Τι συμβαίνει με τις συνεχόμενες βροχές στην Ελλάδα - Η ανάλυση του meteo για το φαινόμενο

Σύμφωνα με την προκαταρκτική επεξεργασία των δεδομένων του meteo.gr, το διάστημα από τα τέλη του φθινοπώρου του 2025 έως και τον Φεβρουάριο του 2026, χαρακτηρίστηκε από έντονα φαινόμενα στη Νότια και Δυτική Ευρώπη. Οι συνεχείς και ισχυρές βροχοπτώσεις προκάλεσαν σοβαρά κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα σε πολλές περιοχές.

Ειδικότερα για την Ελλάδα, από τις αρχές Νοεμβρίου 2025 έως το τέλος Φεβρουαρίου 2026, σημειώθηκαν συνολικά 18 κύματα κακοκαιρίας. Ο τραγικός απολογισμός περιλαμβάνει πέντε θανάτους σε τέσσερα από αυτά τα επεισόδια: τρεις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους όταν παρασύρθηκαν από ορμητικούς χειμάρρους, ενώ δύο ακόμη θύματα καταγράφηκαν εξαιτίας των θυελλωδών ανέμων και της έντονης θαλασσοταραχής.

Οι καταστροφές στις υποδομές ήταν εκτεταμένες, με κύρια χαρακτηριστικά τις σφοδρές πλημμύρες και τις κατολισθήσεις. Αναφέρθηκαν καταρρεύσεις οδικών δικτύων, υποχωρήσεις εδαφών που έθεσαν κατοικίες σε άμεσο κίνδυνο, καθώς και αποκλεισμοί ολόκληρων οικισμών λόγω της συσσώρευσης φερτών υλικών.

Ο ρόλος του αεροχειμάρρου στις παρατεταμένες βροχοπτώσεις

Η εξήγηση, για αυτόν τον βροχερό τύπο καιρού εντοπίζεται πολύ ψηλά στην ατμόσφαιρα και πιο συγκεκριμένα στη θέση και την ένταση του αεροχειμάρρου.

Σύμφωνα με το meteo.gr, υπενθυμίζεται ότι ο αεροχείμαρρος είναι ένα ισχυρό ρεύμα αέρα σε ύψος περίπου 10-11 χιλιομέτρων από την επιφάνεια της Γης, με κίνηση από τα δυτικά προς τα ανατολικά. Ο αεροχείμαρρος εντοπίζεται σε περιοχές όπου υπάρχει έντονη διάφορά θερμοκρασίας μεταξύ δύο αέριων μαζών (οριζόντια θερμοβαθμίδα), ενώ η κίνηση του αεροχειμάρρου καθορίζει τη δημιουργία και την κίνηση των βαρομετρικών συστημάτων.

Ειδικότερα, το χρονικό διάστημα από τις 20 Ιανουαρίου έως τις 20 Φεβρουαρίου του 2026 χαρακτηρίστηκε από ένα πολύ ενεργό (ισχυρότερο του κανονικού) και ζωνικό (με προσανατολισμό από δύση προς ανατολή) αεροχείμαρρο που «παγιδεύτηκε» σε πολύ νότια γεωγραφικά πλάτη (ασυνήθιστα νότια σε σχέση με την μέση κλιματολογική του θέση - Εικόνα 1).

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, διαδοχικά βαρομετρικά χαμηλά να ακολουθούν παρόμοιες τροχιές/διαδρομές από τα νοτιότερα τμήματα του Βορείου Ατλαντικού προς την Νότια και Δυτική Ευρώπη φτάνοντας έως τη χώρα μας. Αυτή η κίνηση των διαδοχικών βαρομετρικών χαμηλών είχε ως αποτέλεσμα να μεταφέρονται σημαντικά ποσά υγρασίας ακόμα και από την Καραϊβική θάλασσα και τον Ατλαντικό προς τη Νότια και Δυτική Ευρώπη, προκαλώντας διαδοχικές και σημαντικές βροχοπτώσεις στις ίδιες περιοχές με χαρακτηριστική εμμονή.

