Οι μετρήσεις βγαίνουν η μία πίσω από την άλλη, όμως όσοι βλέπουν τα στοιχεία πριν από εμάς μου λένε να μην περιμένω εκπλήξεις. Από τη ΔΕΘ και μετά η εικόνα έχει παγώσει. Η ΝΔ παραμένει πρώτη, με τα ποσοστά της στην πρόθεση ψήφου να κινούνται περίπου μεταξύ 23% και 27% στις τελευταίες δημοσιευμένες μετρήσεις . Η ΕΛΑΣ κρατά τη δεύτερη θέση, αλλά είτε μένει στάσιμη, είτε τα ποσοστά της υποχωρούν. Το ΠΑΣΟΚ κάτι κέρδισε, και υπάρχουν δημοσκόποι και αναλυτές που υποστηρίζουν επίμονα ότι γύρω στις γιορτές θα έχουμε την ανατροπή στην υπόθεση της δεύτερης θέσης. Με τέτοια νούμερα η ΝΔ απέχει πολύ από το να κυβερνήσει μόνη, και ούτε κυβέρνηση μειοψηφίας στέκει στα χαρτιά. Γι' αυτό στα πολιτικά, δημοσιογραφικά και επιχειρηματικά γραφεία οι κουβέντες για συνεργασίες μετά την κάλπη έχουν φουντώσει. Οι εταιρείες δημοσκοπήσεων, πληροφορούμαι, δεν τολμούν ασφαλή πρόβλεψη, γιατί περιμένουν τον Αντώνη Σαμαρά. Ένα δικό του κόμμα θα αλλάξει τη διάταξη στη δεξιά πλευρά του χάρτη και ίσως δώσει στην κεντροαριστερά την ευκαιρία να μαζέψει τη διαφορά.
Ο Αντώνης Σαμαράς δεν βιάζεται καθόλου. Στο περιβάλλον του έχουν πειστεί ότι κάθε εβδομάδα αναμονής δουλεύει υπέρ του, και τα νούμερα, προς το παρόν, τους δίνουν δίκιο. Στο μεταξύ, ανοίγεις το κινητό και πέφτεις πάνω σε φωτογραφίες. Άνθρωποι από κάθε γωνιά της κοινωνίας ποζάρουν δίπλα στον πρώην πρωθυπουργό ή σε κάποιον από τους δικούς του. Όλα αυτά μυρίζουν ανακοίνωση, αν και ούτε ο ίδιος ούτε το στενό του επιτελείο έχουν πει μισή λέξη επίσημα. Μαθαίνω ότι το βάρος πέφτει τώρα στο πρόγραμμα των επόμενων ημερών. Ο Σαμαράς ετοιμάζεται για Στερεά Ελλάδα, Θεσσαλία και Θεσσαλονίκη, όπου αναμένεται να συναντηθεί με εκπροσώπους του αγροτικού κόσμου, σε περιοχές που έχουν πληγεί από το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και ετοιμάζονται για κινητοποιήσεις. Είναι η πρώτη του πραγματική δοκιμή.
Στο Μαξίμου, μου λένε, κυκλοφορεί μια εκτίμηση του Σταν Γκρίνμπεργκ, του Αμερικανού που συμβουλεύει τον πρωθυπουργό. Βλέπει τη ΝΔ γύρω στο 30% στην πρώτη κάλπη, με ταβάνι το 35%. Έκατσα κι έκανα τους λογαριασμούς. Με τον σημερινό νόμο, στο 30% το πρώτο κόμμα παίρνει 30 έδρες μπόνους και στο 35% παίρνει 40. Αν όσοι μείνουν εκτός Βουλής μαζέψουν 10%, η ΝΔ πιάνει περίπου 120 έδρες στο πρώτο σενάριο και 141 στο δεύτερο. Για να θυμηθούμε από πού ξεκινάμε, το 2023 είχε πάρει 40,56% και 158 έδρες. Ακόμη και το ευνοϊκό σενάριο, λοιπόν, σταματά δέκα σκαλοπάτια πριν από το 151.
