Όταν γίνεται πόλεμος οι εταιρείες πετρελαίου πλουτίζουν και η Γη φτωχαίνει

Οι τιμές των καυσίμων ανέβηκαν κατακόρυφα και μέσα στον πρώτο μήνα του πολέμου οι εταιρείες σημείωσαν έξτρα κέρδη 21,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων

🕛 χρόνος ανάγνωσης: 5 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό

Ονόμασαν τις επιθέσεις που ξεκίνησαν στις 28 Φεβρουαρίου από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ εναντίον του Ιράν «βρυχώμενο λιοντάρι» και «επική οργή», θυμίζοντας τίτλους ταινιών κατηγορίας Β, αλλά λίγοι μπορούσαν να προβλέψουν τις εξελίξεις. Ο Τραμπ, ως συνήθως ήταν αντιφατικός. Μίλησε για επιχειρήσεις που θα τέλειωναν σε «δύο ή τρεις ημέρες», αργότερα είπε σε «τέσσερις εβδομάδες» και λίγο αργότερα προέβλεψε «δύο με τρεις εβδομάδες» επιπλέον.

Στη δίνη του πολέμου οι εκατό μεγαλύτερες πετρελαϊκές εταιρείες έπλεαν στην ευτυχία των δισεκατομμυρίων. Οι τιμές των καυσίμων ανέβηκαν κατακόρυφα και μέσα στον πρώτο μήνα του πολέμου οι εταιρείες σημείωσαν έξτρα κέρδη 21,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με ανάλυση του Guardian βασισμένη σε δεδομένα έγκυρων οργανισμών. Τα μεγαλύτερα κέρδη πήγαν στους πολέμιους της κλιματικής δράσης κατά σειρά: Saudi Aramco, Εταιρεία Πετρελαίου του Κουβέιτ, Exxon Mobil, ρωσική Gazprom.

Κάποιες χώρες όπως η Αυστραλία, η Γερμανία, η Ισπανία, ο Καναδάς, ακόμη και πολιτείες των ΗΠΑ μείωσαν τους φόρους των καυσίμων για να βοηθήσουν τους πολίτες τους, αλλά όχι η Ελλάδα. Ουσιαστικά, άλλη μια φορά όλοι εμείς επιδοτούμε τα υπερκέρδη των πετρελαϊκών εταιρειών. Αυτό είναι σοσιαλισμός για τους βαθύπλουτους για να ικανοποιηθούν οι επιπόλαιες επιθυμίες τους από μια οικονομία που αυξάνει τις ανισότητες αρνούμενη να επενδύσει επαρκώς στην υγεία, την παιδεία και τις υποδομές.

Πολλά θα είχαν αποφευχθεί αν οι κυβερνήσεις μας είχαν προνοήσει τη σταδιακή μεν, πολύ ταχύτερη δε απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Η παρούσα εξάρτηση ενέχει τεράστιο οικονομικό και περιβαλλοντικό κόστος. Στις 25-3-2026 ερευνητές του Πανεπιστημίου Στάνφορντ δημοσίευσαν έρευνα στο κορυφαίο επιστημονικό περιοδικό Nature, σύμφωνα με την οποία μόνο οι ΗΠΑ με τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου προκάλεσαν ζημιά 10 τρισεκατομμυρίων δολαρίων στην παγκόσμια οικονομία από το 1990 έως το 2020 (το 1 ακολουθούμενο από 13 μηδενικά). Η ζημιά που προκάλεσαν η Κίνα και η ΕΕ είναι 8,7 και 6,5 τρισεκατομμύρια αντίστοιχα.

Αλλά οι συνέπειες της πετρελαϊκής εξάρτησης είναι πολλαπλές. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Μετεωρολογίας ανακοίνωσε πρόσφατα ότι τα έτη μεταξύ 2015 και 2025 ήταν τα 11 θερμότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ. Παλαιότερα, η εισερχόμενη ηλιακή θερμότητα στη Γη ήταν περίπου ίση με αυτή που διέφευγε στο διάστημα. Τώρα η εισερχόμενη θερμότητα διαρκώς αυξάνεται επειδή παγιδεύεται από τα αέρια θερμοκηπίου. Το 91% της περίσσειας απορροφάται από τους ωκεανούς, το 5% από την ξηρά, το 3% λιώνει τους πάγους και μόνο το 1% θερμαίνει την ατμόσφαιρα. Αυτό το πολύ μικρό 1% είναι εκείνο που μετράμε με τα θερμόμετρα και βιώνουμε άμεσα.

