Η «οικονομική D-Day» του Τραμπ είχε το πρώτο θύμα της: Όχι το Ιράν, αλλά τις αμερικανικές αγορές

Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, απείλησε το Ιράν με μια συντριπτική οικονομική εκστρατεία, την οποία χαρακτήρισε «οικονομική D-Day», καθώς ο πόλεμος κατά της Τεχεράνης συνεχίζει να παρατείνεται.

Ωστόσο, την Πέμπτη (20/8), το πρώτο «θύμα» φάνηκε να είναι οι αμερικανικές αγορές.

Καθώς η τιμή του αμερικανικού αργού πετρελαίου αυξήθηκε από τα 86,20 δολάρια το βαρέλι στο κλείσιμο της Τετάρτης (19/8) στα 86,70 δολάρια, το αμερικανικό χρηματιστήριο κατέγραψε τις μεγαλύτερες απώλειες των τελευταίων τριών εβδομάδων. Την ίδια ώρα, σημειώνει το Al Jazeera, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι το συνολικό δημόσιο χρέος τους ξεπέρασε αυτή την εβδομάδα το ιστορικό ορόσημο των 40 τρισ. δολαρίων.

Τι ακριβώς είναι οι απειλές του Τραμπ

Σε ανάρτησή του στο Truth Social την Τετάρτη (19/8), ο Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν «απέτυχε να αξιοποιήσει» την ευκαιρία για μια συμφωνία και ότι θα βρεθεί αντιμέτωπο με «οικονομικό πόλεμο και απομόνωση σε πρωτοφανή κλίμακα». Παράλληλα, απείλησε με νέες κυρώσεις κάθε χώρα που διατηρεί οικονομικές σχέσεις με το Ιράν.

«Οποιαδήποτε χώρα επιτρέπει στα χρηματοπιστωτικά της ιδρύματα, στις επιχειρήσεις, στα αεροδρόμια ή σε κυβερνητικές οντότητες να παρέχουν οποιοδήποτε είδος “σωσίβιας λέμβου” στο Ιράν, θα βρεθεί η ίδια αντιμέτωπη με τεράστιες οικονομικές συνέπειες», έγραψε.

Την Πέμπτη (20/8), ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε εκ νέου στο CNBC ότι αυτός ο νέος «οικονομικός πόλεμος» θα μπορούσε να περιλαμβάνει περισσότερες δευτερογενείς κυρώσεις σε άλλες χώρες και εταιρείες που διατηρούν επιχειρηματικές σχέσεις με το Ιράν.

Η τελευταία σκληρή ρητορική της κυβέρνησης Τραμπ έρχεται την ώρα που τα Στενά του Ορμούζ, μια κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία στον Περσικό Κόλπο, παραμένουν κλειστά για τη ναυσιπλοΐα, προκαλώντας αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας και στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Πριν από τον πόλεμο, περίπου το 20% των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου περνούσε από αυτή τη θαλάσσια οδό.

Ο πόλεμος γίνεται ολοένα και πιο αντιδημοφιλής στις ΗΠΑ, καθώς αυξάνονται οι τιμές της βενζίνης και το κόστος ζωής. Την Τετάρτη (19/8), η Τεχεράνη απέρριψε τις απειλές του Τραμπ, με τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί να χαρακτηρίζει τη λεγόμενη «οικονομική D-Day» ως έναν «αντιπερισπασμό από τη δική της κρίση της Αμερικής».

Πώς αντέδρασαν οι αμερικανικές αγορές στην ανακοίνωση του Τραμπ

Ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν έχει παραλύσει τη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, της μοναδικής διόδου προς τον ανοιχτό ωκεανό μέσω της οποίας οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Κόλπου μπορούν να εξάγουν το πετρέλαιό τους. Πριν από τον πόλεμο, περίπου 130 πλοία περνούσαν καθημερινά από τα Στενά. Πλέον, μόνο ελάχιστα καταφέρνουν να τα διασχίσουν, προκαλώντας μεγάλη αναστάτωση στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας και χρήματος.