Ο Αμερικανός σύμβουλος, απ' ό,τι μαθαίνω, έχει καταλήξει και σε δύο ακόμη εκτιμήσεις. Η πρώτη λέει ότι ο χειρισμός των ελληνοτουρκικών στην επικοινωνία μπορεί να δίνει πόντους στη ΝΔ. Η δεύτερη ευχαριστεί λιγότερο, αφού τη δύναμη του κόμματος τη ροκανίζουν τα σκάνδαλα, από τα Τέμπη ως τον ΟΠΕΚΕΠΕ, μαζί με τη γενική δυσπιστία προς τους θεσμούς. Τα focus groups πιάνουν διαθέσεις μικρών ομάδων και δεν είναι δημοσκόπηση. Η Marc, που είναι, δίνει τη ΝΔ στο 30,5% στην εκτίμηση, με εννέα κόμματα στη Βουλή και μόλις 36% θετικές γνώμες για την κυβέρνηση. Στο Μαξίμου θα ήθελαν να κρατήσουν μόνο την πρώτη εκτίμηση. Ο Γκρίνμπεργκ όμως τις έγραψε και τις δύο στην ίδια σελίδα.
Νόστιμον ήμαρ στη Χαριλάου Τρικούπη
Χθες το μεσημέρι ο Νίκος Ανδρουλάκης άνοιξε την πόρτα του γραφείου του για τη Νίνα Κασιμάτη. Η ανεξάρτητη βουλευτής Β' Πειραιά επιστρέφει επίσημα στο ΠΑΣΟΚ, και η Κοινοβουλευτική Ομάδα φτάνει πλέον τους 37. «Καλωσορίζω σήμερα στο ΠΑΣΟΚ τη βουλευτή Νίνα Κασιμάτη, που επανέρχεται στη Δημοκρατική Παράταξη για να δώσουμε μαζί τον αγώνα για την πολιτική αλλαγή», είπε ο πρόεδρος. Εκείνη του απάντησε ομηρικά: «Νόστιμον ήμαρ, Πρόεδρε». Ο Οδυσσέας, να θυμίσω, όταν γύρισε στην Ιθάκη χρειάστηκε τόξο για να ξαναπάρει το σπίτι του. Η Κασιμάτη το βρήκε με ανοιχτή πόρτα και 36 συγκατοίκους.
Στη Χαριλάου Τρικούπη την επιστροφή της Κασιμάτη τη διαβάζουν ως απόδειξη ότι η Δημοκρατική Παράταξη συσπειρώνεται. Και η ίδια τους έδωσε πάτημα: «ως ελληνικός λαός, είμαστε αντιμέτωποι με εθνικές και κοινωνικές προκλήσεις, που απαιτούν συσπείρωση στη Δημοκρατική Παράταξη». Στο επιτελείο του Ανδρουλάκη μιλούν για κόμμα με σχέδιο, με συνοχή και έτοιμο να κυβερνήσει. Ας κρατήσουμε όμως και τα μέτρα. Μία έδρα παραπάνω δεν ανατρέπει τους κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς. Δίνει όμως στον Ανδρουλάκη κάτι που ζηλεύει κάθε αρχηγός αυτή την εποχή, ένα πρόσωπο που μπαίνει από την πόρτα του κόμματος αντί να βγαίνει.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ανέβασε και τους τόνους απέναντι στην κυβέρνηση. Είπε ότι «η χώρα μας βιώνει μεγάλες ανισότητες» και ότι η ΝΔ αντιμετωπίζει το κράτος ως «λάφυρο». Τα πιο αιχμηρά του λόγια τα κράτησε για στελέχη της πλειοψηφίας που, μέσα στο τριήμερο του Πολυτεχνείου που κορυφώνεται σήμερα, επιχείρησαν, όπως είπε, να αμφισβητήσουν τους δημοκρατικούς αγώνες και τις θυσίες του λαού. Απέναντί τους έβαλε το ΠΑΣΟΚ ως εγγυητή της κοινωνικής δικαιοσύνης, της εθνικής αξιοπρέπειας, του σεβασμού στα ανθρώπινα δικαιώματα και της ποιοτικής δημοκρατίας. Φιλόδοξος κατάλογος για κόμμα των 37 εδρών. Ο Ανδρουλάκης, φαίνεται, ψάχνει ήδη μεγαλύτερο σπίτι και θα το φτιάξει, γιατί, όπως μαθαίνω, θα έχουμε κι άλλες προσχωρήσεις προσεχώς.
