Καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου: Πότε αναμένονται εξελίξεις - Οι «κόκκινες γραμμές» της Αθήνας και η στάση της Άγκυρας

Πλησιάζει, όπως όλα δείχνουν, η ώρα για την επανεκκίνηση των ερευνών βυθού για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου, καθώς αναμένεται η έκδοση της σχετικής NAVTEX. Να σημειωθεί εδώ πως το γαλλικό πλοίο Abeille Marengo, που θα πραγματοποιήσει τις έρευνες, κατέπλευσε την Τρίτη στο Ηράκλειο Κρήτης. Ουσιαστικά αφού περάσει από την αρμόδια διυπουργική επιτροπή το αίτημα για την άδεια εκτέλεσης εργασιών, ανοίγει ο δρόμος για να ξεκινήσει η διαδικασία μέσα στο Νοέμβριο.

Από εκεί και πέρα μένει να φανεί αν η Άγκυρα θα επιμείνει στο δρόμο των προκλήσεων και αν θα συνεχίσει να ταράζει τα νερά, εκδίδοντας για παράδειγμα δική της NAVTEX. Υπενθυμίζεται πως πρόσφατα ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν είπε για το καλώδιο πως «δεν προβάλλουμε αντιρρήσεις, ζητάμε όμως όταν ένα πλοίο διεξάγει έρευνες στη θάλασσα, να μας αποστέλλει γραπτή ειδοποίηση, όχι απλώς προφορική, για τις έρευνες και τις συντεταγμένες, ώστε να μη διαταραχθεί με λανθασμένο τρόπο το status quo».

Από την ελληνική πλευρά τονίζεται πως δεν θα ζητηθεί άδεια από καμία άλλη χώρα, καθώς όταν υπάρχει αίτημα αδείας σημαίνει ότι αναγνωρίζεται η δικαιοδοσία του παράκτιου κράτους, κάτι που είναι σαφές πως δεν πρόκειται να γίνει. Ωστόσο σημειώνεται πως «είναι κρίσιμο να διαχωρίσουμε δύο διαφορετικά μεταξύ τους πράγματα, εντελώς διαφορετικά. Άλλο η αίτηση για έκδοση άδειας και άλλο η απλή ενημέρωση».

Να σημειωθεί εδώ πως το θέμα έχει προκαλέσει μια σειρά συζητήσεων μετά και την τοποθέτηση του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή. «Οποιοδήποτε αίτημα για εκχώρηση άδειας από την Τουρκία για το καλώδιο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό» είπε και σημείωσε χαρακτηριστικά «είτε αυτό ονομαστεί ενημέρωση είτε ανακοίνωση είτε όπως αλλιώς».

Αναφερόμενος στο θέμα του καλωδίου ο βουλευτής της ΝΔ, Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Άγγελος Συρίγος, σημείωσε «τη γνωστοποίηση δεν την κάνουμε εμείς. Θέλει να την κάνει η Γαλλία. Η εταιρεία δια μέσου του γαλλικού κράτους». Τόνισε δε - απαντώντας σε σχετική ερώτηση - πως πρέπει να αναφέρεται ρητώς στο κάτω μέρος της γνωστοποίησης ότι αυτό δεν αποτελεί άδεια.

Την ίδια στιγμή οι τελευταίες εξελίξεις στην περιοχή και τα νέα δεδομένα που έχουν δημιουργηθεί πυροδότησαν έντονες συζητήσεις στην Άγκυρα και ασκείται σε υψηλούς τόνους κριτική από την αντιπολίτευση. Για να ακολουθήσει μάλιστα ανακοίνωση - μετά από τις αντιδράσεις - από το τουρκικό ΥΠΕΞ, όπου σημειώνεται ότι «η πολιτική για το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο παραμένει αμετάβλητη».

Στη Νέα Υόρκη ο Μητσοτάκης

Στη Νέα Υόρκη ο πρωθυπουργός θα προεδρεύσει σε ανοιχτή συζήτηση υψηλού επιπέδου της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, με θέμα «Διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας: Αναδυόμενες τεχνολογίες και θαλάσσια ασφάλεια». Χθες από τη Θεσσαλονίκη, όπου παρακολούθησε την παρέλαση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξέπεμψε μια σειρά από μηνύματα στη δήλωσή του.

Ειδικότερα σημείωσε πως «οι Ένοπλες Δυνάμεις υλοποιούν σήμερα το μεγαλύτερο εξοπλιστικό πρόγραμμα στην ιστορία τους» και αναφέρθηκε σε καινοτόμα συστήματα «τα οποία μας επιτρέπουν σήμερα να προβάλλουμε μια ισχυρή αποτρεπτική προβολή ισχύος απέναντι σε όσους ενδεχομένως να εποφθαλμιούν την κυριαρχία ή τα κυριαρχικά μας δικαιώματα». Αυτό που υπογράμμισε είναι πως «η Ελλάδα είναι μια δύναμη ειρήνης, η οποία δεν εκβιάζει αλλά ούτε εκβιάζεται, δεν απειλεί αλλά ούτε δέχεται απειλές».

Γεραπετρίτης: Οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι ένα πεδίο πλειστηριασμού

Να σημειωθεί εδώ πως πρόκειται για ένα κρίσιμο timing, με πολλαπλές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή. Η Άγκυρα προσπαθεί να αξιοποιήσει το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο έχει προκαλέσει μπαράζ αντιδράσεων. Στο μεταξύ επιχειρεί να έρθει πιο κοντά με το Κάιρο, παρά το ότι η Αίγυπτος έχει καθαρά ταχθεί κατά του συγκεκριμένου μνημονίου.

Μάλιστα το υπουργείο Άμυνας της Τουρκίας εξέφρασε την ετοιμότητα της Άγκυρας να υπογράψει συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών με την Αίγυπτο. Υποστήριξε δε ότι το Κάιρο θα εξασφάλιζε θαλάσσια περιοχή άνω των 15.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων επιπλέον, σε σύγκριση με μια ενδεχόμενη συμφωνία με την Ελλάδα.

Την ίδια στιγμή σαφή μηνύματα εκπέμπει η Αθήνα. «Οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι ένα πεδίο πλειστηριασμού. Είναι ένα πεδίο στο οποίο θα πρέπει το διεθνές δίκαιο να επιβάλλεται», τόνισε ο Γιώργος Γεραπετρίτης, σε δηλώσεις του αμέσως μετά τη συνάντησή του με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες. Να σημειωθεί πως χθες υπήρξε και νέα επικοινωνία του Έλληνα υπουργού Εξωτερικών με τον Αιγύπτιο ομόλογό του.