Η εποχή του τεχνολογικού οίστρου που ζούμε αναδιαμορφώνει τις κοινωνίες μας σε όλα τα επίπεδα (οικονομικό, πολιτικό, πολιτισμικό, κα) επηρεάζοντας λιγότερο ή περισσότερο την καθημερινότητα του καθενός μας.Δυνατότητες που δεν θα φανταζόμασταν σε μια άλλη ιστορική εποχή αποτελούν πλέον παράδοση και δεδομένο, σε μια εποχή υπερπαραγωγής δεδομένων.421936_1Εκείνο που χαρακτηρίζει πλέον την εποχή μας είναι η πανταχού παρούσα τεχνολογία, η οποία βοήθησε στην οικονομική και κοινωνική μεγέθυνση, μέσα από την αλλαγή στον τρόπο λήψης των αποφάσεων σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο.Κι αυτό το γεγονός το διαπιστώνουμε με την εντεινόμενη εμφάνιση της τεχνητής νοημοσύνης που μπαίνει για τα καλά στη ζωή μας, είτε αφορά έναν βοηθό πλοήγησης όταν ταξιδεύουμε είτε αφορά την λειτουργία πολύπλοκων συστημάτων κρίσιμων οργανισμών και οντοτήτων.Εάν θα μπορούσαμε να οπτικοποιήσουμε την διαδρομή της τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαμε να τη φανταστούμε ως μια μικρή χιονόμπαλα στην κορυφή ενός χιονισμένου βουνού και καθώς μεγαλώνει και μεγενθύνεται αυτός που τη δημιούργησε από ένα σημείο και μετά δεν μπορεί να την συγκρατήσει.Έτσι λοιπόν βλέπουμε την καλή και κακή χρήση της ΤΝ, ως ένα μέρος των λεγόμενων τεχνολογιών αιχμής, που επηρεάζει αντίστοιχα θετικά ή αρνητικά την κοινωνική μας πραγματικότητα.Στην θετική της εκδοχή η ΤΝ βοήθησε και συνεχίζει να βοηθά στην εξέλιξη σε πολλά επιστημονικά πεδία (ιατρική, φαρμακευτική, αρχιτεκτονική, παιδαγωγική, κα) με πολύ σημαντικά προσδοκώμενα οφέλη.Στην αρνητική της εκδοχή (η οποία προκύπτει από τον τρόπο χρήσης του τεχνολογικού εργαλείου από τον άνθρωπο) βλέπουμε να μετατρέπεται σε «όπλο» καταστροφικό είτε αφορά για παράδειγμα συλλογικές συγκρούσεις κι εντάσεις (πόλεμοι, ένοπλες συρράξεις) είτε αφορά διάπραξη εγκλημάτων του σοβαρού κι οργανωμένου εγκλήματος που συναντούμε στο υβριδικό περιβάλλον που ζούμε (του κυβερνοχώρου-ψηφιακής πραγματικότητας και της φυσικής πραγματικότητας).Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι απάτες όλων των μορφών που συναντούμε πλέον στην καθημερινότητα μας είτε σε τοπικό είτε σε υπερτοπικό περιβάλλον.Κλωνοποιημένες ανθρώπινες φωνές και εικόνες, κλωνοποιημένες ιστοσελίδες χρηματοπιστωτικών οργανισμών και όλων των μορφών εταιρειών παραπλανούν με ευκολότερο και πειστικότερο τρόπο τα υποψήφια θύματα αυξάνοντας τις δυνητικές προεκτάσεις θυματοποίησης του καθενός μας (πολλώ δε μάλλον των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων).Από την άλλη μεριά διαπιστώνουμε την ασθμαίνουσα προσπάθεια της οργανωμένης πολιτείας να αντιμετωπίσει ένα τσουναμιακό φαινόμενο με δυσανάλογα γραφειοκρατικά αγκυλωμένα πολλές φορές μέτρα και διαδικασίες, υπόσχοντας μαγικές λύσεις.Ουσιαστικά πρόκειται για μια αυταπάτη που βολεύει στη διαχείριση ενός πολύ σοβαρού προβλήματος, η οποία ουσιαστικά μεταθέτει την επίλυση του προβλήματος εις το διηνεκές.Η γενεσιουργός αιτία της αύξησης του εγκλήματος και του κυβερνοεγκλήματος είναι οι διευρυνόμενες έντονες κοινωνικοοικονομικές ανισότητες της οποίες η τεχνολογία αντί να βοηθήσει στην επίλυσή τους και στην μείωση τους τις μεγενθύνει επικίνδυνα για την ίδια την κοινωνική συνοχή.Ταυτόχρονα δοκιμάζονται και οι σχέσεις των ανθρώπων που υπερσυγκεντρώνονται πολλές φορές σε απάνθρωπων συνθηκών μεγαλουπόλεις, δίχως το στοιχείο της κοινωνικής συνοχής, και της ικανότητας διαχείρισης του προβλήματος από τις τοπικές εξουσίας (τοπική αυτοδιοίκηση και τοπικοί θεσμοί).Η οικονομική διάσταση πλέον του Κυβερνοεγκλήματος αποκτά ανεξέλεγκτης μορφής διαστάσεις (απάτες παραδοσιακές, διακίνηση ναρκωτικών και νέων ψυχοδραστικών ουσιών, παράνομα φάρμακα, αλλά και απάτες του λευκού κολλάρου, με τεχνολογικούς κολοσσούς κι ελίτ της ενέργειας και της εφοδιαστικής αλυσίδας) και το «σύγχρονο» κράτος (επιτελικής ή μη μορφής) να στέκεται ως ένας διαχρονικός παρατηρητής και να σύρεται από τα γεγονότα.Παράλληλα οι πρωταγωνιστές της γκρίζας οικονομίας και παραοικονομίας διαμορφώνουν ακόμη και τη σύγχρονη πολιτική ατζέντα αφού η τεράστια οικονομική δύναμη που αποκτούν τους επιτρέπει αυτή την ευελιξία κινήσεων (αποφασίζουν σε πολλές περιπτώσεις, μέσω «εντεταλμένων» πολιτικών εκφραστών, οι έχοντες και παράνομα κατέχοντες τον οικονομικό πλούτο).Ο προβληματισμός που τελευταία αναπτύσσεται από τους πρωταγωνιστές των εξελίξεων στα θέματα ανάπτυξης της ΤΝ επιβεβαιώνει την απουσία ενός τεχνοηθικού πλαισίου, ικανού να βάλει φρένο στις αποκλίσεις της ΤΝ που προκύπτουν ή θα προκύπτουν από εδώ και πέρα.Παγκόσμιοι συσχετισμοί υπερδυνάμεων και υπερδυνάμεων στις υπερδυνάμεις (εννοώ τους σημερινούς τεχνολογικούς κολοσσούς κι ελίτ) θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους τις σιωπηλές πλειοψηφίες των κοινωνιών μας, οπότε η ατομική φωνή των συνειδητοποιημένων πολιτών αποκτά ιδιαίτερα αξία και σημασία σήμερα.Η ανθρωπότητα έχει πληρώσει επώδυνα τα μεγάλα κοινωνικά και οικονομικά αδιέξοδα, γι αυτό η ανάπτυξη της κριτικής και συλλογικής αυτοκριτικής σκέψης αποκτά ιδιαίτερη αξία και σημασία.Κι αυτό είναι προϊόν της φυσικής μόνο νοημοσύνης και αυτόνομης επιλογής του ανθρώπου, δίχως βάρη και βαρίδια.