Ποιο στέλεχος της ΕΛΑΣ στη Θεσσαλονίκη έχει βαλθεί να βάζει τρικλοποδιές στους δικούς του συντρόφους; Θα σας βοηθήσω λίγο. Ήρθε από τα πράσινα λημέρια, και τον θυμόμαστε στο πάνελ όταν ο Τσίπρας παρουσίαζε την «Ιθάκη». Μου λένε ότι το πράγμα έχει παραγίνει. Ο ίδιος ίσως πιστεύει ότι έτσι χτίζει τη δική του θέση. Το κόμμα όμως πληρώνει μεγάλη ζημιά. Και το χειρότερο για εκείνον; Στο κόμμα τον έχουν πάρει πρέφα. Όποιος κατάλαβε, κατάλαβε. Οι υπόλοιποι ας ρωτήσουν όσους πήγαν στο Ολύμπιον εκείνη τη μέρα που ο Αλέξης είχε παρουσιάσει το βιβλίο του.
Ρίξτε μια ματιά στον χάρτη της ΕΛ.Α.Σ. και θα δείτε ότι τα περισσότερα παρατράγουδα ακούγονται από τη συμπρωτεύουσα. Οι τρικλοποδιές που σας έλεγα πιο πάνω δεν είναι το μόνο κρούσμα. Να θυμίσω ότι από τη Θεσσαλονίκη ήρθε και η πρώτη παραίτηση από το Εθνικό Συμβούλιο, με αιχμές για πρόσωπα σε θέσεις ευθύνης. Και όλα αυτά λίγες μέρες πριν από το Εθνικό Συμβούλιο του Σαββάτου 21 Νοεμβρίου, όπου η ηγεσία θέλει να βγάλει στη φόρα τα περισσότερα ψηφοδέλτια. Ο Τσίπρας ψάχνει υποψηφίους για τη Θεσσαλονίκη. Πριν τους βρει, καλό θα ήταν να βρει έναν πυροσβεστήρα για την φωτιά που έχει ανάψει και σιγοκαίει αργά κάτω από τους αισθητήρες της πυρασφάλειας.
Λίγες μέρες μετά το κύκλωμα της Θεσσαλονίκης με τους αχυράνθρωπους και τις εταιρείες-φαντάσματα, η ΑΑΔΕ ανοίγει τα χαρτιά της. Η προκήρυξη ζητά χώρο τουλάχιστον 460 τετραγωνικών για τη ΔΕΟΣ, τους γνωστούς «Ράμπο της εφορίας», με γιγαντοοθόνες, κονσόλες και πέντε ηχομονωμένους θαλάμους. Εκεί θα συναντιούνται τιμολόγια, στοιχεία τελωνείων, καύσιμα, αυτοκίνητα, ενοικιάσεις για λίγες μέρες και σκάφη. Την τεχνητή νοημοσύνη θα τη βάλουν να ψάχνει ποιος κρύβεται πίσω από ποιον, και οι έλεγχοι θα φαίνονται ζωντανά, ακόμη και από drones. Οι προδιαγραφές προβλέπουν 15 χρήστες για τα εργαλεία AI. Δεκαπέντε άνθρωποι, δηλαδή, θα μαθαίνουν πρώτοι τα μυστικά όλων μας.