Μετά τις οικονομικές απειλές του Τραμπ κατά του Ιράν την Τετάρτη (19/8), οι διεθνείς τιμές του αργού πετρελαίου σκαρφάλωσαν το πρωί της Πέμπτης (20/8) σε υψηλό σχεδόν ενός μήνα, με το Brent - το διεθνές σημείο αναφοράς - να ξεπερνά τα 93 δολάρια το βαρέλι. Το πρωί της Παρασκευής (21/8), η τιμή του Brent παρέμενε στα 93,28 δολάρια. Στις ΗΠΑ, η τιμή του αμερικανικού αργού αυξήθηκε στα 86,70 δολάρια το βαρέλι την Πέμπτη. Το πρωί της Παρασκευής διαπραγματευόταν περίπου στα 86,20 δολάρια.

Την ίδια ώρα, οι αμερικανικές χρηματιστηριακές αγορές κατέγραψαν τις μεγαλύτερες απώλειες των τελευταίων τριών εβδομάδων. Ο βιομηχανικός δείκτης Dow Jones έχασε 703,84 μονάδες, ή 1,32%, κλείνοντας στις 52.759,21 μονάδες το βράδυ της Πέμπτης. Ο S&P 500 υποχώρησε κατά 0,87%, κλείνοντας στις 7.641,16 μονάδες. Το πρωί της Παρασκευής, οι αμερικανικοί δείκτες έδειχναν σημάδια σταθεροποίησης.

Ο Φρεντερίκ Σνάιντερ, μη μόνιμος ανώτερος ερευνητής στο Middle East Council on Global Affairs, επισήμανε ότι η απόδοση των 30ετών αμερικανικών κρατικών ομολόγων ξεπέρασε το 5,25%, πλησιάζοντας υψηλό δύο δεκαετιών μετά την ανακοίνωση του Τραμπ. Αυτό σημαίνει ότι η τιμή των αμερικανικών ομολόγων υποχωρεί, καθώς οι επενδυτές τα αποφεύγουν, γεγονός που - σύμφωνα με τον ίδιο - αποτελεί ένδειξη μειωμένης εμπιστοσύνης στις ΗΠΑ.

Ο Μπέσεντ ανακοίνωσε έκτακτο μέτρο για τον διπλασιασμό των επαναγορών μακροπρόθεσμου χρέους από το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, σε τουλάχιστον 4 δισ. δολάρια, ωστόσο η κίνηση δεν κατάφερε να καθησυχάσει την αγορά. «Αυτό είναι ένα ισχυρό μήνυμα, καθώς το ισχυρότερο υπουργείο Οικονομικών στον κόσμο χρειάστηκε να καταφύγει σε έκτακτα μέτρα και παρ’ όλα αυτά απέτυχε να ηρεμήσει την αγορά», δήλωσε ο Σνάιντερ στο Al Jazeera.

«Τα μακροπρόθεσμα αμερικανικά ομόλογα αντιμετωπίζουν μια “απεργία αγοραστών” από τον Ιούνιο, λόγω της διεύρυνσης του ομοσπονδιακού ελλείμματος, ενός κύματος εταιρικού δανεισμού που συνδέεται με την τεχνητή νοημοσύνη και, πλέον, ενός πρόσθετου πληθωριστικού κόστους εξαιτίας των υψηλών τιμών του πετρελαίου», πρόσθεσε.

Αντιμετωπίζουν οι ΗΠΑ και ευρύτερες οικονομικές πιέσεις;

Ναι. Σύμφωνα με αναλυτές, τόσο το Ιράν όσο και οι ΗΠΑ υφίστανται τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου της Ουάσιγκτον κατά της Τεχεράνης.

Ο Σνάιντερ δήλωσε στο Al Jazeera: «Ο “οικονομικός πόλεμος” διατηρεί κλειστά τα Στενά του Ορμούζ, γεγονός που κρατά τις τιμές του πετρελαίου σε υψηλά επίπεδα. Η Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ δεν αναμένει η παραγωγή του Κόλπου να επανέλθει κοντά στα προπολεμικά επίπεδα πριν από τις αρχές του 2027, ενώ η έλλειψη τροφοδοτεί τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ. Αυτό μεταφέρεται στην αγορά ομολόγων, όπου πλέον εμφανίζεται η πραγματική ζημιά».

