Έκτακτη ενημέρωση των πολιτικών αρχηγών από τον Γεραπετρίτη το Σάββατο

Ανακοίνωση σύμφωνα με την οποία ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης θα ενημερώσει το Σάββατο 14 Νοεμβρίου τους αρχηγούς των πολιτικών κομμάτων σχετικά με θέματα εξωτερικής πολιτικής, εξέδωσε το υπουργείο. Πρόκειται για την τελευταία εξέλιξη  σε μια περίοδο μεγάλης έντασης με την Τουρκία.

Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα στην έκδοση αντι-NAVTEX προχώρησε η Κύπρος, απαντώντας στην τουρκική αναγγελία για τις έρευνες του γαλλικού πλοίου «VB Abeille Marengo», οι οποίες συνδέονται με το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου.

Η Λευκωσία καθιστά σαφές ότι οι εργασίες που αφορούν περιοχές εντός της κυπριακής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας έχουν αδειοδοτηθεί από τις αρμόδιες κυπριακές αρχές. Παράλληλα, αναφέρει ότι η τουρκική NAVTEX δεν έχει εκδοθεί κατόπιν συντονισμού με την Κυπριακή Δημοκρατία.

Η κυπριακή αντι-NAVTEX φέρει τον αριθμό 352/26 και εκδόθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2026, στις 06:00 UTC, από το Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης Λάρνακας, JRCC Larnaca/Cyprus Radio.

Στο κείμενο της αναγγελίας επισημαίνεται ότι η τουρκική αναγγελία δεν έχει συντονιστεί με τις αρμόδιες αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Λευκωσία υπογραμμίζει έτσι ότι δεν αποδέχεται την τουρκική NAVTEX ως διαδικασία που αφορά περιοχές για τις οποίες θεωρεί ότι έχει αρμοδιότητα η Κυπριακή Δημοκρατία.

Στην ίδια αντι-NAVTEX διευκρινίζεται ότι οι ερευνητικές δραστηριότητες του γαλλικού πλοίου «Abeille Marengo» εντός της κυπριακής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας έχουν εγκριθεί με την άδεια 05/2026 της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Οι συγκεκριμένες εργασίες έχουν ήδη γνωστοποιηθεί με την κυπριακή ναυτιλιακή προειδοποίηση NW 345/26, η οποία επίσης εκδόθηκε από το Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης Λάρνακας.

Η Κυπριακή Δημοκρατία σημειώνει ακόμη ότι ο μοναδικός εξουσιοδοτημένος σταθμός για την έκδοση αναγγελιών NAVTEX στην περιοχή ευθύνης της είναι το JRCC Larnaca/Cyprus Radio/5BA. Με την κίνηση αυτή, η Λευκωσία απορρίπτει την τουρκική αναγγελία στο σκέλος που αφορά τις εργασίες εντός της κυπριακής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας και επαναλαμβάνει ότι οι σχετικές έρευνες έχουν εγκριθεί από τις κυπριακές αρχές.

Σύγκληση του Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών ζήτησε η Δούρου

Στην ανάγκη άμεσης ενημέρωσης των πολιτικών αρχηγών για τις εξελίξεις γύρω από την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου επέμεινε από το βήμα της Βουλής η πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ, Ρένα Δούρου, ζητώντας την άμεση σύγκληση του Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών και ασκώντας έντονη κριτική στην κυβέρνηση για τους χειρισμούς της απέναντι στην Τουρκία.

Η κ. Δούρου στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής δεν έχει συνεδριάσει από τις 26 Μαΐου, υποστηρίζοντας ότι η ενημέρωση για ζητήματα τέτοιας σημασίας δεν μπορεί να γίνεται μέσα από δημοσιεύματα και αντικρουόμενες δημόσιες τοποθετήσεις κυβερνητικών στελεχών.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις κατά καιρούς δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών, ο οποίος, όπως είπε, «μια “είμαστε χώρα ισχύος”, μία είμαστε “μικρομεσαία”, μια η “κατάσταση είναι δύσκολη”». «Ας πράξετε τουλάχιστον αυτό το ελάχιστο: Τώρα σύγκληση του Συμβουλίου», ανέφερε, επιμένοντας στην ανάγκη θεσμικής ενημέρωσης για την πορεία του έργου και τις διπλωματικές κινήσεις που το συνοδεύουν.

Το χρονικό της έντασης για το καλώδιο και ο πόλεμος με τις NAVTEX

Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo» απέπλευσε χτες λίγο μετά τις 18:00 με προορισμό τα ανοιχτά της Κάσου, εκεί όπου η προηγούμενη απόπειρα πραγματοποίησης ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου είχε προκαλέσει σοβαρή ελληνοτουρκική αντιπαράθεση. Η Αθήνα παρακολουθεί στενά ενώ ο πόλεμος των NAVTEX συνεχίζεται.

