Ναυτιλία: Τριπλάσια χρηματοδότηση ζητούν από την Κομισιόν οι Ευρωπαίοι εφοπλιστές

Τριπλάσιους πόρους από αυτούς που προβλέπει η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ζητούν οι Ευρωπαίοι εφοπλιστές για την πράσινη μετάβαση της ναυτιλίας, θέτοντας στο επίκεντρο το υψηλό κόστος των καθαρότερων καυσίμων και των νέων τεχνολογιών.

Σύμφωνα με νέα μελέτη της Ένωσης Ευρωπαίων Εφοπλιστών (ECSA), για την περίοδο 2028-2040 απαιτούνται τουλάχιστον 33 δισ. ευρώ, ποσό τριπλάσιο από τα περίπου 11 δισ. ευρώ που αντιστοιχούν στην πρόταση της Κομισιόν. Η εκτίμηση βασίζεται σε υποθετική τιμή 100 ευρώ ανά δικαίωμα εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Το αίτημα για 330 εκατ. δικαιώματα εκπομπών

Στο επίκεντρο βρίσκεται ο προτεινόμενος ευρωπαϊκός μηχανισμός SMAP (Sustainable Maritime Alternative Propulsion), ο οποίος έχει στόχο να στηρίξει τις ναυτιλιακές εταιρείες στη χρήση καθαρότερων καυσίμων και τεχνολογιών.

Μέσω του μηχανισμού, οι εταιρείες θα λαμβάνουν δικαιώματα εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα με οικονομική αξία, ώστε να καλύπτεται μέρος του πρόσθετου κόστους της πράσινης μετάβασης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει τη διάθεση 110 εκατ. δικαιωμάτων για την περίοδο 2028-2040, ενώ η ECSA θεωρεί ότι απαιτούνται τουλάχιστον 330 εκατ.

Οι Ευρωπαίοι εφοπλιστές υποστηρίζουν ότι η επάρκεια των διαθέσιμων δικαιωμάτων είναι κρίσιμη, καθώς από αυτήν θα εξαρτηθεί η δυνατότητα των εταιρειών να σχεδιάσουν με μεγαλύτερη ασφάλεια τις επενδύσεις τους τα επόμενα χρόνια.

Τέσσερις φορές ακριβότερα τα βιώσιμα καύσιμα

Ένα από τα βασικά εμπόδια για τη μετάβαση της ναυτιλίας σε καθαρότερες μορφές ενέργειας είναι η μεγάλη διαφορά τιμής ανάμεσα στα συμβατικά και τα εναλλακτικά καύσιμα. Η ECSA επισημαίνει ότι τα βιώσιμα ναυτιλιακά καύσιμα κοστίζουν κατά μέσο όρο τέσσερις φορές περισσότερο από τα σημερινά συμβατικά καύσιμα.

Η πρόταση της Κομισιόν προβλέπει ότι ο νέος μηχανισμός θα μπορεί να καλύπτει το 55% της εναπομένουσας διαφοράς κόστους για το βιοαέριο και τα προηγμένα βιοκαύσιμα, το 80% για το υδρογόνο χαμηλών εκπομπών άνθρακα και άλλα αντίστοιχα καύσιμα, καθώς και έως το 90% για τα ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης.

Αντίστοιχη κάλυψη, σε ποσοστό 90%, προβλέπεται και για το πρόσθετο κόστος επιλέξιμων τεχνολογιών. Ωστόσο, η ECSA προειδοποιεί ότι τα ποσοστά αυτά δεν είναι εγγυημένα: εάν οι αιτήσεις ενίσχυσης υπερβούν τους διαθέσιμους πόρους, η στήριξη θα μειώνεται αναλογικά.

Η επιβάρυνση της ναυτιλίας στο EU ETS

Η μελέτη δίνει ιδιαίτερη έμφαση και στη συμβολή της ναυτιλίας στο ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας εκπομπών, το EU ETS. Παρότι ο κλάδος αντιπροσωπεύει περίπου το 10% των εκπομπών που υπάγονται στο σύστημα, αγοράζει ετησίως περίπου 90 εκατ. δικαιώματα, ποσότητα που αντιστοιχεί σχεδόν στο 20% των δικαιωμάτων που δημοπρατούνται.