Πρόσθεσε ότι ο πόλεμος ανέδειξε τις ευάλωτες πλευρές των ΗΠΑ, παρά το γεγονός ότι η χώρα διαθέτει τη δική της πετρελαϊκή βιομηχανία και είναι σε θέση να καλύπτει τις ενεργειακές της ανάγκες. «Οι ΗΠΑ είναι τεχνικά ενεργειακά αυτάρκεις, αλλά δεν είναι απομονωμένες από τις διεθνείς εξελίξεις. Οι τιμές της βενζίνης και το κόστος ζωής γενικότερα αποτελούν βασικά ζητήματα σε μια χρονιά ενδιάμεσων εκλογών. Όμως η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ δεν μπορεί να μειώσει τα επιτόκια για να στηρίξει μια οικονομία που επιβραδύνεται, χωρίς να τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό που προκαλεί το σοκ στις τιμές του πετρελαίου», είπε.

Παράλληλα, ενημέρωση του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών αυτή την εβδομάδα αποκάλυψε ότι το συνολικό χρέος των ΗΠΑ ξεπέρασε για πρώτη φορά στην ιστορία τα 40 τρισ. δολάρια - δύο χρόνια νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν - εξαιτίας του κόστους του πολέμου και της μείωσης της φορολογίας των επιχειρήσεων από τον Τραμπ.

Ο Σνάιντερ σημείωσε ότι οι ΗΠΑ πρέπει επίσης να λάβουν υπόψη την οικονομική κατάσταση των συμμάχων τους. «Τα κράτη του Κόλπου και οι οικονομίες της Ανατολικής Ασίας έχουν πληγεί περισσότερο από αυτόν τον πόλεμο και βρίσκονται επίσης μεταξύ των μεγαλύτερων κατόχων αμερικανικών περιουσιακών στοιχείων», δήλωσε.

Το βράδυ της Τετάρτης, ο Τραμπ προειδοποίησε επίσης ότι κάθε χώρα της οποίας «τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, οι επιχειρήσεις, τα αεροδρόμια ή κυβερνητικές οντότητες» βοηθούν την Τεχεράνη θα αντιμετωπίσει «τεράστιες οικονομικές συνέπειες».

Λίγες ώρες νωρίτερα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, επί μακρόν εμπορικός κόμβος για το Ιράν, ανακοίνωσαν εμπάργκο αόριστης διάρκειας, κατηγορώντας την Τεχεράνη ότι εκτόξευσε πυραύλους εναντίον του εδάφους τους. Αναλυτές χαρακτήρισαν την κίνηση ιδιαίτερα σημαντική, δεδομένης της εξάρτησης του Ιράν από την πρόσβαση στο χρηματοπιστωτικό σύστημα των Εμιράτων.

«Καθώς οι χώρες του Κόλπου μειώνουν τα αποθέματά τους και επανεξετάζουν πού θα επενδύσουν τον κρατικό τους πλούτο, ενώ η Ιαπωνία βρίσκεται υπό πίεση λόγω των δικών της νομισματικών προβλημάτων, οι οριακοί αγοραστές του αμερικανικού χρέους αποσύρονται ακριβώς τη στιγμή που η Ουάσιγκτον τους χρειάζεται περισσότερο», πρόσθεσε.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τον Τραμπ

Ο πόλεμος με το Ιράν, τον οποίο η κυβέρνηση Τραμπ δεν φαίνεται να μπορεί να τερματίσει, γίνεται ολοένα και πιο αντιδημοφιλής στις ΗΠΑ. Απομένουν πλέον μόλις λίγες εβδομάδες μέχρι τις κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, οι οποίες θα καθορίσουν εάν το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα του Τραμπ θα διατηρήσει τον έλεγχο του Κογκρέσου.

Ο Αμερικανός γερουσιαστής Μαρκ Γουόρνερ, αντιπρόεδρος της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας, επέκρινε τη συνεχιζόμενη εμπλοκή των ΗΠΑ στη σύγκρουση με το Ιράν, σε ανάρτησή του στο X την Πέμπτη. «Πότε θα αποχωρήσει ο Τραμπ από αυτόν τον καταστροφικό και φονικό πόλεμο;», διερωτήθηκε.

Every day the Iran War stretches on, our servicemembers are at risk, our prices increase, and our national security readiness diminishes.

When will Trump walk away from this disastrous and deadly war?