Πάλι στο Nature στις 26-3-2026 δημοσιεύθηκε έρευνα που εξέτασε έξι καύσωνες μεταξύ 2003 και 2024 με χιλιάδες νεκρούς. Κανείς εξ αυτών δεν έφτασε τη λεγόμενη θερμοκρασία υγρού βολβού των 35οC στην οποία υποτίθεται ότι αντέχει ο άνθρωπος μέχρι 6 ώρες. Η θερμοκρασία υγρού βολβού λαμβάνει υπόψη την απαγωγή θερμότητας από το σώμα μέσω του ιδρώτα και είναι χαμηλότερη εκείνης που δείχνει το θερμόμετρο. Μόνο όταν η υγρασία είναι 100% οι δύο ενδείξεις είναι ίδιες. Όταν συνυπολόγισαν τη φυσιολογική δυνατότητα ψύξης του ανθρώπινου σώματος κατά ηλικία, διαπίστωσαν ότι όλοι οι καύσωνες ήταν θανατηφόροι για άτομα άνω των 65, ενώ ένας στο Πακιστάν ήταν θανατηφόρος για όλες τις ηλικίες. Για να επιβιώσει κανείς έπρεπε να βρει κάπου δροσερό καταφύγιο. Τι θα συμβεί όταν η μέση θερμοκρασία του κλίματος ανέλθει κατά +2οC ή +3oC από +1,3οC σήμερα;

Έρευνα που δημοσιεύθηκε στις 16-4-2026 στο περιοδικό Science έδειξε ότι η Ατλαντική Μεσημβρινή Ανατρεπτική Κυκλοφορία έχει πάνω από 50% πιθανότητα να καταρρεύσει μέχρι το 2100. Πρόκειται για γιγάντιο θαλάσσιο ρεύμα που διατρέχει όλους του ωκεανούς και συμβάλλει στην παγκόσμια ισορροπία του κλίματος. Ήδη παρατηρείται επιβράδυνση της κυκλοφορίας ενώ η κατάρρευσή της θα βυθίσει την Ευρώπη σε ακραίο κρύο τον χειμώνα και θερινή ξηρασία και θα μετατοπίσει τις τροπικές βροχοπτώσεις με καταστροφικές συνέπειες στη γεωργία.

Οι εταιρείες πετρελαίου, όταν σύρονται στα δικαστήρια, πλέον δέχονται ότι η κλιματική κρίση είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη και οφείλεται στον άνθρωπο, αφήνοντας μόνο τον Τραμπ και τους πιστούς του να λένε το αντίθετο. Αλλά διατείνονται ότι το έκαναν «για το κοινό καλό παρέχοντας ενεργειακή ασφάλεια» και ότι κανείς δεν μπορεί να πει αν τα μόρια του CO2 που προκάλεσαν έναν καύσωνα προέρχονταν από συγκεκριμένη εταιρεία. Στο τέλος χρησιμοποιούν τη ασφαλή μέθοδο δολοφονίας χαρακτήρα διατεινόμενες ότι οι επιστήμονες οι οποίοι ερευνούν το κλίμα δεν είναι αντικειμενικοί αλλά ανήκουν σε δίκτυα πολέμιων των εταιρειών. Κάποιοι τους ονομάζουν ριζοσπάστες αριστερούς.

Η επιστήμη δεν έχει κόμμα και προτιμήσεις. Βασίζεται αποκλειστικά στην παρατήρηση και τη λογική. Χωρίς την επιστήμη θα ήμαστε δούλοι του φόβου και της άγνοιας. Οι περισσότεροι πολιτικοί μας όμως έχουν άλλες προτεραιότητες. Πολιτική είναι η διαχείριση των πραγμάτων της πόλεως. Και όταν η πόλις αντιμετωπίζει υπαρξιακή απειλή, η πολιτική αδιαφορία δεν είναι ανεκτή.