Πού οφείλεται η ασυνήθιστη νότια θέση του αεροχειμάρρου

Όπως διακρίνεται και στην Εικόνα 1, η κλιματολογική μέση (αναμενόμενη) θέση του αεροχειμάρρου εκτείνεται από τις ανατολικές ακτές της Β. Αμερικής προς τον Βορειοανατολικό Ατλαντικό και τη Σκανδιναβία. Ωστόσο, το χρονικό διάστημα από τις 20 Ιανουαρίου έως τις 20 Φεβρουαρίου του 2026 ο αεροχείμαρρος ήταν εξασθενημένος στα βορειότερα τμήματα του Β. Ατλαντικού (μπλε αποχρώσεις στην Εικόνα 1) και πιο ισχυρός στα νότια τμήματα αυτού (κόκκινες αποχρώσεις στην Εικόνα 1) ενώ εκτεινόταν έως και την Ανατολική Μεσόγειο.

Πού μπορεί να οφείλεται η εμμονή στην ατμοσφαιρική κυκλοφορία;

Σύμφωνα με την προκαταρκτική ανάλυση του meteo.gr, ο ταυτόχρονος ατμοσφαιρικός εμποδισμός (πεδία υψηλών πιέσεων) πάνω από τα Βραχώδη Όρη (δυτικά τμήματα της Βόρειας Αμερικής) και τα βορειότερα τμήματα του Βορείου Ατλαντικού και τη Γροιλανδία, φέρεται να έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην πολύ νότια θέση και εμμονή του αεροχειμάρρου. Πρόκειται για ένα μοτίβο ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας που διαμόρφωσε ένα ανατροφοδοτούμενο περιβάλλον (π.χ., συνεχόμενες ψυχρές εισβολές στα ανατολικά και νότια τμήματα της Β. Αμερικής – έως τον Κόλπο του Μεξικού). Το περιβάλλον αυτό κατά συνέπεια, διατήρησε την ένταση και θέση του αεροχειμάρρου σε πολύ χαμηλά γεωγραφικά πλάτη.

Φταίει και η κλιματική αλλαγή;

Η συνοπτική ατμοσφαιρική κυκλοφορία (καιρικό μοτίβο - θέση και ένταση αεροχειμάρρου, ατμοσφαιρικοί εμποδισμοί) είναι ζήτημα ατμοσφαιρικής δυναμικής και φυσικής μεταβλητότητας, όπως εξηγεί η ανάλυση του meteo.gr. Ωστόσο, μελέτες έχουν δείξει ότι η εμμονή των καιρικών μοτίβων και η φυσική τους επηρεάζεται από ένα θερμότερο πλανήτη. Αν και στο συγκεκριμένο σημαντικό επεισόδιο θα απαιτηθούν ενδελεχείς μελέτες για το τι πραγματικά «καθοδήγησε» την εμμονή του καιρικού μοτίβου αλλά και την ένταση των επιπτώσεων του (βροχοπτώσεις), ενδεικτικά αναφέρουμε ότι όταν η ατμόσφαιρα είναι θερμότερη, μπορεί να συγκρατεί περισσότερους υδρατμούς, άρα όταν οι συνθήκες ευνοούν βροχοπτώσεις, υπάρχει περισσότερο «καύσιμο» για μεγαλύτερα ύψη βροχής.

Διαβάστε ακόμη

«Εγώ το έκανα»: Η ομολογία του 17χρονου σε αστυνομικό για τη δολοφονία στο Λουτράκι - Πώς έπεσε στα χέρια της ΕΛΑΣ

Αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος: Ποια ήταν η Μαρία Λαδά που βρήκε τραγικό θάνατο όταν έπεσε στο κενό

Τρομακτικό βίντεο: Η στιγμή που το τραμ στο Μιλάνο εκτροχιάζεται - Δύο νεκροί και δεκάδες τραυματίες

Ο «άνθρωπος Tesla»: Ο 27χρονος που «μπαίνει» κάθε βράδυ στην πρίζα για να μένει ζωντανός