— Mark Warner (@MarkWarner) August 20, 2026

Την Παρασκευή, ο Τραμπ δήλωσε σε συγκέντρωση υποστηρικτών του ότι το να πληρώνουν οι Αμερικανοί «λίγο, ελάχιστα παραπάνω για τη βενζίνη» αξίζει το κόστος, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι «μια πολύ κακή χώρα», εννοώντας το Ιράν, δεν θα αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Ωστόσο, οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, οι οποίες θα αφορούσαν και τις πυρηνικές δυνατότητες της Τεχεράνης, δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει ουσιαστικά, καθώς η κρίση στα Στενά του Ορμούζ συνεχίζεται.

Το Ιράν βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε διαπραγματεύσεις με το Ομάν για το μελλοντικό καθεστώς διαχείρισης των Στενών, τα οποία πριν από την έναρξη των αμερικανικών επιθέσεων κατά της Τεχεράνης στις 28 Φεβρουαρίου ήταν ανοικτά και ελεύθερα για όλη την εμπορική ναυσιπλοΐα. Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι δεν θα συζητήσει απευθείας με τις ΗΠΑ για το συγκεκριμένο ζήτημα και δεν θα συμμετάσχει σε συνομιλίες μέχρι να διευθετηθεί πλήρως το ζήτημα των Στενών του Ορμούζ, καθώς και άλλοι όροι που έχει θέσει για την έναρξη διαπραγματεύσεων. Ειδικοί εκτιμούν ότι προς το παρόν υπάρχουν ελάχιστες ελπίδες για μια επιτυχή κατάληξη.

Παράλληλα, παρά τον ισχυρισμό του Τραμπ ότι οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν τον «απόλυτο έλεγχο» των Στενών του Ορμούζ, στοιχεία που ανέλυσαν το Al Jazeera και η εταιρεία ναυτιλιακών πληροφοριών Kpler δείχνουν ότι οι διαχειριστές πλοίων ενδέχεται αυτή τη στιγμή να φοβούνται περισσότερο να παραβιάσουν τον ιρανικό αποκλεισμό των Στενών παρά να αψηφήσουν τον αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό στην ίδια περιοχή.

Το ποσοστό αποδοχής του Τραμπ στις ΗΠΑ έχει πλέον υποχωρήσει στο χαμηλότερο επίπεδο της προεδρίας του, με τη συντριπτική πλειονότητα των Αμερικανών να ανησυχεί ότι ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν θα διαρκέσει για πολύ καιρό. Οι καταναλωτές έχουν δει τις τιμές των καυσίμων να αυξάνονται δραματικά από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο, με την τιμή της βενζίνης να είναι αυξημένη σχεδόν κατά ένα τρίτο σε σύγκριση με πριν από έναν χρόνο, σύμφωνα με την American Automobile Association.

Μόλις το 33% των ερωτηθέντων εγκρίνει τον τρόπο με τον οποίο ο Τραμπ ασκεί τα καθήκοντά του, σύμφωνα με δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos. Το ποσοστό αυτό ισοφαρίζει τα χαμηλότερα επίπεδα που είχε καταγράψει τον Δεκέμβριο του 2017, κατά την πρώτη του προεδρική θητεία. Ο Τραμπ, ο οποίος είχε κάνει προεκλογική εκστρατεία υποσχόμενος ότι θα συγκρατήσει τον πληθωρισμό και θα αποφύγει μακροχρόνιους πολέμους, είχε αρχικά δεσμευτεί ότι η σύγκρουση με το Ιράν θα διαρκούσε μόλις λίγες εβδομάδες.

Διαβάστε ακόμη

Τέλος άλλο ένα ογκολογικό φάρμακο: Αποσύρεται καινοτόμο σκεύασμα για τον καρκίνο μαστού λόγω υπέρογκων «κουρεμάτων»

Ο Αντώνης Πανούτσος νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση στον «Ευαγγελισμό» με τον ιό του Δυτικού Νείλου

Μηδένισε το κοντέρ: Πόσο χρονών γίνεται ο γηραιότερος άνθρωπος στον κόσμο που έχει προλάβει μέχρι και Α΄Παγκόσμιο

«Αυτό χρειάζεται ο αυτοκράτορας»: Με τι αίτημα μπήκε ο Darth Vader σε συνεδρίαση δημοτικού συμβουλίου