Με ενδεικτική τιμή 100 ευρώ ανά δικαίωμα, η ετήσια οικονομική επιβάρυνση της ναυτιλίας υπολογίζεται σε περίπου 9 δισ. ευρώ. Η ECSA σημειώνει επίσης ότι, σε αντίθεση με άλλους κλάδους της ευρωπαϊκής οικονομίας, όπως η χαλυβουργία, η τσιμεντοβιομηχανία και οι αερομεταφορές, η ναυτιλία δεν έχει λάβει δωρεάν δικαιώματα εκπομπών.

Από το έτος εκπομπών 2026, οι ναυτιλιακές εταιρείες υποχρεούνται να καλύπτουν το 100% των εκπομπών που εμπίπτουν στο ευρωπαϊκό σύστημα. Με βάση τους υπολογισμούς της ECSA, εάν οι εκπομπές παραμείνουν στα σημερινά επίπεδα, η συνολική υποχρέωση της ναυτιλίας για την περίοδο 2028-2040 θα αντιστοιχεί σε περίπου 1,17 δισ. δικαιώματα, αξίας 117 δισ. ευρώ με την ίδια υποθετική τιμή.

Ακόμη και με την πρόταση της ECSA για 330 εκατ. δικαιώματα, οι πόροι που θα κατευθυνθούν στην πράσινη μετάβαση θα αντιστοιχούν μόλις στο 28% της συνολικής επιβάρυνσης, έναντι περίπου 9% με την πρόταση της Κομισιόν.

Οι παραγγελίες πλοίων και οι αβεβαιότητες

Η μελέτη αναδεικνύει και τον ρόλο των Ευρωπαίων πλοιοκτητών στις παραγγελίες πλοίων που μπορούν να χρησιμοποιούν βιώσιμα καύσιμα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η ECSA, αντιπροσωπεύουν το 44% της χωρητικότητας των υπό παραγγελία πλοίων παγκοσμίως με τέτοια δυνατότητα.

Ωστόσο, η κατασκευή νέων πλοίων δεν θεωρείται από μόνη της αρκετή για τη μείωση των εκπομπών. Η ECSA επισημαίνει ότι απαιτούνται παράλληλα επαρκείς ποσότητες εναλλακτικών καυσίμων σε ανταγωνιστικές τιμές, καθώς και οι κατάλληλες υποδομές και τεχνολογίες.

Για τον λόγο αυτό ζητεί να συμπεριληφθούν στις επιλέξιμες επενδύσεις και έργα ενεργειακής αποδοτικότητας, τα οποία μπορούν να μειώσουν άμεσα την κατανάλωση καυσίμων και τις εκπομπές των πλοίων.

Η Ένωση υποστηρίζει ότι ο μηχανισμός SMAP θα μπορούσε να συμβάλει στη δημιουργία βιώσιμης αγοράς εναλλακτικών καυσίμων και να διευκολύνει την επίτευξη των στόχων του κανονισμού FuelEU Maritime. Η ίδια η μελέτη, πάντως, αναγνωρίζει ότι οι υπολογισμοί συνοδεύονται από αβεβαιότητες, καθώς οι μελλοντικές τιμές των καυσίμων, η διαθέσιμη παραγωγή και η ανάπτυξη νέων τεχνολογιών δεν μπορούν να προβλεφθούν με ασφάλεια.

Διαβάστε ακόμη

Οι τρεις τηλεοπτικοί αστέρες στο μεταγραφικό στόχαστρο του Μητσοτάκη και η έξυπνη κίνηση Ανδρουλάκη

ΕΟΠΥΥ: Εξετάζεται νέα παράταση για την υποχρεωτική καταχώριση των αποτελεσμάτων διαγνωστικών εξετάσεων

Το διπλό μήνυμα Καραμανλή και το νέο «χτύπημα» Σαμαρά: Ποια στάση τηρεί το Μαξίμου

Έκανε την ανατροπή ο Λούλα: Επανεξελέγη πρόεδρος στη Βραζιλία - Ακύρωση των εκλογών ζητά ο Μπολσονάρου