Όλα στον αέρα μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν: Τα παζάρια μέσω Πακιστάν και η εύθραυστη παράταση

Οι πόλεμοι πάντα ακολουθούσαν ένα χρονοδιάγραμμα, όπως για παράδειγμα όταν οι πρώτοι Ρωμαίοι στρατηγοί προσπαθούσαν να ολοκληρώσουν τις εκστρατείες τους πριν από τη συγκομιδή. Για τον Ντόναλντ Τραμπ ο χρόνος φαίνεται ότι μετράει διαφορετικά.

Το τελεσίγραφο που έδωσε ο Αμερικανός πρόεδρος στους Ιρανούς, που έλεγε ότι εάν δεν άνοιγαν τα Στενά του Ορμούζ, τότε η Αμερική θα βομβάρδιζε ενεργειακές εγκαταστάσεις, λήγει σήμερα και όχι μόνο δεν υποχώρησαν στις αξιώσεις του Αμερικανού Προέδρου αλλά έβαλαν δικούς τους όρους στέλνοντας έτσι το μήνυμα ότι δεν είναι εκείνοι που «καίγονται» σε αυτή τη φάση για μία συμφωνία.

Και ο Τραμπ, επέκτεινε την προθεσμία που δίνει άλλες πέντε ημέρες, λέγοντας μάλιστα, ότι οι συνομιλίες προχωρούν, αν και οι Ιρανοί δε στέλνουν τα ίδια σήματα αισιοδοξίας.

Διπλωμάτες της περιοχής, λένε ότι ο Τραμπ υπερβάλλει όταν λέει ότι βρίσκεται κοντά σε συμφωνία. Η πραγματικότητα είναι ότι όντως Ιράν και ΗΠΑ έχουν ανταλλάξει μηνύματα για τις θέσεις της μίας και της άλλης πλευράς, κυρίως μέσω τρίτων, με τον Τραμπ να έχει επιλέξει το Πακιστάν σε ρόλο διαμεσολαβητή.

Όλα αβέβαια

Άρα είναι ακόμα αβέβαιο το αν πραγματικά θα φτάσουν αυτές οι διαβουλεύσεις στο σημείο να περάσουν στις απευθείας διαπραγματεύσεις και ακόμη και αν γίνουν είναι επίσης αβέβαιο το πόσο θα κρατήσουν και αν τελικά πετύχουν.

Αυτός θα είναι ο τρίτος γύρος διαπραγματεύσεων μεταξύ Αμερικής και Ιράν τον τελευταίο χρόνο.

Οι δύο προηγούμενοι διεξήχθησαν από τον Στήβεν Γουίτκοφ, τον διπλωματικό απεσταλμένο του προέδρου, και τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί. Εάν οι δύο πλευρές συναντηθούν ξανά, θα είναι σε υψηλότερο επίπεδο.

Ο Τραμπ λέει ότι έχει ανταλλάξει μηνύματα με ένα «κορυφαίο πρόσωπο» στο Ιράν. Αν και δεν έχει κατονομάσει τον συνομιλητή του, φέρεται να είναι ο Γκαλιμπάφ, ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου και ένας από τους πιο ισχυρούς άνδρες στο Ιράν.

Το Ιράν έχει πει στους μεσάζοντες ότι δεν θέλει πλέον να έχει σχέση με το Γουίτκοφ.

Έχοντας δεχθεί δύο επιθέσεις κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων μαζί του, τον θεωρεί αναξιόπιστο. Αντ' αυτού, ελπίζει να μιλήσει με τον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς. Όχι μόνο υπερτερεί του Γουίτκοφ, αλλά είναι επίσης κοντά στο κίνημα MAGA και κυρίως στην πτέρυγα. Το Ιράν θεωρεί ότι αυτό τον κάνει πιο δεκτικό σε μια συμφωνία.

Ο τόπος της συνάντησης θα αλλάξει επίσης. Το Ομάν μεσολάβησε στις προηγούμενες συνομιλίες, αλλά πολλοί από τους συμμάχους του είναι εξοργισμένοι με την ήπια στάση του απέναντι στο Ιράν καθ' όλη τη διάρκεια του πολέμου.

Ούτε η Αμερική ούτε άλλα κράτη του Κόλπου το βλέπουν ως αξιόπιστο μεσολαβητή. Το Κατάρ θα μπορούσε να κάνει τη δουλειά, αλλά οι αξιωματούχοι του λένε ότι δεν θέλουν. Είναι μέρος της σύγκρουσης, έχοντας δεχθεί εκατοντάδες επιθέσεις από ιρανικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Μια άλλη επιλογή είναι το Πακιστάν, το οποίο έχει στενούς δεσμούς και με τις δύο πλευρές. Η πρεσβεία του στην Ουάσινγκτον εκπροσωπεί τα ιρανικά συμφέροντα στην Αμερική. Ο Ασίμ Μουνίρ, ο ισχυρός αρχηγός του στρατού, επισκέφθηκε τον Λευκό Οίκο πέρυσι. Είναι επίσης φίλος των κρατών του Κόλπου, ιδιαίτερα της Σαουδικής Αραβίας.

Η Αμερική έχει διατυπώσει μια σειρά από δύσκολες απαιτήσεις. Το Ιράν θα μπορούσε να διατηρήσει τον πυρηνικό του αντιδραστήρα στο Μπουσέρ, αλλά θα έπρεπε να εγκαταλείψει μεγάλο μέρος του υπόλοιπου πυρηνικού του προγράμματος, να διακόψει τον εμπλουτισμό ουρανίου και να παραδώσει το απόθεμά του, που αποτελείται από περισσότερα από 400 κιλά ουρανίου, επεξεργασμένο σε καθαρότητα 60% (που είναι κοντά στην κατασκευή όπλων).