Η εφορία μας ξέρει από παλιά να εντοπίζει τον μικρό που ξέχασε μια απόδειξη και να χάνει τον μεγάλο. Το νέο κέντρο υπόσχεται να σπάσει αυτή την... παθογένεια, ξετρυπώνοντας όσους κρύβονται πίσω από βιτρίνες. Υπάρχει όμως ένα αγκάθι. Οι ελεγκτές θα κρίνονται με δείκτες απόδοσης, και οι δείκτες γεμίζουν πιο γρήγορα με εύκολους στόχους. Κι ένα ερώτημα θα θέσω ακόμη. Ποιος θα επιβλέπει όσους βλέπουν τα πάντα; Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων και η Βουλή καλό θα ήταν να ζητήσουν απαντήσεις πριν πατηθεί ο διακόπτης. Γιατί αν το πρώτο drone που θα σηκωθεί βρει πάγκο με ντομάτες αντί για βυτιοφόρο με λαθραία, θα έχουμε ξοδέψει μια περιουσία για να μετράμε ντομάτες.
Κυκλώστε δύο ημερομηνίες στο ημερολόγιο. Τη Δευτέρα 23 Νοεμβρίου η Coca-Cola HBC κάνει πρεμιέρα με τη δευτερογενή εισαγωγή της μετοχής της στο χρηματιστήριο του Γιοχάνεσμπουργκ. Τέσσερις μέρες αργότερα, την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου, αναμένεται να ολοκληρώσει την εξαγορά της Coca-Cola Beverages Africa, εφόσον πληρωθούν οι όροι της συμφωνίας. Στο πλαίσιο της συναλλαγής προβλέπεται να εκδοθούν 21.027.676 νέες μετοχές . Αν το πρόγραμμα τηρηθεί κατά γράμμα, η παρουσία της στην αφρικανική ήπειρο φουσκώνει θεαματικά. Και το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας, αγαπητοί μου, θα έχει πια και θέση στο ταμπλό της.
Η Optima Bank και η CrediaBank ξαναβρέθηκαν στις οικονομικές σελίδες, και αυτή τη φορά ήρθαν με νούμερα. Μαζί έδωσαν περίπου 6,6 δισ. ευρώ νέα δάνεια στο εννεάμηνο. Κρατήστε όμως μια επιφύλαξη για το «μαζί». Οι δύο τράπεζες ούτε στον ίδιο όμιλο ανήκουν ούτε μαγειρεύουν με την ίδια συνταγή. Η καθεμιά έχει το δικό της μοντέλο και τις δικές της προτεραιότητες. Όταν λοιπόν ακούτε για «πέμπτο πόλο», σκεφτείτε ένα μέτωπο απέναντι στις μεγάλες συστημικές και όχι ένα ενιαίο σχήμα. Σε αυτό το πρωτάθλημα, πάντως, το σκορ το γράφουν ο πελάτης, οι όροι και το πόσα από τα δάνεια θα γυρίσουν πίσω χωρίς να κοκκινίσουν.
Από τα ταμεία των σούπερ μάρκετ πέρασαν 11,592 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο, με άνοδο 5,4%, σύμφωνα με τα στοιχεία της Circana. Η μονομαχία που με ενδιαφέρει όμως γίνεται στο ράφι. Τα επώνυμα ανέβασαν τις πωλήσεις τους σε αξία κατά 5,5% και η ιδιωτική ετικέτα κατά 4,7%, κρατώντας περίπου το 26% της πίτας. Όση κουβέντα κι αν γίνεται για τις τιμές και το σφίξιμο του ζωναριού, οι γνωστές φίρμες δεν κάνουν βήμα πίσω. Μια ένσταση μόνο. Τα ευρώ φουσκώνουν και από τις ετικέτες με τις τιμές, οπότε ο τζίρος δεν μας λέει πόσα κομμάτια μπήκαν στο καρότσι. Για να βγάλω νικητή στο ράφι, θέλω να δω και τα κιλά που κουβάλησαν οι πελάτες ως το αυτοκίνητο.