Σημειώνεται ότι, την περασμένη Παρασκευή η Ελλάδα εξέδωσε NAVTEX για την περιοχή των ερευνών, ακολούθησε ρηματική διακοίνωση από τη γαλλική πλευρά προς την Τουρκία και την Αίγυπτο, και χθες η Άγκυρα απάντησε με δική της NAVTEX που, στην ουσία, εμφανίζει ότι «εγκρίνει» εργασίες σε περιοχή που θεωρεί δικής της δικαιοδοσίας. Η Αθήνα ανταπάντησε με αντί-NAVTEX, τονίζοντας ότι η τουρκική αναγγελία δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.

Πάντως, φαίνεται ότι το διακύβευμα δεν είναι μόνο «να περάσει το καλώδιο», αλλά το αν η Άγκυρα θα κατορθώσει να κατοχυρώσει εμμέσως αξιώσεις στις θαλάσσιες ζώνες, επικαλούμενη το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο και τη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα». Μάλιστα, σε παλαιότερες διασυνδέσεις νησιών δεν υπήρξε τουρκική παρέμβαση και πως η τωρινή αντίδραση εστιάζει ακριβώς στο σημείο του θαλάσσιου «διακυβεύματος».

Πότε φτάνει στην Κάσο

Όσον αφορά στη διαδικασία που ακολουθείται πριν από την έναρξη των ερευνών το πλοίο κάνει δοκιμές βαθμονόμησης των αισθητήρων και των συστημάτων μέτρησης. Στη συνέχεια θα κατευθυνθεί στην περιοχή των ερευνών, όπου θα φτάσει μέσα σε 16 ώρες. Σε σχετική ανακοίνωση των Great Sea Interconnector Α.Ε. και ΑΔΜΗΕ, οι δύο οργανισμοί «ανακοινώνουν ότι το ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo απέπλευσε από τον λιμένα του Ηρακλείου Κρήτης, προκειμένου να ξεκινήσει τις προβλεπόμενες δραστηριότητες ερευνών βυθού για την ανάπτυξη και πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου». Να σημειωθεί πως η όλη διαδικασία αναμένεται να κρατήσει τέσσερις περίπου μήνες.

«Θέλουμε να παραμείνουν ήρεμα τα πράγματα»

Την ίδια ώρα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης ξεκαθαρίζει ότι οι μόνες άδειες που ζητήθηκαν και εκδόθηκαν ήταν από την Ελλάδα και την Κύπρο.

Επικαλείται, μάλιστα, την επίσημη ανακοίνωση της εταιρείας του έργου και υποστηρίζει ότι «η τουρκική αναγγελία εκδόθηκε εκ των υστέρων», ενώ απορρίπτει τα σενάρια περί παρασκηνιακών συνεννοήσεων και αμφισβήτησης της ελληνικής κυριαρχίας.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, μιλώντας στο Action24 επαναλαμβάνει ότι τα πραγματικά δεδομένα για την πορεία του έργου είναι σαφή και δεν αφήνουν περιθώρια για διαφορετικές ερμηνείες. Όπως ανέφερε, «η Ελλάδα και η Κύπρος ήταν οι μόνες χώρες στις οποίες υποβλήθηκε αίτημα για την κίνηση του πλοίου και την εκτέλεση των εργασιών, ενώ και οι δύο εξέδωσαν τις σχετικές άδειες».

Την ίδια στιγμή, επικαλείται και την ανακοίνωση της ίδιας της εταιρείας του έργου, στην οποία αναφέρεται ότι το «Abeille Marengo» κινείται βάσει των αδειών των ελληνικών και κυπριακών αρχών.

Ενώ σε ερώτηση σχετικά με τα τουρκικά δημοσιεύματα περί… άδειας, τόνισε ότι «καμία άδεια δεν ζητήθηκε από την Τουρκία».

Ο Μαρινάκης συνέδεσε την εξέλιξη των ερευνών με την ευρύτερη αμφισβήτηση που επιχειρεί, να προβάλει η Τουρκία στην περιοχή μέσω του παράνομου και ανυπόστατου τουρκολιβυκού μνημονίου.

Υποστήριξε ότι η συνέχιση των εργασιών από ένα γαλλικό πλοίο, με άδειες της Ελλάδας και της Κύπρου, αποτελεί στην πράξη απάντηση στις τουρκικές διεκδικήσεις.

«Σε αυτό το οποίο αναφέρεται το παράνομο και τουρκολιβυκό μνημόνιο, σε αυτή την περιοχή, το ανυπόστατο παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, κινείται πλοίο με ελληνική και κυπριακή άδεια. Άρα αυτή είναι και η καλύτερη απάντηση σε όλες εκείνες τις φωνές ενάντια στο διεθνές δίκαιο».

Σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο αντίδρασης της Τουρκίας στο πεδίο, ο Παύλος Μαρινάκης δήλωσε ότι η κατάσταση παραμένει ήρεμη και εξέφρασε την εκτίμηση ότι έτσι θα συνεχίσει. Τόνισε, ωστόσο, ότι η Ελλάδα είναι προετοιμασμένη για κάθε ενδεχόμενο.Ως προς την πολιτική αντιπαράθεση που έχει προκαλέσει το θέμα, καθώς και στην αναφορά του πρωθυπουργού στους «πατριώτες της φακής» ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υποστήριξε ότι δεν θεωρεί πως υπάρχουν περισσότεροι ή λιγότερο πατριώτες στο πολιτικό σύστημα, σημειώνοντας ότι οι διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις δεν συνιστούν από μόνες τους πρόβλημα.

Άσκησε, ωστόσο, κριτική σε κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία κατηγόρησε ότι αξιοποιούν ζητήματα εξωτερικής πολιτικής για να δημιουργήσουν πολιτική ένταση και να εξυπηρετήσουν κομματικές σκοπιμότητες.

Η ρηματική ανακοίνωση

Κομβικό σημείο της αντιπαράθεσης είναι η νομική φύση της ενημέρωσης που εστάλη από τη γαλλική πλευρά. Στο πλαίσιο της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), άρθρο 79, η ενημέρωση προς παράκτιο κράτος για διέλευση καλωδίων αφορά τη λήψη «πρόσφορων μέτρων» (π.χ. αποφυγή υφιστάμενων υποβρύχιων εγκαταστάσεων) και δεν συνιστά δικαίωμα απαγόρευσης εκ μέρους του ενημερούμενου κράτους. Με αυτή τη λογική η ενημέρωση απευθύνεται σε εκείνον που έχει τα κυριαρχικά δικαιώματα στην επίμαχη θαλάσσια ζώνη.

Επίσης υπάρχει κριτική ότι η αποστολή ρηματικής διακοίνωσης από τη Γαλλία –και μάλιστα, όπως μετέφεραν δημοσιογραφικές διαρροές, «France informs Turkey on behalf of Greek authorities»– μπορεί να δημιουργεί επικίνδυνο προηγούμενο, εμφανίζοντας ως αναγκαία την αποδοχή της Άγκυρας για μελλοντικές δραστηριότητες. Αντίστοιχες νομικές επιφυλάξεις αποδόθηκαν και στον Προκόπη Παυλόπουλο.

Επιπλέον χωρίς το κείμενο δεν μπορούν να εξαχθούν βεβαιότητες για το περιεχόμενο της διακοίνωσης· η κυβέρνηση, υποστηρίζει πως η διαδικασία προβλέπεται από το διεθνές δίκαιο και ότι υπήρξε ενημέρωση και προς Αίγυπτο και Κύπρο. Ωστόσο, η Τουρκία αξιοποίησε την κίνηση για να εκδώσει NAVTEX με όρους «συναίνεσης/συγκατάθεσης», επιχειρώντας να εγγράψει πρακτική που θα επικαλείται και στο μέλλον.

Ζητούμενο η διαφάνεια – Ο ρόλος της ΕΕ

Κεντρικό αίτημα, τόσο από την αντιπολίτευση όσο και από αναλυτές, είναι η δημοσιοποίηση της ρηματικής διακοίνωσης για να φύγουν σκιές και παρερμηνείες. Όπως τονίστηκε, στη διπλωματία «η διαφάνεια δεν αποδυναμώνει, αλλά ενισχύει» την εθνική θέση, ιδίως όταν το αντικείμενο είναι μια τεχνική διασύνδεση που προβλέπεται από το διεθνές δίκαιο.

Προβληματισμό Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδοτεί το έργο με περίπου 657 εκατ. ευρώ και θα έπρεπε να είχε εμπλακεί θεσμικά – ακόμη και με ορισμό ειδικού επιτρόπου, όπως έχει συμβεί σε αντίστοιχα έργα στις Βαλτικές χώρες. Στο ίδιο πλαίσιο, ασκήθηκε κριτική για την τωρινή «σιωπή» των Βρυξελλών, παρά τις παλαιότερες τοποθετήσεις τους για το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο και τη «Γαλάζια Πατρίδα».

Διαβάστε ακόμη

Poll ethnos.gr: Μετά τις τελευταίες εξελίξεις για το ηλεκτρικό καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, πώς θεωρείτε ότι πρέπει να κινηθεί η Ελλάδα;

Τσαβδαρίδης: «Δεν έκανε χρήση των μορίων από την αθλητική της δραστηριότητα για να μπει στο Πανεπιστήμιο»

Γιάννης Ζουγανέλης για Βασίλη Παπακωνσταντίνου: «Νιώθω ότι είναι καλύτερα, θα ήθελα να είναι εδώ»

«Χτυπήματα» Γιαννακόπουλου για το σκάνδαλο στο μπάσκετ: «Τα τηλέφωνα άνοιξαν;»