Θα έπρεπε επίσης να αποδεχτεί περιορισμούς στο βεληνεκές και την ποσότητα των βαλλιστικών πυραύλων του και να τερματίσει την υποστήριξή του σε περιφερειακούς «δορυφόρους» όπως η Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Ο Τραμπ είχε παρουσιάσει παρόμοιες απαιτήσεις στο παρελθόν, μόνο και μόνο για να τις απορρίψει το Ιράν.

Το Ιράν θεωρεί πως έχει το πάνω χέρι

Είναι δύσκολο να γνωρίζουμε τι ακριβώς τι λένε όσοι αυτή τη στιγμή κάνουν κουμάντο στο Ιράν, αλλά φαίνεται να πιστεύουν ότι έχουν το πάνω χέρι, ότι έχουν προκαλέσει αρκετό πόνο στην παγκόσμια οικονομία για να κάνουν τον κ. Τραμπ να αναζητά απεγνωσμένα μια συμφωνία.

Το Ιράν έχει τις δικές του απαιτήσεις για μια συμφωνία. Θέλει το κλείσιμο των αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στην περιοχή, αποζημιώσεις για τον πόλεμο και έλεγχο του Στενού του Ορμούζ, όλα μη αποδεκτά για την Αμερική και τους συμμάχους της.

Κάποιοι πιστεύουν ότι αυτή είναι απλώς η αφετηρία. Αλλά το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών είναι τεράστιο.

Ακόμα κι αν η Αμερική και το Ιράν μπορούσαν να συμφωνήσουν στους γενικούς όρους μιας συμφωνίας, οι λεπτομέρειες θα είναι περίπλοκες. Αυτό που φοβάται το Ισραήλ και οι χώρες του Κόλπου είναι ότι ο Τραμπ θα αρκεστεί στο είδος της ημιτελούς εκεχειρίας που προώθησε πέρυσι για να τερματίσει τον πόλεμο στη Γάζα - ένα πρόχειρο περίγραμμα, με τις λεπτομέρειες να αφήνονται για μελλοντικές διαπραγματεύσεις.

Εάν οι συνομιλίες αποτύχουν, ο κ. Τραμπ έχει δύο επιλογές. Θα μπορούσε να ανακοινώσει, για άλλη μια φορά ότι κέρδισε τον πόλεμο, ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν έχουν συντριβεί: το ναυτικό του βυθίστηκε, τα εργοστάσια πυραύλων του σε ερείπια.

Αυτή θα ήταν η πιο Τραμπική επιλογή, αλλά θα άφηνε το Ιράν με το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού και τον de facto έλεγχο του Στενού του Ορμούζ. Τα κράτη του Κόλπου θα εξοργίζονταν.

Πιθανότατα, η Αμερική θα συνεχίσει να πολεμά. Θα μπορούσε να προχωρήσει με αρκετές ακόμη εβδομάδες αεροπορικών επιδρομών, μια επιλογή που προτιμούν πολλοί αξιωματούχοι στο Ισραήλ. Ή θα μπορούσε να λάβει κλιμακωτικά βήματα. Ο κ. Τραμπ έχει υπαινιχθεί αρκετές εκδοχές, από μια επιδρομή για την κατάληψη του νησιού Χαργκ, όπου βρίσκεται ο κύριος τερματικός σταθμός εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν, μέχρι την απειλή του να επιτεθεί σε σταθμούς παραγωγής ενέργειας.

Το Πεντάγωνο συνεχίζει να συγκεντρώνει πρόσθετες δυνάμεις στη Μέση Ανατολή. Ένα απόσπασμα 5.000 πεζοναυτών θα φτάσει στην περιοχή ακόμη και σήμερα. Μια άλλη ομάδα πλοίων αμφίβιου πολέμου είναι καθ' οδόν από την Καλιφόρνια, αν και θα χρειαστούν άλλες δύο εβδομάδες μέχρι να φτάσει. Η Αμερική αναπτύσσει επίσης χιλιάδες στρατιώτες από την 82η αερομεταφερόμενη μεραρχία, μια μονάδα αλεξιπτωτιστών.

Και πάλι, αυτό θυμίζει την προηγούμενη φάση.

Λίγο περισσότερο από ένα μήνα πριν, η Αμερική μιλούσε ταυτόχρονα με το Ιράν και προετοιμαζόταν για πόλεμο. Επέλεξε τον πόλεμο. Οι Ιρανοί, εύλογα, φοβούνται ότι αυτή η τελευταία διπλωματική προσπάθεια είναι ένα τέχνασμα, ότι ο Τραμπ θέλει απλώς να ηρεμήσει τις αγορές πετρελαίου και να αγοράσει χρόνο για να μεταφέρει στρατεύματα στην περιοχή.

Διαβάστε ακόμη

Όλα στον αέρα μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν: Τα παζάρια μέσω Πακιστάν και η εύθραυστη παράταση

Δαγκωματιές και εγκαύματα στο 10 μηνών μωρό που νοσηλεύεται στην Πάτρα- Συνελήφθη η μητέρα του

Το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, οι συνεργασίες και η αποτυχία της Ν. Αριστεράς - «Δεν θέλω ου!» (Ep25)

Η 25χρονη Νοέλια επέλεξε τον θάνατο με αξιοπρέπεια, κόντρα στα fake news και τον συντηρητισμό - Οι τελευταίες στιγμές